Hội thứ hai (phần thứ hai của bộ Kinh Đại Bát-nhã), phẩm Thanh Tịnh (sự trong sạch), thứ bốn mươi.
Bấy giờ, Xá-lợi-tử (tức Śāriputra, vị đệ tử của Phật nổi tiếng trí tuệ bậc nhất) bạch Phật rằng: "Bạch Thế Tôn (danh hiệu tôn xưng Phật: bậc được cả thế gian tôn kính), sự thanh tịnh của pháp (pháp: mọi sự vật, hiện tượng, cả vật chất lẫn tinh thần) này là vô cùng sâu xa." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh (tất cánh tịnh: trong sạch hoàn toàn đến tận cùng, không còn gì để gọi là nhơ hay sạch)." Xá-lợi-tử hỏi: "Vì cái gì rốt ráo thanh tịnh mà nói sự thanh tịnh của pháp này là vô cùng sâu xa?"
Phật nói: "Này Xá-lợi-tử, vì sắc (phần vật chất, hình thể) rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này là vô cùng sâu xa. Vì thọ, tưởng, hành, thức (cùng với sắc gọi là năm uẩn, tức năm nhóm hợp thành con người: thọ là cảm giác vui, khổ; tưởng là sự nhận ra hình tướng; hành là các hoạt động tạo tác của tâm ý; thức là sự phân biệt, nhận biết) rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này là vô cùng sâu xa. Vì nhãn xứ cho đến ý xứ (sáu xứ bên trong, tức sáu giác quan: mắt, tai, mũi, lưỡi, thân và ý) rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này là vô cùng sâu xa. Vì sắc xứ cho đến pháp xứ (sáu xứ bên ngoài, tức sáu đối tượng của giác quan: hình sắc, âm thanh, mùi, vị, xúc chạm và các đối tượng của ý) rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này là vô cùng sâu xa. Vì nhãn giới cho đến ý giới (giới: yếu tố; ở đây là sáu yếu tố giác quan từ mắt đến ý) rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này là vô cùng sâu xa. Vì sắc giới cho đến pháp giới (sáu yếu tố đối tượng từ hình sắc đến đối tượng của ý; "sắc giới" ở đây là yếu tố hình sắc, không phải cõi Sắc) rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này là vô cùng sâu xa. Vì nhãn thức giới cho đến ý thức giới (sáu yếu tố nhận biết: cái biết của mắt cho đến cái biết của ý) rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này là vô cùng sâu xa.
Vì bố thí ba-la-mật-đa cho đến bát-nhã ba-la-mật-đa (ba-la-mật-đa: "đến bờ bên kia", tức pháp tu toàn hảo đưa đến giải thoát; có sáu pháp: bố thí, tịnh giới tức giữ giới trong sạch, an nhẫn tức nhẫn nhịn, tinh tiến tức siêng năng, tĩnh lự tức thiền định, và bát-nhã tức trí tuệ thấu suốt thực tướng của mọi pháp) rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này là vô cùng sâu xa. Vì nội không cho đến vô tính tự tính không (mười tám loại "không", tức mười tám cách quán thấy các pháp không có tự thể cố định: từ cái không của các giác quan bên trong cho đến cái không của tự tính vốn không có tính chất gì) rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này là vô cùng sâu xa. Vì tứ niệm trụ cho đến bát thánh đạo chi (các phép tu trong ba mươi bảy pháp giúp đạt giác ngộ: từ bốn chỗ đặt sự tỉnh giác — quán thân, cảm giác, tâm và các pháp — cho đến tám nhánh đạo của bậc thánh như thấy biết đúng, suy nghĩ đúng, nói đúng…) rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này là vô cùng sâu xa. Cứ như thế cho đến vì Như Lai thập lực cho đến thập bát Phật bất cộng pháp (từ mười năng lực trí tuệ của Phật cho đến mười tám phẩm chất riêng chỉ Phật mới có, không chung với ai khác) rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này là vô cùng sâu xa.
Vì hạnh (việc tu tập) của tất cả Bồ-tát ma-ha-tát (bậc đại Bồ-tát: người phát nguyện tu thành Phật để cứu độ chúng sinh) rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này là vô cùng sâu xa. Vì các Bồ-tát ma-ha-tát rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này là vô cùng sâu xa. Vì vô thượng chính đẳng bồ-đề (sự giác ngộ cao tột, chân chính, trọn vẹn khắp cả của Phật) của chư Phật rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này là vô cùng sâu xa. Vì tất cả các đấng Như Lai Ứng Chính Đẳng Giác (danh hiệu của Phật: bậc Như Lai, xứng đáng được cúng dường, giác ngộ chân chính trọn vẹn) rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này là vô cùng sâu xa. Vì nhất thiết trí (trí biết toàn bộ các pháp một cách tổng quát) rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này là vô cùng sâu xa. Vì đạo tướng trí (trí biết rõ mọi con đường tu tập để dẫn dắt chúng sinh) và nhất thiết tướng trí (trí biết tường tận mọi tướng trạng của tất cả các pháp, tức trí tuệ của Phật) rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này là vô cùng sâu xa."
Khi ấy Xá-lợi-tử lại bạch Phật: "Bạch Thế Tôn, sự thanh tịnh của pháp này rất là sáng tỏ." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." Xá-lợi-tử hỏi: "Vì cái gì rốt ráo thanh tịnh mà nói sự thanh tịnh của pháp này rất là sáng tỏ?" Phật nói: "Này Xá-lợi-tử, vì bát-nhã ba-la-mật-đa rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này rất là sáng tỏ. Cho đến vì bố thí ba-la-mật-đa rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này rất là sáng tỏ. Cứ như thế cho đến vì nhất thiết trí rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này rất là sáng tỏ. Vì đạo tướng trí và nhất thiết tướng trí rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này rất là sáng tỏ."
