Thiên 5 — Phẩm 5: Trừ tưởng

 Kinh Bất Thoái Chuyển Pháp Luân (kinh về bánh xe Chánh pháp không còn lùi bước; "Bất thoái chuyển" là đã vững vàng trên đường tu, không bao giờ thối lui; "Pháp luân" là bánh xe Chánh pháp, tức giáo pháp của Phật lan đi, nghiền nát mê lầm như bánh xe lăn), quyển thứ ba.

 Phẩm thứ năm: Trừ Tưởng (phẩm: chương; tưởng: những ý niệm, khái niệm do tâm dựng lên rồi bám chấp vào; trừ tưởng là dẹp bỏ các ý niệm ấy).

 Bấy giờ trong đại chúng lại có vô lượng trăm nghìn vị A-la-hán (bậc thánh đã dứt sạch phiền não, không còn phải tái sinh). Đứng đầu là Xá-lợi-phất, Đại Mục-kiền-liên, Tu-bồ-đề, A-na-luật, A-nậu-lâu-đà (?), Kiếp-tân-na, Kiều-phạm-ba-đề (đều là các đại đệ tử của Phật). Các vị từ chỗ ngồi đứng dậy, sửa lại y phục, đứng trước Thế Tôn (danh hiệu của Phật: bậc được cả thế gian tôn kính), cúi mình cung kính và thưa với Phật:

 "Bạch Thế Tôn, nay chúng con phát lời nguyện chân thật: lìa vọng tưởng (những ý nghĩ sai lầm, hư dối), hàng phục các ma, đầy đủ năm tội nghịch (ngũ nghịch: năm tội nặng nhất là giết cha, giết mẹ, giết A-la-hán, làm thân Phật chảy máu, phá sự hòa hợp của Tăng đoàn), đầy đủ năm dục (ngũ dục: năm thứ ham muốn đối với sắc đẹp, âm thanh, mùi hương, vị ngon và sự xúc chạm), đầy đủ tà kiến (cách thấy biết sai lệch), lìa bỏ chánh kiến (cách thấy biết đúng đắn), và cắt đứt mạng sống của vô lượng chúng sinh. Nay chúng con sẽ khiến tất cả đều thành Bồ-đề (sự giác ngộ), vào Vô dư Niết-bàn (Niết-bàn trọn vẹn, không còn sót lại thân xác và mọi khổ đau, tức sự vắng lặng giải thoát hoàn toàn)."

 Lúc ấy Thế Tôn im lặng. Vô lượng trăm nghìn đại chúng trong hội đều sinh nghi ngờ: "Vì sao lại như thế? Nay chúng ta ai nấy đều như mù tối, chẳng hiểu biết gì. Các vị A-la-hán mà còn nói như vậy, huống gì là phàm phu (người thường chưa giác ngộ)." Mọi người ai ngồi chỗ nấy, không nhúc nhích. Người đang ngồi thì không đứng dậy được, người đang đứng thì không ngồi xuống được. Ai cũng nói: "Vì sao các vị lại nói như thế?"

 Bấy giờ A-nan (vị thị giả của Phật, nổi tiếng nghe nhiều nhớ giỏi), vì trăm nghìn vạn ức chúng sinh trong đại chúng, nhờ thần lực của Phật mà tự biết tâm mình, cũng biết tâm người khác, liền hỏi Văn-thù-sư-lợi (vị Bồ-tát tiêu biểu cho trí tuệ): "Đại chúng trăm nghìn ức người như thế này, nghe các vị La-hán nói vậy đều sinh nghi ngờ. Kính mong ngài Văn-thù vì tôi mà phân tích, nói rõ nguyên do."

 Lúc ấy Như Lai (danh hiệu Phật: bậc từ chân lý như thật mà đến) vẫn im lặng. Văn-thù-sư-lợi bảo A-nan: "Đây là các Bồ-tát (người phát tâm cầu giác ngộ để cứu mình và cứu người) ở địa vị bất thoái chuyển (bậc tu hành đã vững chắc, không còn lùi bước); vì thấy nhân duyên (nguyên nhân và điều kiện) của các bậc đại đức (bậc có đức lớn) nên mới nói như vậy." A-nan hỏi: "Thưa Văn-thù-sư-lợi, địa vị bất thoái chuyển là Bồ-đề chăng?" Văn-thù-sư-lợi đáp: "Đúng vậy, đúng vậy. Địa vị bất thoái chuyển chính là Bồ-đề của các bậc đại đức." A-nan hỏi: "Các vị tôn giả vì sao lại nói như thế?"

