Phần thứ mười chín: Khuê giới (lời răn về chuyện vợ con trong nhà)
Tử Do (tức tác giả Phùng Mộng Long) nói: Trong các nết xấu của đàn bà, không gì nặng bằng dâm và ghen; nhưng thói ghen chính là mảnh đất nuôi lòng dâm. Ví như người ra làm quan, trong lòng không tham muốn thì ắt chẳng ghét người hiền, chẳng ghen người giỏi. Thế mà đàn ông phần nhiều sợ vợ, từ thiên tử đến thường dân đều không tránh khỏi, thì lại vì sao? Lời xưa có câu: "Lúc cần dứt mà không dứt, ắt chuốc loạn vào thân." Gom lại thành phần Khuê giới, thứ mười chín.
Phan phi
Đông Hôn hầu (tức Tiêu Bảo Quyển, vua nhà Nam Tề bị phế nên gọi là Đông Hôn hầu) vừa cưng vừa sợ Phan phi. Hơi một tí là bị mắng, bị đánh gậy, nên không dám trái ý. Ông bèn ra lệnh cho quân hổ bôn (lính cận vệ của vua) không được mang những cành gai to vào cung.
Đúng là "trượng phu" thật! (chơi chữ: "trượng phu" nghĩa là người chồng, còn "trượng" cũng có nghĩa là cây gậy; ở đây ý là "ông chồng bị đánh gậy").
Công chúa Nghi Thành
Bùi Tuyển đời Đường lấy công chúa Nghi Thành. Tuyển có một người tình bên ngoài. Công chúa sai người gác cổng bắt người ấy, cắt tai, xẻo mũi, lột da chỗ kín đắp lên mặt phò mã (chồng của công chúa), rồi bắt ông ra công đường xử việc. Quan lại ai nấy kinh hãi bật cười. Vua nghe chuyện, nổi giận giáng công chúa xuống làm quận chúa, còn phò mã thì bị giáng chức.
Hổ phấn son
Vợ Lục Thận Ngôn là Chu thị, nham hiểm, độc ác, gian xảo lại hay ghen. Lục làm quan cai trị huyện Úy Thị mà việc chính sự không do mình quyết. Quan lại và dân trong huyện gọi bà là "hổ phấn son".
Sợ vợ mà bổ quan
Dương Hoằng Vũ làm Ty nhung thiếu thường bá (chức phó quan đứng đầu bộ Binh đời Đường). Ông từng bổ một người làm quan. Đường Cao Tông hỏi: "Người ấy vì cớ gì mà được trao ngay chức này?" Hoằng Vũ đáp: "Vợ thần họ Vi, tính hung dữ. Hôm qua bà đem việc này dặn thần. Thần không làm theo thì sợ về sau có họa." Vua khen ông không giấu giếm, cười rồi cho lui.
Có người bảo đó là lời ông ngầm chế giễu vua (vì vua cũng sợ hoàng hậu Võ Tắc Thiên), mà không biết đó lại là lời nịnh hoàng hậu.
Bùi Đàm
Bùi Đàm vốn thờ Phật, vợ thì hung dữ, hay ghen. Đàm nói với người ta: "Vợ có ba lúc đáng sợ. Lúc còn trẻ đẹp, nhìn như Bồ Tát sống (Bồ Tát: bậc đã giác ngộ, ở lại cứu giúp chúng sinh, trong đạo Phật), có ai lại không sợ Bồ Tát sống? Khi con cái đầy nhà, nhìn như Cửu tử ma mẫu (bà mẹ quỷ có chín đứa con, một nữ quỷ thần trong kinh Phật), có ai lại không sợ Cửu tử ma mẫu? Đến năm, sáu mươi tuổi, thoa qua chút phấn, chỗ xanh chỗ đen, nhìn như quỷ Cưu-bàn-trà (loài quỷ hình thù xấu xí, hút tinh khí người, trong kinh Phật), có ai lại không sợ Cưu-bàn-trà?"