Khi ấy Xá-lợi-tử lại bạch Phật: "Bạch Thế Tôn, sự thanh tịnh của pháp này không trôi chuyển, không nối tiếp (không xoay vần qua lại, không tiếp nối từ đời này sang đời khác)." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." Xá-lợi-tử hỏi: "Vì cái gì rốt ráo thanh tịnh mà nói sự thanh tịnh của pháp này không trôi chuyển, không nối tiếp?" Phật nói: "Này Xá-lợi-tử, vì sắc không trôi chuyển, không nối tiếp, rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này không trôi chuyển, không nối tiếp. Vì thọ, tưởng, hành, thức không trôi chuyển, không nối tiếp, rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này không trôi chuyển, không nối tiếp. Cứ như thế cho đến vì nhất thiết trí không trôi chuyển, không nối tiếp, rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này không trôi chuyển, không nối tiếp. Vì đạo tướng trí và nhất thiết tướng trí không trôi chuyển, không nối tiếp, rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này không trôi chuyển, không nối tiếp."
Khi ấy Xá-lợi-tử lại bạch Phật: "Bạch Thế Tôn, sự thanh tịnh của pháp này vốn không có tạp nhiễm (sự pha tạp ô nhơ của phiền não)." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." Xá-lợi-tử hỏi: "Vì cái gì rốt ráo thanh tịnh mà nói sự thanh tịnh của pháp này vốn không có tạp nhiễm?" Phật nói: "Này Xá-lợi-tử, vì sắc rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này vốn không có tạp nhiễm. Vì thọ, tưởng, hành, thức rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này vốn không có tạp nhiễm. Cứ như thế cho đến vì nhất thiết trí rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này vốn không có tạp nhiễm. Vì đạo tướng trí và nhất thiết tướng trí rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này vốn không có tạp nhiễm."
Khi ấy Xá-lợi-tử lại bạch Phật: "Bạch Thế Tôn, sự thanh tịnh của pháp này bản tính vốn sáng sạch." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." Xá-lợi-tử hỏi: "Vì cái gì rốt ráo thanh tịnh mà nói sự thanh tịnh của pháp này bản tính vốn sáng sạch?" Phật nói: "Này Xá-lợi-tử, vì sắc rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này bản tính vốn sáng sạch. Vì thọ, tưởng, hành, thức rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này bản tính vốn sáng sạch. Cứ như thế cho đến vì nhất thiết trí rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này bản tính vốn sáng sạch. Vì đạo tướng trí và nhất thiết tướng trí rốt ráo thanh tịnh nên nói sự thanh tịnh của pháp này bản tính vốn sáng sạch."
Khi ấy Xá-lợi-tử lại bạch Phật: "Bạch Thế Tôn, sự thanh tịnh của pháp này không có sở đắc (không có gì đạt được), không có hiện quán (sự chứng biết trực tiếp chân lý)." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." Xá-lợi-tử hỏi: "Vì cái gì rốt ráo thanh tịnh mà nói sự thanh tịnh của pháp này không có sở đắc, không có hiện quán?" Phật nói: "Này Xá-lợi-tử, vì sắc bản tính vốn không (tự thân vốn trống rỗng, không có thực thể), rốt ráo thanh tịnh, nên nói sự thanh tịnh của pháp này không có sở đắc, không có hiện quán. Vì thọ, tưởng, hành, thức bản tính vốn không, rốt ráo thanh tịnh, nên nói sự thanh tịnh của pháp này không có sở đắc, không có hiện quán. Cứ như thế cho đến vì nhất thiết trí bản tính vốn không, rốt ráo thanh tịnh, nên nói sự thanh tịnh của pháp này không có sở đắc, không có hiện quán. Vì đạo tướng trí và nhất thiết tướng trí bản tính vốn không, rốt ráo thanh tịnh, nên nói sự thanh tịnh của pháp này không có sở đắc, không có hiện quán."
Khi ấy Xá-lợi-tử lại bạch Phật: "Bạch Thế Tôn, sự thanh tịnh của pháp này không sinh, không xuất hiện." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." Xá-lợi-tử hỏi: "Vì cái gì rốt ráo thanh tịnh mà nói sự thanh tịnh của pháp này không sinh, không xuất hiện?" Phật nói: "Này Xá-lợi-tử, vì sắc không sinh, không hiện ra, rốt ráo thanh tịnh, nên nói sự thanh tịnh của pháp này không sinh, không xuất hiện. Vì thọ, tưởng, hành, thức không sinh, không hiện ra, rốt ráo thanh tịnh, nên nói sự thanh tịnh của pháp này không sinh, không xuất hiện. Cứ như thế cho đến vì nhất thiết trí không sinh, không hiện ra, rốt ráo thanh tịnh, nên nói sự thanh tịnh của pháp này không sinh, không xuất hiện. Vì đạo tướng trí và nhất thiết tướng trí không sinh, không hiện ra, rốt ráo thanh tịnh, nên nói sự thanh tịnh của pháp này không sinh, không xuất hiện."
