Phần thứ ba, phẩm Khen ngợi công đức, thứ mười hai.
Bấy giờ Cụ thọ (tiếng tôn xưng bậc tu hành có tuổi đạo, có đức hạnh) Thiện Hiện (tức Tu-bồ-đề, một đại đệ tử của Phật) bạch Phật rằng: "Bạch Thế Tôn (Đấng được cả thế gian tôn kính, tức Đức Phật)! Nếu các thiện nam tử, thiện nữ nhân (người nam, người nữ có lòng lành, theo đạo Phật) đối với kinh điển rất sâu Bát-nhã ba-la-mật-đa (trí tuệ siêu việt đưa người sang bờ giác ngộ, thấy rõ mọi sự vật vốn không có tự thể cố định) mà hết lòng lắng nghe, thọ trì (nhận lấy và giữ gìn), đọc tụng, siêng năng tu học, suy nghĩ đúng lẽ, chép ra, giảng giải, làm cho lan truyền rộng rãi, thì các thiện nam tử, thiện nữ nhân ấy giác quan không bệnh, thân thể đầy đủ, thân không suy già, cũng không chết oan, thường được vô lượng trăm nghìn thiên thần cung kính vây quanh, theo sát bảo vệ.
Những thiện nam tử, thiện nữ nhân ấy, vào các ngày mồng tám, mười bốn, rằm của mỗi nửa tháng tối và nửa tháng sáng (tháng được chia làm hai nửa: nửa trăng khuyết dần và nửa trăng tròn dần), đọc tụng và giảng nói Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu, thì lúc ấy chư thiên từ Tứ Đại Vương Chúng Thiên (tầng trời thấp nhất ở cõi dục, nơi ở của bốn vị Thiên vương và quyến thuộc) cho đến Sắc Cứu Cánh Thiên (tầng trời cao nhất của cõi sắc) đều đến họp nơi vị pháp sư (người giảng dạy giáo pháp) ấy, để nghe nhận nghĩa lý rất sâu của Bát-nhã ba-la-mật-đa. Những thiện nam tử, thiện nữ nhân ấy do nhân duyên này mà được công đức hiếm có, vô lượng, vô số, vô biên, không thể nghĩ bàn."
Phật bảo Thiện Hiện: "Đúng vậy, đúng vậy, như ông đã nói. Vì sao vậy? Vì Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là kho báu lớn. Nhờ kho báu lớn Bát-nhã ba-la-mật-đa sâu xa mà vô lượng, vô số, vô biên hữu tình (chúng sinh, loài có tình thức) được thoát khỏi các khổ trong địa ngục, loài bàng sinh (súc vật), loài quỷ đói, và những khổ như nghèo, bệnh trong cõi người, cõi trời. Nó cũng có thể ban cho vô lượng, vô số, vô biên hữu tình sự giàu sang an vui của dòng sát-đế-lợi (dòng vua chúa, quý tộc võ sĩ ở Ấn Độ xưa) lớn, cho đến dòng cư sĩ (người giàu có tại gia) lớn. Nó cũng có thể ban cho vô lượng, vô số, vô biên hữu tình sự giàu sang an vui từ Tứ Đại Vương Chúng Thiên cho đến Phi tưởng phi phi tưởng xứ thiên (tầng trời cao nhất trong cõi vô sắc, nơi tâm vi tế đến mức không thể nói có hay không có tri giác). Nó cũng có thể ban cho vô lượng, vô số, vô biên hữu tình sự tự tại an vui của quả Dự lưu (quả thánh đầu tiên, đã vào dòng thánh), Nhất lai (chỉ còn trở lại cõi người một lần), Bất hoàn (không còn trở lại cõi dục), A-la-hán (đã dứt sạch phiền não, không còn tái sinh), Độc giác bồ-đề (sự giác ngộ của người tự tu tự ngộ), và Vô thượng Bồ-đề (sự giác ngộ cao nhất, tức quả vị Phật).