 Bấy giờ Văn-thù-sư-lợi nói với A-nan: "Vô minh (sự mê muội, không thấy rõ sự thật) là mẹ; từ hành (những tạo tác của thân, miệng, ý) mà sinh ra ái (lòng tham luyến). Diệt sạch hoàn toàn những thứ ấy, tức là trừ hết kẻ thù gây hại (đó là 'giết mẹ'). Tưởng điên đảo (ý nghĩ trái ngược với sự thật) là cha; lìa bỏ điên đảo, trừ diệt dục ái (lòng tham đắm dục lạc) (đó là 'giết cha'). Về A-la-hán vốn được cho là bền chắc không hư hoại: dứt hết tưởng phàm phu và tưởng Tăng (ý niệm về Tăng đoàn, tức đoàn thể người xuất gia); vì phá bỏ các tưởng ấy nên tu được tất cả tưởng về pháp không hư hoại; cho đến không chấp lấy tưởng về Như Lai; học tập lẽ vô sinh (các pháp vốn không thật có sinh ra), rốt ráo lìa hẳn mọi tưởng.

 Tôn giả A-nan, các vị đại đức nói như vầy: 'Nay chúng con thế nào là đầy đủ năm tội nghịch?' Vì sao? Vì không còn tưởng về đến và đi, nên gọi là đầy đủ năm tội nghịch.

 Lại nữa, A-nan, nói 'thế nào là năm dục'? Các tỳ-kheo (người nam xuất gia đã thọ giới đầy đủ) ấy biết năm dục như mộng, như trò ảo thuật, như bọt trên mặt nước, như tiếng vang dội lại khi ta gọi. Trí tuệ đầy đủ như thế. Thế nào là trí tuệ đầy đủ mà không tăng không giảm? Thế nào là năm dục cũng không tăng không giảm? Vì sao? Vì năm dục ấy rốt ráo không có thực thể, không có hình tướng. Biết đúng như thật rồi thì ngay nơi tướng của năm dục mà chứng được trí tuệ. Vì thế gọi là đầy đủ năm dục. Vì nghĩa ấy, các vị đại đức nói như vầy: 'Nay chúng con đầy đủ năm dục.'

 A-nan, thế nào là đầy đủ tà kiến, lìa bỏ chánh kiến? Đối với tất cả các pháp (mọi sự vật, hiện tượng, ý niệm) đều chấp giữ, đó gọi là tà kiến. Tà kiến là tưởng hư vọng. Tất cả các pháp không phải có chỗ nương, cũng không phải không có chỗ nương; giống như hư không, không có chỗ về, không có chỗ dựa. Vì sao? Vì tất cả các pháp không có gì thật để nắm được. Nên biết như vầy: tất cả các pháp đều bình đẳng; dẹp bỏ cả tưởng về sự bình đẳng ấy, đó gọi là chánh kiến. Vì sao? Vì cái tưởng về bình đẳng ấy cũng chính là tưởng xấu. Vì nghĩa ấy, các vị tỳ-kheo đại đức không thấy tưởng bình đẳng, cũng không thấy tưởng xấu. Vì sao? Dứt hết mọi tưởng thì gọi là Bồ-đề của Phật. Đạt được Bồ-đề rồi, cũng không thấy có một chút pháp nào để nắm được. A-nan, vì nhân duyên ấy mà các vị tỳ-kheo đại đức nói như vầy: 'Lìa bỏ chánh kiến, đầy đủ tà kiến.'

