Chung Lã truyền đạo tập (Sách ghi lại lời Chung Ly Quyền truyền đạo cho Lã Động Tân)
Bàn về trời đất – thiên thứ ba
Lã (tức Lã Động Tân, người học đạo, hỏi thầy) hỏi: “Cái gọi là cơ (then chốt vận hành kín đáo) của trời đất, có thể cho tôi được nghe chăng?”
Chung (tức Chung Ly Quyền, vị thầy truyền đạo) đáp: “Cơ của trời đất là việc trời đất vận dụng Đại Đạo (con đường, lẽ gốc lớn nhất sinh ra và chi phối muôn vật), lên xuống qua lại, làm mãi không mỏi, nhờ thế mà được lâu dài bền vững. Điều này chưa từng dễ dàng tiết lộ cho người khác.”
Lã hỏi: “Trời đất đối với Đạo, thế nào thì gọi là cơ của sự vận hành giữ gìn? Vận dụng thì bắt đầu từ đâu? Vận hành giữ gìn thì thấy kết quả thế nào?”
Chung đáp: “Đại Đạo khi đã phân tách thì có hình, nhân có hình mà có số (thứ bậc, con số định lượng). Trời được đạo Càn (Càn là quẻ thuần dương trong Bát quái của Kinh Dịch, tượng trưng cho trời, cho sức mạnh, sự cương kiện), lấy số một làm thể (bản chất), nhẹ và trong nên ở trên, cái nó dùng là dương (mặt sáng, nóng, động, đi lên của vạn vật). Đất được đạo Khôn (Khôn là quẻ thuần âm, tượng trưng cho đất, sự nhu thuận, chứa đựng), lấy số hai làm thể, nặng và đục nên ở dưới, cái nó dùng là âm (mặt tối, lạnh, tĩnh, đi xuống của vạn vật). Dương bốc lên, âm hạ xuống, giao hòa với nhau. Càn Khôn vận hành không trái với Đạo. Và việc bắt đầu có thời điểm của nó, việc thấy kết quả có ngày của nó.”
Lã hỏi: “Trời được đạo Càn, cái nó dùng là dương. Dương chủ về đi lên, vậy làm sao giao với đất? Đất được đạo Khôn, cái nó dùng là âm. Âm chủ về đi xuống, vậy làm sao giao với trời? Trời đất không giao nhau thì âm dương làm sao hợp được? Âm dương không hợp thì Càn Khôn làm sao vận hành? Càn Khôn đã không vận hành, thì dù có lúc bắt đầu, có ngày thấy kết quả, Đại Đạo làm sao có thể đạt được?”
Chung đáp: “Đạo của trời lấy Càn làm thể, lấy dương làm dụng (công dụng, cách vận hành), khí tích tụ ở trên; đạo của đất lấy Khôn làm thể, lấy âm làm dụng, nước tích tụ ở dưới. Trời thực hành Đạo bằng cách lấy Càn mà tìm đến Khôn. Tìm lần thứ nhất thì thành trưởng nam (con trai cả), trưởng nam gọi là Chấn (quẻ Chấn, tượng sấm, một hào dương ở dưới hai hào âm). Tìm lần thứ hai thì thành trung nam (con trai giữa), trung nam gọi là Khảm (quẻ Khảm, tượng nước, hào dương ở giữa hai hào âm). Tìm lần thứ ba thì thành thiếu nam (con trai út), thiếu nam gọi là Cấn (quẻ Cấn, tượng núi, hào dương ở trên hai hào âm). Đó là trời giao với đất, lấy đạo Càn tìm đến đạo Khôn mà sinh ra ba dương.
Đến khi đất thực hành Đạo, thì lấy Khôn mà tìm đến Càn. Tìm lần thứ nhất thì thành trưởng nữ (con gái cả), trưởng nữ gọi là Tốn (quẻ Tốn, tượng gió, một hào âm ở dưới hai hào dương). Tìm lần thứ hai thì thành trung nữ (con gái giữa), trung nữ gọi là Ly (quẻ Ly, tượng lửa, hào âm ở giữa hai hào dương). Tìm lần thứ ba thì thành thiếu nữ (con gái út), thiếu nữ gọi là Đoài (quẻ Đoài, tượng đầm, hào âm ở trên hai hào dương). Đó là đất giao với trời, lấy đạo Khôn tìm đến đạo Càn mà sinh ra ba âm.
