Thiên 46 — Khóa Bế Khẩu

 Khóa Bế Khẩu (khóa: thế quẻ lập ra khi xem trong phép Đại Lục Nhâm; bế khẩu: ngậm miệng, bịt kín).

 Tượng rằng: Phàm xem khóa Bế Khẩu, lý lẽ có hai cách trình bày. Lấy chi của ngày Giáp đầu tuần hiện tại (tuần: chu kỳ mười ngày bắt đầu từ ngày Giáp), phải suy đếm qua bốn ngôi. Ngày dương thì làm Huyền Vũ (một trong mười hai thiên tướng — mười hai thần tướng gắn lên các chi trong quẻ, chủ trộm cắp, ẩn giấu); âm thì đếm ngược bốn ngôi trong cùng tuần. Tý ở trên là Huyền Vũ thì Tòng Khôi (tên thần của chi Dậu) làm âm thần. Giả như ở trên Hà Khôi (tên thần của chi Tuất), thì âm là thần Tiểu Cát (tên thần của chi Mùi). Bỗng nhiên lâm (đóng ở) Truyền Tống (tên thần của chi Thân), thì Thái Ất (tên thần của chi Tỵ) là sứ thần. Ngôi dương ở trên Thắng Quang (tên thần của chi Ngọ), thì Thái Xung (tên thần của chi Mão) là người ẩn đi. Thiên Cương (tên thần của chi Thìn) nếu làm chủ, thì Đại Cát (tên thần của chi Sửu) là khách. Công Tào (tên thần của chi Dần) ở dưới Huyền Vũ, thì Đăng Minh (tên thần của chi Hợi) không chỗ duỗi ra.

 Khổng Minh (tức Gia Cát Lượng) nói: Kim Quỹ (một sách cổ về Lục Nhâm) nói: "Mở miệng hay ngậm miệng: âm ở sau dương, đếm bốn ngôi thì gặp nhau. Như từ Thần Hậu (tên thần của chi Tý) đếm ngược bốn ngôi đến Dậu là Tòng Khôi, hợp nhau ở ngôi âm (?)." Lại nói: "Chi cuối tuần gia (đặt chồng lên) chi đầu tuần là khóa Bế Khẩu." Lại thật vậy (?): phàm việc có đầu ắt có đuôi; nếu đầu và đuôi gia lên nhau, gọi là đầu cũng không được, gọi là đuôi cũng không được, như cái vòng tròn, giấu mất đầu đuôi, nên gọi là Bế Khẩu. Như hào Lục Tứ của quẻ Khôn (trong Kinh Dịch) nói: thắt miệng túi, buộc kín không cho ra. Nói âm dương là: lấy chi của sáu ngày Giáp làm dương thần, chi của sáu ngày Quý làm âm thần; chi ngày Quý là cuối tuần, chi ngày Giáp là đầu tuần; từ đầu tuần đến cuối tuần cách nhau bốn ngôi, gọi là "độ tứ" (đếm bốn), là cuối âm, cuối tức là đuôi. Nhưng dụng thần (chi khởi đầu quẻ) khởi ở dương thần mà làm Huyền Vũ thì gọi là khóa Bế Khẩu; dụng thần khởi ở âm thần mà làm Huyền Vũ thì gọi là khóa Sát Gian (xét kẻ gian); dụng thần khởi ở dương thần mà làm Huyền Vũ là giặc không chính đáng (?); chi đầu tuần của sáu Giáp, hễ được khởi làm dụng thì một ngôi âm thần làm Huyền Vũ cũng là khóa này.

 Tượng rằng: Bế Khẩu có thể dùng xem trốn chạy, đuổi bắt thì biết được phương hướng. Trai gái đi về phía dưới âm thần, đàn bà trốn thì ở chỗ Huyền Vũ. Giặc ở dưới âm thần, lục soát thì biết dấu vết. Giả như tháng giêng xem, giờ Mão, tuần Giáp Tý, Huyền Vũ ở dưới Thiên Cương, Thiên Cương gặp ở trên Thân; Huyền Vũ đi về tây nam, ẩn trốn ở phường bên cạnh. Đếm bốn là Đại Cát lâm Tỵ; trốn chạy, trộm cướp cũng như thế, suy theo loại mà có thể thông ra rộng.

