Kinh Diệu pháp liên hoa (Kinh Hoa Sen Pháp Mầu), phẩm Tựa (phẩm: chương), thứ nhất
Tôi nghe như thế này (câu mở đầu quen thuộc của kinh Phật, người kết tập kinh thuật lại điều chính mình nghe từ Phật). Một thuở nọ, Phật (bậc đã giác ngộ hoàn toàn) ở trong núi Kỳ-xà-quật (núi Linh Thứu, tức núi Kên Kên) gần thành Vương Xá (kinh đô nước Ma-kiệt-đà ở Ấn Độ xưa), cùng với chúng đại tỳ-kheo (tăng sĩ nam xuất gia đã thọ giới đầy đủ) gồm một vạn hai nghìn người. Tất cả đều là A-la-hán (bậc đã dứt sạch phiền não, ra khỏi vòng sinh tử); các lậu (những phiền não rỉ chảy làm tâm ô nhiễm, khiến trôi lăn trong sinh tử) đã hết, không còn phiền não (những trạng thái làm tâm rối loạn, khổ sở như tham, giận, si mê), đã đạt được lợi ích cho chính mình, dứt hết các hữu kết (những trói buộc khiến còn phải tái sinh trong các cõi), tâm được tự tại.
Tên các vị là: A-nhã Kiều-trần-như, Ma-ha Ca-diếp, Ưu-lâu-tần-loa Ca-diếp, Già-da Ca-diếp, Na-đề Ca-diếp, Xá-lợi-phất, Đại Mục-kiền-liên, Ma-ha Ca-chiên-diên, A-nậu-lâu-đà (?), Kiếp-tân-na, Kiều-phạm-ba-đề, Ly-bà-đa, Tất-lăng-già-bà-ta, Bạc-câu-la, Ma-ha Câu-hy-la, Nan-đà, Tôn-đà-la Nan-đà, Phú-lâu-na Di-đa-la-ni Tử, Tu-bồ-đề, A-nan, La-hầu-la — những vị đại A-la-hán mà mọi người đều biết như thế. Lại có hai nghìn người thuộc hàng hữu học và vô học (hữu học: người đã chứng quả nhưng còn phải tu học để dứt phiền não; vô học: người đã đạt quả A-la-hán, không còn gì phải học). Tỳ-kheo-ni (nữ tu sĩ xuất gia đã thọ giới đầy đủ) Ma-ha Ba-xà-ba-đề cùng sáu nghìn người quyến thuộc (những người đi theo, đồ chúng). Mẹ của La-hầu-la là tỳ-kheo-ni Da-du-đà-la cũng cùng quyến thuộc có mặt.
Có tám vạn vị Bồ-tát ma-ha-tát (Bồ-tát: người phát tâm cầu thành Phật để cứu độ mọi chúng sinh; ma-ha-tát: bậc lớn, tức Bồ-tát bậc cao), đều không còn thoái lui đối với A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề (sự giác ngộ cao nhất, chân chính và trọn khắp của Phật); đều được đà-la-ni (năng lực ghi nhớ, nắm giữ trọn vẹn giáo pháp không quên mất) và tài biện luận vui thích thuyết pháp; chuyển bánh xe pháp (pháp luân: ví việc thuyết giảng giáo pháp, như bánh xe lăn đi nghiền nát phiền não) không thoái lui; đã cúng dường (dâng lễ vật, hầu hạ tôn kính) vô lượng trăm nghìn đức Phật, ở chỗ các đức Phật đã gieo trồng nhiều gốc rễ công đức, thường được các đức Phật khen ngợi; lấy lòng từ để tu thân, khéo vào trí tuệ Phật, thông suốt trí lớn, đến được bờ bên kia (bờ giải thoát, ra khỏi biển khổ sinh tử); danh tiếng vang khắp vô lượng thế giới, có thể cứu độ vô số trăm nghìn chúng sinh.
Tên các vị ấy là: Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi, Bồ-tát Quán Thế Âm, Bồ-tát Đắc Đại Thế, Bồ-tát Thường Tinh Tấn, Bồ-tát Bất Hưu Tức, Bồ-tát Bảo Chưởng, Bồ-tát Dược Vương, Bồ-tát Dũng Thí, Bồ-tát Bảo Nguyệt, Bồ-tát Nguyệt Quang, Bồ-tát Mãn Nguyệt, Bồ-tát Đại Lực, Bồ-tát Vô Lượng Lực, Bồ-tát Việt Tam Giới, Bồ-tát Bạt-đà-bà-la, Bồ-tát Di-lặc, Bồ-tát Bảo Tích, Bồ-tát Đạo Sư — tám vạn vị Bồ-tát ma-ha-tát như thế cùng có mặt.
Bấy giờ Thích-đề-hoàn-nhân (tức Đế Thích, vua cõi trời Đao Lợi) cùng quyến thuộc là hai vạn thiên tử (các vị trời, "con trời") có mặt. Lại có thiên tử Danh Nguyệt, thiên tử Phổ Hương, thiên tử Bảo Quang, và Tứ đại thiên vương (bốn vị vua trời hộ vệ bốn phương thế gian), cùng quyến thuộc một vạn thiên tử có mặt. Thiên tử Tự Tại, thiên tử Đại Tự Tại cùng quyến thuộc ba vạn thiên tử có mặt. Phạm thiên vương (vua cõi trời Phạm thiên) làm chủ thế giới Ta-bà (cõi thế giới chúng ta đang sống, nghĩa là cõi phải nhẫn chịu khổ), cùng các vị Đại Phạm Thi Khí, Đại Phạm Quang Minh…, với quyến thuộc một vạn hai nghìn thiên tử có mặt.