Ba dương giao hợp với ba âm thì muôn vật sinh ra; ba âm giao hợp với ba dương thì muôn vật thành tựu. Trời đất giao hợp, gốc ở chỗ Càn Khôn tìm đến nhau mà vận hành theo Đạo. Càn Khôn tìm đến nhau mà sinh ra lục khí (sáu thứ khí của trời đất: gió, nóng, ẩm, khô, lạnh, nắng nóng gắt), lục khí giao hợp mà phân ra ngũ hành (năm yếu tố cơ bản: Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ, tương sinh tương khắc với nhau), ngũ hành giao hợp mà sinh thành muôn vật.
Khi đạo Càn đi xuống, ba lần tìm đã xong, thì dương của nó lại bốc lên, trong dương có chứa âm, đi lên trở về trời; đạo Khôn đi lên, ba lần tìm đã xong, thì âm của nó lại hạ xuống, trong âm có chứa dương, đi xuống trở về đất. Trong dương chứa âm mà âm ấy không tiêu mất, thì gọi là chân âm (âm chân thật, tinh túy, không bị hao mòn). Chân âm đến trời, nhờ dương mà sinh ra, cho nên âm từ trời hạ xuống, trong âm lẽ nào lại không có dương? Trong âm chứa dương mà dương ấy không tắt mất, thì gọi là chân dương (dương chân thật, tinh túy, không bị hao mòn). Chân dương đến đất, nhờ âm mà phát ra, cho nên dương từ đất bốc lên, trong dương lẽ nào lại không có âm? Trong dương chứa âm, âm ấy không tiêu mất, lại trở về đất; trong âm chứa dương, dương ấy không tắt mất, lại trở về trời. Hết vòng lại bắt đầu, vận hành không ngừng. Giao hợp không trái với Đạo, vì thế mà được lâu dài bền vững như vậy.”
Lã hỏi: “Cơ của trời đất vận hành theo Đạo mà được lâu dài, đó là công hiệu của sự vận hành của trời đất. Còn con người, tuy có bản tính thông minh, để tâm vào sự thanh tịnh (trong sạch, yên lặng, không bị dục vọng quấy nhiễu), muốn vâng làm theo Đại Đạo, thì bậc nhỏ là được yên vui sống thêm tuổi thọ, bậc vừa là được trường sinh bất tử, bậc lớn là thoát bỏ thân xác mà lên làm tiên. Vậy phải vận dụng thế nào, vận hành Đại Đạo, noi theo sự chuyển động của thiên cơ (then máy vận hành của trời), để cũng được lâu dài bền vững, tồn tại mãi qua những hạo kiếp (những khoảng thời gian vô cùng dài, mỗi kiếp là một chu kỳ trời đất thành rồi hoại)?”
Chung đáp: “Đại Đạo không có hình, nhân cái mà vật kia nhận được mà thành hình. Đại Đạo không có tên, nhân cái mà vật kia có được mà thành tên. Trời đất được nó thì gọi là đạo Càn Khôn. Mặt trời mặt trăng được nó thì gọi là đạo âm, đạo dương. Người nếu được nó, thì ở triều đình gọi là đạo vua tôi; trong nhà, chốn phòng the gọi là đạo vợ chồng; ở làng xóm gọi là đạo lớn nhỏ trên dưới; ở trường học gọi là đạo bạn bè; trong gia đình gọi là đạo cha con. Đó là những gì hiện ra bên ngoài, không gì không có Đạo.