Thời Đường Trung Tông, phường hát dâng bài "Hồi ba từ" (một điệu hát thời Đường, câu đầu mở bằng hai chữ "Hồi ba"), lời rằng: "Hồi ba, lúc ấy cái giỏ tre (?), sợ vợ cũng là rất hay. Bên ngoài chỉ có Bùi Đàm, bên trong chẳng ai bằng ông Lý." (ông Lý: chỉ chính vua Trung Tông, vì nhà Đường họ Lý). Hoàng hậu (Vi hậu) nghe được, bèn thưởng hậu cho đào hát. Thời ấy cả vua lẫn tôi đều coi sợ vợ là chuyện đương nhiên.
Lý Đại Tráng
Lý Đại Tráng, một nhà nho đất Ngô, rất sợ và phục vợ. Lỡ có lần không theo hiệu lệnh, vợ liền quát bắt ngồi ngay ngắn, búi cho ông một búi tóc dẹt, đặt chén đèn lên giữa rồi thắp. Đại Tráng nín thở, giữ yên người, như cây khô, như tượng đất. Người ta gọi ông là "giá đèn Bổ khuyết" (Bổ khuyết vốn là chức quan can gián, nghĩa đen là "vá chỗ thiếu"; ý chê ông như cây giá đèn vá vào chỗ thiếu). Lại có lần vợ ốm, cần con quạ làm thuốc. Đại Tráng giữa trời tuyết tìm đủ cách dụ bắt, chỉ được một con. Bạn bè đùa: "Thánh nhân lấy việc chim phượng hoàng bay đến làm điềm lành. Anh nhờ con này mà thoát họa, đúng là phượng hoàng đen!"
Cây đèn bằng thịt như thế đúng là hợp để cúng dường (dâng lễ vật kính thờ) Bồ Tát sống, chỉ có điều không nên lại đi sát sinh mà thôi.
Nước và hương mời rượu
Hỗ Đái sợ vợ hết mực. Lúc chưa làm quan, muốn ra ngoài thì phải xin phép vợ. Vợ nhỏ một giọt nước xuống đất, nước chưa khô phải về. Nếu đi xa thì đốt hương ấn (bột hương rắc theo khuôn thành đường vân, cháy dần để đo thời gian), vạch dấu đến một chỗ nhất định, làm mốc phải về nhà. Có lần dự tiệc, rượu mới qua ba tuần, Đái đã có vẻ muốn chuồn. Khách khứa nhận ra, ồn lên: "Anh sợ nước trên thềm khô mất, hương ấn cháy qua vạch chứ gì! Thế thì phải phạt! Bọn ta mỗi người làm một câu đối mới, mời một chén." Mọi người cho là hay, bèn cùng đứng dậy. Một người bưng chén ngâm: "Hiểu vâng ba lệnh của hương, biết theo năm lời của nước" (mượn thành ngữ "ba lệnh năm lời", tức dặn đi dặn lại nhiều lần), rồi ép Đái uống cạn. Người khác ngâm: "Búng nhẹ giọt nước để phòng việc, đốt ngắn nén hương để răn giờ." Người khác: "Run sợ nhớ lời hẹn với nước, bò lết về đúng kỳ của hương." Người khác: "Ra đi đeo hương ba thước, về nhà giữ phép nước chín chương." Người khác: "Mạng sống buộc vào giọt nước lần lữa, thời giờ bị kéo theo nén hương nhất định." Đái liền nốc sáu, bảy chén lớn, nôn mửa tèm lem. Khi đã lên ngựa, cả bọn còn reo: "Nếu phu nhân trách về muộn, cứ bảo là bị nước với hương mời rượu giữ lại!"