Vì sao vậy? Vì trong kho báu lớn Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu có giảng rộng, chỉ bày mười thiện nghiệp đạo (mười điều lành: không giết, không trộm, không tà dâm, không nói dối, không nói đâm thọc, không nói lời ác, không nói lời thêu dệt, không tham, không sân, không si), bốn tĩnh lự (bốn bậc thiền định của cõi sắc), bốn vô lượng (bốn tâm rộng lớn: từ, bi, hỷ, xả), bốn vô sắc định (bốn bậc định của cõi vô sắc, vượt khỏi mọi hình sắc), như thế cho đến nhất thiết tướng trí (trí của Phật, biết rõ mọi pháp đến từng chi tiết). Vô lượng, vô số, vô biên hữu tình tu học trong đó, được sinh vào dòng sát-đế-lợi lớn cho đến dòng cư sĩ lớn; hoặc sinh lên Tứ Đại Vương Chúng Thiên cho đến Phi tưởng phi phi tưởng xứ thiên; hoặc được quả Dự lưu cho đến Độc giác bồ-đề; hoặc vào Bồ-tát chính tính ly sinh (địa vị Bồ-tát chân chính, lìa hẳn tính phàm phu non nớt), tu các địa (các bậc tu chứng) của Bồ-tát Ma-ha-tát (bậc Bồ-tát lớn, người tu hành cầu giác ngộ để cứu độ chúng sinh), chứng được Vô thượng Chính đẳng Bồ-đề (sự giác ngộ cao nhất, chân chính, trọn khắp). Vì nhân duyên ấy mà Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu gọi là kho báu lớn, vì mọi châu báu công đức thế gian và xuất thế gian (thuộc đời thường và vượt ra ngoài đời thường) không thứ nào không nương vào đây mà xuất hiện.
Thiện Hiện nên biết! Trong kho báu lớn Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu không nói có chút pháp nào có sinh có diệt, có nhiễm (dơ) có tịnh (sạch), có lấy có bỏ. Vì sao vậy? Vì ở đây không có pháp nào có thể sinh, có thể diệt, có thể nhiễm, có thể tịnh, có thể lấy, có thể bỏ. Thiện Hiện nên biết! Trong kho báu lớn Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu không nói có pháp là thiện hay chẳng thiện, là hữu lậu hay vô lậu (còn phiền não rỉ chảy hay đã hết phiền não), là có tội hay không tội, là tạp nhiễm (lẫn lộn ô nhiễm) hay thanh tịnh, là thế gian hay xuất thế gian, là hữu vi hay vô vi (do nhân duyên tạo thành, có sinh diệt; hay không do tạo tác, không sinh diệt). Vì nhân duyên ấy mà Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu gọi là kho báu pháp lớn không có gì để nắm bắt. Thiện Hiện nên biết! Trong kho báu lớn Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu không nói có chút pháp nào có thể làm nhiễm dơ hay có thể làm thanh tịnh. Vì sao vậy? Vì ở đây không có pháp nào có thể nhiễm hay tịnh. Vì nhân duyên ấy mà Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu gọi là kho báu pháp lớn không nhiễm không tịnh.
Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu Bồ-tát Ma-ha-tát khi thực hành Bát-nhã ba-la-mật-đa sâu xa, không có ý nghĩ như thế, phân biệt như thế, nắm bắt như thế, hý luận (lý luận suông, vọng tưởng bằng lời lẽ) như thế: "Ta có thể tu hành Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu", thì Bồ-tát Ma-ha-tát ấy tu hành Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu đúng như thật, cũng có thể gần gũi phụng sự chư Phật, từ cõi Phật này đến cõi Phật khác, cúng dường, cung kính, tôn trọng, ngợi khen chư Phật Thế Tôn, dạo các cõi Phật mà khéo nắm lấy những hình tướng tốt đẹp ở đó, giúp hữu tình chín muồi căn lành, làm cho cõi Phật trang nghiêm trong sạch, tu các hạnh Bồ-tát Ma-ha-tát, mau chứng Vô thượng Chính đẳng Bồ-đề.
