Quyển thượng: Giới quy (những điều răn cấm phải giữ)
Quyết chí vào đạo
Trời đất có âm dương (hai mặt đối nghịch mà nương nhau của vạn vật: âm là mềm, tĩnh, thuộc nữ; dương là cứng, động, thuộc nam). Càn thì cứng mạnh, Khôn thì mềm thuận (Càn và Khôn là hai quẻ đầu trong Kinh Dịch, Càn tượng trưng cho trời, cho dương, cho nam; Khôn tượng trưng cho đất, cho âm, cho nữ). Âm không có dương thì không lớn lên được, dương không có âm thì không sinh ra được. Cứng và mềm có được chỗ vừa phải hài hòa thì nước và lửa mới có thể "ký tế" (giao hòa, giúp nhau cùng thành; vốn là tên một quẻ trong Kinh Dịch: nước ở trên, lửa ở dưới. Trong luyện đan, chỉ việc khí lửa của tim và khí nước của thận giao hòa với nhau). Âm dương ắt phải có đôi lứa, con người và muôn vật nhờ đó mà được thai nghén sinh ra. Vì thế Càn và Khôn đều nhận khí chân nguyên (khí gốc chân thật, có từ thuở đầu, mà con người bẩm thụ từ trời đất), nam và nữ ai cũng sẵn có tấm thân có thể không chết.
Càn gọi là "đại sinh" (sinh ra cái lớn), có thể tu đạo mà thành chính giác (giác ngộ chân chính, đạt đến đạo). Khôn gọi là "quảng sinh" (sinh ra rộng khắp), cũng có thể tu thành chính quả, đạt bậc Nguyên quân (danh hiệu tôn quý của các nữ tiên bậc cao). Nếu bảo rằng phận nữ thuộc âm khó vào đạo tiên, thì sao Vương Mẫu (tức Tây Vương Mẫu, nữ thần đứng đầu các nữ tiên) lại ở mãi trên núi Côn Lôn (núi thần thoại ở phương tây, nơi tiên ở)? Hằng Nga trộm viên thuốc tiên giấu trên xà nhà, mãi mãi làm hoàng hậu cung trăng. Nàng Tiêu Dao đọc sách viết bằng sơn (?) (sách cổ), tự xưng là tiên bị đày xuống trần từ Dao Trì (ao ngọc nơi Tây Vương Mẫu ở). Lạc Thần (nữ thần sông Lạc) và Vu Nữ (nữ thần núi Vu Sơn), từ xưa đã rõ ràng; Tử Cô (nữ thần được dân gian thờ cúng, chuyên xem việc bói toán trong nhà) và Tương Phi (hai bà phi của vua Thuấn, chết ở sông Tương mà thành thần), đến nay vẫn còn rạng rỡ. Dấu tích các bà được chép trong sử sách, vẫn có thể tra cứu. Thân đã bẩm thụ đức Khôn (bản tính của nữ giới), lẽ nào lại không làm được!
Chỉ vì chìm đắm trong biển dục vọng, không phát tâm vào đạo, nên sao có thể nhảy ra khỏi bến mê để làm người con gái bay lên mây được. Tính vốn thuộc âm, mềm yếu, cách nhìn phần nhiều lệch lạc hẹp hòi, không biết tứ đức (bốn đức của phụ nữ thời xưa: nết hạnh, lời nói, dung mạo, công việc), há hiểu được tam tòng (ba điều nương theo: ở nhà theo cha, lấy chồng theo chồng, chồng mất theo con). Lỗi lầm điều ác đáng sửa mà không biết sửa, phúc điền (ruộng phúc, tức việc thiện gieo trồng để sau gặt hái phúc lành) đáng vun mà chưa vun được. Buông thả dục vọng vô tình, đánh mất cái chân thật của bản tính, tự làm hỏng, tự vứt bỏ mình, càng đi càng xuống thấp. Nào biết việc đời như mây nổi, vòng bụi trần vốn là lưới nghiệp. Thay vì đem thân vào luân hồi (vòng chết đi sinh lại không dứt), sao bằng quay đầu lại mà lên bỉ ngạn (bờ bên kia, tức cõi giải thoát).