Có tám long vương (vua loài rồng, loài thần ở dưới nước, có loài hộ trì Phật pháp): long vương Nan-đà, long vương Bạt-nan-đà, long vương Ta-già-la, long vương Hoà-tu-cát, long vương Đức-xoa-ca, long vương A-na-bà-đạt-đa, long vương Ma-na-tư, long vương Ưu-bát-la…, mỗi vị cùng mấy trăm nghìn quyến thuộc có mặt. Có bốn vua khẩn-na-la (loài thần ca nhạc ở cõi trời, dáng giống người mà có sừng): vua khẩn-na-la Pháp, vua khẩn-na-la Diệu Pháp, vua khẩn-na-la Đại Pháp, vua khẩn-na-la Trì Pháp, mỗi vị cùng mấy trăm nghìn quyến thuộc có mặt. Có bốn vua càn-thát-bà (loài thần tấu nhạc ở cõi trời, sống bằng hương thơm): vua càn-thát-bà Nhạc, vua càn-thát-bà Nhạc Âm, vua càn-thát-bà Mỹ, vua càn-thát-bà Mỹ Âm, mỗi vị cùng mấy trăm nghìn quyến thuộc có mặt.
Có bốn vua a-tu-la (loài thần có sức mạnh lớn, tính hay ganh đua, thường đánh nhau với các vị trời): vua a-tu-la Bà-trĩ, vua a-tu-la Khư-la-khiên-đà, vua a-tu-la Tỳ-ma-chất-đa-la, vua a-tu-la La-hầu, mỗi vị cùng mấy trăm nghìn quyến thuộc có mặt. Có bốn vua ca-lâu-la (loài chim cánh vàng khổng lồ, chuyên ăn rồng): vua ca-lâu-la Đại Oai Đức, vua ca-lâu-la Đại Thân, vua ca-lâu-la Đại Mãn, vua ca-lâu-la Như Ý, mỗi vị cùng mấy trăm nghìn quyến thuộc có mặt. Vua A-xà-thế, con của bà Vi-đề-hy, cùng mấy trăm nghìn quyến thuộc có mặt. Ai nấy lễ dưới chân Phật rồi lui ngồi một bên.
Bấy giờ đức Thế Tôn (bậc được cả thế gian tôn kính, danh hiệu của Phật) được tứ chúng (bốn nhóm đệ tử: tỳ-kheo, tỳ-kheo-ni, nam cư sĩ, nữ cư sĩ) vây quanh, cúng dường, cung kính, tôn trọng, khen ngợi. Ngài vì các Bồ-tát nói kinh Đại thừa (giáo pháp "cỗ xe lớn", chủ trương đưa tất cả chúng sinh cùng thành Phật) tên là Vô Lượng Nghĩa, là pháp dạy Bồ-tát, được Phật hộ niệm (giữ gìn, che chở và nhớ nghĩ tới). Phật nói kinh ấy xong, ngồi kiết già (ngồi xếp bằng, hai bàn chân đặt ngửa trên hai đùi) nhập vào tam-muội (trạng thái tâm định, chuyên chú hoàn toàn, không tán loạn) gọi là Vô Lượng Nghĩa Xứ, thân tâm không động.
Khi ấy trời mưa hoa mạn-đà-la (hoa trời màu trắng, thấy thì đẹp ý), hoa ma-ha mạn-đà-la (mạn-đà-la lớn), hoa mạn-thù-sa (hoa trời màu đỏ, mềm mại), hoa ma-ha mạn-thù-sa, rải lên Phật và đại chúng. Khắp thế giới của Phật chấn động theo sáu cách (sáu kiểu rung chuyển của đất, báo hiệu điềm lành lớn). Bấy giờ trong hội, các tỳ-kheo, tỳ-kheo-ni, ưu-bà-tắc (nam cư sĩ tại gia theo Phật, giữ giới), ưu-bà-di (nữ cư sĩ tại gia theo Phật, giữ giới), trời, rồng, dạ-xoa (loài quỷ thần nhanh nhẹn, dữ tợn, có loài hộ pháp), càn-thát-bà, a-tu-la, ca-lâu-la, khẩn-na-la, ma-hầu-la-già (loài thần rắn lớn), người và phi nhân (các loài không phải người như quỷ thần)…, cùng các tiểu vương, các chuyển luân thánh vương (vị vua lý tưởng cai trị cả thiên hạ bằng chánh pháp, có bánh xe báu dẫn đường) — đại chúng ấy được điều chưa từng có, vui mừng chắp tay, một lòng nhìn Phật.