Vương Di Phủ
Vợ của Vương Di Phủ (tức Vương Diễn, danh sĩ đời Tấn) là con gái Quách Thái Ninh, tài thì kém mà tính lại cứng, vơ vét không chán, hay can dự vào việc của người khác. Di Phủ lo lắm mà không ngăn được. Bấy giờ người đồng hương của ông là thứ sử (quan đứng đầu một châu) U Châu Lý Dương, một tay đại hiệp ở kinh đô, giống như Lâu Hộ đời Hán (một hiệp khách nổi tiếng). Quách thị sợ ông ta. Di Phủ đã nhiều lần can vợ, bèn nói: "Không chỉ ta bảo nàng không được làm thế, mà Lý Dương cũng bảo nàng không được!" Quách thị nhờ vậy mới bớt đi đôi chút.
Ma Hồ làm trẻ nín khóc (Ma Hồ: một người hung dữ thời xưa, người ta dọa "Ma Hồ đến" là trẻ nín ngay), Thạch Kiền làm khỏi bệnh sốt rét (?) (Hoàn Thạch Kiền: mãnh tướng đời Tấn, tương truyền người bệnh sốt rét nghe tên ông là khỏi), Lý Dương làm dứt thói ghen: đó chính là những vị thần sống.
Tô Đông Pha viết lên quạt của Tôn Công Tố: "Năm ấy che quạt cười Ôn Kiệu, tuổi già cầm dao đánh chàng Lưu. Chẳng cần buồn rầu như Phùng Diễn, chỉ nên thường nhắc đến Lý Dương." (Ôn Kiệu đời Tấn khi cưới vợ, cô dâu vạch quạt che mặt cười chê ông già; vợ Lưu Bị là em gái Tôn Quyền, thị nữ thường cầm dao đứng hầu khiến Lưu Bị phải sợ; Phùng Diễn đời Hán khổ vì vợ ghen dữ). Câu thơ ấy dùng chính điển này.
Cửu tích
Vương thừa tướng (tức Vương Đạo, thừa tướng đời Đông Tấn) vì Tào phu nhân tính hay ghen, bèn lén dựng một nhà riêng, các nàng thiếp ở đầy, con trai con gái thành đàn. Một hôm, phu nhân ở vườn rau trông thấy vài đứa trẻ cưỡi dê, mặt mũi đoan chính dễ thương. Bà bảo người hầu gái: "Ra hỏi xem con nhà ai?" Người hầu không hiểu ý, liền đáp: "Đây là các cậu thứ tư, thứ năm." Tào phu nhân vừa sửng sốt vừa giận, liền sai sắm xe, dẫn hoạn quan và hai mươi tỳ nữ, cầm dao làm bếp tự đi lùng tìm. Vương cũng phóng xe ra cửa, tay trái vịn lan can xe, tay phải cầm phất trần (cây phất bằng lông đuôi hươu, vật danh sĩ cầm tay khi đàm đạo), lấy cán đánh trâu kéo xe, cuống cuồng phóng đi, mới đến trước được. Thái Tư đồ (Thái Mô, giữ chức Tư đồ, một trong các chức quan cao nhất triều đình) nghe chuyện, bảo Vương: "Triều đình định ban cho ông cửu tích." (chín món ân điển cao quý nhất vua ban cho đại thần có công lớn, như xe ngựa, áo mũ, nhạc cụ, cung tên…). Vương bèn kể lể ý khiêm nhường của mình. Thái nói: "Tôi chẳng nghe có món gì khác, chỉ nghe có xe bê càng ngắn với phất trần cán dài thôi." Vương cười lớn.
Vương Trung lệnh
Vương Đạc, Trung thư lệnh (người đứng đầu sảnh Trung thư, ngang hàng tể tướng), trấn giữ Chử Cung (tức Giang Lăng), làm Đô thống (tổng chỉ huy quân đội một vùng) để chống giặc Hoàng Sào; quân giặc kéo đến mỗi lúc một gần. Trước đó, khi đến nơi trấn nhậm, ông đem các nàng thiếp theo, còn vợ cả không đi, vốn vì bà hay ghen. Bỗng có tin báo phu nhân đã rời kinh, đang trên đường đến. Ông bảo các thuộc quan: "Hoàng Sào dần dần từ phía nam kéo lên, phu nhân lại từ phía bắc đi xuống. Cảnh sớm tối thế này, biết ở đâu cho yên?" Một người trong phủ đùa: "Chi bằng hàng Hoàng Sào." Ông cũng cười lớn.