Bồng Lai (đảo tiên ngoài biển) quả thật có đường, chỉ ở ngay trước mắt; Ngọc Kinh (kinh đô bằng ngọc trên trời, nơi Thiên đế và các tiên ở) há lại không có thang, nhưng phải do tâm mà tỏ ngộ. Phật chính là tâm, tâm chính là Phật. Tiên hơn được ta thì ta cũng có thể thành tiên. Hống ngọc và chì vàng (chì và hống – tức thủy ngân – là hai "vị thuốc" chính trong nội đan, tức phép luyện đan trong thân; tượng trưng cho tinh khí và thần, hay phần dương trong âm và phần âm trong dương) thật là chiếc bè báu đưa chúng sinh qua sông khổ; kinh sách luyện đan và kinh điển nhà Phật thật là chiếc thang trời để vào đạo. Chỉ có điều thang trời không dễ tiết lộ, lời lẽ trong sách phần nhiều úp mở, hở đuôi giấu đầu, nên dù đã đọc hết kinh sách quý (?), vẫn phải tìm thầy hỏi bạn. Nghe được một bí quyết mới biết được một bí quyết, tiến được một tầng lại còn một chặng nữa. Nếu quả thật thoát được duyên trần, bái thầy sáng suốt để cầu tâm pháp (phép tu truyền từ lòng thầy sang lòng trò, phần cốt yếu không viết thành chữ), thì có khó gì mà không bước vào cung ngọc, bái kiến Kim Mẫu (tức Tây Vương Mẫu), được xếp vào hàng tiên. Người ta phải lập chí, mỗi người hãy tự gắng sức!
Quyển thượng: Giới quy
Mười hai điều răn khi mới vào cửa đạo
Một, răn để vọng niệm (ý nghĩ càn bậy, không chính đáng) nổi lên dồn dập. Hai, răn buông thả dục vọng, ham dâm. Ba, răn cứng cỏi hung bạo, tàn nhẫn khắc nghiệt. Bốn, răn phiền não, giận dữ. Năm, răn lo nghĩ, sợ hãi. Sáu, răn mắt nhìn càn bậy. Bảy, răn tai nghe càn bậy. Tám, răn nói nhiều ngông cuồng. Chín, răn keo kiệt tiếc của. Mười, răn sát sinh hại mạng. Mười một, răn ăn tanh ăn mặn không tiết chế. Mười hai, răn khinh đạo coi thường thầy. Những điều phụ nữ nên răn tuy không chỉ mười hai điều, nhưng răn được mười hai điều này thì cách thành tiên không xa nữa.
Điều một: Răn để vọng niệm nổi lên dồn dập
Điều do tâm phát ra gọi là niệm (ý nghĩ). Ý nghĩ ngay thẳng thì việc làm không gì là không ngay thẳng; ý nghĩ sai lệch thì việc làm không gì là không sai lệch. Bởi tâm là thiên quân (vua trời, tức vị chủ tể trong thân), còn ý nghĩ là kẻ sai dịch. Vua trời yên ổn thì trăm bộ phận trong thân đều theo lệnh.
Vọng niệm là tất cả những ý nghĩ ngông cuồng, không ngay chính. Người xưa nói "cái niệm không có niệm mới là chính niệm", tức là chân ý (ý chân thật: sự chú tâm thuần nhất, không xen tạp niệm, là chủ lực trong phép luyện đan). Chút chân ý này thì lại không thể thiếu.
Có chút chân ý này mới có thể luyện chì cầu hống, ngưng thần dưỡng thai (gom tinh thần lại một chỗ để nuôi "thánh thai", tức cái kết tinh của tinh, khí, thần trong luyện nội đan). Sách luyện đan nói: "Đi, đứng, ngồi, nằm, không rời cái này", "cái này" chính là chân ý. Đâu như những vọng niệm bất chính kia, nghìn đầu muôn mối, không sao tả xiết. Ban đầu thì từ chỗ không đâu kéo đến, sau đó đuổi theo cảnh mà thành ảo tưởng (?). Một ý nghĩ chưa dứt, ý nghĩ khác đã nối tiếp, từ chuyện này lan sang chuyện kia, chạm cảnh gì thì lòng nổi lên theo cảnh ấy. Nghĩ đến lúc đắc ý thì không khỏi tự mừng tự mãn; nghĩ đến lúc thất ý thì xiết bao tự oán tự buồn. Suốt cả ngày không lúc nào yên nghỉ, đến đêm nằm ngủ thì thần cũng chẳng còn giữ được.