 A-nan, vì sao các tỳ-kheo ấy nói: 'Nay chúng con thật đã cắt đứt mạng sống của trăm nghìn chúng sinh'? Khi các vị đại đức nói lời ấy, trăm nghìn vạn ức chư thiên (các vị trời) nghe vậy đều liền hiểu rõ các pháp như mộng, như ảo thuật, như bóng trong nước, như tiếng vang khi gọi. Hiểu như thế rồi, họ liền dứt bỏ các tưởng về chúng sinh, về trượng phu (cái 'người đàn ông', cái chủ thể), về thọ mạng (cái mạng sống kéo dài) và về con người. Họ cũng liền được giải thoát, không còn hạt giống (tái sinh) (?). Đối với căn lành Bồ-đề và tất cả các pháp, họ đều không khởi lên, không tạo tác, không có gì để tu tập. Nghe nói về giả danh (tên gọi đặt tạm, không có thực thể), họ tin sâu không nghi. Các ưu-bà-tắc (nam cư sĩ tại gia giữ giới) và ưu-bà-di (nữ cư sĩ tại gia giữ giới) cũng đều dứt bỏ các tưởng về chúng sinh, trượng phu, thọ mạng và con người. Trừ được các tưởng ấy rồi, họ không còn phải tái sinh hết lần này đến lần khác.

 Vì sao? Vì đã dứt bỏ các tưởng về chúng sinh, trượng phu, thọ mạng, con người và ngạ quỷ (loài quỷ đói). Vì có các tưởng ấy nên mới phải nhiều lần chịu sinh tử; lìa các tưởng ấy rồi thì rốt ráo tự chứng được vô sinh. Vì nhân duyên ấy, các vị đại đức dùng phương tiện (cách khéo léo để dẫn dắt) như thế mà khéo nói giả danh, rằng 'cắt đứt mạng sống của vô lượng chúng sinh'. Vì thế mới nói rằng: 'Đầy đủ, đạt được Bồ-đề của Phật. Nay chúng con nhập Niết-bàn trọn vẹn trong Vô dư Niết-bàn, được tướng tốt và vẻ đẹp của Phật (ba mươi hai tướng tốt và tám mươi vẻ đẹp nơi thân Phật).' Với điều ấy mà giáo hóa vô lượng trăm nghìn vạn ức chúng sinh, diệt trừ các kết sử (những phiền não trói buộc và sai khiến con người) đúng như điều Phật đã chứng.

 Vì sao? Vì khiến các chúng sinh đều phát tâm A-nậu-đa-la Tam-miệu Tam-bồ-đề (tâm cầu sự giác ngộ hoàn toàn, cao tột không gì hơn của Phật); sau khi được vô sinh nhẫn (trí an trú vững chắc vào lẽ các pháp vốn không sinh không diệt) thì khiến họ đạt Bồ-đề; cũng không bỏ phiền não (những thứ làm tâm rối loạn, khổ sở như tham, giận, si mê), không gần Phật pháp (?), mà phiền não từ tâm ý sinh ra đều diệt sạch không còn sót. Vì nhân duyên ấy, các vị đại đức đều nói: 'Nay chúng con đạt đến Bồ-đề.'

 A-nan, vì thế nên nay gọi là vô sinh. Vì sao? Những thiện nam, thiện nữ như thế phát tâm A-nậu-đa-la Tam-miệu Tam-bồ-đề, soi sáng các pháp; phát tâm Bồ-đề rồi cũng không có gì để đạt được, lìa tướng Bồ-đề và tướng của tất cả các pháp, nhập Niết-bàn trọn vẹn trong Vô dư Niết-bàn.

 A-nan, những người nam, người nữ con nhà dòng dõi như thế, đi theo Bồ-tát thừa (cỗ xe Bồ-tát, tức con đường tu hành cầu giác ngộ cho mình và cứu độ người khác), không vì thấy mặt trời mà sinh tưởng ban ngày. Phàm phu ngu muội khi thấy ngày thì liền khởi tưởng về ngày; như vậy không phải người trí. Vì sao? A-nan, nếu ngày có thực thể, không hư dối, thì có thể gom chứa lại được. Vì nó hư dối nên cũng không có quá khứ, vị lai. Đêm cũng như vậy. Nếu với ngày khởi tưởng ngày, với đêm khởi tưởng đêm, đó là cái thấy do vọng tưởng của phàm phu ngu muội.

 A-nan, người theo Bồ-tát thừa tu hành A-nậu-đa-la Tam-miệu Tam-bồ-đề, có thiện tri thức (người thầy, người bạn lành dẫn dắt trên đường tu), thì không nên ban ngày sinh tưởng ngày, ban đêm sinh tưởng đêm. Vì sao? Vì lìa tất cả các tưởng thì mới an trú được nơi Bồ-đề, con đường của Như Lai." Bấy giờ Văn-thù-sư-lợi nói bài kệ (thể văn vần trong kinh):

 "Vô minh được xem là mẹ, từ đó theo hành mà sinh ra (lòng ái);

 Nếu cắt đứt tận gốc rễ ấy, thì gọi là trừ kẻ hại.