Lại nữa, Thiện Hiện! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu đối với mọi pháp không hướng tới không quay lưng, không kéo lại không đẩy đi, không lấy không bỏ, không sinh không diệt, không dơ không sạch, không thêm không bớt. Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu chẳng phải quá khứ, chẳng phải vị lai, chẳng phải hiện tại; không vượt khỏi cõi dục (cõi của chúng sinh còn ham muốn ăn uống, dục lạc), không trụ ở cõi dục; không vượt khỏi cõi sắc (cõi của chư thiên đã lìa dục nhưng còn thân hình), không trụ ở cõi sắc; không vượt khỏi cõi vô sắc (cõi chỉ còn tâm thức, không còn thân hình), không trụ ở cõi vô sắc. Đối với bố thí ba-la-mật-đa (sự cho tặng hoàn hảo, đưa sang bờ giác) không trao cho, không bỏ đi; nói rộng ra cho đến đối với nhất thiết tướng trí không trao cho, không bỏ đi. Đối với quả Dự lưu không trao cho, không bỏ đi; nói rộng ra cho đến đối với Vô thượng Chính đẳng Bồ-đề của Phật không trao cho, không bỏ đi. Không trao cho các pháp của bậc thánh, không bỏ đi pháp của dị sinh (phàm phu); không trao cho các pháp của Phật, không bỏ đi pháp của nhị thừa (hai con đường Thanh văn và Độc giác, chỉ cầu giải thoát cho riêng mình); không trao cho cõi vô vi, không bỏ đi cõi hữu vi.
Vì sao vậy? Vì dù Như Lai có ra đời hay không ra đời, các pháp như thế vẫn luôn không đổi khác, an trú nơi pháp giới (toàn thể thực tại, bản tính chung của mọi pháp). Tất cả Như Lai đều tự thân giác ngộ, tự thân thấy rõ; đã tự thân giác ngộ, tự thân thấy rõ rồi, liền vì các hữu tình mà giảng nói, chỉ bày, phân biệt, làm cho sáng tỏ, khiến họ cùng hiểu thấu, xa lìa mọi vọng tưởng, phân biệt và điên đảo (thấy sai sự thật)."
Bấy giờ vô lượng trăm nghìn thiên tử đứng giữa hư không, vui mừng hớn hở, mỗi vị cầm hoa ưu-bát-la (sen xanh), hoa bát-đặc-ma (sen hồng), hoa câu-mâu-đà (sen trắng nở về đêm), hoa bôn-trà-lợi (sen trắng lớn), hoa Vi Diệu Âm (?) cõi trời cùng các thứ bột hương, rải lên trên Phật, cùng nhau chúc mừng, đồng thanh xướng lên: "Hôm nay chúng ta ở châu Thiệm-bộ (cõi đất nơi loài người chúng ta ở) được thấy Phật chuyển bánh xe pháp mầu lần thứ hai (lần giảng giáo pháp lớn thứ hai)." Trong đó vô lượng trăm nghìn thiên tử nghe giảng Bát-nhã ba-la-mật-đa, đều cùng chứng được vô sinh pháp nhẫn (sự nhận biết vững chắc, an nhiên rằng mọi pháp vốn không sinh không diệt).
Bấy giờ Thế Tôn bảo Thiện Hiện: "Bánh xe pháp như thế chẳng phải lần chuyển thứ nhất, cũng chẳng phải lần thứ hai. Vì sao vậy? Vì Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu xuất hiện ở đời không phải để chuyển, cũng không phải để đảo ngược đối với mọi pháp, mà chỉ vì vô tính tự tính không (sự trống rỗng của chính cái tự tính, vì các pháp vốn không có tự tính)."