 (Sơ truyền) Tài — Tuất — Lục Hợp (Tài: hành bị can ngày khắc; Lục Hợp: một trong mười hai thiên tướng)

 (Trung truyền) Tử — Ngọ — Bạch Hổ (Tử: hành do can ngày sinh ra)

 (Mạt truyền) Huynh — Dần — Thiên Hậu (Huynh: anh em, cùng hành với can ngày)

 Huyền Vũ, Thanh Long, Bạch Hổ, Lục Hợp (thiên tướng trên tứ khóa — bốn cặp trên dưới lập từ can và chi ngày)

 Thìn Thân Ngọ Tuất (hàng trên của tứ khóa)

 Thân Tý Tuất Giáp (hàng dưới của tứ khóa)

 Sửu Dần Mão Thìn (bàn trời, hàng trên)

 Tý          Tỵ

 Hợi          Ngọ

 Tuất Dậu Thân Mùi

 Lại nói: Không thấy chi ngày đầu của sáu tuần (?), thì âm ở dưới là đức thật. Đức trên thì suy theo đầu tuần, phép này lại kiêm cả âm. Ngày Ất Mão tháng giêng, giờ Ngọ lập khóa Lục Nhâm. Mão là dương của Huyền Vũ, Truyền Tống vốn là âm. Gái đi về tây bắc, trai thì tìm ở chính đông. Hung thần nếu khắc nhau, người đi và giặc sẽ bị bắt. Tam truyền (ba bước diễn biến của quẻ) không khắc nhau, có tướng tốt thì mãi khó tìm. Muốn biết giặc giấu ở đâu, hãy tìm chỗ âm thần đi tới. Kim đến thì ở dưới nước (?), thủy sinh ra thì ở rừng cao. Thần mộc ở chỗ lò gốm, bếp núc; lửa nóng ẩn ở rừng cao. Thổ thì giấu trong hố hang, mộ trống chìm trong lò. Nếu kiện tụng mà xem được ngày, Huyền Vũ sợ tự bị bắt. Phép này là báu vật mang theo người, bắt giặc như thông thần.

 (Sơ truyền) Huynh — Dần — Thái Âm

 (Trung truyền) Tài — Mùi — Thanh Long

 (Mạt truyền) Phụ — Tý — Quý Nhân (Phụ: hành sinh ra can ngày)

 Thiên Hậu, Câu Trần, Thái Âm, Lục Hợp (thiên tướng trên tứ khóa)

 Sửu Thân Dần Dậu (hàng trên của tứ khóa)

 Thân Mão Dậu Ất (hàng dưới của tứ khóa)

 Tuất Hợi Tý Sửu (bàn trời, hàng trên)

 Dậu          Dần

 Thân          Mão

 Mùi Ngọ Tỵ Thìn

 Lại nói: Dương thần làm Huyền Vũ, đếm bốn ngôi là cuối âm. Gọi là khóa Bế Khẩu, kẻ trốn phải đuổi tìm xa. Người trốn theo Huyền Vũ mà ẩn, thần trộm đi đến cuối thì bị bắt. Đi thuận thì ở chỗ dương khởi, đi ngược thì ở chỗ âm lâm. Tớ gái chạy thì tìm chỗ dương, tớ trai chạy thì xét ở âm.

 Khổng Minh nói: Dùng khóa Bế Khẩu thì kẻ trốn đến phương Huyền Vũ mà bắt, kẻ trộm thì bắt ở chỗ cuối âm sau khi đếm bốn ngôi. Dùng khóa Sát Gian thì kẻ trốn cũng theo phương Huyền Vũ; bắt trộm thì chỉ bắt ở âm thần của Huyền Vũ.

 Có thuyết nói: Người trốn, kẻ trộm thì xét ở Huyền Vũ; đuổi chỗ giấu, lật chỗ ẩn đều ở âm thần.