Bấy giờ Phật phóng ánh sáng từ tướng bạch hào (sợi lông trắng xoáy tròn giữa hai chân mày, một trong các tướng tốt của Phật) giữa chặng mày, soi khắp một vạn tám nghìn thế giới ở phương đông, không nơi nào không chiếu tới; dưới đến địa ngục A-tỳ (địa ngục khổ nhất, chịu khổ liên tục không ngừng), trên đến trời A-ca-nị-tra (tầng trời cao nhất của cõi Sắc). Từ thế giới này thấy hết chúng sinh sáu nẻo (lục thú: sáu cảnh giới tái sinh — trời, người, a-tu-la, súc sinh, ngạ quỷ, địa ngục) ở các cõi kia. Lại thấy các đức Phật hiện đang ở cõi kia, và nghe kinh pháp các Phật ấy nói; cùng thấy các tỳ-kheo, tỳ-kheo-ni, ưu-bà-tắc, ưu-bà-di ở cõi kia tu hành đắc đạo. Lại thấy các Bồ-tát ma-ha-tát với đủ mọi nhân duyên (nguyên nhân và điều kiện), đủ mọi lòng tin hiểu, đủ mọi hình tướng, tu hành đạo Bồ-tát. Lại thấy các đức Phật bát-niết-bàn (nhập niết-bàn trọn vẹn, tức Phật qua đời, hoàn toàn dứt hết sinh tử). Lại thấy sau khi các đức Phật bát-niết-bàn, người ta lấy xá-lợi (phần di cốt còn lại sau khi hoả táng) của Phật xây tháp bằng bảy thứ báu (thất bảo: vàng, bạc, lưu ly, pha lê, xa cừ, xích châu, mã não).
Bấy giờ Bồ-tát Di-lặc nghĩ: "Nay đức Thế Tôn hiện tướng thần biến (biến hoá thần diệu), vì nhân duyên gì mà có điềm lành này? Nay đức Phật Thế Tôn đã nhập tam-muội, đây là việc hiếm có không thể nghĩ bàn; nên hỏi ai, ai có thể trả lời?" Lại nghĩ: "Vị Văn-thù-sư-lợi này, con của đấng Pháp vương (vua của giáo pháp, tức Phật), đã từng gần gũi, cúng dường vô lượng đức Phật trong quá khứ, chắc hẳn đã từng thấy tướng hiếm có này. Nay ta nên hỏi." Bấy giờ các tỳ-kheo, tỳ-kheo-ni, ưu-bà-tắc, ưu-bà-di và các trời, rồng, quỷ thần… đều nghĩ: "Tướng ánh sáng thần thông này của Phật, nay nên hỏi ai?"
Bấy giờ Bồ-tát Di-lặc muốn tự giải mối nghi của mình, lại xét thấy tâm của hội chúng gồm bốn chúng tỳ-kheo, tỳ-kheo-ni, ưu-bà-tắc, ưu-bà-di và các trời, rồng, quỷ thần…, bèn hỏi Văn-thù-sư-lợi: "Vì nhân duyên gì mà có tướng thần thông điềm lành này, phóng ánh sáng lớn soi phương đông một vạn tám nghìn cõi, thấy hết sự trang nghiêm của các cõi nước Phật kia?" Khi ấy Bồ-tát Di-lặc muốn nói lại nghĩa này, bèn dùng kệ (bài văn vần trong kinh) hỏi rằng:
Thưa ngài Văn-thù-sư-lợi, bậc Đạo sư (người dẫn đường, chỉ Phật) vì sao từ bạch hào giữa chặng mày
phóng ánh sáng lớn soi khắp? Trời mưa hoa mạn-đà-la, hoa mạn-thù-sa,
gió thơm hương chiên-đàn (gỗ đàn hương, loại gỗ thơm quý) làm đẹp lòng mọi người. Vì nhân duyên ấy
đất đều trang nghiêm trong sạch, và thế giới này chấn động sáu cách.
Khi ấy bốn bộ chúng ai nấy đều vui mừng, thân ý khoan khoái,
được điều chưa từng có. Ánh sáng giữa chặng mày soi tới phương đông
một vạn tám nghìn cõi, đều như màu vàng. Từ địa ngục A-tỳ
lên đến Hữu Đỉnh (tầng trời cao nhất trong ba cõi), trong các thế giới ấy, chúng sinh sáu nẻo,
chỗ trôi về trong sinh tử, nhân duyên của nghiệp lành dữ, quả báo nhận lấy tốt hay xấu,
ở đây đều thấy cả. Lại thấy các đức Phật, bậc Thánh chủ, bậc Sư tử (ví Phật như sư tử, chúa các loài thú, oai hùng không sợ hãi),
diễn nói kinh điển vi diệu bậc nhất; tiếng Ngài trong sạch,
phát ra âm thanh dịu dàng, dạy các Bồ-tát vô số ức vạn.
Tiếng Phạm (giọng nói thanh tịnh, trong trẻo của Phật) sâu xa mầu nhiệm, khiến người thích nghe. Mỗi vị ở thế giới của mình
giảng nói chánh pháp, bằng đủ mọi nhân duyên, dùng vô lượng thí dụ
soi sáng Phật pháp, mở mang cho chúng sinh tỉnh ngộ. Nếu người gặp khổ,
chán già, bệnh, chết, thì vì họ nói niết-bàn (cảnh giới tắt hết phiền não, ra khỏi sinh tử), dứt hết tận cùng các khổ.