Khi ấy Xá-lợi-tử lại bạch Phật: "Bạch Thế Tôn, sự thanh tịnh của pháp này không sinh ở dục giới (cõi Dục: cõi chúng sinh còn ham muốn giác quan như ăn uống, dâm dục, gồm cả cõi người), không sinh ở sắc giới (cõi Sắc: cõi đã lìa ham muốn nhưng còn thân hình vi tế), không sinh ở vô sắc giới (cõi Vô Sắc: cõi chỉ còn tâm thức, không còn thân hình)." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." Xá-lợi-tử hỏi: "Vì sao sự thanh tịnh của pháp này không sinh ở dục giới, không sinh ở sắc giới, không sinh ở vô sắc giới?" Phật nói: "Này Xá-lợi-tử, vì tự tính của tam giới (ba cõi nói trên) không thể nắm bắt được, nên nói sự thanh tịnh của pháp này không sinh ở dục giới, không sinh ở sắc giới, không sinh ở vô sắc giới."
Khi ấy Xá-lợi-tử lại bạch Phật: "Bạch Thế Tôn, sự thanh tịnh của pháp này bản tính không có cái biết." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." Xá-lợi-tử hỏi: "Vì sao sự thanh tịnh của pháp này bản tính không có cái biết?" Phật nói: "Này Xá-lợi-tử, vì bản tính của tất cả các pháp vốn trơ lặng (không tự có tri giác), nên sự thanh tịnh của pháp này bản tính không có cái biết." Xá-lợi-tử hỏi: "Vì cái gì bản tính không có cái biết mà nói sự thanh tịnh của pháp này bản tính không có cái biết?" Phật nói: "Này Xá-lợi-tử, vì sắc bản tính không có cái biết, tự tướng không (tướng trạng riêng của nó vốn trống rỗng), nên nói sự thanh tịnh của pháp này bản tính không có cái biết. Vì thọ, tưởng, hành, thức bản tính không có cái biết, tự tướng không, nên nói sự thanh tịnh của pháp này bản tính không có cái biết. Cứ như thế cho đến vì nhất thiết trí bản tính không có cái biết, tự tướng không, nên nói sự thanh tịnh của pháp này bản tính không có cái biết. Vì đạo tướng trí và nhất thiết tướng trí bản tính không có cái biết, tự tướng không, nên nói sự thanh tịnh của pháp này bản tính không có cái biết."
Khi ấy Xá-lợi-tử lại bạch Phật: "Bạch Thế Tôn, vì tất cả các pháp bản tính thanh tịnh, nên pháp này thanh tịnh." Phật nói: "Đúng vậy, vì tất cả các pháp rốt ráo thanh tịnh." Xá-lợi-tử hỏi: "Vì sao do tất cả các pháp bản tính thanh tịnh mà nói pháp này thanh tịnh?" Phật nói: "Này Xá-lợi-tử, vì tất cả các pháp không thể nắm bắt được nên bản tính thanh tịnh, vì thế nói pháp này thanh tịnh."
Khi ấy Xá-lợi-tử lại bạch Phật: "Bạch Thế Tôn, bát-nhã ba-la-mật-đa như thế đối với nhất thiết tướng trí không làm thêm, không làm bớt." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." Xá-lợi-tử hỏi: "Vì sao bát-nhã ba-la-mật-đa đối với nhất thiết tướng trí không làm thêm, không làm bớt?" Phật nói: "Này Xá-lợi-tử, vì pháp tính (bản tính chân thật của mọi pháp) thường còn mãi, nên bát-nhã ba-la-mật-đa như thế đối với nhất thiết tướng trí không làm thêm, không làm bớt."
Khi ấy Xá-lợi-tử lại bạch Phật: "Bạch Thế Tôn, bát-nhã ba-la-mật-đa như thế bản tính thanh tịnh, đối với tất cả các pháp không có gì nắm giữ." Phật nói: "Đúng vậy, vì tất cả các pháp rốt ráo thanh tịnh." Xá-lợi-tử hỏi: "Vì sao bát-nhã ba-la-mật-đa bản tính thanh tịnh, đối với tất cả các pháp không có gì nắm giữ?" Phật nói: "Này Xá-lợi-tử, vì pháp giới (cái thể chân thật bao trùm mọi pháp) lặng trong, không lay động, nên bát-nhã ba-la-mật-đa như thế bản tính thanh tịnh, đối với tất cả các pháp không có gì nắm giữ."
Bấy giờ cụ thọ Thiện Hiện (cụ thọ: lời tôn xưng bậc tu hành lâu năm; Thiện Hiện tức Subhūti, thường gọi là Tu-bồ-đề, đệ tử Phật thấu hiểu tính không bậc nhất) bạch Phật: "Bạch Thế Tôn, vì ngã (cái "tôi", cái tự thể được cho là thường còn) thanh tịnh nên sắc, thọ, tưởng, hành, thức thanh tịnh." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì ngã thanh tịnh nên sắc, thọ, tưởng, hành, thức thanh tịnh là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì ngã không có gì cả, nên sắc, thọ, tưởng, hành, thức cũng không có gì cả, đó là rốt ráo thanh tịnh."
"Bạch Thế Tôn, vì ngã thanh tịnh nên nhãn xứ cho đến ý xứ thanh tịnh." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì ngã thanh tịnh nên nhãn xứ cho đến ý xứ thanh tịnh là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì ngã không có gì cả, nên nhãn xứ cho đến ý xứ cũng không có gì cả, đó là rốt ráo thanh tịnh."
"Bạch Thế Tôn, vì ngã thanh tịnh nên sắc xứ cho đến pháp xứ thanh tịnh." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì ngã thanh tịnh nên sắc xứ cho đến pháp xứ thanh tịnh là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì ngã không có gì cả, nên sắc xứ cho đến pháp xứ cũng không có gì cả, đó là rốt ráo thanh tịnh."