Ý nghĩ phát ra đã càn bậy thì những gì hiện ra nơi việc làm không gì là không càn bậy. Kẻ càn bậy như thế, sao đáng để bàn chuyện đạo tiên. Dù chưa hiện ra thành việc làm, nhưng vô cớ nghĩ càn, thì mắt thần sáng như chớp, sự dòm xét chỉ trỏ nghiêm ngặt biết bao! Huống chi vòng sinh tử luân hồi của con người, không gì là không do một ý nghĩ tạo ra. Chỗ nào lòng say đắm thì đó chính là nơi mình sẽ đầu thai. Than ôi! Luân hồi do một ý nghĩ mà gieo ra sinh tử không cùng, người ta há lại không cẩn thận với điều mình nghĩ ra sao!
Còn bậc chí nhân (người đã đạt đạo đến tột bậc) thì biết rằng thứ vọng niệm không gốc không cớ này trói buộc và làm tiêu mất bản tính của ta, chết đi thì sa vào lục đạo (sáu nẻo luân hồi: cõi trời, cõi người, a-tu-la, súc sinh, ngạ quỷ, địa ngục), nên dốc lòng nhận xét, siêng năng soi xét: ý nghĩ này từ đâu mà khởi, từ đâu mà diệt, trước khi khởi thì thế nào, sau khi khởi thì thế nào? Biết một ý nghĩ vừa khởi, liền giơ gươm trí tuệ chém đi, nhất định phải nhổ tận gốc. Đừng để nó âm thầm sinh sôi lớn lên trong chỗ kín đáo nhỏ nhặt; nhất định làm cho bản tính này trống rỗng, tĩnh lặng, muôn ý nghĩ đều mất, chỉ còn một điểm linh minh tồn tại. Thong dong tự tại, sống động tươi tắn. Như vậy thì lòng riêng dục vọng sạch hết, lẽ trời lưu hành, đạo tiên không còn xa. Cho nên người mới vào cửa đạo, trước hết phải cẩn thận giữ gìn ở cửa ải này, chớ coi thường, mới là người nữ quả quyết cứng cỏi, là pháp khí (người có căn cơ đủ sức tiếp nhận đạo pháp) trong đạo.
Điều hai: Răn buông thả dục vọng, ham dâm
Điều con người khó phá bỏ nhất chính là cửa ải sắc dục. Vì sao người ta có sự sinh ra? Vì cái gốc dâm này chưa nhổ. Thấy việc dâm thì tính liền nhập vào thân nam nữ để đầu thai mà sinh ra. Vì sao người ta có thân? Vì cha mẹ giao hợp mà mới thành ra thân này. Người từ việc dâm mà đến, nên thói nhiễm ấy sâu nhất, gốc rễ không dễ nhổ. Vả lại, cái con người dựa vào để sống hoàn toàn nhờ chút tinh khí này. Ham dâm thì hại tinh, tinh bị hại thì dương quan (cửa ải giữ tinh trong thân) không vững, trăm bệnh cùng nổi lên. Người xưa nói: "Uống trăm viên thuốc không bằng một đêm ngủ một mình", là để quý tiếc tinh khí này. Tiếc được mấy phần tinh khí thì thêm được mấy năm tuổi thọ. Nền tảng thành tựu đến chỗ "vô lậu" (không còn rò rỉ tinh khí ra ngoài), dương quan một khi đã đóng thì được sống lâu. Huống chi tính tình phụ nữ dễ lay động, một khi ham việc dâm thì lửa dục đốt thân, tình khó tự kìm; không có chồng để thỏa dục thì ắt có hành vi mất liêm sỉ. Dù không đến nỗi thất thân, nhưng lòng dâm một khi động thì lửa thiêu khắp mình, tinh khí đã không còn giữ ở bên trong nữa.
Xưa Vi Thập Nhất Nương học đạo, thầy của nàng hóa thành một người đàn ông cao lớn đẹp đẽ, trêu ghẹo đủ cách, lại còn ép làm nhục, mà lòng nàng không đổi, bấy giờ mới được truyền thuật tiên. Cho nên kẻ gốc dâm chưa nhổ thì phần nhiều lỡ mất duyên tiên. Dù có may mắn được nghe pháp, nhưng đạo này lại là việc liên quan đến thân xác và âm dương, nên cũng không thực hành được. Dù có thực hành thì cái thai kết thành cũng chỉ là thai dâm. Một mai đến lúc xuất thần (giai đoạn cao của luyện đan, khi thần ra khỏi thân xác), ắt thấy cảnh dâm mà đi đầu thai, công phu trước kia (?) bỏ phí hết.