An Hồng Tiệm
An Hồng Tiệm hay khôi hài lại sợ vợ. Bố vợ chết, ông khóc ngoài đường. Vợ vốn nghiêm khắc, gọi ông vào trong màn, mắng: "Sao không có nước mắt?" An đáp: "Lấy khăn lau khô rồi." Vợ bảo: "Sáng mai đến bên quan tài, phải thấy nước mắt!" An bí kế, hôm sau lấy khăn rộng nhét giấy ướt đặt lên trán, rồi dập đầu thật mạnh mà gào khóc. Vợ lại gọi vào mắng: "Nước mắt chảy ra từ mắt, sao lại chảy từ trán?" An đáp: "Há chẳng nghe nước chảy từ nguồn cao sao?"
Nhà Tứ úy
Phu nhân của Vương Khâm Nhược (tể tướng đời Bắc Tống) hung dữ, hay ghen, không cho nuôi thiếp hầu. Vương dựng một gian nhà ở vườn sau, đặt tên "Tam úy" (Ba điều sợ, theo sách Luận Ngữ: người quân tử sợ mệnh trời, sợ bậc đại nhân, sợ lời thánh nhân). Dương Ức đùa: "Nên đổi thành 'Tứ úy' (Bốn điều sợ)." Vương hỏi vì sao. Đáp: "Thêm sợ phu nhân nữa." Vương rất lấy làm tức, rốt cuộc không có con nối dõi.
Vẫn là do làm chay tụng kinh chưa đến nơi.
Lấy nước cho đứa hầu
Phu nhân của Chu Ích công (tức Chu Tất Đại, tể tướng Nam Tống, được phong Ích quốc công) hay ghen. Có cô hầu theo hồi môn, ông liếc nhìn một cái, phu nhân liền trói cô ở giữa sân. Ông vừa đi qua, lúc ấy trời nóng bức, cô kêu khát, ông rót nước cho uống. Phu nhân nhìn trộm sau bình phong, nói: "Ông tướng công giỏi thật, đi lấy nước cho đứa hầu!" Ông cười đáp: "Bà chẳng thấy người ta xây giếng nghĩa (giếng làm phúc cho mọi người uống) đó sao?"
Vợ Xa Vũ Tử
Vợ Xa Vũ Tử hay ghen. Có lần Vũ Tử cùng anh vợ về muộn ban đêm, giữ anh ngủ lại ở nhà ngoài, rồi lấy một chiếc váy đỏ treo lên bình phong. Vợ ra nhìn trộm, ngờ chồng có tư tình, rút dao xông thẳng lên giường, lật chăn ra, thì ra là anh mình, xấu hổ lui về.
Ao nước trong
Sách "Vương thị kiến văn lục" chép: Hàn Thân người Cừ Châu giỏi uống rượu, mê cờ bạc, thường la cà chốn lầu xanh. Vợ rất tức, thỉnh thoảng lại tự đến đuổi ông về cùng. Có lần ông đi Đông Xuyên thăm viếng, cả năm mới về, lại gọi kỹ nữ cùng bọn cờ bạc đến uống rượu. Vợ nghe được, dẫn hầu gái lén nấp ở nhà hàng xóm, đợi tiệc đông đủ, liền cầm gậy rình trong chỗ tối. Thân không hay biết, đang xắn tay áo nốc cạn chén, hát bài "Ao nước trong", tiếng hát chưa dứt thì sau gáy đã ăn một gậy, rơi cả khăn phốc đầu (khăn vải trùm đầu của đàn ông thời xưa), đèn nến bị đập tắt hết. Thân lập tức chui xuống gầm bàn ăn. Có một người khách ngồi trong tối bị đánh đau, lại bị hai thị nữ nắm búi tóc lôi đi, cứ mỗi bước một gậy, vừa đánh vừa mắng: "Lão già này, sao lêu lổng không chịu về!" Đem ra soi dưới đèn, thì ra là người khách ngồi cùng tiệc. Người đất Thục truyền nhau làm trò cười, từ đó gọi Hàn là "Ao nước trong".