"Bạch Thế Tôn, vì ngã thanh tịnh nên nhãn giới cho đến ý giới thanh tịnh." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì ngã thanh tịnh nên nhãn giới cho đến ý giới thanh tịnh là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì ngã không có gì cả, nên nhãn giới cho đến ý giới cũng không có gì cả, đó là rốt ráo thanh tịnh."
"Bạch Thế Tôn, vì ngã thanh tịnh nên sắc giới (yếu tố hình sắc) cho đến pháp giới thanh tịnh." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì ngã thanh tịnh nên sắc giới cho đến pháp giới thanh tịnh là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì ngã không có gì cả, nên sắc giới cho đến pháp giới cũng không có gì cả, đó là rốt ráo thanh tịnh."
"Bạch Thế Tôn, vì ngã thanh tịnh nên nhãn thức giới cho đến ý thức giới thanh tịnh." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì ngã thanh tịnh nên nhãn thức giới cho đến ý thức giới thanh tịnh là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì ngã không có gì cả, nên nhãn thức giới cho đến ý thức giới cũng không có gì cả, đó là rốt ráo thanh tịnh."
"Bạch Thế Tôn, vì ngã thanh tịnh nên bố thí ba-la-mật-đa cho đến bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì ngã thanh tịnh nên bố thí ba-la-mật-đa cho đến bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì ngã không có gì cả, nên bố thí ba-la-mật-đa cho đến bát-nhã ba-la-mật-đa cũng không có gì cả, đó là rốt ráo thanh tịnh."
"Bạch Thế Tôn, vì ngã thanh tịnh nên nội không cho đến vô tính tự tính không thanh tịnh." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì ngã thanh tịnh nên nội không cho đến vô tính tự tính không thanh tịnh là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì ngã không có gì cả, nên nội không cho đến vô tính tự tính không cũng không có gì cả, đó là rốt ráo thanh tịnh."
"Bạch Thế Tôn, vì ngã thanh tịnh nên tứ niệm trụ cho đến bát thánh đạo chi thanh tịnh." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì ngã thanh tịnh nên tứ niệm trụ cho đến bát thánh đạo chi thanh tịnh là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì ngã không có gì cả, nên tứ niệm trụ cho đến bát thánh đạo chi cũng không có gì cả, đó là rốt ráo thanh tịnh."
"Bạch Thế Tôn, vì ngã thanh tịnh nên Như Lai thập lực cho đến thập bát Phật bất cộng pháp thanh tịnh." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì ngã thanh tịnh nên Như Lai thập lực cho đến thập bát Phật bất cộng pháp thanh tịnh là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì ngã không có gì cả, nên Như Lai thập lực cho đến thập bát Phật bất cộng pháp cũng không có gì cả, đó là rốt ráo thanh tịnh."
"Bạch Thế Tôn, vì ngã thanh tịnh nên quả Dự lưu (quả thánh thứ nhất: bắt đầu bước vào dòng thánh), quả Nhất lai (quả thánh thứ hai: chỉ còn trở lại cõi người một lần), quả Bất hoàn (quả thánh thứ ba: không còn trở lại cõi Dục), quả A-la-hán (quả thánh thứ tư: dứt sạch phiền não, ra khỏi sinh tử), độc giác bồ-đề (sự giác ngộ của bậc tự tu tự ngộ, không nhờ thầy dạy) và vô thượng chính đẳng bồ-đề thanh tịnh." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì ngã thanh tịnh nên quả Dự lưu, Nhất lai, Bất hoàn, A-la-hán, độc giác bồ-đề và vô thượng chính đẳng bồ-đề thanh tịnh là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì ngã tự tướng không, nên quả Dự lưu, Nhất lai, Bất hoàn, A-la-hán, độc giác bồ-đề và vô thượng chính đẳng bồ-đề cũng tự tướng không, đó là rốt ráo thanh tịnh."
"Bạch Thế Tôn, vì ngã thanh tịnh nên nhất thiết trí, đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí thanh tịnh." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì ngã thanh tịnh nên nhất thiết trí, đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí thanh tịnh là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì ngã không có hình tướng, không có gì đạt được, không có nhớ nghĩ, không có cái biết, nên nhất thiết trí, đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí cũng không có hình tướng, không có gì đạt được, không có nhớ nghĩ, không có cái biết, đó là rốt ráo thanh tịnh."
"Bạch Thế Tôn, vì cả hai (ngã và các pháp) đều thanh tịnh (?) nên không có sở đắc, không có hiện quán." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì cả hai đều thanh tịnh nên không có sở đắc, không có hiện quán là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì cái nhơ và cái sạch do điên đảo (sự thấy biết sai lệch, trái với sự thật) sinh ra vốn không có, nên không có sở đắc, không có hiện quán, đó là rốt ráo thanh tịnh."
Cụ thọ Thiện Hiện lại bạch Phật: "Bạch Thế Tôn, vì ngã không có giới hạn, nên sắc, thọ, tưởng, hành, thức cũng không có giới hạn." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì ngã không có giới hạn nên sắc, thọ, tưởng, hành, thức cũng không có giới hạn là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì tất cánh không (cái không rốt ráo, tận cùng) và vô tế không (cái không không có điểm đầu, điểm cuối), nên đó là rốt ráo thanh tịnh."
"Bạch Thế Tôn, vì ngã không có giới hạn, nên nhãn xứ cho đến ý xứ cũng không có giới hạn." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì ngã không có giới hạn nên nhãn xứ cho đến ý xứ cũng không có giới hạn là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì tất cánh không và vô tế không, nên đó là rốt ráo thanh tịnh."
