Thiên 14 — Phẩm 14: Khai hóa

 Kinh A-duy-việt-trí-già (kinh nói về bậc Bất thoái chuyển, tức người tu hành đã vững vàng, không còn thối lui trên con đường thành Phật), phẩm Khai hóa (mở mang, giáo hóa), thứ mười bốn.

 Bấy giờ có một vị Bồ-tát (người tu hành phát nguyện thành Phật để cứu độ chúng sinh) tên là Chư Căn Thường Duyệt, nói kệ (bài thơ tụng) rằng:

 "Mọi người khởi tưởng về quả (kết quả tu hành), / Ngài cứu giúp họ khỏi ý niệm sai khác;

 Bình đẳng nơi đạo chân thật, / con cúi lạy bậc Sáng Trí của đời.

 Ngài thường giảng nói đức chân thật, / diễn bày quả là bình đẳng;

 Được chánh giác (sự giác ngộ chân chính) bằng phẳng, / con cúi lạy bậc Sáng Trí của đời.

 Vô số người tham quả, / nương bám vào cái thật của chúng sinh;

 Phật độ hết những người ấy, / con cúi lạy bậc Sáng Trí của đời.

 Ngài nói pháp không sai khác, / chỗ trụ chân chánh, quân bình;

 Giác ngộ các pháp bình đẳng, / con cúi lạy bậc Sáng Trí của đời.

 Người đời phần nhiều mến quả công đức, / Ngài khuyên khiến họ không bám chấp;

 Giải thoát mọi điên đảo (cái thấy ngược với sự thật), / con cúi lạy bậc Sáng Trí của đời.

 Công đức Ngài khởi lên đầy đủ, / khiến mọi người vững trụ nơi đạo;

 Thành tựu tất cả đức, / con cúi lạy bậc Sáng Trí của đời."

 Bồ-tát Chư Căn Thường Duyệt nói kệ khen Phật xong, đi quanh Phật ba vòng, đứng cách Phật không xa, ngắm dung nhan của bậc Thánh Tôn không thấy chán, tâm mở ý vui. Bấy giờ Bồ-tát Liên Hoa Thủ Tạng liền từ chỗ ngồi đứng dậy, rải hoa sen lên Phật xong, khen rằng:

 "Mọi người đều ôm tưởng, / Ngài độ thoát khỏi mọi chỗ bám chấp;

 Lìa hẳn sợ hãi, / con cúi lạy đấng Năng Nhân tối thượng (Năng Nhân: Phật Thích-ca Mâu-ni, bậc có năng lực nhân từ).

 Lặng trừ mọi nơi chốn, / nói pháp không có ranh giới;

 Bậc anh hùng vượt mọi thọ nhận, / con cúi lạy đấng Năng Nhân tối thượng.

 Đấng Tôn hiểu các pháp là không, / tự nhiên không bền chắc;

 Pháp bình đẳng vượt qua khó khăn, / con cúi lạy đấng Năng Nhân tối thượng.

 Đoạn trừ mọi gốc rễ / khiến chúng sinh bám vào trần lao (phiền não nhọc nhằn);

 Gắng cứu giúp khiến không sợ hãi, / con cúi lạy đấng Năng Nhân tối thượng.

 Không sợ, chẳng hãi, / cất tiếng rống sư tử lớn (lời thuyết pháp đanh thép, không gì khuất phục được);

 Vượt qua mọi cảnh giới, / con cúi lạy đấng Năng Nhân tối thượng.

 Không có các lo âu, / buồn phiền đã dứt hẳn;

 Tâm trừ và xa lìa sự hung hại, / con cúi lạy đấng Năng Nhân tối thượng."

 Bồ-tát đại sĩ (bậc tu hành lớn) Liên Hoa Thủ Tạng khen Phật xong, liền bạch Phật: "Nếu người nào hành theo điều này thì nên lễ lạy người ấy: vào đời sau rốt nghe kinh sâu này mà trí tuệ sáng suốt, chưa từng sợ hãi."

 Lại có Bồ-tát tên là Ly Dục Tích, tiến lên bạch Phật: "Nếu có người nghe kinh sâu này mà vui mừng tin nhận, thì gọi là người sáng trí, nên dùng hoa hương sớm tối cúng dường người ấy."

 Lại có Bồ-tát hiệu là Quảng Tâm, tiến lên bạch Phật: "Nói kinh pháp này là tôn sùng, hưng khởi Phật đạo. Người không nghi điều này thì công đức không thể lường, được lợi ích cúng dường, tâm vững chắc. Người tin kinh này thì điều nguyện được thành. Người không tin thì bị ma giữ chặt, liền đi theo hạnh của ma." Lại có Bồ-tát hiệu là Liên Hoa Mục, tiến lên bạch Phật mà khen bằng kệ:

 "Nếu ai tin kinh này, / là con mắt sáng cho đời;

 Không có lòng nghi ngờ, / chỉ đường cho mọi người."