Nếu người có phước, từng cúng dường Phật, chí cầu pháp cao hơn,
thì vì họ nói đạo Duyên giác (người tự giác ngộ nhờ quán xét lẽ nhân duyên). Nếu có Phật tử (con Phật, người theo Phật) tu đủ mọi hạnh,
cầu trí tuệ cao nhất, thì vì họ nói đạo thanh tịnh. Thưa Văn-thù-sư-lợi,
tôi ở nơi đây thấy nghe những điều như thế, cùng nghìn ức việc khác,
nhiều như vậy, nay xin nói sơ lược. Tôi thấy ở cõi kia
Bồ-tát nhiều như cát sông Hằng (sông lớn ở Ấn Độ; ví số nhiều không đếm xuể), bằng đủ mọi nhân duyên mà cầu Phật đạo.
Có vị làm việc bố thí: vàng bạc, san hô, trân châu, ngọc ma-ni (ngọc báu như ý),
xa cừ (một loại vỏ sò quý), mã não, kim cương cùng các thứ quý, tôi tớ, xe cộ,
kiệu xe trang sức bằng báu, vui mừng bố thí, hồi hướng (đem công đức của việc lành hướng về mục đích) về Phật đạo,
nguyện được cỗ xe ấy, bậc nhất trong ba cõi (tam giới: cõi Dục, cõi Sắc, cõi Vô sắc — toàn bộ nơi chúng sinh trôi lăn sinh tử), được các Phật khen ngợi.
Hoặc có Bồ-tát đem xe báu bốn ngựa, có lan can, lọng hoa,
mui xe trang hoàng mà bố thí. Lại thấy Bồ-tát đem thịt thân mình, tay chân
và vợ con bố thí, cầu đạo cao nhất. Lại thấy Bồ-tát
đem đầu, mắt, thân thể vui vẻ cho đi, cầu trí tuệ Phật.
Thưa Văn-thù-sư-lợi, tôi thấy các vua đến chỗ Phật
hỏi về đạo cao nhất, liền bỏ cõi nước vui sướng, cung điện, bề tôi, thê thiếp,
cạo bỏ râu tóc mà mặc pháp phục (áo của người xuất gia). Hoặc thấy Bồ-tát
làm tỳ-kheo, một mình ở chỗ vắng lặng, thích tụng kinh điển.
Lại thấy Bồ-tát dũng mãnh tinh tấn (chuyên cần, nỗ lực không lười), vào núi sâu
suy nghĩ Phật đạo. Lại thấy người lìa ham muốn, thường ở nơi vắng vẻ,
tu sâu thiền định (lắng tâm, chuyên chú vào một đối tượng), được năm thần thông (năm năng lực siêu phàm: thấy xa, nghe xa, biết tâm người, biết đời trước, biến hoá tự tại). Lại thấy Bồ-tát
an trụ trong thiền, chắp tay, dùng nghìn vạn bài kệ ca ngợi các đấng Pháp vương.
Lại thấy Bồ-tát trí sâu chí vững, có thể thưa hỏi các Phật,
nghe rồi đều thọ trì (tiếp nhận và giữ gìn). Lại thấy Phật tử định và tuệ đầy đủ,
dùng vô lượng thí dụ vì đại chúng giảng pháp, vui vẻ thuyết pháp,
giáo hoá các Bồ-tát, phá tan binh chúng của ma, mà đánh trống pháp (ví việc thuyết pháp vang xa, thức tỉnh chúng sinh).
Lại thấy Bồ-tát lặng lẽ ngồi yên, trời rồng cung kính
mà không lấy làm mừng. Lại thấy Bồ-tát ở trong rừng phóng ánh sáng,
cứu khổ cho chúng sinh địa ngục, khiến họ vào Phật đạo. Lại thấy Phật tử
chưa từng ngủ nghỉ, kinh hành (đi chậm qua lại để tu tập, giữ tâm tỉnh thức) trong rừng, siêng cầu Phật đạo.
Lại thấy người giữ đủ giới (những điều răn cấm người tu phải giữ), oai nghi (cử chỉ đi đứng nằm ngồi đúng phép) không thiếu sót, trong sạch như ngọc báu,
để cầu Phật đạo. Lại thấy Phật tử trụ vững trong sức nhẫn nhục,
kẻ tăng thượng mạn (kẻ kiêu căng, chưa chứng đắc mà tự cho là đã chứng) chửi rủa đánh đập, đều nhẫn chịu được,
để cầu Phật đạo. Lại thấy Bồ-tát lìa bỏ các trò đùa cợt
và bè bạn ngu si, gần gũi người trí, một lòng dứt bỏ tán loạn,
thu nhiếp tâm niệm nơi núi rừng ức nghìn vạn năm, để cầu Phật đạo.
Hoặc thấy Bồ-tát đem món ngon, đồ ăn thức uống, trăm thứ thuốc thang
dâng Phật và Tăng (đoàn thể người xuất gia); áo đẹp thượng hạng giá trị nghìn vạn,
hoặc áo vô giá, dâng Phật và Tăng; nghìn vạn ức thứ
nhà báu bằng gỗ chiên-đàn, các đồ nằm tốt đẹp, dâng Phật và Tăng;
vườn rừng thanh tịnh, hoa quả tốt tươi, suối chảy, ao tắm,
dâng Phật và Tăng. Những sự bố thí như vậy, đủ thứ vi diệu,
vui mừng không chán, để cầu đạo cao nhất. Hoặc có Bồ-tát
nói pháp tịch diệt (pháp đưa đến lặng tắt mọi phiền não), dùng đủ cách dạy bảo vô số chúng sinh.
