Nhân giám luận (Bàn về tấm gương soi số mệnh con người)
Khi trời đất còn mờ mịt hỗn độn vừa tách ra, thì vòng Giáp Tý (chu kỳ sáu mươi năm, ngày, giờ, ghép từ thiên can và địa chi) bắt đầu có. Công dụng của hai mươi hai chữ (mười thiên can: Giáp, Ất, Bính, Đinh, Mậu, Kỷ, Canh, Tân, Nhâm, Quý; và mười hai địa chi: Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất, Hợi) là vô cùng tận. Nhờ chúng mà số mệnh của hàng trăm vạn, hàng nghìn người đều có thể tra xét.
Lấy can ngày sinh làm chủ (nhật chủ: chữ thiên can của ngày sinh, đại diện cho bản thân người ấy). Lấy năm sinh làm vua (trụ năm đứng đầu, như bậc quân vương). Trước hết bàn gốc rễ là rỗng hay chắc, sau đó bàn tuế vận (vận từng năm và đại vận mười năm) là mạnh hay yếu.
Tam tài (ba ngôi: trời, đất, người) bày ra la liệt, chỗ tinh diệu là biết cân nhắc nặng nhẹ. Bát quái (tám quẻ cơ bản của Kinh Dịch, tượng trưng cho mọi biến hoá của trời đất) bao trùm tất cả, tự nó đã có khuôn phép vuông tròn.
Đạo trời còn có lúc đầy lúc vơi (?), thì việc người há lại không có lúc lật qua lật lại. Có người lúc đầu nghèo mà về sau giàu, có người trước thất bại mà sau hưng thịnh. Nên bỏ chỗ ngắn mà theo chỗ dài, chớ lấy cái này mà bỏ cái kia.
Tứ trụ (bốn cột: năm, tháng, ngày, giờ sinh, mỗi cột gồm một can và một chi) dù tốt cả vẫn sợ có một chữ xấu; cái rất thuần vẫn phải tìm xem có vết nhỏ hay không. Phải xét kỹ nguồn gốc, chớ vội vàng phán đoán.
Quan tinh (sao Quan: hành khắc nhật chủ và khác âm dương với nhật chủ, chủ về chức tước) nằm ở đất Lộc (chỗ nhật chủ được hưởng lộc, tức nơi vượng khí của chính mình), nên Y Doãn (hiền thần đời Thương) gánh vác chức A Hành (chức tể tướng nhà Thương). Giờ sinh nằm ở đất Quý (chỗ có sao quý nhân phù trợ), nên Phó Duyệt (người đắp tường được vua Vũ Đinh nhà Thương mời làm tướng) nổi lên làm bề tôi giữ chức tướng quốc. Sinh ra gặp cách cục cao quý thì ra làm quan, được ngôi tôn quý nơi nội các. Gặp nhiều lần cục Quỷ (Quỷ: tức Thất sát, hành khắc nhật chủ cùng âm dương với nhật chủ, như con quỷ hại thân) thì vui với đạo lý, thích sống nơi núi rừng.
Từ đó biết rằng: người làm quan, người sang quý là vì ngũ hành (năm hành: Kim, Mộc, Thuỷ, Hoả, Thổ) thuần khiết không vết; người lắm trắc trở, lắm lo âu là vì bát tự (tám chữ can chi của tứ trụ) pha tạp lại còn đánh nhau.
Gốc ngọt mà ngọn đắng, như Giả Nghị (danh sĩ đời Hán) bị đày xuống Trường Sa. Nguồn đục mà dòng trong, như Thái Công (Khương Tử Nha) hưng khởi bên sông Vị.
Lộc và Mã (Lộc: chỗ vượng của nhật chủ, chủ về bổng lộc; Mã: Dịch mã, sao chủ về đi lại, thăng tiến, cũng chỉ tài tinh) cùng ở một chỗ thì sớm (?) lên ngôi đài đỉnh (hàng tam công, chức quan cao nhất triều đình). Sát và Ấn (Sát: Thất sát; Ấn: hành sinh ra nhật chủ, chủ về che chở, học vấn) cùng vượng thì sớm đỗ đạt khoa cử.