"Bạch Thế Tôn, vì ngã không có giới hạn, nên sắc xứ cho đến pháp xứ cũng không có giới hạn." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì ngã không có giới hạn nên sắc xứ cho đến pháp xứ cũng không có giới hạn là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì tất cánh không và vô tế không, nên đó là rốt ráo thanh tịnh."
"Bạch Thế Tôn, vì ngã không có giới hạn, nên nhãn giới cho đến ý giới cũng không có giới hạn." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì ngã không có giới hạn nên nhãn giới cho đến ý giới cũng không có giới hạn là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì tất cánh không và vô tế không, nên đó là rốt ráo thanh tịnh."
"Bạch Thế Tôn, vì ngã không có giới hạn, nên sắc giới cho đến pháp giới cũng không có giới hạn." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì ngã không có giới hạn nên sắc giới cho đến pháp giới cũng không có giới hạn là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì tất cánh không và vô tế không, nên đó là rốt ráo thanh tịnh."
"Bạch Thế Tôn, vì ngã không có giới hạn, nên nhãn thức giới cho đến ý thức giới cũng không có giới hạn." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì ngã không có giới hạn nên nhãn thức giới cho đến ý thức giới cũng không có giới hạn là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì tất cánh không và vô tế không, nên đó là rốt ráo thanh tịnh."
"Bạch Thế Tôn, vì ngã không có giới hạn, nên bố thí ba-la-mật-đa cho đến bát-nhã ba-la-mật-đa cũng không có giới hạn." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì ngã không có giới hạn nên bố thí ba-la-mật-đa cho đến bát-nhã ba-la-mật-đa cũng không có giới hạn là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì tất cánh không và vô tế không, nên đó là rốt ráo thanh tịnh."
"Bạch Thế Tôn, vì ngã không có giới hạn, nên tứ niệm trụ cho đến bát thánh đạo chi cũng không có giới hạn." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì ngã không có giới hạn nên tứ niệm trụ cho đến bát thánh đạo chi cũng không có giới hạn là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì tất cánh không và vô tế không, nên đó là rốt ráo thanh tịnh."
"Bạch Thế Tôn, vì ngã không có giới hạn, nên Như Lai thập lực cho đến thập bát Phật bất cộng pháp cũng không có giới hạn." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì ngã không có giới hạn nên Như Lai thập lực cho đến thập bát Phật bất cộng pháp cũng không có giới hạn là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì tất cánh không và vô tế không, nên đó là rốt ráo thanh tịnh."
"Bạch Thế Tôn, vì ngã không có giới hạn, nên quả Dự lưu, Nhất lai, Bất hoàn, A-la-hán, độc giác bồ-đề và vô thượng chính đẳng bồ-đề cũng không có giới hạn." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì ngã không có giới hạn nên quả Dự lưu, Nhất lai, Bất hoàn, A-la-hán, độc giác bồ-đề và vô thượng chính đẳng bồ-đề cũng không có giới hạn là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì tất cánh không và vô tế không, nên đó là rốt ráo thanh tịnh."
"Bạch Thế Tôn, vì ngã không có giới hạn, nên nhất thiết trí, đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí cũng không có giới hạn." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói vì ngã không có giới hạn nên nhất thiết trí, đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí cũng không có giới hạn là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì tất cánh không và vô tế không, nên đó là rốt ráo thanh tịnh."
"Bạch Thế Tôn, nếu Bồ-tát ma-ha-tát có thể hiểu biết như thế, thì đó là bát-nhã ba-la-mật-đa." Phật nói: "Đúng vậy, vì rốt ráo thanh tịnh." – "Bạch Thế Tôn, do đâu mà nói nếu Bồ-tát ma-ha-tát có thể hiểu biết như thế thì đó là bát-nhã ba-la-mật-đa, tức là rốt ráo thanh tịnh?" – "Này Thiện Hiện, vì nhờ đó mà có thể thành tựu đạo tướng trí."
"Bạch Thế Tôn, nếu Bồ-tát ma-ha-tát tu hành bát-nhã ba-la-mật-đa, dùng phương tiện thiện xảo (sự khéo léo dùng cách thức thích hợp) mà nghĩ như thế này: sắc không biết sắc, thọ không biết thọ, tưởng không biết tưởng, hành không biết hành, thức không biết thức; nhãn xứ không biết nhãn xứ, cho đến ý xứ không biết ý xứ; sắc xứ không biết sắc xứ, cho đến pháp xứ không biết pháp xứ; nhãn giới không biết nhãn giới, cho đến ý giới không biết ý giới; sắc giới không biết sắc giới, cho đến pháp giới không biết pháp giới; nhãn thức giới không biết nhãn thức giới, cho đến ý thức giới không biết ý thức giới; pháp quá khứ không biết pháp quá khứ, pháp vị lai không biết pháp vị lai, pháp hiện tại không biết pháp hiện tại; bố thí ba-la-mật-đa không biết bố thí ba-la-mật-đa, cho đến bát-nhã ba-la-mật-đa không biết bát-nhã ba-la-mật-đa; nội không không biết nội không, cho đến vô tính tự tính không không biết vô tính tự tính không; tứ niệm trụ không biết tứ niệm trụ, cho đến bát thánh đạo chi không biết bát thánh đạo chi; Như Lai thập lực không biết Như Lai thập lực, cho đến thập bát Phật bất cộng pháp không biết thập bát Phật bất cộng pháp; nhất thiết trí không biết nhất thiết trí, đạo tướng trí không biết đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí không biết nhất thiết tướng trí — thì vị Bồ-tát ma-ha-tát ấy đã ở trong chính định tụ (nhóm những người chắc chắn sẽ đạt đến quả vị, không thể thoái lui) đối với vô thượng chính đẳng bồ-đề." Phật nói: "Này Thiện Hiện, đúng vậy, đúng vậy, như lời ông nói."