Tiên nữ trên cung trời nhiều người bị đày xuống cõi trần, không ai là không vì duyên tình chưa dứt, há lại không răn sao! Phép răn chỉ cốt ở không nghĩ và không nhìn mà thôi. Không nghĩ thì có thể ngăn tình từ khi chưa nảy; không nhìn thì lại có thể dứt ý nghĩ ngay khi đứng trước cảnh. Văn Xương Đế quân (vị thần trông coi văn chương, khoa cử) nói: "Chưa thấy thì không được nghĩ, khi thấy thì không được loạn, thấy rồi thì không được nhớ." Thật là lời răn sắc dục hay. Nhưng há chỉ không nghĩ, không loạn, không nhớ là xong đâu; nhất định phải nhổ sạch gốc tình, thấy sắc tức là không, không tức là sắc (hình tướng vốn trống rỗng, cái trống rỗng hiện ra thành hình tướng), đứng trước cảnh mà quên tình, ở trong dục mà không có dục, mới có thể cùng bàn đạo tiên. Nếu ôm lòng dâm dục mà mong cầu đạo của bậc thượng chân (tiên bậc cao) mà lại thành công, thì ta chưa từng nghe.
Quyển thượng: Giới quy
Phần khảo cứu thêm
Vi Thập Nhất Nương là cô gái nhà nghèo ở Trường An đời Tống, lấy con trai nhà họ Trịnh cùng làng. Người họ Trịnh ưa làm du hiệp, nàng nhiều lần can ngăn mà vợ chồng trở mặt. Khoảng niên hiệu Chính Hòa (niên hiệu vua Tống Huy Tông, 1111–1118), chồng đi tòng quân ở thành biên giới, lâu không có tin về. Anh chồng không tử tế, thường dùng lời lẽ trêu ghẹo, nàng nghiêm mặt cự tuyệt. Nhân nhớ bà đạo cô họ Triệu từ nhỏ đã thương mình, lại có đạo thuật có thể truyền, bèn tìm đến nương nhờ. Đạo cô vui vẻ dắt vào trong am, dạy cho pháp thuật. Một hôm trời tối, đạo cô xuống núi, để nàng ngủ một mình, dặn rằng: "Chớ uống rượu và chớ dâm sắc." Nàng nghĩ trong núi sâu làm gì có hai việc ấy. Hơn một canh giờ, có một người đàn ông trèo tường vào, nàng vội dậy, hỏi thì không đáp. Người đàn ông tiến lại ôm, nàng chống cự không theo. Hắn càng nài ép, nàng rút kiếm định đánh, hắn rút kiếm đâm lại, đường kiếm rất tinh xảo sắc bén. Nàng biết mình không bằng, vứt kiếm van xin: "Kẻ xuất gia (?) này phận mỏng, đã lâu dứt lòng trần, sao nỡ làm loạn tôi? Vả lại thầy đã có lời răn rõ ràng. Tôi thề không dám phạm!" Hắn kề kiếm vào cổ ép theo. Nàng vươn cổ chịu chết. Người ấy thu kiếm, cười nói: "Biết lòng con không đổi rồi!" Nhìn lại thì chính là đạo cô. Từ đó bà truyền hết thuật cho nàng.
Điều ba: Răn cứng cỏi hung bạo, tàn nhẫn khắc nghiệt
Cứng cỏi là đức tốt. Người không cứng cỏi thì mềm yếu, không phấn chấn, trăm việc không thành một. Chữ "cứng" này thì không thể thiếu. Nhưng cứng mà không có lễ thì trôi sang hung bạo: ngang ngược làm theo ý mình, không biết nhường nhịn, chẳng đoái phải trái, không thèm nghe lời người, vô lễ với cha mẹ chồng, bất hòa với chị em dâu, không kính chồng, ức hiếp con cháu, hà khắc với tôi tớ, thế gọi là "đàn bà hung dữ". Cho nên cứng mà kèm thêm hung bạo thì thường hay tàn nhẫn bất nhân, khắc bạc ít ơn.
Người ta phải có lòng nhân từ, sau đó mới có tấm lòng rộng coi muôn người như anh em ruột, coi muôn vật như bạn bè. Thánh Mẫu Nguyên quân coi thiên hạ như một nhà, coi cả nước như một người. Phàm trên trời dưới đất, mọi loài vật, không gì là không được bà che chở yêu thương, như đối với con đỏ; đâu từng khởi chút lòng ghét bỏ mà trôi sang tàn nhẫn khắc nghiệt.
