Thiên 11 — Hồi 11: Xin thẻ thiêng thấy ngầm ứng hợp, giải giấc mộng nói rõ ràng chắc chắn

 HỒI THỨ MƯỜI MỘT: Xin thẻ xăm, lời xăm thấp thoáng ứng với vụ án; Giải giấc mộng, bàn bạc rành rọt có đầu có đuôi

 Lại nói, Địch Công khấn vái ở quận miếu (ngôi miếu thờ vị thần trông coi cả vùng) xong, ngồi lên bồ đoàn (tấm đệm tròn bện bằng cỏ bồ, dùng để ngồi hoặc quỳ khi lễ bái), nhắm mắt định thần. Ông mong sẽ thiu thiu ngủ, được thần báo mộng, để rửa oan cho người chết. Nào ngờ mấy ngày nay vì chuyện của Tất Thuận mà phiền muộn quá mức, lại thêm việc mở quan tài khám nghiệm, Chu thị làm ầm ĩ, Uông Cừu thị kêu oan, bao nhiêu việc dồn cục trong lòng, khiến tâm thần không yên. Lúc này ngồi trên bồ đoàn đã khá lâu, tuy muốn yên lòng nhắm mắt, nhưng hễ không nghĩ đến việc này thì lại bị việc kia khuấy động, nghĩ ngợi lung tung. Mãi đến canh hai (khoảng từ 9 đến 11 giờ đêm) vẫn chưa chợp mắt.

 Địch Công sốt ruột tự nói: "Hôm nay ta vốn đến ngủ đêm ở miếu, mà đến giờ này vẫn chưa ngủ được, thì bao giờ mới được thần linh chỉ bảo?" Không biết làm sao, ông đành đứng dậy, đi xuống phía dưới, thấy Hồng Lượng đã ngủ say từ lâu, cũng không đánh thức. Một mình ông đi dạo mấy vòng trong điện, chợt thấy trên bàn thờ thần có đặt một vật giống như quyển sách. Địch Công nói: "Người ta thường bảo 'đọc sách thì dễ buồn ngủ', lúc này ta đang không ngủ được, sao không lấy ra đọc cho qua thời giờ? Biết đâu đọc rồi lại thấy buồn ngủ." Nghĩ vậy, ông bước tới, cầm lên xem, nào ngờ không phải sách vở gì, mà là cuốn sổ giải xăm của quận miếu.

 Địch Công mừng thầm, nói: "Ta không ngủ yên được, chỉ sợ không có ứng nghiệm gì. Nay đã có sổ giải xăm ở đây, sao không xin một quẻ xăm trước, rồi hãy xem kỹ. Nếu thần linh cảm ứng, nhân đó chỉ bảo cho, chẳng phải càng hay hơn sao?" Liền đặt cuốn sổ xăm lại ngay ngắn trên bàn thờ, khêu bỏ tàn bấc nến, thắp thêm hương, rồi quỳ trên bồ đoàn lạy mấy lạy, lại khấn thêm một hồi. Ông với tay lên bàn thờ lấy ống xăm, lắc lạch xạch mấy cái, từ trong ống đã văng ra một thẻ tre. Địch Công vội đứng dậy, nhặt thẻ lên xem, trên đó có ghi mấy chữ, là thẻ thứ hai mươi tư.

 Ông liền đến trước bàn thờ, lấy cuốn sổ xăm, lật lần từng trang, đến chỗ ghi thẻ ấy, thấy đề hai chữ "trung bình" (quẻ hạng vừa, không tốt không xấu). Phía dưới có tên một người xưa, chính là Ly Cơ. Địch Công thầm nghĩ: người này sống vào thời Xuân Thu, vua Tấn Hiến Công bị nàng mê hoặc, giết chết thái tử Thân Sinh, về sau nước tan nhà mất, công tử Trùng Nhĩ (tức Tấn Văn Công sau này) phải bỏ trốn ra nước ngoài, chịu biết bao khổ sở. Nghĩ ra thì người này cũng đáng gọi là một người đàn bà dâm ác. Ông lại xem tiếp xuống dưới, thấy có bốn câu thơ rằng:

 Chẳng thấy gà mái gáy sáng ư (nguyên văn ghi một chữ có lẽ chép sai, theo câu sau đọc là "gáy sáng") (?), cớ sao vua Tấn lại sủng ái Ly Cơ.

 Lòng dạ đàn bà xưa nay hiểm độc, chuyện riêng chăn gối chẳng đáng nhắc tới.