Đánh nhà sư
Họ Trương ở Vị Khê phần nhiều sợ vợ. Anh của ông Ngọ Phong, người làm Thiếu tông bá (phó quan đứng đầu bộ Lễ), hiệu là Nhất Sơn, lại càng sợ hơn cả. Một hôm ông làm trái ý vợ, bị vợ dồn gấp quá, phải trốn lên cái cây sau buồng. Vợ cầm sào tre chọc cho xuống, rồi lấy xích sắt trói vào cột. Ông Tông bá trông thấy, nói: "Em sẽ đi gặp chị dâu xin thả anh." Người anh xua tay, nói khẽ: "Khoan đã, khoan đã! Đợi bả nguôi giận rồi tự thả." Hai ngày sau lại bị trách phạt, ông lén trốn sang ngôi chùa bên cạnh. Bà vợ đuổi theo tận chùa. Có một nhà sư đang ngủ say. Bà không kịp nhìn kỹ, cứ thế cầm gậy lớn đánh nhà sư. Nhà sư trợn mắt kêu: "Tiểu tăng vô tội!" Bà loạng choạng bỏ về.
Phu nhân Tạ Thái phó
Lưu phu nhân (vợ Tạ An, người giữ chức Thái phó, một chức quan rất cao) cho các tỳ nữ diễn trò sau tấm màn. Thái phó vừa xem được một lát, bà liền buông màn xuống. Thái phó đòi mở ra lần nữa. Phu nhân từ chối: "Sợ tổn hại đến đức lớn của ông!"
Tạ công vốn rất mê âm nhạc, muốn lấy thêm ca kỹ làm thiếp. Đám cháu trai, cháu ngoại lờ mờ biết ý ấy, cùng đến thăm hỏi Lưu phu nhân, nhân tiện nói rằng các bài thơ "Quan thư", "Chung tư" (trong Kinh Thi, khen hoàng hậu, phi tần không ghen tuông nên con cháu đông đúc) ca ngợi cái đức không ghen. Phu nhân biết họ nói bóng gió mình, bèn hỏi: "Ai làm những bài thơ ấy?" Đáp: "Là Chu Công." Phu nhân nói: "Chu Công là đàn ông nên bênh nhau thôi. Nếu để bà Chu làm thơ thì hẳn chẳng có lời như thế!"
Lý Phúc
Vợ Lý Phúc là Bùi thị, tính cực kỳ hay ghen. Một hôm, nhân lúc Bùi thị đang tắm, Lý giả vờ kêu đau bụng, gọi một nữ tỳ đến. Tỳ vừa đến thì người hầu báo với Bùi thị: "Tướng công đau bụng không chịu nổi." Bùi thị liền đi chân đất chạy ra, bỏ thuốc vào nước tiểu trẻ con rồi bưng cho ông uống. Sáng hôm sau, các quan Giám quân sứ (quan, thường là hoạn quan, được vua cử đến giám sát quân đội) đều đến thăm hỏi. Lý kể hết sự thật, rồi nói: "Một việc chẳng thành thì thôi cũng đành; chỉ tiếc là đã nuốt không một bát nước đái!"
