Phẩm thứ tám: Không. "Không" ở đây là tính trống rỗng: mọi sự vật đều do nhân duyên hợp thành, không có tự thể cố định.
Trong vô lượng kinh khác / đã nói rộng về không, / vì vậy ở đây
chỉ giải thích tóm lược. / Chúng sinh căn tính chậm lụt, / ít có trí tuệ,
không thể biết rộng / vô lượng nghĩa của không, / nên kinh tôn quý này
nói tóm lược, / dùng phương tiện (cách khéo léo để dẫn dắt) khác lạ mầu nhiệm, / cùng đủ loại nhân duyên.
Vì người căn tính chậm, / tôi khởi lòng đại bi, / nay diễn nói
kinh điển mầu nhiệm này / theo chỗ tôi hiểu, / biết rõ ý chúng sinh.
Thân này giả dối / như xóm làng bỏ trống; / làng xóm của sáu nhập (sáu giác quan mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý, là cửa để cảnh bên ngoài đi vào)
là nơi bọn giặc kết sử (phiền não trói buộc con người như giặc cướp) trú ngụ. / Mỗi thứ tự ở riêng, / không biết đến nhau.
Căn mắt (căn: giác quan) nhận màu sắc, / tai phân biệt tiếng, / mũi ngửi các mùi,
lưỡi ưa vị ngon, / còn thân căn / thì tham thích các xúc chạm,
ý căn phân biệt / mọi pháp (mọi sự vật, hiện tượng). / Các căn của sáu tình (sáu giác quan)
mỗi thứ tự duyên (bám vào để nhận biết) / cảnh giới trần (đối tượng của giác quan: sắc, thanh, hương, vị, xúc, pháp) của riêng mình, / không lấn sang đối tượng của căn khác.
Tâm như ảo hóa, / rong ruổi qua sáu tình, / mà thường vọng tưởng (suy nghĩ hư dối sai lầm),
phân biệt các pháp, / giống như người đời / chạy trong xóm trống
bị sáu tên giặc hại / mà ngu chẳng biết tránh. / Tâm thường nương vào
cảnh giới sáu căn; / mỗi căn tự biết / chỗ mình rình rập (?),
chạy theo sắc, thanh, / hương, vị, xúc, pháp. / Tâm ở trong sáu tình
như chim sa lưới; / tâm ở khắp nơi, / thường ở nơi các căn,
đuổi theo các trần, / không tạm rời bỏ. / Thân trống rỗng giả dối,
không thể nuôi giữ lâu dài, / không có tranh cãi, / cũng không có chủ thật,
từ các nhân duyên / hòa hợp mà có, / không có gì chắc thật,
do vọng tưởng mà khởi. / Sức nghiệp như then máy giật dây con rối, / là xóm trống giả dối,
do đất, nước, lửa, gió / hợp lại mà thành, / tùy lúc thêm bớt,
cùng làm hại nhau / như bốn con rắn / cùng ở trong một giỏ.
Bốn đại (bốn yếu tố lớn tạo nên vật chất: đất, nước, lửa, gió) như rắn độc, / tính mỗi thứ khác nhau: / hai thứ đi lên, hai thứ đi xuống,
các phương cũng hai (?). / Các đại như rắn ấy / rồi đều diệt không còn.
Hai rắn đất và nước / tính chìm xuống; / hai rắn gió và lửa
tính nhẹ bay lên. / Tâm và thức, hai tính ấy / xao động không ngừng,
theo nghiệp chịu quả báo / ở các cõi (thú: nẻo tái sinh) trời, người. / Tùy nghiệp đã làm
mà rơi vào ba cõi hữu (tam hữu: ba cõi còn sinh tồn trong luân hồi là cõi Dục, cõi Sắc, cõi Vô sắc). / Khi các thứ nước, lửa, gió / tan rã hư hoại,
đồ dơ lớn nhỏ / tràn chảy ra ngoài, / thân sinh giòi bọ,
chẳng có gì đáng ưa, / bị vứt nơi bãi tha ma / như khúc gỗ mục.
Thiện nữ (cô gái hiền, ở đây gọi người nữ đang nghe pháp (?)), nên quán (quán: quan sát sâu bằng trí tuệ) / các pháp như thế: / đâu có người
và chúng sinh? / Bản tính vốn trống không vắng lặng, / do vô minh (sự mê muội, không thấy rõ chân lý) mà có.