 Lại có Bồ-tát tên là Tâm Tín Duyệt, trước Phật nói kệ:

 "Người nghe kinh pháp này, / vui mừng tin nhận là bậc trên;

 Những người như vậy / là thần minh của đời."

 Lại có Bồ-tát hiệu là Hỷ Thần Linh, nói kệ:

 "Người nghe kinh này, / tin mà không nghi,

 Là oai thần của đời, / là bậc tôn quý nhất trong loài người."

 Lại có Bồ-tát tên là Thường Thích, tiến lên bạch Phật, nói kệ:

 "Nếu có ai nghi kinh này, / nên vì họ khởi lòng thương xót;

 Chí họ để ở pháp hư dối, / thì phải nhiều lần sinh tử."

 Lại có Bồ-tát tên là Bảo Y, nói kệ:

 "Vô số ức y phục / thanh tịnh, tốt đẹp, vi diệu,

 (Nên dâng) bậc tôn trưởng mau giáo hóa độ người, / khiến họ không còn nghi ngờ (?)."

 Lại có Bồ-tát tên là Thiền Thực, trước Phật nói kệ:

 "Người tin kinh sâu này, / nên dâng họ món ăn ngon,

 Đầy đủ mọi vị, / vì họ chuyên tinh theo hạnh của Đại Thánh."

 Lại có Bồ-tát tên là Kiến Nhân Trụ Thánh, trước Phật nói kệ:

 "Người nghi kinh này, / nên vì họ khởi lòng thương xót,

 Khóc than rơi lệ, / vì họ không tin kinh pháp sâu xa.

 Hoặc họ từ địa ngục đến, / hoặc lại rơi vào đường ác,

 Chỉ vì trong chốc lát / nghi ngờ pháp như thế này.

 Bị bạn ác lôi kéo, / không hiểu nghĩa sâu mầu;

 Bị lưới nghi trói buộc, / nên đi về chỗ không nên đến.

 Thì không thuận theo chánh giới, / ôm lòng giận dữ phiền não;

 Lúc sống ở đời như vậy, / ví như thú dữ.

 Đã không tu đạo, / lại biếng nhác không tinh tấn;

 Tin tà, không trí tuệ, / không tin kinh điển này.

 Ham mến kiếp chúng sinh trong vòng sống chết, / bám vào cái ta và ân ái;

 Nương nơi hoạn nạn của ba cõi (cõi dục, cõi sắc, cõi vô sắc — toàn bộ thế giới luân hồi), / không tin điều vi diệu này.

 Ôm lòng hại, là kẻ ngu tối, / đắm vào lạc thú của dục vọng;

 Tham bám, tự thấy có thân, / phỉ báng giáo pháp này.

 Chí ham y phục đẹp, / đuổi theo ăn uống ngon;

 Ít giữ pháp trong sạch, / nên phỉ báng kinh này.

 Người ở cõi ham dục, / tham mến những thứ không có đức thật;

 Người ấy tự xa lìa, / không gần gũi Thế Tôn (bậc được cả thế gian tôn kính, tức Phật)."

 Lại có Bồ-tát tên là Khí Ác Pháp, trước Phật nói kệ:

 "Nên bỏ những người ấy, / như tránh xa nhà xí;

 Kẻ ngu nghi kinh này, / bám vào cõi đời mà cầu giải thoát.

 Nên cùng nhau xa lìa họ, / như tránh xác chết hôi thối;

 Với người nghi kinh sâu, / nên xa lánh như vậy.

 Có kẻ phỉ báng (kinh) / như giặc làm nguy xóm làng;

 Chúng ở chỗ tối tăm; / thấy ý ác thì nên bỏ chạy.

 Thấy họ thì nên chạy xa, / đó là giặc, là loài hung ác;

 Nếu có kẻ phỉ báng kinh này, / không gặp họ thì ý không loạn."