Lại thấy Bồ-tát quán xét pháp tính (bản tính chân thật) của các pháp, thấy không có một tướng nào (?),
giống như hư không. Lại thấy Phật tử tâm không bám chấp vào đâu,
dùng tuệ mầu ấy cầu đạo cao nhất. Thưa Văn-thù-sư-lợi,
lại có Bồ-tát, sau khi Phật diệt độ (qua đời, vào niết-bàn), cúng dường xá-lợi.
Lại thấy Phật tử xây các tháp miếu nhiều vô số như cát sông Hằng,
trang hoàng cõi nước; tháp báu cao đẹp năm nghìn do-tuần (đơn vị đo đường dài của Ấn Độ xưa, bằng quãng đường một ngày hành quân, chừng mười mấy cây số),
bề ngang bề dọc đều bằng nhau hai nghìn do-tuần. Mỗi một tháp miếu
đều có nghìn lá tràng phan (cờ phướn treo để cúng dường), màn che kết ngọc đan xen, chuông báu ngân vang hoà điệu.
Các trời, rồng, thần, người và phi nhân đem hương hoa, kỹ nhạc
thường xuyên cúng dường. Thưa Văn-thù-sư-lợi, các Phật tử
vì cúng dường xá-lợi mà trang hoàng tháp miếu, nên cõi nước tự nhiên
đẹp đẽ đặc biệt, như vua các loài cây trên trời khi hoa nở rộ.
Phật phóng một luồng ánh sáng, tôi cùng hội chúng thấy cõi nước ấy
đủ mọi vẻ đẹp lạ. Thần lực của các Phật, trí tuệ hiếm có,
phóng một luồng sáng trong sạch soi vô lượng cõi nước. Chúng tôi thấy vậy
được điều chưa từng có. Phật tử Văn-thù, xin giải mối nghi cho mọi người.
Bốn chúng hớn hở ngưỡng trông, nhìn ngài và tôi. Thế Tôn vì sao
phóng ánh sáng này? Phật tử, xin trả lời ngay, giải nghi cho mọi người vui mừng.
Vì lợi ích gì mà phóng ánh sáng này? Pháp mầu Phật đạt được khi ngồi nơi đạo tràng (nơi Phật ngồi thành đạo)
là muốn nói ra, hay là sẽ thọ ký (Phật báo trước cho người nào đó việc tương lai sẽ thành Phật)?
Chỉ cho thấy các cõi Phật được các thứ báu trang hoàng trong sạch, và thấy các đức Phật,
đây không phải duyên nhỏ. Thưa ngài Văn-thù, nên biết bốn chúng, rồng, thần
đang ngóng nhìn ngài, (muốn biết) ngài sẽ nói điều gì.
Bấy giờ Văn-thù-sư-lợi nói với Bồ-tát ma-ha-tát Di-lặc và các vị đại sĩ (bậc lớn, chỉ Bồ-tát): "Các thiện nam tử (người con trai lành, tiếng gọi thân mật người theo đạo)! Theo tôi suy xét, nay đức Phật Thế Tôn muốn nói pháp lớn, rưới mưa pháp lớn, thổi tù và pháp lớn (pháp loa: vỏ ốc biển dùng làm kèn, ví tiếng thuyết pháp vang xa), đánh trống pháp lớn, diễn nghĩa pháp lớn. Các thiện nam tử! Tôi từng thấy điềm lành này ở các đức Phật quá khứ: phóng ánh sáng ấy rồi liền nói pháp lớn. Vì thế nên biết, nay Phật hiện ánh sáng cũng như vậy, muốn khiến chúng sinh đều được nghe biết pháp mà cả thế gian khó tin, nên hiện điềm lành này.
"Các thiện nam tử! Như vào thuở quá khứ cách đây vô lượng vô biên không thể nghĩ bàn a-tăng-kỳ kiếp (a-tăng-kỳ: con số lớn không đếm được; kiếp: khoảng thời gian cực kỳ dài), bấy giờ có đức Phật hiệu là Nhật Nguyệt Đăng Minh Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Biến Tri, Minh Hạnh Túc, Thiện Thệ, Thế Gian Giải, Vô Thượng Sĩ, Điều Ngự Trượng Phu, Thiên Nhân Sư, Phật Thế Tôn (mười danh hiệu của một đức Phật: Như Lai — bậc từ chân lý mà đến; Ứng Cúng — đáng được cúng dường; Chánh Biến Tri — hiểu biết chân chính, cùng khắp; Minh Hạnh Túc — trí tuệ và đức hạnh đầy đủ; Thiện Thệ — khéo đi đến giải thoát; Thế Gian Giải — hiểu rõ thế gian; Vô Thượng Sĩ — bậc cao nhất; Điều Ngự Trượng Phu — bậc khéo điều phục người; Thiên Nhân Sư — thầy của trời và người; Phật Thế Tôn — bậc giác ngộ được thế gian tôn kính). Ngài diễn nói chánh pháp: phần đầu hay, phần giữa hay, phần cuối hay; nghĩa lý sâu xa, lời lẽ khéo léo, thuần một không xen tạp, đầy đủ tướng phạm hạnh (hạnh trong sạch, dứt dâm dục) trong trắng.
