Khóa Độ ách (khóa "vượt qua tai ách"; "khóa" là một dạng thế quẻ trong phép bói Đại Lục Nhâm)
Lời tượng (lời giải hình tượng của khóa) nói: Ba khóa dưới khắc hại phần trên, việc lục thân (cha mẹ, anh em, vợ con, họ hàng) có điều không lường. Lấy can ngày (thiên can của ngày xem quẻ) mà chia sang hèn: cái ta khắc là tiệp dư (bậc phi tần, thê thiếp); cái cùng loại với ta là tể tướng; cái ta sinh ra là dân thường nơi xóm làng; cái sinh ra ta là họ hàng nhà vua; cái khắc ta là kẻ từng chịu hình phạt. Khí tốt thì vui vẻ, thần hung sao được tự tại? Lo hoạn nạn thì nên sớm nương nhờ người quý, khỏi phải tốn công xua đuổi.
Lại nói: Ba khóa dưới khắc hại trên, việc lục thân có điều không lường. Việc lại liên quan đến lớn nhỏ, hung thì thầm than thở. Gặp sinh khí thì vui mừng, gặp thế hưu, tù (khí suy, bị giam hãm theo mùa) thì rơi lệ. Ngũ hành đều như thế, xét tình hình phải dụng công.
Lại nói: Trong bốn khóa có ba khóa dưới khắc hại trên, tên khóa là Độ ách, rất hung. Việc nhiều điều không thuận, lo nghi nặng nề, hoạn nạn kéo dài gặp hết chặng này đến chặng khác. Con cháu phạm bề trên, vợ và tôi tớ trái nghịch; về sau ứng nghiệm thì riêng nên tự làm chủ nhà. Lại gặp một khóa trên khắc dưới, thì trên dưới xâm phạm nhau, việc tranh giành đùn đẩy.
Khổng Minh (tức Gia Cát Lượng) nói: Ba khóa dưới khắc hại trên gọi là khóa Độ ách, chủ cương thường (đạo lý vua tôi, cha con, vợ chồng) không ngay, kẻ nhỏ lấn người lớn.
Lời tượng nói: Kẻ nhỏ hại người lớn, bệnh hoạn lại đến nặng, nhà cửa không tốt, ruột thịt càng trái nhau, ra quân bất lợi, người đi nhiều tai họa; nếu thần tướng ở thế vượng, tướng (khí đang mạnh, đang lên) thì họa đi phúc đến. Nếu phát dụng (sơ truyền, truyền đầu tiên, điểm khởi đầu của việc) là dương thần (thần ở khóa dương) cưỡi hung tướng (thiên tướng xấu), chủ chú bác, bậc tôn trưởng có tai họa; nếu âm thần phát dụng cưỡi hung tướng, chủ cô, dì, mợ, chị em có tai họa nhỏ. Ứng với tượng của quẻ Bác (một quẻ trong Kinh Dịch, chỉ sự bóc mòn, suy sụp) là "không lợi có chỗ đi". Ba khóa trên chế ngự dưới, thì từ gốc rễ mà suy việc lớn nhỏ. Hào tử tôn (con cháu) phát động trước thì kẻ nhỏ ắt suy rũ. Hào phụ mẫu (cha mẹ) liền nhau làm dụng, thần hung vào mộ (chỗ khí bị chôn vùi) thì buồn đau. Hãy xem vị trí mạt truyền (truyền cuối), phúc của người có mong được hay không.
Trong bốn khóa có ba khóa trên khắc dưới, tên khóa là Trưởng ấu (lớn nhỏ), việc phải biết. Phải được thế dưới thông suốt trước; trên không tiếp nối thì dưới không theo. Ở trên thì tự tại mà không lợi cho dưới; dù trông về phương xa cũng không thấy người về. Nếu lớn nhỏ đến hỏi, thì từ chỗ phát dụng mà xét thân sơ để nói cơ họa. Đây là khóa Trưởng ấu.
Khổng Minh nói: Sách Kim Quỹ nói "Khóa có ba khóa trên khắc dưới gọi là khóa Trưởng ấu, chủ người lớn đến ức hiếp kẻ nhỏ, cũng gọi là Ấu độ ách (kẻ nhỏ gặp tai ách), chủ họa từ ngoài đến." Kinh nói: "Người lớn làm hại kẻ nhỏ, lưới tai họa giăng ra." Lại nói: "Trưởng ấu thì không lợi cho kẻ nhỏ." Khóa Độ ách này cũng không thể xem là hoàn toàn hung. Nếu can ngày và phát dụng ở thế vượng tướng lại cưỡi cát tướng (thiên tướng tốt), chủ kẻ nhỏ được sức người lớn, người lớn được sức kẻ nhỏ, thì ứng với tượng "người quân tử được xe" (lời hào Thượng Cửu quẻ Bác: người tốt được dân nâng đỡ).
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video