Quan Âm Đại sĩ được gọi là "thuyền từ" (con thuyền từ bi đưa chúng sinh qua biển khổ), vì bà lấy nhân từ làm bản tính, cứu giúp khắp chúng sinh, là người mẹ hiền trong những kiếp nạn lớn, cho nên thần khí của bà trải qua kiếp lớn cũng không mục nát. Nếu cứng cỏi hung bạo thì mất đức mềm thuận của Khôn âm; nếu tàn nhẫn khắc nghiệt thì lại không có tấm lòng dày rộng nuôi sinh muôn vật của Khôn. Người như thế, trời chọn ngươi làm gì, đất giữ ngươi có ích gì, chẳng thà chết sớm còn hơn, mong gì được sống lâu!
Vậy chỉ có răn mà thôi: người tính hung bạo thì nuôi dưỡng bằng sự hòa hoãn, ôn tồn như gió xuân dễ chịu với người, cùng muôn vật đều không trái nghịch; người tàn nhẫn khắc nghiệt thì đổi thành nhân từ ban ơn, thấm nhuần như mưa đúng mùa tưới khắp muôn vật, không ai là không được hưởng ơn. Bên ngoài hiện ra như thế, thì bản tính ở bên trong không gì là không sáng suốt tự tại, sống động tươi tắn, hàm chứa sinh cơ vô cùng. Như thế, há thuyền từ Quan Âm lại không để trống chỗ chờ ngươi sao!
Điều bốn: Răn phiền não, giận dữ
Phiền não là gặp việc nhọc nhằn mà sinh lòng bực bội oán hận. Người sống một đời, ai không có việc phải làm, phải thong thả mà làm dần. Không tính công tính lỗi, không từ cay đắng, không ngại nhọc nhằn, việc mới thành được. Nếu vì nhọc nhằn mà sinh bực bội oán hận thì việc gì trong thiên hạ làm nên được?
Đến việc dưỡng tính lại càng phải chịu khó nhẫn nại. Bởi lúc này tính đã buông lỏng chạy rông từ lâu, một sớm muốn giữ gìn nắm giữ thì nó như rồng sống hổ dữ, muốn khuất phục nó chưa chịu ngay, dù có chịu phục cũng chưa chịu hàng ngay (?). Phải ung dung nuôi dưỡng, không câu thúc gò bó, không quên mà cũng không nóng vội giục cho nhanh, để nó theo tự nhiên. Hôm nay dưỡng một phần thì được một phần, ngày mai dưỡng một phần lại được một phần, dưỡng đến mười phần thì tự có lúc tròn đầy sáng suốt.
Nếu vì khó được thuần mà sinh phiền não, thì tính há có thể tròn đầy sáng suốt được sao.
Giận dữ là việc không vừa ý mình mà hờn giận oán trách. Thử nghĩ xem, việc trong thiên hạ há đều vừa ý mình được hết sao? Chưa chắc cứ giận dữ là việc liền được như ý mình.
Sao mà thiếu suy nghĩ đến thế, chỉ nên yên lòng với những gì mình gặp mà thôi. Huống chi người lòng giận dữ nặng thì lòng ắt độc, chết đi phần nhiều đầu thai vào bụng rắn độc. Hạ Lạp (?) vì giận dữ mà hóa thành rắn, Hoàng hậu họ Si (vợ vua Lương Vũ Đế, vì ghen tuông giận dữ mà sau khi chết hóa thành mãng xà) vì giận dữ mà biến thành trăn, đó vốn là bằng chứng rõ ràng. Nhưng giận dữ có khi do phiền não mà khởi, phiền não có khi do giận dữ mà sinh, cả hai đều là thứ làm lụy lòng, hãy gấp răn bỏ.
Điều năm: Răn lo nghĩ, sợ hãi
Lo nghĩ hại tỳ (theo y học cổ truyền, tỳ là tạng chủ việc tiêu hóa, chuyển thức ăn thành khí huyết; ứng với cảm xúc suy nghĩ), lo nghĩ thì khí uất kết mà không thông suốt. Sợ hãi hại thận (theo y học cổ truyền, thận là tạng chứa tinh, gốc của sự sống; ứng với cảm xúc sợ), kinh sợ thì thần tán loạn mà không thu giữ được. Việc chưa đến đã lo nghĩ không thôi, việc sắp tới lại kinh sợ không dứt. Đó là đầu mối che lấp bản tính, cũng là thứ làm hao tinh tổn thần. Không răn thì phần nhiều thành bệnh nội thương (bệnh do tổn hại từ bên trong, không phải do ngoại cảm).