 Địch Công xem xong, trong lòng còn ngờ vực mãi, nói: "Bốn câu này đại khái giống với tình tiết vụ Tất Thuận. Nhưng đem Ly Cơ ví với Chu thị, tuy là ngầm hợp, khổ nỗi chỉ nói ra nguyên do gây nên vụ án, chứ chưa nói rõ tình tiết để phá án. Tất Thuận với nàng vốn là vợ chồng, tất nhiên có chuyện chăn gối. Còn câu đầu, 'chẳng thấy gà mái gáy sáng ư' (thành ngữ 'gà mái gáy sáng' chỉ người đàn bà lấn quyền, làm loạn trong nhà): hôm trước ta lén đi dò xét đến nhà nàng, nàng đã lời lẽ độc địa, quát tháo mắng chửi không thôi, không những mắng ta mà còn mắng cả mẹ chồng, rõ ràng đó là 'gà mái gáy sáng' rồi. Câu thứ hai là nói Tất Thuận không nên cưới nàng làm vợ. Câu thứ ba thì khỏi phải nói, nàng hại chết chồng mình, lòng dạ chẳng phải hiểm độc lắm sao. Lời xăm tuy ngầm hợp, nhưng không phá được án, biết làm thế nào đây?"

 Ông lại xem kỹ thêm hai lượt dưới ánh nến, rốt cuộc không nghĩ ra cách giải nào khác, đành đặt sổ xăm xuống. Nghe bên ngoài trống đã điểm sang canh hai, đến lúc ấy ông mới thấy mình mệt mỏi, bèn quay lên chiếc giường ở phía trên, yên lòng yên dạ, cứ để nguyên quần áo mà nằm ngủ.

 Chừng bằng thời gian ăn xong một bữa cơm, trong lúc mơ màng, ông thấy một cụ già tóc bạc đi đến trước mặt, gọi: "Quý nhân mấy hôm nay vất vả rồi. Ở đây vắng vẻ, sao không ra quán trà uống trà, nghe chuyện lạ người qua kẻ lại kể?" Địch Công nhìn cụ, thấy dường như là người rất quen, nhưng nhất thời không nhớ ra tên họ, cũng quên mất mình đang ở trong miếu, bất giác đứng dậy đi theo. Ra đến phố phường, quả thấy đủ hạng người trong thiên hạ, náo nhiệt vô cùng.

 Đi qua hai con phố lớn, ở góc phía đông có một quán trà rất lớn, trước cửa treo tấm biển chữ vàng, đề ba chữ "Vấn Tân Lâu" (lầu hỏi bến đò, ý là nơi hỏi đường đi lối lại). Địch Công đến cửa, cụ già mời ông vào trong. Qua gian nhà trước, giữa một khoảng sân trời có một ngôi đình sáu góc, bên trong kê nhiều bàn ghế. Hai người vào đình, chọn một bàn trống ngồi xuống. Ngẩng đầu lên thấy phía trên treo một đôi câu đối sơn đen, viết rằng:

 Tìm dấu vết Nhụ Tử mà lưu lại nghỉ đêm, chỉ vì việc nghìn xưa;
(Nhụ Tử: tức Từ Nhụ Tử, tên thật là Từ Trĩ, một ẩn sĩ đời Hán. Tương truyền quan thái thú Trần Phồn không tiếp khách, chỉ riêng dành một chiếc giường để mời Từ Trĩ ở lại, khách đi thì treo giường lên; "kê giường mời nghỉ" là chỉ việc ấy. Chữ "nhụ tử" thông thường cũng có nghĩa là đứa trẻ.)

 Hỏi Nghiêu Phu xem quẻ bói (?) rốt cuộc ra sao, khó tìm người đất Tứ Xuyên.
(Nghiêu Phu: tức Thiệu Ung, tự Nghiêu Phu, một học giả nổi tiếng giỏi bói toán, đoán việc trước.)

 Địch Công xem xong, hỏi cụ già: "Đây là quán trà, sao không dùng những điển tích quen thuộc như Lư Đồng (nhà thơ đời Đường nổi tiếng mê trà), Lý Bạch (nhà thơ lớn đời Đường), mà lại dùng Nhụ Tử, Nghiêu Phu, lại còn xem bói, kê giường gì đó, chẳng phải là lời văn không ăn nhập với đề hay sao? Hơn nữa vế dưới lại không liền mạch, Nghiêu Phu đâu phải người đất Thục (tức Tứ Xuyên), sao lại nói đến hai chữ Tứ Xuyên? Xem ra thật chẳng nhã chút nào." Cụ già cười nói: "Quý nhân bắt bẻ tuy không sai, nhưng phải biết ý tứ và lời lẽ ở đây không phải viết vì quán trà này. Ngày sau quý nhân tự khắc sẽ hiểu."