Bấy giờ Xá-lợi-tử hỏi Thiện Hiện: "Các Bồ-tát ma-ha-tát khi tu hành bát-nhã ba-la-mật-đa, người có phương tiện thiện xảo, có khởi lên ý tưởng phân hai (thấy có ta và vật đối đãi nhau) đối với các pháp hay không?" Thiện Hiện đáp: "Thưa Xá-lợi-tử, nếu Bồ-tát ma-ha-tát khi tu hành bát-nhã ba-la-mật-đa mà có phương tiện thiện xảo, thì không nghĩ như thế này: 'Ta có thể bố thí, bố thí như thế này; ta có thể giữ giới, giữ giới như thế này; ta có thể tu nhẫn nhục, tu nhẫn nhục như thế này; ta có thể tinh tiến, tinh tiến như thế này; ta có thể nhập định, nhập định như thế này; ta có thể tập trí tuệ, tập trí tuệ như thế này; ta có thể gieo trồng phước đức, gieo trồng phước đức như thế này; ta có thể vào Bồ-tát chính tính ly sinh (địa vị Bồ-tát đã chắc chắn đi đúng đường, lìa hẳn thân phận phàm phu), vào Bồ-tát chính tính ly sinh như thế này; ta có thể nghiêm tịnh Phật độ (trang hoàng và làm trong sạch cõi nước của Phật), nghiêm tịnh Phật độ như thế này; ta có thể thành thục hữu tình (giúp chúng sinh — loài có tình thức — tu tập đến chỗ chín muồi), thành thục hữu tình như thế này; ta sẽ có thể đạt được nhất thiết tướng trí, đạt được nhất thiết tướng trí như thế này.'
Thưa Xá-lợi-tử, vị Bồ-tát ma-ha-tát ấy tu hành bát-nhã ba-la-mật-đa, vì có phương tiện thiện xảo nên không có tất cả những sự phân biệt như thế, do đã thông suốt nội không (giác quan bên trong là không), ngoại không (đối tượng bên ngoài là không), nội ngoại không (cả trong lẫn ngoài đều không), không không (chính cái không cũng là không), đại không (mười phương rộng lớn cũng là không), thắng nghĩa không (chân lý tối cao cũng là không), hữu vi không (các pháp do nhân duyên tạo thành là không), vô vi không (các pháp không do nhân duyên tạo thành cũng là không), tất cánh không, vô tế không, tán vô tán không (cái tan rã và cái không tan rã đều không), bản tính không (bản tính các pháp là không), nhất thiết pháp không (tất cả các pháp đều không), tự tướng không. Thưa Xá-lợi-tử, các Bồ-tát ma-ha-tát khi tu hành bát-nhã ba-la-mật-đa, vì có phương tiện thiện xảo nên không chấp trước điều gì."
Bấy giờ Thiên Đế Thích (vua của cõi trời Đao-lợi, một cõi trời trong cõi Dục) hỏi Thiện Hiện: "Thưa Đại đức, nên biết thế nào về những chấp trước mà các thiện nam tử, thiện nữ nhân (người con trai, con gái lành, tức người tu tại gia hay xuất gia có lòng tin) theo Bồ-tát thừa (cỗ xe Bồ-tát, tức con đường tu hướng đến thành Phật) khởi lên khi tu hành bát-nhã ba-la-mật-đa?"
Thiện Hiện đáp: "Này Kiều-thi-ca (tên họ của Đế Thích), các thiện nam tử, thiện nữ nhân theo Bồ-tát thừa, khi tu hành bát-nhã ba-la-mật-đa, vì không có phương tiện thiện xảo nên khởi lên ý tưởng về tâm mình; khởi ý tưởng về bố thí, khởi ý tưởng về bố thí ba-la-mật-đa; khởi ý tưởng về tịnh giới, khởi ý tưởng về tịnh giới ba-la-mật-đa; khởi ý tưởng về an nhẫn, khởi ý tưởng về an nhẫn ba-la-mật-đa; khởi ý tưởng về tinh tiến, khởi ý tưởng về tinh tiến ba-la-mật-đa; khởi ý tưởng về tĩnh lự, khởi ý tưởng về tĩnh lự ba-la-mật-đa; khởi ý tưởng về bát-nhã, khởi ý tưởng về bát-nhã ba-la-mật-đa; khởi ý tưởng về nội không; khởi ý tưởng về ngoại không cho đến vô tính tự tính không; khởi ý tưởng về tứ niệm trụ; khởi ý tưởng về tứ chính đoạn (bốn sự siêng năng chân chính: dứt điều ác đã sinh, ngăn điều ác chưa sinh, làm điều thiện chưa sinh, tăng điều thiện đã sinh) cho đến bát thánh đạo chi; khởi ý tưởng về Như Lai thập lực; khởi ý tưởng về tứ vô sở úy (bốn điều Phật hoàn toàn không sợ hãi khi thuyết pháp) cho đến thập bát Phật bất cộng pháp; khởi ý tưởng về nhất thiết trí; khởi ý tưởng về đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí; khởi ý tưởng về vô thượng chính đẳng bồ-đề của Phật; khởi ý tưởng về các đấng Như Lai Ứng Chính Đẳng Giác; khởi ý tưởng về việc gieo trồng căn lành (những việc thiện làm gốc rễ sinh ra quả tốt) nơi chỗ Phật; khởi ý tưởng về việc đem những căn lành đã gieo trồng như thế gom góp, cân lường, cùng chung bình đẳng với các hữu tình mà hồi hướng (chuyển công đức của mình hướng về mục đích) về vô thượng chính đẳng giác.