 Các tưởng điên đảo ưa thích, tham ái, ấy gọi là cha;

 Nếu biết được đúng như thật, rốt ráo không có gì cả,

 Biết chúng thảy đều hư dối, thì cắt đứt mọi gốc rễ.

 Không bám duyên, cũng không trụ vào đâu, đó gọi là trừ kẻ hại.

 Nếu nói về các vị La-hán, phàm phu không thể nghĩ bàn được;

 Tướng không hư hoại đúng như thật, diệt (tưởng ấy) gọi là rốt ráo.

 Ta vốn chấp vào tưởng Tăng, nay biết đúng như thật điều ấy rồi,

 Các pháp đều không hư hoại, lại khiến mọi người được nghe.

 Trước kia chấp lấy Như Lai, đó gọi là hư vọng;

 Biết Ngài không có tưởng khác biệt, bình đẳng, cùng một tính không.

 Nhổ đứt tận gốc rễ ấy, gọi là trí vô sinh.

 Nếu có thể nói được như vậy, là hiển bày sức thiền định (sức tập trung, lắng yên của tâm).

 Nếu nói 'đầy đủ các dục', là năm tên gọi như thế;

 Lìa được những tưởng như vậy, (thấy chúng) như huyễn, như mộng,

 Không tăng cũng không giảm, đó gọi là đầy đủ năm dục.

 Trước đấng Cứu Thế (Phật, bậc cứu đời), các vị ấy nói như vậy.

 Biết dục bản tính là không, như mộng, như tướng huyễn hóa,

 Rốt cuộc không hề có sinh, là đầy đủ trí như thật.

 Biết lỗi của các tà kiến, do hư vọng sinh ra phân biệt;

 Với trí tuệ rốt ráo ấy, mọi thứ đều đầy đủ.

 Biết là hư vọng nên không chấp giữ, lìa tướng hòa hợp (do nhiều thứ gom lại mà thành);

 Khéo biết như vậy rồi, thì không tướng, không có gì cả.

 Trí bình đẳng vượt mọi lỗi lầm (?), tà kiến, chánh kiến đều ngang nhau;

 Đạt được pháp chân thật rồi, tướng tà và tướng chánh đều diệt.

 Tưởng chúng sinh, tưởng sinh tử, là do ngu si phân biệt sai lầm;

 Nếu không thấy có chúng sinh, thì cũng không có sinh tử.

 Chúng sinh dùng nhiều phương tiện (?), bỏ lìa tưởng về mạng sống;

 Xa lìa tưởng ấy rồi, mới biết tưởng mạng sống là xấu ác nhất.

 Nếu lìa tưởng chúng sinh, lìa sự phân biệt thọ mạng các thứ,

 Thì 'cắt đứt mạng sống nhiều chúng sinh' là điều các vị ấy nói đến.

 Bỏ lìa tưởng về cái chết, vốn do ngu si phân biệt;

 Rốt ráo đạt được vô sinh, đó gọi là pháp chân thật.

 Diệt trừ các kết sử, chứng được vô tướng (không còn bám vào hình tướng);

 Bồ-đề không có hình sắc, không có diệt cũng không có quả.

 Ma oán không thể ngăn trở, tự mình giác ngộ Bồ-đề.

 Các pháp không có tranh luận, tính vô sinh vắng lặng."

 Khi Văn-thù-sư-lợi nói bài kệ ấy xong, vô lượng trăm nghìn chúng sinh như thế trừ hết nghi ngờ, ăn năn. Lìa nghi ngờ, ăn năn rồi, lòng sinh vui mừng, được ánh sáng của Chánh pháp soi tỏ. Mỗi người cởi áo ngoài cúng dường Văn-thù-sư-lợi và nói: "Ngài đã khiến chúng con đều được pháp này, đều nói được như vậy; cũng khiến chúng sinh trong tâm chứng biết các pháp, đều được hiểu thật tướng (bộ mặt thật của mọi pháp) như Văn-thù-sư-lợi đã hiểu."