Phép răn chỉ là giữ lòng vững vàng, trống lặng, lòng không vương vật gì. Mối lo đến thì suy xét lẽ phải; lẽ phải không giải được thì để mặc tự nhiên, lo thì có ích gì. Vả lại, người ta sở dĩ sinh lòng sợ hãi là vì sợ tai họa đến thân mình. Ngày thường ngẩng lên không thẹn với trời, cúi xuống không hổ với người. Ta không có gì thẹn với người thì người ắt không hại ta, có gì mà sợ. Dù tai họa bất ngờ ập đến thì sống chết có số, cũng thuận theo mà chịu thôi. Bậc thánh nhân núi Thái Sơn đổ trước mặt cũng không kinh, dao cưa kề cổ cũng không sợ, vì thần vững chắc vậy.
Xưa Uyển Khâu tiên sinh dùng sắc, tiếng, mùi, vị, xúc chạm, mừng, giận, lo, nghĩ, buồn, sợ, kinh để thử Thanh Điểu công, có hai thứ chưa xóa sạch dấu vết, nên ông chỉ thành địa tiên (bậc tiên thấp, sống lâu ở cõi trần mà chưa lên được trời). Người học đạo không dốc sức vào chỗ này thì cũng chỉ là người phàm, mong gì thành tựu?!
Điều sáu: Răn mắt nhìn càn bậy
Mắt là đầu sỏ của lục tặc (sáu tên giặc: mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý – sáu giác quan lôi kéo lòng người theo cảnh bên ngoài, cướp mất tinh thần). Mắt thấy sắc thì lòng liền bị sắc lôi kéo, hồn theo mắt mà rò ra, chỗ bị hại là can (gan; theo y học cổ truyền, can là tạng tàng chứa hồn). Bởi hồn của con người, ban đêm ẩn trong can, ban ngày trú ở mắt. Nhìn càn bậy thì hồn rò ra qua mắt, đêm ngủ hay mộng mị. Thánh nhân không nằm mộng, vì biết thu ánh mắt lại soi vào trong, không để hồn ban ngày chạy rông ra ngoài, cũng không để lòng bị sắc dẫn dụ. Cho nên muốn thu lòng lại, trước hết phải giữ lấy con mắt.
Phép làm: thường đem ánh mắt quay lại soi vào khiếu huyền quan (một điểm huyền diệu then chốt trong thân, nơi người luyện đan dồn ý chí và thần vào), khiến bản tính này linh minh không mờ tối, để nuôi cái thần "như như bất động" (lặng yên y nguyên như thế, không hề lay động). Tự nhiên mắt không nhìn càn, lòng không động càn, hồn không chạy ra ngoài, thần không rong ruổi ra ngoài, và khí tiên thiên (khí có từ trước khi sinh ra, là gốc của sinh mệnh) sẽ trở về thân.
Điều bảy: Răn tai nghe càn bậy
Thận khai khiếu ra tai (thận thông ra ngoài qua lỗ tai). Nghe càn bậy thì lòng bị âm thanh lay động, tinh theo tai mà rò ra, chỗ bị hại là thận. Thận là nước chân nhất tiên thiên (thứ nước gốc, thuần nhất, có từ trước khi sinh), có thể tưới khắp doanh vệ của toàn thân (doanh khí là khí nuôi dưỡng chạy trong mạch máu; vệ khí là khí bảo vệ chạy ngoài da thịt). Hại thận thì da thịt tiều tụy, tinh thoát ra mà tai điếc.
Người ta nếu thường gom tai lại để nghe vào bên trong, không những khiến lòng không bị âm thanh lay động mà lòng còn được nuôi dưỡng, tinh cũng thường ngưng tụ ở thận, cách thành tiên không xa.
Điều tám: Răn nói nhiều ngông cuồng
Lời nói dễ chuốc lấy lỗi. Nam Dung (học trò Khổng Tử) đọc đi đọc lại ba lần bài thơ "Bạch khuê" (bài thơ trong Kinh Thi, ý rằng vết trên ngọc trắng còn mài đi được, còn lời nói lỡ ra thì không sửa được), được thánh nhân khen, vì ông biết thận trọng lời nói. Nói nhiều thì không đủ để nuôi lòng nhân của ta. Cho nên khi Tư Mã Ngưu hỏi về điều nhân, thánh nhân đem việc nói năng ra để dạy (rằng người nhân thì nói năng chậm rãi, thận trọng), tức là kìm giữ bên ngoài để nuôi dưỡng bên trong. Vả lại lời nói là tiếng của lòng, lòng chứa thần, nói nhiều thì thần bị tổn hại.