"Vì người cầu Thanh văn (người nghe lời Phật dạy mà tu, cầu tự thoát khổ, quả cao nhất là A-la-hán), Ngài nói pháp Tứ đế (bốn chân lý: khổ, nguyên nhân của khổ, sự diệt khổ, con đường diệt khổ), để vượt qua sinh, già, bệnh, chết, rốt ráo đạt niết-bàn. Vì người cầu Bích-chi-phật (bậc tự giác ngộ nhờ quán xét nhân duyên, không có thầy chỉ dạy, cũng gọi là Duyên giác), Ngài nói pháp Mười hai nhân duyên (mười hai khâu nối nhau tạo thành vòng sinh tử: vô minh, hành, thức, danh sắc, sáu giác quan, xúc chạm, cảm thọ, ái, chấp giữ, hữu, sinh, già chết). Vì các Bồ-tát, Ngài nói Sáu ba-la-mật (sáu hạnh đưa sang bờ giác ngộ: bố thí, trì giới, nhẫn nhục, tinh tấn, thiền định, trí tuệ), khiến họ được A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề, thành tựu Nhất thiết chủng trí (trí tuệ của Phật, biết rõ tất cả mọi pháp đến từng chi tiết).
"Kế đó lại có đức Phật cũng tên Nhật Nguyệt Đăng Minh, kế đó lại có đức Phật cũng tên Nhật Nguyệt Đăng Minh. Như vậy hai vạn đức Phật đều cùng một tên, hiệu là Nhật Nguyệt Đăng Minh, lại cùng một họ là họ Pha-la-đoạ. Di-lặc nên biết, Phật đầu Phật sau đều cùng một tên là Nhật Nguyệt Đăng Minh, đủ mười hiệu, pháp được nói ra phần đầu, giữa, cuối đều hay. Đức Phật sau cùng, lúc chưa xuất gia, có tám vương tử: người thứ nhất tên Hữu Ý, thứ hai tên Thiện Ý, thứ ba tên Vô Lượng Ý, thứ tư tên Bảo Ý, thứ năm tên Tăng Ý, thứ sáu tên Trừ Nghi Ý, thứ bảy tên Hưởng Ý, thứ tám tên Pháp Ý. Tám vương tử ấy oai đức tự tại, mỗi người cai quản bốn thiên hạ (bốn châu lớn quanh núi Tu-di, tức toàn cõi thế gian).
"Các vương tử nghe cha xuất gia, đạt A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề, đều bỏ ngôi vua mà cũng theo xuất gia, phát ý hướng về Đại thừa, thường tu phạm hạnh, đều làm pháp sư (người thuyết giảng giáo pháp), đã ở chỗ nghìn vạn đức Phật gieo trồng các gốc lành. Bấy giờ Phật Nhật Nguyệt Đăng Minh nói kinh Đại thừa tên Vô Lượng Nghĩa, là pháp dạy Bồ-tát, được Phật hộ niệm. Nói kinh ấy xong, Ngài liền ở giữa đại chúng ngồi kiết già, nhập tam-muội Vô Lượng Nghĩa Xứ, thân tâm không động. Lúc ấy trời mưa hoa mạn-đà-la, hoa ma-ha mạn-đà-la, hoa mạn-thù-sa, hoa ma-ha mạn-thù-sa, rải lên Phật và đại chúng, khắp thế giới của Phật chấn động sáu cách.
"Bấy giờ trong hội, các tỳ-kheo, tỳ-kheo-ni, ưu-bà-tắc, ưu-bà-di, trời, rồng, dạ-xoa, càn-thát-bà, a-tu-la, ca-lâu-la, khẩn-na-la, ma-hầu-la-già, người và phi nhân…, cùng các tiểu vương, chuyển luân thánh vương… — đại chúng ấy được điều chưa từng có, vui mừng chắp tay, một lòng nhìn Phật. Bấy giờ đức Như Lai phóng ánh sáng từ tướng bạch hào giữa chặng mày, soi một vạn tám nghìn cõi Phật ở phương đông, không nơi nào không chiếu tới, giống như các cõi Phật thấy hôm nay.
"Di-lặc nên biết, bấy giờ trong hội có hai mươi ức Bồ-tát thích muốn nghe pháp. Các Bồ-tát ấy thấy ánh sáng này soi khắp cõi Phật, được điều chưa từng có, muốn biết ánh sáng ấy vì nhân duyên gì. Lúc ấy có vị Bồ-tát tên Diệu Quang, có tám trăm đệ tử. Bấy giờ Phật Nhật Nguyệt Đăng Minh từ tam-muội đứng dậy, nhân Bồ-tát Diệu Quang mà nói kinh Đại thừa tên Diệu Pháp Liên Hoa, là pháp dạy Bồ-tát, được Phật hộ niệm, suốt sáu mươi tiểu kiếp (kiếp nhỏ, một đơn vị thời gian cực dài) không rời chỗ ngồi. Người nghe trong hội lúc ấy cũng ngồi yên một chỗ sáu mươi tiểu kiếp, thân tâm không động, nghe Phật nói mà tưởng chỉ như khoảng một bữa ăn. Lúc ấy trong đại chúng không một người nào, dù thân hay tâm, sinh lười mỏi.