 Bấy giờ A-nan (thị giả thân cận của Phật) tiến lên bạch Phật: "Thật chưa từng có, bạch Thiên Trung Thiên (trời trong các trời, tôn hiệu của Phật)! Các vị Bồ-tát phân biệt trí tuệ của kinh mà đến như vậy sao? Là do sức tam-muội (thiền định, trạng thái tâm chuyên nhất) mà nói lời này, hay nương ý chỉ của Phật mà hiểu rõ?" Phật nói: "Họ nương oai thần của Phật, nhân nghĩa của kinh này, được sức tam-muội mà đến vô vi (cảnh giới không tạo tác, không sinh diệt). Vì sao? Những thiện nam tử (con nhà lành, người tu học có căn lành) đang đứng đây đã nghe kinh điển này ở chỗ sáu mươi ức vị Phật, tin ưa khen tụng, cũng như nay, với sức tam-muội, nương oai thần của Phật mà giảng kinh này. Vì sao? Như lời họ nói giống nhau không khác, đó là bằng chứng rõ ràng." A-nan hỏi Phật: "Người nghe kinh này liền vui mừng tin, không nghi ngờ, thì thiện nam tử, thiện nữ nhân ấy được phúc gì?" Phật bảo A-nan: "Thiện nam tử, thiện nữ nhân có chí cầu đạo vô thượng chánh chân (quả giác ngộ cao nhất, chân chính), giả sử đem bảy báu (vàng, bạc, lưu ly, pha lê, xà cừ, san hô, mã não) chất đầy thiên hạ này bố thí cho Như Lai (danh hiệu Phật, bậc đến từ chân như); nếu lại có người nghe kinh sâu này liền vui mừng tin, không nghi ngờ, thì phúc người này hơn người kia." Phật nói: "Hãy gác lại số của báu đầy thiên hạ ấy; dù đem châu báu đầy các thế giới chư Phật nhiều như cát sông Hằng cúng dường Như Lai, thì người nghe kinh này vui mừng tin nhận vẫn được phúc hơn người kia." Lúc ấy Phật nói kệ:

 "Giả sử thiên hạ này / chứa đầy bảy báu,

 Đem cúng thí Như Lai — / bậc Thế Tôn đã thành trí tuệ chân thật;

 Người trí nghe kinh này, / tin ưa không lay chuyển,

 Phúc ấy là trên hết, / công đức không thể hạn lượng.

 Giả sử các cõi Phật / nhiều như cát sông Hằng như thế,

 Đem cúng dường Thánh Thế Tôn, / cũng không bằng nghe kinh này."

 A-nan bạch Phật: "Thiện nam tử, thiện nữ nhân nghe kinh pháp này mà vui mừng, tin, giữ, tụng đọc, thì phúc như thế nào?" Phật nói: "Nếu thiện nam tử, thiện nữ nhân cầu vô thượng chánh giác, trăm kiếp (kiếp: khoảng thời gian cực dài) cúng dường Như Lai, thực hành bố thí, trì giới, nhẫn nhục, tinh tấn, nhất tâm, trí tuệ, lại được ngũ thông (năm thần thông: thấy xa, nghe xa, biết tâm người, biết đời trước, đi lại biến hóa tự tại), mỗi việc đều trăm kiếp, hiểu rõ thế gian, không còn nghi ngờ; mà không nhận kinh này, thì người ấy là không cúng dường Phật." Lúc ấy Phật nói kệ:

 "Nếu đủ trăm kiếp / cúng dường Thế Tôn,

 Ăn uống khắp nơi đầy đủ, / thì vẫn chưa phải cúng dường Phật.

 Người nhận kinh này / thì mới là phụng thờ Đại Thánh;

 Bỏ tưởng nương bám vào đạo, / dùng pháp mà cúng dường chư Phật.

 Thuận theo lời dạy của bậc Tôn như vậy, / mới là phụng thờ Phật;

 Dùng pháp cúng dường bậc Đẳng Giác (giác ngộ bình đẳng, tức Phật), / vì Như Lai chính là pháp thân (thân chân thật của Phật chính là chân lý).

 Giả sử suốt trăm kiếp / chọn y phục đẹp

 Dâng lên Thế Tôn Chánh Giác, / ấy cũng không phải cúng dường Phật.

 Người nhận kinh này / mới là tôn kính nghiêm trang;

 Như vậy mới đáng gọi là phụng thờ Phật, / hơn dâng y phục.

 Nếu trong trăm kiếp / đem ngọc sáng, hoa hương đẹp

 Dâng Thế Tôn Đẳng Giác, / chưa đáng gọi là cúng dường Phật.

 Nếu có người nhận kinh này, / trừ hết tưởng nương bám vào quả,

 Ấy mới là cúng dường / trí tuệ tối thượng của Thế Tôn.

 Nếu dựng tháp bảy báu / vì Đấng Hùng của đời mà xây,

 Đều cao như núi Tu-di (ngọn núi lớn ở trung tâm thế giới), / cũng chưa phải cúng dường Phật.

 Nếu nhận kinh này, / không tự thấy có ta,

 Ấy là cúng dường tôn quý nhất, / trong tất cả không gì hơn.

 Nếu đủ trăm kiếp / có người giữ cấm giới,

 Mà không giữ kinh điển này, / thì giới ấy không có danh tiếng.

 Người nhận kinh này, / giới ấy được danh xưng lớn;

 Nếu giữ giới thanh tịnh, / giới ấy không gì hơn,

 Vô lượng, không thể nghĩ bàn; / bậc trí thuận theo kinh này,

 Nhân duyên ấy mà phụng hành, / cấm giới thường đầy đủ.