Các đại như thế / mỗi thứ đều không thật, / vốn chẳng sinh ra,
tính không hòa hợp. / Vì nhân duyên ấy / tôi nói các đại
vốn không thật, / do hòa hợp mà có. / Thể tính vô minh
vốn không có, / do nhân duyên vọng tưởng / hòa hợp mà sinh;
vì không có gì cả / nên tạm gọi là vô minh. / Vì vậy tôi nói
gọi là vô minh, / rồi hành, thức, danh sắc, / lục nhập, xúc, thọ,
ái, thủ, hữu, sinh, / lão tử, ưu não. Đây là chuỗi mười hai nhân duyên nối nhau gây luân hồi: vô minh là mê muội; hành là hành động tạo nghiệp; thức là ý thức đi thọ sinh; danh sắc là tâm và thân mới hình thành; lục nhập là sáu giác quan; xúc là tiếp xúc; thọ là cảm nhận; ái là ham muốn; thủ là bám giữ; hữu là sự tồn tại; sinh là ra đời; lão tử là già chết; ưu não là buồn khổ. / Hành nghiệp của muôn khổ
không thể nghĩ bàn; / sinh tử không bờ bến, / xoay vần không ngừng.
Vốn không có sinh, / cũng không có hòa hợp; / do suy nghĩ không lành,
do tâm hành tạo ra. / Tôi cắt đứt hết / các kiến chấp trói buộc,
dùng dao trí tuệ / xé rách lưới phiền não (những thứ làm tâm rối loạn, khổ sở). / Ngôi nhà năm ấm (năm nhóm hợp thành con người: thân thể, cảm thọ, tưởng tượng, tâm hành, nhận thức)
quán đều trống không vắng lặng; / chứng đạo vô thượng / với công đức mầu nhiệm,
mở cửa cam lộ (cam lộ: nước ngọt bất tử của cõi trời, ví cho giáo pháp đưa đến niết-bàn, nơi dứt hết khổ), / bày đồ đựng cam lộ, / vào thành cam lộ,
ở trong nhà cam lộ, / khiến các chúng sinh / được nếm vị cam lộ.
Thổi tù và pháp lớn, / đánh trống pháp lớn, / thắp đèn pháp lớn,
tuôn mưa pháp thù thắng. / Nay tôi dẹp tan / mọi oán kết,
dựng lên lá cờ pháp / mầu nhiệm bậc nhất, / độ các chúng sinh
ra khỏi biển sinh tử, / dứt hẳn vô lượng khổ não / của ba đường ác (địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh).
Phiền não bừng cháy / thiêu đốt chúng sinh, / không ai cứu giúp,
không chỗ nương tựa; / tôi đem cam lộ / mát lành ngon ngọt
làm no đủ những người ấy, / khiến họ thoát nóng bức. / Trong vô lượng kiếp (kiếp: khoảng thời gian cực dài),
vâng theo tu các hạnh, / cúng dường cung kính / chư Phật Thế Tôn (danh hiệu tôn xưng Phật),
bền vững tu tập / con đường bồ-đề (giác ngộ), / cầu pháp thân (thân chân thật của Phật, chính là chân lý)
chân thật của Như Lai (danh hiệu Phật); / xả bỏ những gì quý trọng: / thân thể, tay chân,
đầu, mắt, tủy, não, / con trai con gái yêu thương, / tiền của châu báu,
chuỗi ngọc trân châu, / vàng bạc, lưu ly (ngọc trong suốt màu xanh), / đủ thứ vật quý lạ.
Cây cối trong tam thiên đại thiên thế giới (một nghìn triệu thế giới) / đem bẻ hết làm que đếm;
đất của ba nghìn đại thiên thế giới nghiền thành bụi nhỏ, / bụi ấy đầy khắp hư không;
mọi chúng sinh có trí tuệ / đem trí tuệ ấy dồn cho một người;
số người như thế nhiều như bụi nhỏ ấy. / Đếm số bụi này còn biết được,
nhưng trí tuệ Như Lai không thể đếm; / trí tuệ trong một niệm (một khoảnh khắc ý nghĩ) của Như Lai
tính trong vô số kiếp cũng không hết.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video