Ghen cả người không râu
Vợ họ Tuân là Dữu thị ghen quá mức, không cho người không có râu (tức trai trẻ) nói chuyện với chồng. Hàng xóm có một chàng thiếu niên đến gần Tuân, Dữu thị liền đòi dao gậy. Chàng trai bất bình, đợi Dữu thị đi ra trước mặt, bèn xông vào đánh nhau, túm bà quật xuống đất, đánh gần chết. Dữu thị vẫn không hối cải.
Ghen với bức tranh
Em gái Lưu Thiện là vương phi của Bà Dương vương, tính cực kỳ hay ghen. Vương bị Minh Đế giết, phi thương nhớ mà sinh bệnh. Thiện khuyên không được, bèn sai Ân Thiến vẽ cảnh Vương cùng người thiếp được yêu soi gương, như sắp đi ngủ với nhau, rồi đưa cho phi xem. Phi nhổ nước bọt, mắng: "Đáng chết sớm lắm!" Bệnh cũng liền khỏi.
Ghen với hoa
Sách "Đố nữ ký" (sách chép chuyện đàn bà ghen) chép: Con gái Vũ Lịch Dương lấy Nguyễn Tuyên Vũ, ghen tuông cùng cực. Nhà có một cây đào, hoa lá rực rỡ. Tuyên khen cây đẹp. Bà liền nổi giận, sai tỳ nữ lấy dao chặt cây, bẻ nát hết hoa.
Hai nàng hầu của Nhậm Côi
Đường Thái Tông ban cho Thượng thư (quan đứng đầu một bộ) Nhậm Côi hai cô gái đẹp. Vợ Côi ghen, làm tóc hai cô rụng trụi. Vua nghe chuyện, nổi giận, giả làm một chén rượu độc, ra lệnh cho Liễu thị: "Uống vào thì chết ngay; nếu không ghen nữa thì không cần uống." Liễu thị lạy nhận lệnh, thưa: "Thiếp với Côi đều xuất thân nghèo hèn, giúp đỡ nhau mới làm nên quan sang. Nay trong nhà lại thêm nhiều người được yêu chiều, thật chẳng bằng chết!" Rồi uống cạn, nhưng chẳng sao cả. Vua bảo Côi: "Người đã không sợ chết thì không thể lấy cái chết mà dọa. Trẫm còn không ngăn nổi, khanh làm gì được?" Bèn cho hai cô gái ở riêng một nhà.
Bến Đàn bà ghen
Ở Lâm Tế có bến gọi là bến Đàn bà ghen. Tương truyền, trong khoảng năm Thái Thủy đời Tấn, vợ của Lưu Bá Ngọc là Đoạn thị, tên chữ Minh Quang, tính hay ghen. Bá Ngọc từng đọc bài "Lạc thần phú" (bài phú của Tào Thực tả vẻ đẹp của nữ thần sông Lạc) trước mặt vợ, rồi nói: "Lấy được vợ như thế, ta chẳng còn gì hối tiếc!" Đoạn thị đáp: "Chàng trọng thần nước mà khinh thiếp; thiếp chết đi thì lo gì không thành thần nước?" Rồi một đêm, bà tự gieo mình xuống sông mà chết. Bảy ngày sau, bà hiện về báo mộng cho Lưu. Từ đó Lưu không dám qua sông ấy nữa. Đàn bà nào qua bến này đều phải xóa sạch phấn son mới qua được, nếu không thì sóng gió nổi lên dữ dội. Còn đàn bà xấu thì dù có trang điểm, thần cũng chẳng ghen.
Đường Cao Tông sắp đến cung Phần Dương, đường đi qua đền Đố nữ (đền thờ người đàn bà ghen). Trưởng sử (quan phụ tá đứng đầu một châu) Tịnh Châu là Lý Xung Huyền tin theo điều kiêng kỵ dân gian, định huy động mấy vạn người mở một con đường khác cho vua đi. Nếu không có Địch Nhân Kiệt can ngăn thì thiên tử lại phải đi tránh một người đàn bà ghen. Tử Do nói: "Đó vốn là gia pháp nhà ông Lý (tức nhà Đường họ Lý, vua chúa nhiều đời sợ vợ), có gì mà lạ?"
