Bàn về ngũ hành (năm yếu tố cơ bản: Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ, tức kim loại, gỗ, nước, lửa, đất, dùng để giải thích sự vận hành của vạn vật), thời tiết, đất đai, phân dã (cách chia đất đai trên mặt đất ứng với từng khu vực sao trên trời) và điều lành, điều cần đề phòng (?).
Xét điều ông họ Vương gọi là "nhị khí" (hai luồng khí) chính là âm dương (hai mặt đối lập mà bổ sung cho nhau của vạn vật, như tối – sáng, lạnh – nóng, tĩnh – động). "Ngũ hành" là Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ. "Thời" là xuân, hạ, thu, đông. "Đất" là chín châu Ký, Thanh, Duyện, Từ, Dương, Kinh, Lương, Ung, Dự (chín vùng đất lớn mà người xưa chia nước Trung Hoa ra). Bởi trời có âm dương vận hành theo bốn mùa, đất có ngũ hành hiện đủ ở chín châu. Đúng như Chu Tử (tức Chu Hi, nhà Nho lớn đời Tống) nói: "Chất của ngũ hành có sẵn ở đất, khí của ngũ hành vận hành trên trời; cho nên trời có xuân, hạ, thu, đông, đất có kim, mộc, thủy, hỏa", tức là thời và đất đều nương vào nhau mà phát huy tác dụng.
Những người bàn số mệnh ngày nay chỉ biết luận âm dương ngũ hành mà không biết luận thêm phương hướng, vùng miền, cùng ngày hay đêm, trời râm hay nắng. Vì vậy, thấy có người sinh cùng năm, cùng tháng, cùng ngày, cùng giờ mà sang hèn, thọ yểu khác hẳn nhau, họ liền bảo ngũ hành không có căn cứ, khiến người đời sinh lòng ngờ vực, không tin vào số mệnh. Nói như thế cũng là xuyên tạc vậy.
Than ôi! Con người sống giữa trời đất, không thoát khỏi ngũ hành. Chín châu chia ranh giới, khí hậu và phong thổ mỗi nơi một khác. Trời râm hay nắng, lạnh hay ấm, lẽ khó mà đồng nhất. Con người bẩm thụ khí thiêng của trời đất mà sinh ra, ngay trong cùng một thời khắc, khí mỗi người nhận được cũng không giống nhau. Cho nên sang hèn, thọ yểu khó mà chỉ gò bó vào bát tự (tám chữ ghi năm, tháng, ngày, giờ sinh theo thiên can và địa chi, dùng để đoán số mệnh).
Hơn nữa, lấy ví dụ: Giáp, Ất, Dần, Mão thuộc hành Mộc; sinh ở Duyện châu, Thanh châu là "đắc địa" (được đất hợp với mình), sinh vào mùa xuân là "đắc thời" (gặp đúng mùa vượng của mình). Bính, Đinh, Tỵ (?), Ngọ thuộc hành Hỏa; sinh ở Từ châu, Dương châu là đắc địa, sinh vào mùa hạ là đắc thời. Mậu, Kỷ (?), Thìn, Tuất, Sửu, Mùi thuộc hành Thổ; sinh ở Dự châu là đắc địa, sinh vào bốn tháng cuối mỗi mùa (tháng ba, tháng sáu, tháng chín, tháng chạp âm lịch) là đắc thời. Canh, Tân, Thân, Dậu thuộc hành Kim; sinh ở Kinh châu, Lương châu là đắc địa, sinh vào mùa thu, mùa đông (?) là đắc thời. Nhâm, Quý, Hợi, Tý thuộc hành Thủy; sinh ở Ký châu, Ung châu là đắc địa, sinh vào mùa đông là đắc thời.
Huống chi giữa ngày đêm, râm nắng còn có lạnh có ấm; trong sự tạo hóa của âm dương còn có cái hợp (điều có lợi cho lá số) và cái kỵ (điều có hại cho lá số). Sinh, khắc, chế, hóa (các mối quan hệ giữa ngũ hành: sinh là nuôi dưỡng, khắc là áp chế, chế là kìm giữ, hóa là biến đổi thành hành khác), cùng việc nén xuống hay nâng lên, nặng hay nhẹ, chỗ tinh diệu là ở chỗ biết linh hoạt biến thông, không thể cố chấp một chiều mà luận được.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video