 Một phép: ngày dương, trai trốn thì xét âm, gái trốn thì xét dương; âm dương tìm nhau là lẽ tự nhiên. Nếu âm thần làm Huyền Vũ, theo phép thường thì truyền thứ ba làm âm thần của Huyền Vũ (?); âm thần của Huyền Vũ là chỗ giặc đến, dương thần của Huyền Vũ là chỗ giặc đi.

 Viên Thiên Cương (thuật sĩ đời Đường) nói: Xem được khóa Bế Khẩu thì việc phần nhiều kín giấu, không đoán được then chốt của nó; lại gặp sáu chỗ trên dưới của sơ truyền và mạt truyền đều có thổ, thì khí bị tắc ở giữa.

 Xem bệnh thì chủ câm miệng, mê man, hoặc lỵ cấm khẩu (lỵ nặng không ăn được), hoặc cổ họng tắc nghẽn, hoặc chứng quyết âm (theo y học cổ, chứng bệnh thuộc kinh Quyết Âm, thường có chân tay lạnh giá, hôn mê), không muốn ăn uống.

 Xem thai nghén thì ắt là đứa con câm.

 Xem mất đồ, dù có người bên cạnh thấy, rốt cuộc cũng không chịu nói. Phàm cầu việc thì người ta ngậm miệng không nói. Cưỡi Chu Tước (một trong mười hai thiên tướng, chủ văn thư, khẩu thiệt) thì xem kiện bị oan khuất khó giãi bày; cưỡi Bạch Hổ thì không rõ ràng mà mắc tội.

 Xem bệnh mà gặp lộc của ngày (chi lâm quan của can ngày, chủ cơm áo) làm Bế Khẩu, ắt nhịn ăn mà chết đói; lấy thiên tướng mà nói loại việc; còn lại xem kỹ ở phần đuổi bắt, trốn chạy, trộm cướp.

 Giả như ngày Ất Tỵ tháng tư giờ Tý xem bắt trộm cướp: Thần Hậu làm Câu Trần lâm Ất, âm của nó ở Tý (?), được Thân làm Quý Nhân; Thái Ất làm Huyền Vũ lâm Dậu, làm dụng; tháng hạ Thái Ất có khí vượng (đang mạnh nhất theo mùa); Đại Cát làm Thanh Long, là âm của Thái Ất; tháng hạ Đại Cát có khí tướng (đang mạnh lên theo mùa); bắt trộm cướp thì xét thần ở trên âm, là Đại Cát; Đại Cát nhận khí tướng, không dám làm trộm, nên phải xét thần ở trên âm của nhà gốc Đại Cát, được Tòng Khôi, là quỷ của ngày (hành khắc can ngày, chủ tai họa), mùa hạ là tử khí; Dậu kim sinh Hợi thủy, Hợi thủy sinh Ất mộc, nên là người thân bên nhà mẹ làm trộm. Thuộc họ hàng của quý nhân, ấy là tớ gái nhà mẹ. Dậu đến gia lên Sửu, là cúi xuống thấy gò mộ của nó, ngửa lên thấy kẻ thù Đằng Xà, theo phép là lo âu, kinh sợ; kẻ trộm từ phương tây đến, đi về phía đông, giấu ở bên cạnh lăng mộ.

 Tượng khóa:

 (Sơ truyền) Quỷ — Dậu — Đằng Xà (Quỷ: hành khắc can ngày)

 (Trung truyền) Tử — Tỵ — Huyền Vũ

 (Mạt truyền) Tài — Sửu — Thanh Long

 Đằng Xà, Thanh Long, Quý Nhân, Câu Trần (thiên tướng trên tứ khóa)

 Dậu Sửu Thân Tý (hàng trên của tứ khóa)

 Sửu Tỵ Tý Ất (hàng dưới của tứ khóa)

 Sửu Dần Mão Thìn (bàn trời, hàng trên)

 Tý          Tỵ

 Hợi          Ngọ

 Tuất Dậu Thân Mùi

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video