Người và gà ghen nhau
Ở Hà Gian, Hồ Thái giữ chức thiên hộ (quan võ chỉ huy khoảng một nghìn lính) trong vệ sở. Mẹ ông chết đã mười năm, cha lấy vợ kế. Năm Kỷ Dậu niên hiệu Hoằng Trị (năm 1489), ông bỗng mộng thấy mẹ nói: "Mẹ đã đầu thai làm con gà mái, lông vàng xám. Ngày mai mẹ sẽ làm lễ vật của người lính đồn điền mang đến nhà con." Sáng ra, Thái đi vắng, quả có người lính đồn điền mang gà đến. Người nhà định làm thịt để đãi người lính. Con gà nói tiếng người: "Đừng giết ta, đợi Thái con ta về!" Cả nhà cho là chuyện quái lạ. Thái về, con gà quanh quẩn bên Thái, lẩm bẩm kể chuyện trong nhà rất tường tận. Thái khóc lóc thưa với cha, rồi giữ gà lại nuôi. Lâu sau, con gà bay lên mổ bà vợ kế, chửi mắng không thôi. Nhân lúc Thái đi vắng, bà vợ kế đuổi gà vào gầm giường lò (giường xây bằng đất, bên dưới đốt lửa sưởi), đập chết.
Niềm vui của anh em họ Hồng
Hồng Mại và anh là Hồng Quát đều sợ vợ. Tuy còn trẻ đã hiển đạt, nhà có ca kỹ, nhưng thường chẳng được thỏa lòng. Vương Tuyên Tử làm quan cai quản Nhiêu Châu. Hồng Quát ở nhà, vừa góa vợ, Tuyên Tử đến viếng. Quát mời khách vào thư phòng bên trong, gọi rượu. Vừa nâng chén, các nàng thiếp đã ùa ra, rượu rót không biết bao nhiêu tuần. Quát ngà ngà say, nắm tay Vương nói: "Không ngờ hôm nay có được niềm vui này!" Hai mươi năm sau, Tuyên Tử thôi việc về đất Việt, Hồng Mại đến đó làm quan cai trị, lúc ấy cũng đã góa vợ. Một hôm rảnh rỗi, Tuyên Tử đến dinh quan, Mại giữ lại thết đãi, cũng cho ca kỹ trong nhà ra hầu tiệc, rồi cười nói với Vương: "Anh tôi có câu: 'Không ngờ hôm nay có được niềm vui này!'" Vương cười ngặt nghẽo.
Mừng người mất vợ
Giải học sĩ (tức Giải Tấn, học sĩ đời Minh) từng đến viếng một người bạn mất vợ. Vừa vào cửa đã nói: "Xin chúc mừng!" Rồi nói tiếp: "Tứ đức (bốn đức của người phụ nữ: khéo việc, nết na dung mạo, lời ăn tiếng nói, đức hạnh) đều không có; thất xuất (bảy lỗi mà người chồng được phép bỏ vợ) thì có đủ cả. Than ôi, thương thay! Đại cát đại lợi!" Bởi phu nhân của học sĩ cũng hung dữ.
Chẳng ưa giàu sang
Sách Hàn Phi Tử chép: Nước Vệ có cặp vợ chồng cùng cầu khấn, người vợ khấn: "Xin cho tôi tự dưng được trăm tấm vải." Chồng hỏi: "Sao ít thế?" Vợ đáp: "Nhiều hơn thế thì ông sẽ đem đi mua thiếp." Đô úy (quan võ cai quản quân sự một quận) quận Thượng Cốc là Vương Diễm nhờ có công được phong tước, vợ ông ở nhà khóc rống lên. Người ta hỏi vì sao, bà nói: "Giàu sang thế này, ắt ông ấy lại lấy thêm thiếp!"