Này Kiều-thi-ca, do đó nên biết những chấp trước mà các thiện nam tử, thiện nữ nhân theo Bồ-tát thừa khởi lên khi tu hành bát-nhã ba-la-mật-đa. Này Kiều-thi-ca, các thiện nam tử, thiện nữ nhân ấy vì bị những chấp trước này trói buộc, nên không thể tu hành bát-nhã ba-la-mật-đa không chấp trước để hồi hướng về vô thượng chính đẳng bồ-đề. Vì sao vậy? Này Kiều-thi-ca, bản tính của sắc không thể hồi hướng được; bản tính của thọ, tưởng, hành, thức không thể hồi hướng được; cho đến bản tính của nhất thiết trí không thể hồi hướng được; bản tính của đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí không thể hồi hướng được.
Lại nữa, Kiều-thi-ca, nếu Bồ-tát ma-ha-tát muốn đối với vô thượng chính đẳng bồ-đề mà chỉ bày, khuyên dẫn, khen ngợi khích lệ, làm cho vui mừng các hữu tình khác, thì nên quán xét tính chân thật bình đẳng của các pháp, theo sự chú tâm (tác ý) ấy mà chỉ bày, khuyên dẫn, khen ngợi khích lệ, làm cho vui mừng các hữu tình khác, tức là nói thế này: 'Các thiện nam tử, thiện nữ nhân, khi tu hành bố thí ba-la-mật-đa, không nên phân biệt rằng ta có thể bố thí; khi tu hành tịnh giới ba-la-mật-đa, không nên phân biệt rằng ta có thể giữ giới; khi tu hành an nhẫn ba-la-mật-đa, không nên phân biệt rằng ta có thể tu nhẫn nhục; khi tu hành tinh tiến ba-la-mật-đa, không nên phân biệt rằng ta có thể tinh tiến; khi tu hành tĩnh lự ba-la-mật-đa, không nên phân biệt rằng ta có thể nhập định; khi tu hành bát-nhã ba-la-mật-đa, không nên phân biệt rằng ta có thể tập trí tuệ; khi thực hành nội không, không nên phân biệt rằng ta trụ nơi nội không; khi thực hành ngoại không cho đến vô tính tự tính không, không nên phân biệt rằng ta có thể trụ nơi ngoại không cho đến vô tính tự tính không; khi tu tứ niệm trụ, không nên phân biệt rằng ta có thể tu tứ niệm trụ; khi tu tứ chính đoạn cho đến bát thánh đạo chi, không nên phân biệt rằng ta có thể tu tứ chính đoạn cho đến bát thánh đạo chi; khi tu Như Lai thập lực, không nên phân biệt rằng ta có thể tu Như Lai thập lực; khi tu tứ vô sở úy cho đến thập bát Phật bất cộng pháp, không nên phân biệt rằng ta có thể tu tứ vô sở úy cho đến thập bát Phật bất cộng pháp; khi tu nhất thiết trí, không nên phân biệt rằng ta có thể tu nhất thiết trí; khi tu đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí, không nên phân biệt rằng ta có thể tu đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí; khi tu vô thượng chính đẳng bồ-đề, không nên phân biệt rằng ta có thể tu vô thượng chính đẳng bồ-đề.'
Này Kiều-thi-ca, các Bồ-tát ma-ha-tát muốn đối với vô thượng chính đẳng bồ-đề mà chỉ bày, khuyên dẫn, khen ngợi khích lệ, làm cho vui mừng các hữu tình khác, thì nên chỉ bày, khuyên dẫn, khen ngợi khích lệ, làm cho vui mừng các hữu tình khác như thế. Nếu Bồ-tát ma-ha-tát đối với vô thượng chính đẳng bồ-đề có thể chỉ bày, khuyên dẫn, khen ngợi khích lệ, làm cho vui mừng các hữu tình khác như thế, thì đối với mình không tổn hại, cũng không làm tổn hại người khác, vì đã chỉ bày, khuyên dẫn, khen ngợi khích lệ, làm cho vui mừng các hữu tình đúng như điều mà chư Như Lai chấp thuận. Này Kiều-thi-ca, các thiện nam tử, thiện nữ nhân theo Bồ-tát thừa, nếu có thể chỉ bày, khuyên dẫn, khen ngợi khích lệ, làm cho vui mừng các hữu tình hướng về Bồ-tát thừa như thế, thì liền có thể xa lìa tất cả chấp trước."
Bấy giờ Thế Tôn khen Thiện Hiện rằng: "Hay thay, hay thay! Nay ông đã khéo vì các Bồ-tát mà nói về tướng chấp trước, khiến các thiện nam tử, thiện nữ nhân hướng về Đại thừa (cỗ xe lớn, tức con đường tu cứu độ cả mình lẫn mọi người để thành Phật) lìa tướng chấp trước mà tu các hạnh của Bồ-tát ma-ha-tát. Này Thiện Hiện, còn có những chấp trước vi tế khác ngoài những điều này, ta sẽ nói cho ông. Ông hãy lắng nghe kỹ và suy nghĩ thật khéo." Thiện Hiện bạch: "Vâng, xin Ngài nói, chúng con mong được nghe."