Gặp nhiều Tỷ kiên (hành giống nhật chủ, cùng âm dương, như anh em tranh phần) thì nên than cho cái nghèo của ông Phạm (có lẽ là Phạm Đan đời Hán, nổi tiếng nghèo) (?). Gặp liên tiếp Ấn thụ (tức Ấn) thì sống lâu có thể sánh với Lão Bành (Bành Tổ, người tương truyền sống tám trăm năm).
Kẹp Quan kẹp Quý (hai trụ bên cạnh kẹp lấy vị trí của sao Quan hay sao Quý nhân), mà ngày giờ gặp được, thì ở nhà cao cột chạm xà trổ. Kiếp tài (hành giống nhật chủ nhưng khác âm dương, chuyên cướp của) cướp mất Mã (của cải), mà năm và giờ gặp phải, thì ở nhà cửa cỏ bồng, cửa sổ làm bằng miệng vò vỡ (cảnh nghèo khổ).
Ngôi con cái (cung tử tức trong lá số) bị khắc, thì như tổ chim khách bị tuyệt, để chim cưu đến ở (tức không có con nối dõi, cơ nghiệp về tay người khác). Ngôi vợ (cung thê thiếp) phạm Sát, thì đau cho cảnh chim loan lẻ bạn, chim hộc goá bụa (vợ chồng chia lìa, goá bụa).
Vận đi trái với Lộc thì ngày trước giàu mà nay nghèo. Mệnh gặp tài vượng thì hôm qua buồn mà hôm nay cười.
Tứ trụ ngồi trên Học đường (sao chủ về học hành, thông minh), như Nhan Hồi (học trò giỏi nhất của Khổng Tử) không hề ngu. Tam nguyên (ba yếu tố của mỗi trụ: thiên can, địa chi, và can tàng ẩn trong chi) trợ giúp trong Mộ khố (chỗ hành được cất chứa, như kho), như thầy Khổng ham học.
Năm sinh làm tổn thương sao Quan, sao Quý thì tài cao nhưng làm sao nên danh được. Giờ sinh gặp Thiên quan (tức Thất sát) thì nhà giàu lại thêm con giỏi.
Canh (hành Kim) đi vào đất Bính (hành Hoả, khắc Kim), thì phải cầu khấn thần linh (tức mắc bệnh nặng). Nhâm (hành Thuỷ) đi vào đất Mậu (hành Thổ, khắc Thuỷ), thì sao chẳng chết mau (tức mạng khó giữ).
Bá Ngưu (Nhiễm Canh, học trò Khổng Tử, mắc bệnh hiểm) có bệnh, là do các hành đánh khắc nhau, đan xen lệch lạc. Tư Mã (Tư Mã Ngưu, học trò Khổng Tử, từng lo mình không có anh em) lo gì, ấy là vì có Tỷ hoà (hành giống nhật chủ, tượng anh em) mà lại không có ngôi vị.
Thân (nhật chủ) suy yếu mà gặp vận tốt thì lại được vinh hiển (?). Mệnh vững chắc thì gặp năm tai hoạ lại hoá thành phúc.
Sát tuy nặng nhưng có nhiều chữ hợp (hoá giải), thì có hại gì cho cái sáng của mặt trời mặt trăng. Lộc tuy hiển lộ mà có chỗ khuyết, thì khó gặp được hội gió mây (thời cơ lớn để thăng tiến).
Gặp mà như không gặp, là Canh Tân (Kim) ở đất Nhâm Quý (Thuỷ, Kim sinh Thuỷ nên bị hao khí). Lo mà không đáng lo, là Giáp Ất (Mộc) đi vào đất Bính Đinh (Hoả, Mộc sinh Hoả).