Tranh nhau được yêu
Hai nàng thiếp của Quách Thượng phụ (tức Quách Tử Nghi, danh tướng đời Đường được vua tôn là Thượng phụ, nghĩa là bậc cha chú đáng kính) tranh nhau được chiều chuộng. Vua ban vàng, lụa, trâm, vòng, sai cung nữ mang rượu đến giảng hòa. Đang định hát để mời rượu, một nàng vẫn còn giận lắm, chưa hát đã vội rót đầy chén uống cạn, đặt chén xuống chiếu mà nói: "Rượu hết rồi, chẳng cần hát nữa!" Vua nghe chuyện, bật cười.
Diện thủ
Chị của Tống Văn Đế là công chúa Sơn Âm, lấy Hà Tập, nói với vua: "Bệ hạ trong sáu cung có mấy trăm người, còn thiếp chỉ có mỗi một phò mã, thật quá bất công!" Vua cười, đặt cho bà ba mươi người diện thủ (những chàng trai đẹp được chọn để hầu hạ). "Diện" là chọn người mặt đẹp, "thủ" là chọn người tóc đẹp.
Nhà Đường không có gia pháp
Vũ Tam Tư tư thông với Vi hậu, có khi còn lên cả giường vua, cùng Vi hậu đánh bạc. Vua Trung Tông ngồi bên cạnh giữ thẻ tính điểm cho họ.
Dương Quý phi say rượu, để hở ngực. Vua (Đường Huyền Tông) sờ vào, nói: "Mềm ấm như hạt súng mới bóc." An Lộc Sơn đứng bên nói: "Trơn mịn như bơ vùng biên ải mới đông." Vua cười: "Đúng là thằng rợ chỉ biết có bơ!"
Đổi vợ
Sách Tả truyện chép: Khánh Phong nước Tề thích đi săn, lại mê rượu, đem cả thê thiếp và của cải dọn sang nhà Lư Bồ Phiết, rồi hai bên đổi vợ cho nhau mà cùng uống rượu.
Chẳng hiểu hai bà vợ sao lại chịu ưng thuận nhau?
Không cấm vợ
Từ Chi Tài đời Bắc Tề thấy vợ tư thông với đàn ông, vội vàng bỏ chạy tránh, nói: "Sợ làm phiền bọn trẻ vui đùa." Hàn Hy Tái đời Nam Đường có mấy chục ca kỹ, thê thiếp ở hậu phòng. Bên cạnh các phòng ông cho làm cửa sổ ngang, giăng dây tơ, làm chỗ để nhìn trộm, sớm tối cũng chẳng cấm họ ra vào. Người đương thời gọi đó là "cửa sổ tự do". Có nàng lén dan díu với đám học trò. Hy Tái đi qua, cười rồi rảo bước, nói: "Không dám làm cụt hứng!" Có nàng đêm chạy sang phòng khách ngủ, người khách làm thơ có câu: "Khổ nhất canh năm giữ chẳng được, bên gối người ta mặc xiêm y."
Đầu đề thơ của Lưu thị
Vợ Hứa Nghĩa Phương là Lưu thị, tự cho mình là người đoan chính, trong sạch. Nghĩa Phương đi xa cả năm mới về, hỏi vợ: "Ở nhà một mình buồn bã, nàng có qua lại với các bà hàng xóm, họ hàng không?" Lưu thị đáp: "Từ khi chàng đi, chân thiếp chưa từng bước qua ngưỡng cửa." Nghĩa Phương khen ngợi mãi, lại hỏi: "Thế nàng lấy gì làm vui?" Đáp: "Chỉ thỉnh thoảng làm vài bài thơ nhỏ cho khuây khỏa thôi." Nghĩa Phương mừng rỡ đòi xem thơ. Mở tập ra, đầu đề bài thứ nhất là "Đêm trăng mời nhà sư hàng xóm sang chuyện trò".
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video