Phật nói: "Này Thiện Hiện, các thiện nam tử, thiện nữ nhân theo Bồ-tát thừa muốn hướng đến vô thượng chính đẳng bồ-đề, nếu đối với các đấng Như Lai Ứng Chính Đẳng Giác mà nắm lấy hình tướng để nhớ nghĩ, thì đều là chấp trước. Nếu đối với công đức không chấp trước của tất cả các đấng Như Lai Ứng Chính Đẳng Giác trong quá khứ, vị lai, hiện tại, cùng tất cả căn lành từ lúc mới phát tâm cho đến thời pháp trụ (thời gian giáo pháp của Phật còn tồn tại sau khi Phật nhập diệt), mà nắm lấy hình tướng để nhớ nghĩ; nhớ nghĩ rồi thì hết lòng tùy hỷ (vui mừng theo việc thiện của người khác); tùy hỷ rồi thì cùng chung bình đẳng với các hữu tình mà hồi hướng về vô thượng chính đẳng bồ-đề — tất cả những sự nắm lấy hình tướng để nhớ nghĩ như thế đều gọi là chấp trước. Nếu đối với các pháp thiện mà tất cả đệ tử của Như Lai và các hữu tình khác đã tu, nắm lấy hình tướng để nhớ nghĩ, hết lòng tùy hỷ; tùy hỷ rồi thì cùng chung bình đẳng với các hữu tình mà hồi hướng về vô thượng chính đẳng bồ-đề — tất cả như thế cũng gọi là chấp trước. Vì sao vậy? Này Thiện Hiện, đối với công đức, căn lành của các đấng Như Lai Ứng Chính Đẳng Giác, của các đệ tử hay của các hữu tình khác, không nên nắm lấy hình tướng mà nhớ nghĩ, phân biệt, vì mọi sự nắm lấy hình tướng đều là hư dối."
Khi ấy cụ thọ Thiện Hiện bạch Phật: "Bạch Thế Tôn, bát-nhã ba-la-mật-đa như thế là vô cùng sâu xa." Phật nói: "Đúng vậy, vì bản tính của tất cả các pháp vốn lìa (không dính mắc vào tự tướng nào)." – "Bạch Thế Tôn, bát-nhã ba-la-mật-đa như thế đều đáng được kính lễ." Phật nói: "Đúng vậy, vì công đức rất nhiều. Tuy nhiên bát-nhã ba-la-mật-đa này không do ai tạo ra, không do ai làm nên, cũng không có ai chứng đắc được." – "Bạch Thế Tôn, tính của tất cả các pháp không thể chứng biết được." Phật nói: "Đúng vậy, vì bản tính của tất cả các pháp chỉ là một, người chứng và cái được chứng đều không thể nắm bắt được. Này Thiện Hiện, nên biết: tính đồng nhất của các pháp chính là không có tính; không có tính của các pháp chính là tính đồng nhất. Tính đồng nhất, không có tính như thế của các pháp là tính chân thật vốn có. Tính chân thật vốn có này không do ai tạo ra, không do ai làm nên. Này Thiện Hiện, nếu Bồ-tát ma-ha-tát có thể biết đúng như thật rằng mọi pháp đều có tính đồng nhất, không có tính, không do ai tạo ra, không do ai làm nên, thì có thể xa lìa tất cả chấp trước."
Cụ thọ Thiện Hiện lại bạch Phật: "Bát-nhã ba-la-mật-đa như thế khó có thể hiểu thấu." Phật nói: "Đúng vậy, vì bát-nhã ba-la-mật-đa này không có ai thấy được, không có ai nghe được, không có ai hiểu được, không có ai biết được, vì nó lìa tướng chứng đắc." – "Bạch Thế Tôn, bát-nhã ba-la-mật-đa như thế không thể nghĩ bàn." Phật nói: "Đúng vậy, vì bát-nhã ba-la-mật-đa này không thể dùng tâm mà nắm bắt, vì lìa tướng của tâm; không thể dùng sắc cho đến thức mà nắm bắt, vì lìa tướng của chúng; không thể dùng mắt cho đến ý mà nắm bắt, vì lìa tướng của chúng; không thể dùng hình sắc cho đến các pháp (đối tượng của ý) mà nắm bắt, vì lìa tướng của chúng; không thể dùng nhãn thức cho đến ý thức mà nắm bắt, vì lìa tướng của chúng; không thể dùng bố thí ba-la-mật-đa cho đến bát-nhã ba-la-mật-đa mà nắm bắt, vì lìa tướng của chúng; không thể dùng nội không cho đến vô tính tự tính không mà nắm bắt, vì lìa tướng của chúng; không thể dùng tứ niệm trụ cho đến bát thánh đạo chi mà nắm bắt, vì lìa tướng của chúng; không thể dùng Như Lai thập lực cho đến thập bát Phật bất cộng pháp mà nắm bắt, vì lìa tướng của chúng; không thể dùng nhất thiết trí, đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí mà nắm bắt, vì lìa tướng của chúng; không thể dùng tất cả các pháp mà nắm bắt, vì lìa tướng của chúng. Lại nữa, Thiện Hiện, bát-nhã ba-la-mật-đa như thế không sinh ra từ sắc, cho đến không sinh ra từ tất cả các pháp."
Cụ thọ Thiện Hiện lại bạch Phật: "Bát-nhã ba-la-mật-đa như thế không tạo tác gì." Phật nói: "Đúng vậy, vì những người tạo tác đều không thể nắm bắt được. Này Thiện Hiện, vì sắc không thể nắm bắt được nên người tạo tác không thể nắm bắt được; vì thọ, tưởng, hành, thức không thể nắm bắt được nên người tạo tác không thể nắm bắt được; cho đến vì tất cả các pháp không thể nắm bắt được nên người tạo tác không thể nắm bắt được. Này Thiện Hiện, vì những người tạo tác và các pháp như sắc… đều không thể nắm bắt được, nên bát-nhã ba-la-mật-đa như thế không tạo tác gì."
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video