"Phật Nhật Nguyệt Đăng Minh trong sáu mươi tiểu kiếp nói kinh ấy xong, liền ở giữa chúng Phạm thiên, ma (ác ma, kẻ phá hoại việc tu hành), sa-môn (người xuất gia tu hành), bà-la-môn (giai cấp tư tế của Ấn Độ xưa), cùng trời, người, a-tu-la mà tuyên bố: 'Như Lai vào nửa đêm nay sẽ nhập vô dư niết-bàn (niết-bàn trọn vẹn, không còn thân xác sót lại).' Lúc ấy có vị Bồ-tát tên Đức Tạng, Phật Nhật Nguyệt Đăng Minh liền thọ ký cho vị ấy, bảo các tỳ-kheo: 'Bồ-tát Đức Tạng này kế đến sẽ thành Phật, hiệu là Tịnh Thân Đa-đà-a-già-độ A-la-ha Tam-miệu-tam-phật-đà (tức Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Biến Tri theo tiếng Phạn).' Phật thọ ký xong, liền vào nửa đêm nhập vô dư niết-bàn.
"Sau khi Phật diệt độ, Bồ-tát Diệu Quang gìn giữ kinh Diệu Pháp Liên Hoa, trọn tám mươi tiểu kiếp vì người diễn nói. Tám người con của Phật Nhật Nguyệt Đăng Minh đều thờ Diệu Quang làm thầy. Diệu Quang giáo hoá, khiến họ vững chắc nơi A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề. Các vương tử ấy cúng dường vô lượng trăm nghìn vạn ức đức Phật rồi đều thành Phật đạo. Vị thành Phật sau cùng tên là Nhiên Đăng.
"Trong tám trăm đệ tử có một người hiệu là Cầu Danh, tham đắm lợi lộc và sự cúng dường; tuy đọc tụng nhiều kinh mà không thông thạo, phần nhiều quên mất, nên gọi là Cầu Danh. Người này cũng nhờ nhân duyên gieo các thiện căn (gốc lành, những việc thiện làm nền cho quả tốt về sau) nên được gặp vô lượng trăm nghìn vạn ức đức Phật, cúng dường, cung kính, tôn trọng, khen ngợi. Di-lặc nên biết, Bồ-tát Diệu Quang lúc ấy há phải người nào khác? Chính là thân tôi đây. Bồ-tát Cầu Danh chính là thân ông. Nay thấy điềm lành này không khác lúc xưa, vì thế tôi suy xét rằng hôm nay Như Lai sẽ nói kinh Đại thừa tên Diệu Pháp Liên Hoa, là pháp dạy Bồ-tát, được Phật hộ niệm." Bấy giờ Văn-thù-sư-lợi ở giữa đại chúng muốn nói lại nghĩa này, bèn nói kệ rằng:
Tôi nhớ đời quá khứ, vô lượng vô số kiếp,
có đức Phật, bậc tôn quý trong loài người, hiệu Nhật Nguyệt Đăng Minh.
Thế Tôn diễn nói pháp, độ vô lượng chúng sinh,
cùng vô số ức Bồ-tát, khiến vào trí tuệ Phật.
Lúc Phật chưa xuất gia, sinh được tám vương tử;
thấy bậc Đại Thánh xuất gia, cũng theo tu phạm hạnh.
Bấy giờ Phật nói Đại thừa, kinh tên Vô Lượng Nghĩa,
ở giữa đại chúng mà phân giải rộng rãi.
Phật nói kinh ấy xong, liền ngay trên pháp toà (toà ngồi thuyết pháp)
ngồi kiết già nhập tam-muội tên là Vô Lượng Nghĩa Xứ.
Trời mưa hoa mạn-đà, trống trời tự nhiên vang,
các trời, rồng, quỷ thần cúng dường bậc tôn quý trong loài người.
Tất cả các cõi Phật tức thời chấn động lớn.
Phật phóng ánh sáng giữa chặng mày, hiện ra các việc hiếm có.
Ánh sáng ấy soi phương đông một vạn tám nghìn cõi Phật,
chỉ cho tất cả chúng sinh thấy chốn sinh tử và nơi chịu quả báo của nghiệp (hành động thiện ác đem lại quả về sau).
Lại thấy các cõi Phật dùng nhiều thứ báu trang hoàng,
màu lưu ly (ngọc xanh biếc), màu pha lê (ngọc trong suốt), ấy là do ánh sáng Phật soi.
Lại thấy các trời, người, rồng, thần, chúng dạ-xoa,
càn-thát-bà, khẩn-na-la, ai nấy cúng dường đức Phật cõi mình.
Lại thấy các đức Như Lai tự nhiên thành Phật đạo,
sắc thân như núi vàng, đoan nghiêm rất vi diệu,
như trong khối lưu ly trong sạch hiện ra tượng vàng ròng.
Thế Tôn ở giữa đại chúng diễn giảng nghĩa pháp sâu xa.
Mỗi một cõi Phật có chúng Thanh văn vô số;
nhờ ánh sáng Phật soi, đều thấy đại chúng kia.
Hoặc có các tỳ-kheo ở trong núi rừng
tinh tấn giữ giới thanh tịnh như giữ gìn ngọc sáng.
Lại thấy các Bồ-tát làm hạnh bố thí, nhẫn nhục…,
số nhiều như cát sông Hằng; ấy là do ánh sáng Phật soi.