 Cấm giới ấy đều rốt ráo, / không gọi là phá giới;

 Người học kinh điển này / liền đúng như lời dạy trên.

 Người không học kinh này / thì chẳng phải là cầu Phật đạo;

 Dù phụng thờ bậc Thánh đầy đủ, / cũng không học được gì.

 Tu giới như thế, / phân biệt nghĩa của kinh này;

 Người giữ quyển kinh này / thì cấm giới đầy đủ.

 Giả sử trong trăm kiếp / một lòng giữ nhẫn nhục,

 Nếu có ai giận mắng / thì đều nhẫn với tất cả mọi người;

 (Nhưng) nếu nhận kinh này, / nghe, giữ và tụng đọc,

 Thì nhẫn này mới là trên hết, / vi diệu không thể lường. / Hoặc có kẻ chặt tay chân / mà tâm chưa từng ôm hận,

 Không chán, không cho là nặng nề, / tâm (giận) ngay từ đầu không khởi;

 Nhẫn nhục như vậy / thực hành suốt trăm kiếp,

 Làm theo được như thế, / nhẫn ấy cũng không sánh được (?);

 Nếu nhận kinh này, / nghe, giữ và tụng đọc,

 Thì nhẫn này mới là trên hết, / vi diệu không thể lường.

 Khổ công giữ quyển kinh này, / nhẫn ấy là trên hết,

 Cao vời không ai sánh, / thì không có hư dối;

 Không dứt lời dạy chí thành, / trí tuệ Phật không gì hơn;

 Không khinh chê kinh này, / thì tất cả đều được như nguyện.

 Giả sử trong trăm kiếp / tinh tấn không biếng nhác,

 Sớm tối thức dậy không ngủ, / tất cả đều được như nguyện;

 Nếu tu học kinh này, / giảng nói mà thành bậc sáng trí,

 Tinh tấn ấy là trên hết, / siêng tu không ai vượt hơn.

 Nếu suốt trăm kiếp / làm thần tiên có năm thần thông,

 Mà không được nghe kinh này, / thì là không có thần túc (năng lực thần thông).

 Nếu nhận pháp này, / phân biệt mà không bám chấp,

 Thì thần thông ấy đã thông đạt, / trong tất cả không gì hơn.

 Nếu trong trăm kiếp / tu tập trí tuệ,

 Vượt qua sự sáng suốt của thế gian, / vui với hạnh còn nương bám;

 Nếu không học quyển kinh này, / thì không thành trí tuệ.

 Bậc thánh thông đạt dũng mãnh ấy / giữ được kinh sâu này;

 Người ấy chính là trí của đạo, / hiểu rõ trí tuệ sáng của bậc thánh.

 Nếu nghe yếu chỉ của kinh sâu, / vui mừng nhận và vâng giữ,

 Có trí tuệ sâu để phân biệt, / hiểu chỗ hướng về của các pháp,

 Thì nên theo người nói kinh này / (mà học) trí tuệ như thế;

 Tu tập kinh điển chân chánh, / chỉ một trí không có hai;

 Nên tu hạnh tinh tấn, / thuận theo giữ gìn kinh điển trọng yếu."

 Bấy giờ hiền giả A-nan ở trước Phật nói kệ:

 "Giả sử bốn nghìn dặm, / hoặc xa đến bốn nghìn dặm,

 Cũng đến nghe kinh này, / thuận theo mà được quả công đức của Phật;

 Liền đến nhà người có kinh, / không cho đường xa là khó;

 Người trí nên đi mau, / tìm kinh này ở nơi có nó.

 Ai muốn mau được thiền định, / vượt qua tất cả,

 Thì tụng nói đạo của kinh này, / thọ trì và hiểu nghĩa;

 Nếu cầu mọi sự an lạc, / chí mến hạnh Bồ-tát,

 Thì giảng nói kinh điển này, / sẽ đến cõi An Lạc (cõi Cực Lạc của Phật A-di-đà),

 Được thấy bậc Bình Đẳng Giác / là Phật A-di-đà, không còn vọng niệm;

 Và tu theo nghĩa của kinh, / là điều tất cả chư Phật diễn nói."

 Phật nói: "Lành thay, lành thay, A-nan! Đúng như lời ngươi nói, không sai khác. Thiện nam tử, thiện nữ nhân nào khen ngợi kinh này, khi tụng đọc tâm không tán loạn, lìa mọi tưởng, thì ngay trong nhà mình cũng thấy được Phật Thế Tôn; khen kinh mà tâm không loạn thì lúc sắp mạng chung sẽ tận mắt thấy vô số chư Phật Thế Tôn. Vì sao? Vì thiện nam tử, thiện nữ nhân ấy được tất cả chư Phật cứu giúp che chở, đó là nhờ thọ trì kinh này, đọc tụng mà được như vậy."

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video