 Bấy giờ A-nan thưa Phật: "Bạch Thế Tôn, vì sao trăm nghìn vạn ức chúng sinh như thế đều sinh nghi ngờ, ăn năn? Vì sao Như Lai không tự mình nói cho họ để dứt nghi ngờ, ăn năn?" Phật bảo A-nan: "Trăm nghìn vạn ức chúng sinh này đều nhờ Văn-thù-sư-lợi mà phát tâm Bồ-đề, nhờ Văn-thù-sư-lợi mà được điều phục (thuần hóa tâm tính)." A-nan lại hỏi: "Họ đều được A-nậu-đa-la Tam-miệu Tam-bồ-đề chăng?" Phật nói: "Đúng vậy, A-nan. Tất cả chúng sinh ấy đều không còn thối lui đối với A-nậu-đa-la Tam-miệu Tam-bồ-đề. Vì sao? Đều nhờ Văn-thù-sư-lợi là thiện tri thức."

 A-nan hỏi: "Những vị tỳ-kheo như thế, thuộc hàng tín hành (người tu nhờ lòng tin), pháp hành (người tu nhờ hiểu giáo pháp), Tu-đà-hoàn (quả thánh thứ nhất, mới vào dòng thánh), Tư-đà-hàm (quả thánh thứ hai, chỉ còn trở lại cõi đời một lần), A-na-hàm (quả thánh thứ ba, không còn trở lại cõi dục), A-la-hán, Thanh văn (người nghe lời Phật dạy mà tu để tự giải thoát), Bích-chi Phật (người tự giác ngộ khi không có Phật ra đời, không đi giáo hóa người khác), khi các tưởng ấy đã hết, đều không còn thối lui đối với A-nậu-đa-la Tam-miệu Tam-bồ-đề chăng?"

 Phật nói: "Có những kẻ khó tin: kẻ ít trí, thấp kém; kẻ lười biếng, biếng nhác, ít tinh tấn (siêng năng tu tập); kẻ tham ham ăn uống, gần gũi năm dục; kẻ thích chỗ ồn ào, tâm không xa lìa; kẻ quên mất chánh niệm (sự nhớ biết tỉnh táo đúng đắn), không có trí tuệ; kẻ tâm không có chánh định (sự định tâm đúng đắn), thường hốt hoảng rối loạn; kẻ tăng thượng mạn (chưa chứng mà tự cho là đã chứng); kẻ chấp chặt vào sự tăng thượng mạn; kẻ tham đắm thân mình, ham sống lâu, không quán xét lẽ vô thường (mọi thứ đều đổi thay, không bền); kẻ nhiều tham lam, ganh ghét, ngu si không trí; kẻ phá hủy giới cấm, tâm sinh ý làm hại; kẻ đối với Phật pháp khởi nghi ngờ; kẻ có cái thấy không trí tuệ; kẻ gần ác tri thức (thầy bạn xấu dẫn vào đường sai), xa lìa thiện tri thức, cũng không cung kính thiện tri thức; kẻ không học Bát-nhã Ba-la-mật (trí tuệ thấu suốt đưa người sang bờ giác ngộ), không tu Đà-la-ni (pháp môn ghi nhớ, giữ gìn trọn vẹn giáo pháp), là vua của các kinh; kẻ thường khởi cái thấy sai lầm, chấp vào cái thấy sai lầm rồi gặp thầy xấu, tham thích áo bát (áo cà-sa và bình bát, tức vật dụng người tu); kẻ đối với hòa thượng (thầy truyền giới) và a-xà-lê (thầy dạy phép tắc, oai nghi) không có lòng cung kính, cũng không ưa gần gũi; kẻ vào đầu hôm, nửa đêm, cuối đêm đều sinh lười biếng; kẻ nói hai lưỡi (đâm thọc chia rẽ), khó tin cậy, ưa nói dối; kẻ nói lời độc ác, tham lam ganh ghét, gần gũi tà kiến; quen theo tà kiến rồi thường tu phép quán xét sai lệch, không ưa học giới; kẻ tâm không biết hổ thẹn, chẳng kiêng sợ gì; kẻ gần gũi sự ngu si, ưa theo ngoại đạo (các giáo phái ngoài Phật giáo); kẻ không tin không, vô tướng, vô nguyện (ba cửa giải thoát: thấy mọi pháp vốn trống rỗng, không có hình tướng để bám, không còn gì để mong cầu), không tin vô sinh vô diệt; đối với tất cả các pháp không sinh lòng tin. A-nan, những người như thế khó mà hiểu ra được."