Đến như khi cha mẹ giao hợp, nếu phía cha thì dương tiến trước mà âm theo sau, lấy chân khí (khí chân thật, nguồn sinh lực gốc của con người) tiếp với chân thủy (nước chân thật, tinh chất gốc thuộc âm trong cơ thể), tâm hỏa (lửa của tim, phần dương nhiệt do tim chủ quản) cùng thận thủy (nước của thận, phần âm thủy do thận chủ quản) giao nhau, luyện mà thành tinh hoa (phần tinh chất tốt đẹp nhất, ở đây là tinh khí sinh con). Tinh hoa đã ra, nếu gặp âm của mẹ tiến trước, thì bị nước rửa trôi về chỗ vô dụng (tức không thành thai). Nếu gặp dương của mẹ tiến trước, thì được máu đón nhận ở trước tử cung (?). Tinh và huyết làm thành bào thai, bao chứa chân khí mà vào tử cung của mẹ. Ngày tháng tích dần, chân khí tạo hóa thành người, giống như trời đất thực hành Đạo, Càn Khôn tìm đến nhau mà sinh ra ba âm ba dương (?).
Chân khí là dương, chân thủy là âm. Dương ẩn trong nước, âm ẩn trong khí. Khí chủ về đi lên, trong khí có chân thủy. Nước chủ về đi xuống, trong nước có chân khí. Chân thủy chính là chân âm, chân khí chính là chân dương. Chân dương theo nước đi xuống, như Càn tìm đến Khôn: trên gọi là Chấn, giữa gọi là Khảm, dưới gọi là Cấn. Đem người ra so sánh, lấy phần giữa làm chuẩn, từ trên xuống dưới, thì Chấn là gan, Khảm là thận, Cấn là bàng quang. Chân âm theo khí đi lên, như Khôn tìm đến Càn: dưới gọi là Tốn, giữa gọi là Ly, trên gọi là Đoài. Đem người ra so sánh, lấy phần giữa làm chuẩn, từ dưới lên trên, thì Tốn là mật, Ly là tim, Đoài là phổi. Hình tượng đã đủ, số tháng đã đủ thì rời khỏi mẹ (tức ra đời).
Sau khi đã sinh ra, nguyên dương (dương khí gốc bẩm thụ từ lúc mới thành thai) ở trong thận, nhờ nguyên dương mà sinh ra chân khí. Chân khí hướng lên tim, nhờ chân khí mà sinh ra chân dịch (chất lỏng chân thật, phần âm tinh túy do tim sinh ra). Chân dịch trở về nguyên (trở lại gốc ban đầu, tức trở xuống thận). Lên xuống qua lại như thế, nếu không bị hao tổn thì tự nhiên có thể sống thêm tuổi thọ. Nếu biết thời hậu (đúng thời điểm, giờ khắc thích hợp để tu luyện) không sai, trừu thiêm (bớt và thêm, tức điều chỉnh rút bớt âm, thêm vào dương trong quá trình luyện) có chừng mực, thì tự nhiên có thể trường sinh. Nếu tạo tác không biết mỏi, tu luyện giữ gìn không ngừng, đến khi âm hết sạch, dương thuần khiết, thì tự nhiên có thể siêu phàm nhập thánh (vượt khỏi cõi người thường mà vào bậc thánh, tức thành tiên).
Đây là lẽ sâu xa của thiên cơ, là việc xưa nay không truyền ra. Nếu ông tin tưởng mà không do dự, xem danh lợi như gông cùm xiềng xích, xem ân ái như giặc thù, tránh bệnh tật như sợ cái nạn chết chóc; phòng ngừa việc mất thân mình mà phải đầu thai vào một cái xác khác, lo sợ linh hồn lọt vào loài khác; nếu thật có chí thanh tịnh, thì phải tạm ngăn lấp cái gốc của dục vọng, đừng để nguyên dương bị thất thoát, chân khí bị hao tán. Khí thịnh thì trong hồn (phần tinh thần thuộc dương của con người) không có âm, dương mạnh thì trong phách (phần tinh thần thuộc âm, gắn với thân xác) có khí. Một lên một xuống, phép tắc noi theo không ra ngoài trời đất. Một thịnh một suy, sự qua lại cũng giống như mặt trời mặt trăng.”
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video