 Địch Công thấy cụ nói vậy, cũng không hỏi nữa. Bỗng nhiên chỗ mình đang ngồi không còn là quán trà, mà biến thành một bãi diễn trò, khua chiêng đánh trống, tiếng thùng thùng vang đầy tai, có đến mấy trăm người vây quanh thành vòng. Trong vòng, có người múa thương, có người múa đao, có trò phi ngựa, trò "bán chỉ" (?), trò mổ bụng, trò trồng dưa mọc ngay (các trò ảo thuật), đủ thứ trò không kể xiết. Ở giữa có một người đàn bà, tuổi chừng ba mươi, nằm ngửa trên chiếc bàn vuông, hai chân giơ cao, đang đá cho một chiếc vò sành cỡ lớn nhất xoay tròn tít. Hai bàn chân của nàng, bên lên bên xuống, quay như bánh xe.

 Đang lúc biểu diễn, phía đối diện bước ra một chàng trai trẻ, mặt trắng như thoa phấn, môi đỏ răng trắng. Thấy người đàn bà kia, chàng bất giác cười hí hí. Người đàn bà thấy chàng đến cũng mừng rỡ vô cùng, hai chân đạp mạnh, đá chiếc vò tung lên giữa không trung, thân mình uốn một cái, đứng thẳng dậy, đưa tay phải ra đỡ lấy đáy vò. Chỉ nghe nàng kêu lên một tiếng: "Ông tướng của em ơi, anh lại đến rồi!" Bỗng từ trong miệng vò nhảy ra một bé gái chừng mười hai, mười ba tuổi, chặn đường chàng trai kia, không cho chàng cười đùa với người đàn bà. Hai người đang giằng co thì đột nhiên đám người xem trò lũ lượt tản đi. Trong chớp mắt, không còn thấy một ai, cả chiếc vò lẫn chàng trai và bé gái đều không biết đã đi đâu mất.

 Địch Công đang lấy làm lạ, thì cụ già vừa cùng đi lúc nãy lại đứng trước cửa nói: "Ngài mới xem nửa đoạn sau, còn nửa đoạn trước chưa xem đâu, mau theo ta đi." Địch Công cũng không hiểu cụ rốt cuộc có ý gì, bất giác cứ thế bước theo. Đi qua nhiều nơi hoang vu khói phủ cỏ mọc um tùm, chỉ thấy những chim lạ thú quái quây quanh rất nhiều xác người chết, đang cắn xé ăn thịt. Đến lúc này, Địch Công thấy lòng bàng hoàng, đâm ra sợ hãi. Chợt thấy một người nằm dưới đất, từ đầu đến chân trắng bệch như tờ giấy, bỗng có một con rắn độc màu đỏ lửa từ lỗ mũi người ấy chui ra, bò thẳng đến trước mặt mình. Địch Công giật nảy mình, chỉ nghe cụ già nói một tiếng: "Nhớ kỹ!" Bất giác toát mồ hôi lạnh khắp người, giật mình tỉnh dậy, hóa ra mình vẫn đang ở trong miếu.

 Nghe bên ngoài trống canh vừa điểm canh ba (khoảng từ 11 giờ đêm đến 1 giờ sáng). Ông bò dậy ngồi, định thần một lát bên mép giường, thấy trong miệng khát khô, liền gọi Hồng Lượng dậy. Hồng Lượng mở nắp thùng ủ ấm trà, rót một chén trà đưa cho Địch Công, đợi ông uống xong mới hỏi: "Đại nhân ở đây nửa đêm, có ngủ được không ạ?" Địch Công nói: "Ngủ thì có ngủ được, nhưng tinh thần thấy bàng hoàng. Ngươi ngủ bên kia, có thấy hình bóng gì không?"

 Hồng Lượng thưa: "Mấy ngày liền tiểu nhân đi dò hỏi vụ án này, chạy đông chạy tây, đã vất vả vô cùng, lại thêm lo vụ Tất Thuận cho đại nhân mà chẳng có chút manh mối nào. Tiểu nhân những tưởng ngủ lại đây một đêm, được chút điềm mộng để góp sức cho đại nhân, nào ngờ đầu óc mụ mị, vừa nằm xuống đã ngủ say. Nếu không có đại nhân gọi, giờ này còn chưa tỉnh đâu. Tiểu nhân thật chưa mơ thấy gì cả, không biết đại nhân có được mộng không?" Địch Công nói: "Nói ra cũng lạ, lúc đầu ta cũng lòng dạ rối bời, mãi đến canh hai vẫn chưa chợp mắt. Sau không còn cách nào, đành đứng dậy đi mấy vòng, nào ngờ thấy trên bàn thờ thần có một cuốn sổ xăm…" Rồi đem chuyện xin xăm kể lại cho Hồng Lượng nghe một lượt, vừa kể vừa giải lời xăm cho hắn nghe.