 Bấy giờ Thế Tôn im lặng. Lúc ấy A-nan nhờ thần lực Phật, hỏi Văn-thù-sư-lợi: "Vì sao Như Lai im lặng?" Văn-thù-sư-lợi đáp: "Vì trong thời mạt pháp (thời kỳ cuối khi giáo pháp của Phật suy tàn), ở đời sau trong tương lai, có nhiều chúng sinh ở đời ấy mang tâm như thế, không tin pháp, không thể hiểu rõ. Vì vậy Như Lai im lặng." A-nan hỏi: "Có chúng sinh nào tin được pháp như thế không?" Văn-thù-sư-lợi đáp: "Cũng có chúng sinh, nhưng ít người tin được. A-nan, ít chúng sinh biết nhận ra của báu, nhiều chúng sinh không nhận ra của báu. A-nan, ít chúng sinh sinh được lòng tin hiểu. Ở các thành ấp, xóm làng nơi pháp như thế được nói ra, nhiều chúng sinh bỏ đi không tin. Vì sao? Đó là do nhân duyên đời trước của các chúng sinh ấy, vốn đã gây tội phỉ báng pháp, bị nghiệp tội ngăn che." A-nan nói: "Kính mong ngài Văn-thù khiến các chúng sinh ấy tin hiểu điều được nói." Văn-thù-sư-lợi nói: "Ông nên hỏi Phật. Phật sẽ tự phân tích, giải nói cho ông."

 Bấy giờ A-nan thưa Phật: "Kính mong Thế Tôn đúng lúc nói cho con, để những người nam, người nữ con nhà dòng dõi ít có lòng tin hiểu, nghe rồi sinh vui mừng lớn." Lúc ấy Thế Tôn nhìn khắp bốn phương, từ miệng thè lưỡi ra, che phủ khắp ba nghìn đại thiên thế giới (một thế giới lớn gồm một nghìn triệu thế giới nhỏ). Từ gốc lưỡi phát ra ánh sáng lớn, chiếu khắp các thế giới của chư Phật ở phương đông nhiều như cát sông Hằng. Phương nam, tây, bắc, bốn hướng phụ, phương trên, phương dưới cũng vậy, mỗi phương đều chiếu khắp các thế giới nhiều như cát sông Hằng trong mười phương.

 Bấy giờ bốn chúng (tỳ-kheo, tỳ-kheo-ni, nam cư sĩ, nữ cư sĩ) nhờ thần lực Phật cũng thấy chư Phật ở các thế giới phương đông nhiều như cát sông Hằng cùng nói pháp này, và đều nghe được từ xa, không thêm không bớt. Lần lượt các thế giới trong mười phương cũng như vậy. Chư Phật ở các thế giới ấy nói pháp như thế này, đại chúng đều thấy nghe. Thấy nghe rồi, họ đều một lòng khẩn thỉnh: "Bạch Thế Tôn, kính mong Ngài thương xót, vì chúng con phân tích giảng nói lại, để chúng con thấy được chánh pháp của vô lượng, vô biên, không thể đếm xuể chư Phật đã nói, không thêm không bớt, không thể nghĩ bàn. Kính mong Thế Tôn đúng lúc nói cho." Phật thu tướng lưỡi lại.

 Phật bảo A-nan: "Có người nói dối nào mà có được tướng lưỡi như thế không?" A-nan thưa: "Bạch Thế Tôn, không có. Chỉ những người nói lời chân thật, lời dịu dàng, những bậc có trí, khéo nói lời điều hòa, lời lợi ích, có từ, bi, hỷ, xả (bốn tâm rộng lớn: thương yêu ban vui, xót thương cứu khổ, vui theo điều lành của người, buông xả không thiên vị), cho đến bậc Nhất thiết trí (bậc biết hết thảy, tức Phật), mới có được tướng lưỡi này. Kính mong Thế Tôn vì những người nam nữ con nhà dòng dõi có chút ít lòng tin mà phân tích giải nói, cũng vì thương xót những người chưa hiểu mà nói, khiến những người ấy sinh lòng hối hận (về sự nghi ngờ của mình)."