Nếu sinh ra gặp Tuyệt, Bại (các giai đoạn kiệt sức, suy bại trong vòng mười hai giai đoạn sinh vượng tử tuyệt của ngũ hành), thì như Trịnh Cốc (thi nhân đời Đường) về quê cày ruộng. Lộc Mã gặp Bệnh, Suy (các giai đoạn ốm yếu, suy giảm), thì như Phùng Đường (người đời Hán, đến bạc đầu vẫn chưa được trọng dụng) tóc đã bạc trắng.
Cửu cung (chín cung trong lá số) vượng tướng (đang mạnh thịnh), thì khó tránh việc hẹn hò nơi bãi dâu (chuyện tư tình trai gái). Tứ trụ hợp hoà nhau, thì khó tránh chuyện đề thơ lên lá (chuyện tình duyên thầm kín, theo tích cung nữ đề thơ trên lá đỏ thả trôi ra ngoài cung).
Tây Thi (mỹ nhân nước Việt thời Xuân Thu) dung mạo xinh đẹp là vì bản thân mang nhiều Trường sinh (giai đoạn đầu của sự sống, tươi tốt). Lục Châu (ái thiếp của Thạch Tùng đời Tấn) gieo mình từ lầu xuống chết là vì đã xấu (?) lại còn gặp Thất sát.
Cô loan (sát tinh chủ về vợ chồng cô quạnh) nhập mệnh, thì chồng khóc vợ, vợ khóc chồng. Khói hoa (thói ăn chơi trăng hoa) vướng thân, thì gái tìm trai, trai tìm gái.
Đầu và mắt bị tổn thương (?) thì tay chân cũng bị tàn tật (?). Tiền của hao tán thì ruộng vườn nhà cửa cũng bị hại.
Giờ sinh nếu gặp hình xung (các chữ địa chi hình phạt và xung đột nhau), thì cả đời thường túng thiếu. Năm và tháng nếu gặp Kiếp tài cướp đoạt, thì trăm tuổi vẫn cô độc nghèo lạnh.
Tài tinh (hành bị nhật chủ khắc, chủ về tiền của) vào được tổ của tài, không sang quý thì cũng rất giàu. Sát nằm ở Thái tuế (trụ năm sinh, cũng chỉ năm đang chiếu), thì lúc đang yên ổn há có thể không lo đến nguy biến.
Còn như sao Quan lộ ra ngoài (hiện trên thiên can), chưa thể vội đoán là sang quý. Sát tinh từ dưới đánh lên, sao có thể vội đoán là xấu (?).
Đại khái, Quý và Lộc thì mừng gặp Ấn thụ; Hình và Sát thì nên gặp chữ chế ngự hay chữ hợp. Vì vậy có khi đáng lo mà không phải lo, nghe tin mừng mà chẳng mừng. Phải khảo xét gốc rễ để rõ thực chất, bàn từ lúc đầu để xét đến lúc cuối.
Cho nên cung vợ bị khắc, thì lúc trẻ không cưới vợ sớm. Ngôi con bị tổn thương, thì cuối đời mất đứa con đã thành gia lập thất.
Có người cả đời không gặp may mà sống lâu như cây xuân cây tùng; có người mang nhiều tiền tài bổng lộc mà phúc phận mong manh như cây bồ cây liễu (dễ tàn úa).
Nguồn trong thì dòng chảy ắt xa; gốc mạnh thì lá ắt tươi tốt. Tam mệnh (ba yếu tố của mệnh: can, chi, và can tàng trong chi) vượt trội hơn người, không đến bậc sang quý thì cũng rất giàu. Cửu cung xấu (?) mà chìm đắm, thì sợ vận xấu (?) lại sợ năm xấu (?).
Muôn đầu nghìn mối, cần phải tìm ra cái hình tướng không nhìn thấy được; trăm mối một nguồn (?), quý ở chỗ tìm được nơi che chở cho thân. Ở đây đã trình bày kỹ đầu đuôi gốc ngọn, để các bậc quân tử đời sau xét đến (?), mong đừng xem thường.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video