Lại thấy các Bồ-tát vào sâu các thiền định,
thân tâm lặng yên không động để cầu đạo cao nhất.
Lại thấy các Bồ-tát biết tướng tịch diệt (lặng tắt, vốn vắng lặng) của các pháp,
mỗi vị ở cõi nước mình thuyết pháp, cầu Phật đạo.
Bấy giờ bốn bộ chúng thấy Phật Nhật Nguyệt Đăng Minh
hiện sức thần thông lớn, lòng đều vui mừng,
ai nấy hỏi nhau: việc này do nhân duyên gì?
Bậc được trời người kính thờ vừa từ tam-muội đứng dậy,
khen Bồ-tát Diệu Quang: "Ông là con mắt của thế gian,
được tất cả quy về tin cậy, có thể vâng giữ kho tàng giáo pháp.
Pháp như ta đã nói, chỉ ông mới có thể chứng biết."
Thế Tôn đã khen ngợi, khiến Diệu Quang vui mừng,
rồi nói kinh Pháp Hoa (tức kinh Diệu Pháp Liên Hoa) này trọn sáu mươi tiểu kiếp,
không rời chỗ ngồi này. Pháp cao diệu được nói ra,
pháp sư Diệu Quang ấy đều có thể thọ trì.
Phật nói kinh Pháp Hoa ấy, khiến đại chúng vui mừng rồi,
liền ngay trong ngày ấy bảo chúng trời người:
"Nghĩa thực tướng (bản chất chân thật) của các pháp, ta đã vì các ông nói rồi.
Nay ta vào nửa đêm sẽ nhập niết-bàn.
Các ông hãy một lòng tinh tấn, nên lìa bỏ buông lung.
Các đức Phật rất khó gặp, ức kiếp mới gặp một lần."
Các con của Thế Tôn nghe Phật sắp vào niết-bàn,
ai nấy ôm lòng buồn khổ: "Phật diệt độ sao quá nhanh!"
Bậc Thánh chủ, vua của giáo pháp, an ủi vô lượng chúng:
"Khi ta diệt độ, các ông chớ lo sợ.
Bồ-tát Đức Tạng này đối với thực tướng vô lậu (không còn phiền não rỉ chảy)
tâm đã thông suốt, kế đến sẽ thành Phật,
hiệu là Tịnh Thân, cũng độ vô lượng chúng sinh."
Phật diệt độ ngay đêm ấy, như củi hết thì lửa tắt.
Người ta chia các xá-lợi ra mà xây vô lượng tháp.
Tỳ-kheo, tỳ-kheo-ni số nhiều như cát sông Hằng
càng thêm tinh tấn để cầu đạo cao nhất.
Pháp sư Diệu Quang ấy vâng giữ kho tàng giáo pháp của Phật,
trong tám mươi tiểu kiếp rộng truyền kinh Pháp Hoa.
Tám vương tử ấy được Diệu Quang mở mang giáo hoá,
vững chắc nơi đạo cao nhất, sẽ gặp vô số đức Phật.
Cúng dường các Phật rồi, thuận theo mà tu đạo lớn,
nối nhau được thành Phật, lần lượt thọ ký cho nhau.
Vị sau cùng là bậc Trời trong các trời (thiên trung thiên: tôn hiệu của Phật, bậc cao quý nhất trong các bậc cao quý), hiệu là Phật Nhiên Đăng,
người dẫn đường của các bậc tiên, độ thoát vô lượng chúng sinh.
Pháp sư Diệu Quang ấy lúc bấy giờ có một đệ tử,
lòng thường lười biếng, tham đắm danh lợi,
cầu danh lợi không chán, hay lui tới nhà dòng dõi sang trọng,
bỏ bê những gì đã học tụng, quên mất, không thông thạo.
Vì nhân duyên ấy nên gọi là Cầu Danh.
Người ấy cũng làm nhiều nghiệp lành, được thấy vô số đức Phật,
cúng dường các Phật, thuận theo mà tu đạo lớn,
đầy đủ sáu ba-la-mật, nay gặp bậc Thích Sư Tử (Phật Thích-ca, bậc sư tử của dòng họ Thích),
về sau sẽ thành Phật, hiệu là Di-lặc,
rộng độ các chúng sinh, số nhiều vô lượng.
Sau khi Phật kia diệt độ, kẻ lười biếng chính là ông;
pháp sư Diệu Quang nay chính là thân tôi.
Tôi thấy Phật Đăng Minh, điềm sáng thuở xưa là như thế,
vì vậy biết Phật hôm nay muốn nói kinh Pháp Hoa.
Tướng hôm nay giống điềm xưa, đó là phương tiện (cách khéo léo tuỳ cơ để dẫn dắt người) của các Phật.
Nay Phật phóng ánh sáng, giúp mở bày nghĩa thực tướng.
Mọi người nay nên biết, hãy chắp tay một lòng chờ đợi.
Phật sẽ rưới mưa pháp, làm đầy đủ cho người cầu đạo.
Những người cầu ba thừa (ba cỗ xe, ba con đường tu: Thanh văn, Duyên giác, Bồ-tát), nếu ai có nghi ngờ, hối tiếc,
Phật sẽ vì họ trừ dứt, khiến hết sạch không còn sót.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video