 Bấy giờ Phật bảo A-nan: "Bốn chúng đã tụ họp, ngồi ngay thẳng. Các hàng trời, rồng, dạ-xoa (loài quỷ thần nhanh mạnh), càn-thát-bà (thần âm nhạc), a-tu-la (loài thần hay gây chiến), khẩn-na-la (thần ca hát), ca-lâu-la (chim thần cánh vàng), ma-hầu-la-già (thần rắn lớn), người và loài chẳng phải người, những ai đến ngồi đây nghe pháp được, đều không thối lui tâm A-nậu-đa-la Tam-miệu Tam-bồ-đề, và mỗi người ở nơi này sẽ nói chánh pháp không thêm không bớt, đúng như điều nay đang nói."

 Bấy giờ bốn chúng cùng trời, rồng, dạ-xoa, càn-thát-bà, a-tu-la, ca-lâu-la, khẩn-na-la, ma-hầu-la-già, người và loài chẳng phải người đều sinh vui mừng, cởi áo ngoài dâng lên Phật. Có người rải hoa và hương; có người rải tràng hoa; có người dùng tràng vàng, tràng bạc, tràng lưu ly (một loại ngọc quý màu xanh), tràng pha lê, tràng mã não, tràng tì-lô-chiên (một loại ngọc quý) (?); có người dùng hoa mạn-đà-la (một loài hoa trời), hoa đại mạn-đà-la, hoa mạn-thù-sa (một loài hoa trời đỏ), hoa đại mạn-thù-sa; có người dùng hoa làm bằng tay rải lên Phật; có người dùng hoa ưu-bát-la của cõi trời (sen xanh), hoa câu-vật-đầu (một loại sen), hoa phân-đà-lợi (sen trắng) rải lên Phật. Trong hư không, nhạc trời tự vang lên; rồng mưa xuống ngọc trai. Các phụ nữ đem chuỗi ngọc đeo trên thân và cởi áo ngoài cúng dường Phật. Họ sửa y phục, quỳ gối phải sát đất, chắp tay hướng về Phật, cùng đồng thanh thưa: "Bạch Thế Tôn, Như Lai là không hai."

 Bấy giờ Phật bảo A-nan: "Đúng vậy, đúng vậy, như họ đã nói. Như Lai không hai, đã dứt hẳn ngu si. Như Lai Thế Tôn không hề keo tiếc, không có mọi lỗi lầm. Vì đã lìa lỗi nên lìa các dục; mọi bụi nhơ đều sạch, không nhiễm; kiêu mạn, tham lam, ganh ghét đều dứt sạch không còn. Trí tuệ đầy đủ, giác ngộ chánh pháp, đã đến bờ bên kia (bờ giải thoát). Giống như Đại Phạm (Đại Phạm Thiên, vị trời làm chủ cõi Phạm thiên) được tự tại lớn; oai nghi đầy đủ, các hạnh đã rốt ráo, được bốn điều đầy đủ (?). Các hàng trời, rồng, dạ-xoa, càn-thát-bà, a-tu-la, ca-lâu-la, khẩn-na-la, ma-hầu-la-già, người và loài chẳng phải người không chấp giữ pháp hữu vi (những gì do nhân duyên tạo thành, có sinh có diệt) hay vô vi (những gì không do tạo tác, không sinh không diệt), không nhiễm sinh tử, nơi Phật Thế Tôn được giải thoát chân chính, được thấy đầy đủ, không thiếu sót cái thấy, được gần gũi đầy đủ."

 A-nan hỏi: "Thế nào là đối với Như Lai được thấy đầy đủ, không thiếu sót cái thấy, được nghe Phật đầy đủ, thấy Phật đầy đủ, gần gũi đầy đủ?" Phật bảo A-nan: "Ông không biết sao?" A-nan thưa: "Con thật không biết." Phật nói: "Nay ông hãy lắng nghe kỹ, ta sẽ nói cho ông." A-nan thưa: "Dạ vâng, bạch Thế Tôn, xin Ngài giải nói."