Giữ miệng được kín như bình thì thần tự thường ở trong lòng, tính không vì lời nói mà rối loạn, và trong lúc giao tiếp chào hỏi qua lại cũng không lỡ lời với người.
Điều chín: Răn keo kiệt tiếc của
Của cải để dùng vào việc cần, trong thiên hạ không ai không cần của cải, chỉ cốt đừng để nó làm mê mà thôi. Nếu cứ một mực keo kiệt, một đồng cũng không bỏ ra, thì dù vàng chất cao bằng núi, có mua được để quỷ Vô Thường (quỷ đến bắt hồn, tức cái chết) không đến chăng? Thay vì tích của làm giàu cho mình, làm kẻ giữ của cho một nhà, sao bằng phân phát của cải để tích phúc, kết duyên tiên trong đạo.
Từ xưa các bậc tiên chân, không ai không nhờ gieo trồng rộng khắp ruộng phúc mà thành. Người xưa nói: "Nếu còn tiếc của tiếc báu vật, nghìn vạn thần tiên chẳng chịu đến." Bởi bậc chí nhân coi giàu sang như mây nổi, coi vàng ngọc như phân đất. Không nhiễm một hạt bụi, không luyến một vật gì; ngay đến thân này còn chẳng phải của ta, huống chi của cải ngoài thân. Cho nên người vào đạo càng nên phá bỏ cửa ải này, đừng để nó lừa.
Điều mười: Răn sát sinh hại mạng
Trời đất lấy sự ưa sống làm lòng, thánh nhân lấy việc thương vật làm nỗi niềm. Trời đất sinh ra vật, ta lại giết nó, thế là trái lớn với sự hòa của trời đất. Thánh nhân thương vật, ta lại hại nó, thế là trái lớn với lòng nhân của thánh nhân. Huống chi người và vật cùng có tính mạng này, đều ham sống sợ chết. Người và vật cùng một tình, mình có sự sống thì chỉ sợ bị tổn thương; há vật có sự sống lại không sợ chết sao?
Lấy lòng mình suy ra lòng vật, ắt có điều không nỡ giết hại.
Người xưa nói: "Ngươi muốn kéo dài sự sống thì phải phóng sinh." Ta đã muốn học đạo để cầu sống lâu, thì nên suy lòng mình mà quý tiếc mạng vật. Tuy nói mạng vật nằm trong tay người, nhưng ưa giết hại sinh mạng thì phần nhiều gặp quả báo thảm khốc. Chuyện cứu đàn kiến mà đỗ trạng nguyên (Tống Giao đời Tống cứu tổ kiến khỏi bị nước cuốn, về sau đỗ đầu), chuyện thả chim sẻ mà được báo đáp bằng ngọc quý (Dương Bảo đời Hán cứu một con chim sẻ bị thương, sau được đền đáp ngọc quý), xưa nay người nhờ phóng sinh mà được phúc nhiều lắm. Người ta há có thể không đem lòng từ đối với muôn vật để nuôi lòng nhân ưa sự sống của ta sao.
Điều mười một: Răn ăn tanh ăn mặn không tiết chế
Đồ tanh đồ mặn tuy là thứ nuôi người, nhưng người ăn chay kiêng vị thì chưa từng nghe bị tổn hại. Đủ thấy việc nuôi dưỡng sự sống không hoàn toàn nhờ vào máu thịt.
Thời thượng cổ người ta mặc áo cỏ, ăn quả cây, dân phần nhiều sống thọ. Từ khi có nấu nướng bằng lửa, ăn máu thịt, dân lại hay chết yểu, là vì sao? Bởi đồ béo ngọt là thứ làm động lửa trong người, ăn quá nhiều thì dễ buông thả tình dục mà hao tinh, không bằng ăn ngũ cốc được khí trung hòa của trời đất, là thứ vị trong sạch tinh khiết nhất, nuôi dưỡng sự sống là tốt nhất. Huống chi ăn thịt của loài vật để bồi bổ thịt mình, lòng cũng có chỗ không nỡ. Nhà Phật dứt đồ tanh đồ mặn là để không vì ham miệng ham bụng mà tăng thêm tội giết hại.