 Hồng Lượng nói: "Xưa nay lời xăm thường kín đáo không lộ ra, như lời xăm này thì đã rõ ràng lắm rồi. Tiểu nhân tuy không hiểu văn chương, nhưng xem ra không phải ở chỗ suy xét chuyện người xưa. Câu đầu có bốn chữ 'gà mái gáy sáng', có lẽ là lúc trời sáng sẽ có động tĩnh gì đó. Xưa nay các vụ gian dâm đa phần là đến lúc tối, đi lúc khuya, khi gà gáy chính là lúc gian phu lén trốn đi. Câu thứ hai là lời bàn suông. Câu thứ ba, lòng dạ đàn bà hiểm độc, rõ ràng là ban đêm cùng gian phu hại chết người, đến sáng mới giả vờ làm bộ khóc lóc kêu gào.

 Ngài xem hôm ấy Tất Thuận xem đua thuyền rồng xong, về đến nhà đã là lúc lên đèn, rồi đợi bếp dọn cơm rượu, cùng mẹ và mọi người ăn uống, uống rượu xong đã đến lúc định canh (lúc đánh trống bắt đầu tính canh một, khoảng 7 đến 9 giờ tối). Dù sao cũng không có lẽ vừa ăn xong đã đi ngủ ngay, ắt còn phải chuyện trò ít nhiều, sớm nhất lúc vào phòng cũng đã canh hai. Lại đợi hắn ngủ say, rồi Chu thị mới bàn tính với gian phu, cùng nhau ra tay mưu hại, mấy lần chần chừ, chẳng phải đến canh tư, canh năm mới làm xong việc này sao? Bà cụ Đường thị nói con mình chết vào canh hai, chẳng qua chỉ là giờ ước chừng; canh hai là ban đêm, canh tư canh năm cũng là ban đêm. Đây là tiểu nhân nghĩ bừa, sợ rằng Chu thị hại chồng xong thì đúng vào lúc ứng với bốn chữ 'gà mái gáy sáng'. Nếu đúng là mưu hại vào lúc ấy thì vụ án này dễ xử rồi."

 Địch Công thấy hắn nói vậy, bèn bảo: "Theo ngươi nói thì cũng có lý. Cứ tạm cho là hắn ra tay vào lúc ấy, ngươi có cách gì?" Hồng Lượng thưa: "Câu này rõ ràng dễ thấy, có gì khó hiểu đâu. Chúng ta phái thêm mấy người anh em, ban ngày không động đến, đại nhân về nha môn cứ giao Chu thị cho Đường thị (?) dẫn về. Nàng đã về nhà, nếu không có chuyện dan díu với người ngoài thì thôi, còn nếu có tình riêng, thì mấy ngày nay gian phu ắt đang ở trong trấn hoặc dò la quanh nha môn, thấy nàng về, lẽ nào lại không đến hỏi han? Chúng ta liền cho người đi tuần quanh đầu ngõ suốt đêm, riêng lúc gà gáy thì đặc biệt để ý. Tiểu nhân xem làm như vậy thì không có lẽ nào không phá được án."

 Địch Công thấy hắn nói chắc nịch, xem kỹ những dấu vết ấy thì cũng có mấy phần căn cứ, bèn nói: "Lời xăm này ngươi giải không sai. Nhưng phải biết, sau khi ta xin xăm, người đã thấy mệt mỏi, trong giấc ngủ, những việc thấy được lại càng kỳ lạ hơn. Ta hãy kể ra để mọi người cùng suy xét." Hồng Lượng nói: "Đại nhân mơ thấy gì? Lời xăm tuy đã có chút hình bóng, nếu trong mộng lại được chỉ bảo thêm, thì việc này đã có tám phần phá được rồi. Không biết đại nhân chỉ vì riêng vụ Tất Thuận mà ngủ đêm ở miếu, hay là cả vụ án ở Lục Lý Đôn cũng cùng đến hỏi?"

 Địch Công nói: "Ta hỏi cả hai vụ một lượt, nhưng giấc mộng này rất khó giải. Chẳng hiểu sao lại đi uống trà, rồi sau lại xem diễn trò, chẳng phải trước sau không ăn khớp với nhau sao?" Bấy giờ ông lại kể lại chuyện trong mộng một lượt. Hồng Lượng nói: "Giấc mộng này tiểu nhân cũng đoán không ra. Xin hỏi đại nhân, hai chữ 'Nhụ Tử' nghĩa là gì, sao phía dưới lại có chữ 'kê giường mời nghỉ'? Lẽ nào 'nhụ tử' chính là đứa trẻ con hay sao?"

 Địch Công thấy hắn không biết điển tích này nên giải bừa, bèn cười nói: "Ngươi không biết nguồn gốc hai chữ này nên không phân biệt được. Để ta kể lại gốc tích cho ngươi nghe." Chưa biết Địch Công nói thế nào, hãy xem hồi sau sẽ rõ.

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video