 "A-nan, nay ông nghe ta là Phật Thích-ca Mâu-ni; những ai đã nghe, sẽ nghe như vậy, đều được không thối lui đối với A-nậu-đa-la Tam-miệu Tam-bồ-đề. Vì sao? Vì Pháp thân (thân chân lý của Phật) hễ có nói điều gì thì người thấy nghe đều được lợi ích. A-nan, nếu ai dùng một bông hoa cúng dường Như Lai, hoặc sau khi Phật nhập Niết-bàn mà xây tháp thờ xá-lợi (di cốt của Phật) để cúng dường, cũng được không thối lui đối với A-nậu-đa-la Tam-miệu Tam-bồ-đề."

 (A-nan hỏi:) (?) "Cho đến loài súc sinh nghe được danh hiệu Phật cũng được A-nậu-đa-la Tam-miệu Tam-bồ-đề chăng?" Phật nói: "A-nan, lại có người nghe tiếng của Phật Thích-ca Mâu-ni, xưng danh hiệu Ngài, đều là hạt giống của A-nậu-đa-la Tam-miệu Tam-bồ-đề. Nếu thiện nam, thiện nữ nghe danh hiệu Phật Thích-ca Mâu-ni, thì đúng như lời đã nói, đều chân thật không hư dối.

 A-nan, ví như cây ni-câu-đà (một loài cây đa rất lớn, tán rộng), dù một, hai, ba, bốn người, cho đến năm mươi, trăm, nghìn, vô lượng người nghỉ ngơi dưới gốc, đều được che bóng mát. A-nan, ý ông nghĩ sao, hạt cây ni-câu-đà lớn hay nhỏ?" A-nan thưa: "Hạt cây ni-câu-đà rất là nhỏ." Phật bảo A-nan: "Cây ni-câu-đà ấy nhờ nước, mưa, phân bón, đất và công sức con người, trải qua ngày tháng mà dần dần lớn lên." A-nan thưa: "Đúng vậy, bạch Thế Tôn." Phật bảo A-nan: "Hạt cây ni-câu-đà vốn rất nhỏ, nhờ nhân duyên nước, đất, ngày tháng mà dần dần lớn lên. A-nan, cũng như vậy, người được nghe danh hiệu Phật Thích-ca Mâu-ni thì hạt giống căn lành rốt cuộc không bao giờ hư hoại, không thối lui đối với A-nậu-đa-la Tam-miệu Tam-bồ-đề. Vì sao? Vì hạt giống vô tướng không trụ vào bất cứ nơi đâu, nên không hư hoại. Vì không hư hoại nên hạt giống ấy không thể bị phá hủy, cũng không chấp lấy tướng; vì thế đối với tất cả các pháp đều không hư hoại."

 A-nan thưa Phật: "Bạch Thế Tôn, đó là do sức bản nguyện (lời nguyện gốc phát ra từ khi mới tu) của Như Lai, hay là pháp của chư Phật vốn như vậy?" Phật đáp: "Vì sức bản nguyện, nên nếu có chúng sinh nghe tên ta thì đều được không thối lui đối với A-nậu-đa-la Tam-miệu Tam-bồ-đề. Pháp của tất cả chư Phật cũng như vậy. Vì sao? Vì pháp của tất cả chư Phật đều bình đẳng." A-nan hỏi: "Pháp của tất cả chư Phật bình đẳng thì có lợi ích gì?" Phật nói: "Có thể khiến chúng sinh, dù không nghe pháp, nhờ sức phát nguyện mà cũng được lợi ích như người được nghe pháp."

 Bấy giờ A-nan thưa Phật: "Bạch Thế Tôn, Như Lai thành tựu pháp chưa từng có, nên làm lợi ích lớn cho các Bồ-tát Ma-ha-tát (các vị Bồ-tát lớn)." Phật nói: "Đúng vậy, đúng vậy, A-nan. Nay ta làm lợi ích lớn cho chúng sinh; ai nghe pháp thì không ai không được an trú nơi ruộng phước lợi ích (ruộng phước: nơi gieo sự cúng dường, kính trọng thì sinh ra phước). Trong quá khứ ta cúng dường chư Phật, không tiếc thân mạng, bỏ hết tất cả, lìa tham lam ganh ghét, siêng năng tinh tấn, các căn (mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý) thanh tịnh, đối với tất cả các pháp không chấp lấy, không bám dính, không nương tựa vào đâu. Vì thế, A-nan, ta thành Bồ-đề, có thể làm lợi ích lớn cho tất cả chúng sinh."

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video