Nam Nhạc phu nhân (nữ tiên Ngụy Hoa Tồn) răn Dương Hy (đạo sĩ đời Tấn) rằng: "Đừng muốn thấy máu thịt. Thấy rồi tránh đi, không bằng chẳng thấy. Vật đã chết tức là thi khí (khí của xác chết), chạm vào là hại đạo nhất." Cho nên người vào đạo quý ở chỗ tiết chế đồ tanh đồ mặn.
Điều mười hai: Răn khinh đạo coi thường thầy
Trong khoảng trời đất, quý trọng nhất không gì bằng đại đạo kim đan (con đường luyện "đan vàng" ngay trong thân, tức tôi luyện tinh, khí, thần để thành tiên), có thể ra khỏi lồng phàm tục, có thể dứt sinh tử, có thể siêu độ chín đời tổ tiên. Người xưa trải muôn kiếp mới gặp một lần, há phải việc nhỏ tầm thường!
Tôn quý như Hán Văn Đế còn phải hạ mình trước Hà Thượng Công (ẩn sĩ đời Hán, người chú giải sách Đạo Đức Kinh). Giàu như Mã Đan Dương còn phải khiêm hư trước Vương Trùng Dương (người sáng lập phái Toàn Chân của Đạo giáo). Võ như Hán Chung Ly (một trong Bát Tiên, vốn là võ tướng) còn phải cúi đầu trước Vương Huyền Phủ. Văn như Bão Phác Tử (tức Cát Hồng, đạo sĩ đời Tấn) còn phải quỳ gối trước Trịnh Tư Viễn, huống gì những kẻ thấp kém hơn. Cho nên người cầu đạo không được cậy giàu sang của mình, không được khoe thế lực của mình, không được ỷ học vấn của mình. Dù thông minh cũng phải khiêm hư thành khẩn mà cầu, như Ngũ Xung Hư (đạo sĩ đời Minh) quét dọn, làm lụng, tha thiết hỏi han suốt hai mươi năm mới có được đạo.
Còn người truyền đạo cũng không truyền dễ dàng. Bão Phác Tử nói: "Nhận bí quyết chân nhất (bí quyết giữ cái thuần nhất chân thật của thân) đều có văn thề, uống máu con vật lông trắng, chọn ngày vượng tướng (ngày mà theo ngũ hành khí đang mạnh, được coi là tốt lành), lấy bạc trắng, lụa trắng làm lễ giao ước, khắc khế ước bằng kim loại rồi chia đôi mỗi bên giữ một nửa; nếu nói bừa truyền càn thì thần không phù hộ." Xung Hư Tử nói: "Từ xưa tiên chân truyền đạo chân, ắt phải thanh tịnh làm lễ trai tiếu (lễ chay và cúng tế của Đạo giáo) đúng theo nghi thức quy định, sắm đủ lễ vật làm tin, chích máu thề với trời, tâu lên Thượng đế, Tam Thai (ba ngôi sao chủ việc sinh mệnh), Bắc Đẩu, Nam Thần (sao Nam Đẩu), Tam Quan (ba vị Thiên quan, Địa quan, Thủy quan coi việc ban phúc, tha tội, giải ách), Tứ Thánh (bốn vị thần hộ pháp của Đạo giáo), Ngũ Đế (năm vị thượng đế cai quản năm phương), Tư Mệnh (thần coi sổ tuổi thọ) cùng các vị dưới quyền, xin mệnh lệnh được chuẩn y rồi mới được truyền." Phàm truyền cho một người thì khắp thần thánh trong trời đất không vị nào không được tâu báo. Nếu có kẻ xấu tự tiện đem tiền của ra đút lót và dối trá, lén lút trao nhận với nhau, thì thầy và trò đều bị tra khảo trừng phạt, há không nên cẩn thận sao! Người thầy (?) đã không dễ dàng truyền, thì người nhận (?) sao có thể coi nhẹ khinh nhờn. Bão Phác Tử nói: "Ơn của bậc thầy sáng suốt thật lớn hơn trời đất, nặng hơn cha mẹ, há có thể không tôn kính sao?!" Xem đó đủ thấy, người cầu đạo đã gặp được thầy chân chính thì nên tôn sùng cung kính, siêng năng cầu học, tha thiết hỏi han, lâu ngày không lơi lỏng, mới được nghe trọn tâm pháp, và mới có đường lên trời.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video