Thiên 16 — Lệ quẻ ba bàn Xuyên sơn, Thấu địa

 Xuyên sơn, thấu địa và lệ quẻ của ba bàn

 Có người hỏi: Lẽ của trời đất tất không có hai điều cùng đúng. Địa lý đã không thay đổi thì phải có một thuyết nhất định. Thế mà xem khắp các sách, sách này cho là đúng thì sách kia cho là sai, rối ren không có chủ kiến nhất định. Cùng là Xuyên sơn, cùng là Thấu địa, mà người thì dùng để xét long (mạch núi chạy đến), người thì dùng để tọa huyệt (định chỗ và chiều ngồi của huyệt mộ). Tranh cãi lung tung như vậy, người học biết theo ai?

 Đáp: Đó chính là lý do sách Thiên cơ quán chỉ được viết ra. Thanh nang áo ngữ và Thanh nang tự (các kinh phong thủy) là Đại học, Trung dung, Luận ngữ, Mạnh tử của môn địa lý. Ai cũng nói đến được, nhưng ai cũng không nói rõ được. Đến nỗi Xuyên sơn, Thấu địa, "ba – bảy", "hai – tám" (tỷ lệ ghép phần sơn này với phần sơn kia khi định độ trên la bàn) xưa nay chưa từng có lời giải nhất định.

 Thật ra Xuyên sơn, Thấu địa và Tọa huyệt là ba việc hoàn toàn riêng biệt. Xuyên sơn là đi xuyên qua từng đốt núi của long chạy đến. Thấu địa là xét khí thấu vào trong huyệt. Tọa huyệt là ngồi vào huyệt theo bốn mươi tám cục (bốn mươi tám cách định chỗ ngồi và hướng của huyệt). Khí có thật có giả, huyệt có thuần có tì vết; không có ba thứ ấy thì không quyết được. Cho nên lệ của ba bàn phải xét cho thật kỹ.

 Người đời sau vì tuân lệnh cấm của nhà nước mà kiêng nói đến bình phân (phép chia đều vòng la bàn), nên mới đặt ra doanh súc (phép chia không đều, ô rộng ô hẹp). Vì kiêng nói đến bảy mươi hai, nên mới đặt ra một trăm hai mươi phân kim (phép chia vòng la bàn thành một trăm hai mươi ô nhỏ để đặt quan tài). Vì kiêng nói đến việc dùng Xuyên sơn để xét long, nên mới lấy bảy mươi hai làm Xuyên sơn. Lúc đầu, người tuân lệnh cấm mà được khẩu quyết thì biết rõ đó là giả. Về sau người nối nhau truyền lại dần dần làm sai, mất hẳn cái gốc ban đầu. Truyền đi truyền lại, cái giả bắt đầu từ đó.

 Ý chỉ của Dương, Tăng (Dương công và Tăng công, hai bậc thầy tổ của phong thủy) là: long và huyệt tuy quy về một quẻ, nhưng xét long và tọa huyệt lại chia làm ba tầng. Cho nên ngoài bảy mươi hai ra, vốn còn có Xuyên sơn. Nếu đã gọi bảy mươi hai là Xuyên sơn rồi theo cái tên ấy mà dùng để xét long, thì tám can và bốn duy (bốn quẻ góc Càn, Khôn, Cấn, Tốn) đều thành vị trí trống, vậy nghĩa của chúng thuộc vào đâu?

 Hơn nữa, ngoài Thấu địa còn có Tọa huyệt riêng. Nếu lấy Tọa huyệt làm Thấu địa, thì khí từ bên trái đến sao huyệt lại nằm bên phải, khí từ bên phải đến sao huyệt lại nằm bên trái? Hai thuyết ấy chỉ đúng được một nửa mà thôi (?).

 Nay xét thì vòng Giáp Tý chỉ có ba tầng, mà khi dùng thì thành ba bàn. Xuyên sơn là để tìm tổ, hỏi tông (lần ngược về ngọn núi tổ phát ra long). Thấu địa là để xét khí ở đoạn đầu long đi vào huyệt; nó dùng phép ai tinh (xếp lần lượt hành vào từng ô) theo sáu mươi ô bình phân, tuy thay đổi nhưng không ra ngoài Chấn, Đoài, Khảm, Ly. Cho nên nói: dùng tiên thiên (trật tự gốc của trời đất) để thống quản long.

 Tọa huyệt là việc nới ra rút vào khi đặt quan tài. Nó chỉ dùng bảy mươi hai ô để làm, tuy khéo nhưng không ra ngoài các nhóm Thân Tý Thìn, Dần Ngọ Tuất, Hợi Mão Mùi, Tỵ Dậu Sửu. Cho nên nói: hậu thiên (trật tự khi vạn vật đã thành hình) là để bày cục (sắp đặt thế cục long, huyệt, nước theo một hành).

 Tóm lại, chôn cất là để đón lấy sinh khí (khí sống, khí tốt chạy trong lòng đất). Có Xuyên sơn mà không có Thấu địa thì khí ắt không thật. Có Thấu địa mà không có Xuyên sơn thì phúc ắt không lâu. Có Xuyên sơn, Thấu địa mà khi tọa huyệt lại không biết cách tiêu nạp sa thủy (đón nhận và hóa giải núi đồi, dòng nước xung quanh), thì không thể hóa sát sinh quyền (biến khí xấu thành quyền thế). Cho nên Tọa huyệt là để cưỡi lên khí ấy, đó là khí đã đến. Thấu địa là để đón khí ấy, đó là khí sắp đến. Xuyên sơn là để dò tìm (?) khí ấy, đó là khí chưa đến. Hiểu ra điều này thì ba bàn không cần tìm ở ngoài cũng tự được. Còn các sách Thanh nang, Ngọc xích, Thiên ngọc thì như đã mò được hạt ngọc dưới cằm rồng đen (nắm được chỗ cốt yếu nhất) trong tay rồi.

 "Ba – bảy" dùng để xét long, "hai – tám" dùng để tọa huyệt, đều tùy theo phần nhiều phần ít của hai mươi bốn sơn (hai mươi bốn phương vị trên la bàn) mà nhận ra ngũ hành hồn thiên (ngũ hành theo vòng trời bao quanh). Phép dùng ấy được giữ bí mật, không truyền ra. Bài tựa Ngọc hàm kinh có nói: "Núi Canh Tý là Thổ, nước Khôn Thân chầu về thì tốt; núi Nhâm Tý là Mộc, nước Khôn Thân chầu về thì xấu." Các nhà địa lý nói nghìn lời vạn chữ cũng chỉ để làm sáng tỏ nghĩa này. Đáng giận là giống sai lầm cứ truyền mãi lời giả, đến nỗi cùng một quyển sách mà các bản khác nhau không kể xiết. Tôi viết Thiên cơ quán chỉ để dung hòa cho thông suốt, đi đâu cũng hợp, như một sợi dây xâu được vạn đồng tiền. Từ nay có thể tránh được cái nạn bên này cho là sai, bên kia cho là đúng, mỗi người một kiểu.

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video