Cụ thọ Thiện Hiện bạch: "Bạch Thế Tôn, vì vô tính tự tính không như thế nào mà Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu xuất hiện ở đời không phải để chuyển, cũng không phải để đảo ngược đối với mọi pháp?" Phật bảo Thiện Hiện: "Vì Bát-nhã ba-la-mật-đa sâu xa cho đến bố thí ba-la-mật-đa, thì tự tính của Bát-nhã rất sâu cho đến bố thí ba-la-mật-đa là không; nói rộng ra cho đến vì nhất thiết trí (trí biết toàn thể các pháp một cách tổng quát), đạo tướng trí (trí biết rõ mọi con đường tu hành để dẫn dắt chúng sinh), nhất thiết tướng trí, thì tự tính của nhất thiết trí, đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí là không; vì quả Dự lưu, thì tự tính của quả Dự lưu là không; nói rộng ra cho đến vì Vô thượng Chính đẳng Bồ-đề của chư Phật, thì tự tính của Vô thượng Chính đẳng Bồ-đề của chư Phật là không. Thiện Hiện nên biết! Vì các pháp như thế đều là vô tính tự tính không, nên Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu xuất hiện ở đời không phải để chuyển, cũng không phải để đảo ngược đối với mọi pháp."
Cụ thọ Thiện Hiện lại bạch Phật: "Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa lớn (ba-la-mật-đa: sự hoàn hảo, đưa sang bờ giác ngộ), vì thấu suốt tự tính của mọi pháp là không. Tuy thấu suốt tự tính của các pháp đều không, mà các Bồ-tát Ma-ha-tát nương vào Bát-nhã ba-la-mật-đa này chứng được Vô thượng Chính đẳng Bồ-đề, chuyển bánh xe pháp mầu, độ chúng hữu tình. Tuy chứng Bồ-đề mà không có gì được chứng, vì pháp chứng và không chứng đều không thể nắm bắt. Tuy chuyển pháp luân mà không có gì được chuyển, vì pháp chuyển và pháp đảo ngược đều không thể nắm bắt. Tuy độ hữu tình mà không có ai được độ, vì pháp thấy và không thấy đều không thể nắm bắt.
Bạch Thế Tôn! Trong đại Bát-nhã ba-la-mật-đa này, việc chuyển pháp luân hoàn toàn không thể nắm bắt, vì mọi pháp vĩnh viễn không sinh, vì cái chuyển và cái được chuyển đều không thể nắm bắt. Vì sao vậy? Vì trong pháp không, vô tướng, vô nguyện (ba cửa giải thoát: thấy mọi pháp trống rỗng, không có hình tướng để bám, không có gì để mong cầu) không thể có pháp chuyển và pháp đảo ngược, vì tính chuyển và tính đảo ngược không thể nắm bắt.
Bạch Thế Tôn! Đối với Bát-nhã ba-la-mật-đa sâu xa, nếu có thể giảng nói, chỉ bày, phân biệt, làm sáng tỏ như thế, khiến người dễ hiểu thấu, thì gọi là giảng nói Bát-nhã ba-la-mật-đa một cách khéo léo, trong sạch. Ở đây hoàn toàn không có người nói, người nghe, pháp được nói và pháp được nghe. Đã không có người nói, người nghe và pháp, thì những người chứng đắc cũng không thể nắm bắt. Vì không có người chứng, nên cũng không có ai đạt được Niết-bàn (cảnh giới dứt sạch phiền não, ra khỏi sinh tử). Trong pháp được khéo nói là Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu, cũng không có phúc điền (ruộng phúc, tức đối tượng cúng dường sinh ra phúc đức như ruộng sinh lúa), vì người cho, người nhận và vật cho đều có tính không. Vì không có phúc điền nên tính của phúc cũng không; những lời lẽ, tên gọi để diễn tả đều không thể nắm bắt. Vì thế gọi là ba-la-mật-đa lớn."
Bấy giờ Cụ thọ Thiện Hiện lại bạch Phật: "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không bờ bến." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì như hư không rộng lớn không có bờ bến." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa bình đẳng." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì tính của mọi pháp đều bình đẳng." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa xa lìa." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì là không rốt ráo." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa khó khuất phục." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì mọi pháp không thể nắm bắt." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không dấu vết." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì mọi pháp không có tên gọi và thể chất."
"Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa hư không." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì hơi thở vào và hơi thở ra không thể nắm bắt." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không thể nói." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì ở đây không có tầm, cũng không có tứ (tầm là sự tìm xét thô của tâm; tứ là sự dò xét tinh tế của tâm — tức các hoạt động suy nghĩ làm khởi lên lời nói)." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không tên gọi." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì thọ, tưởng, hành v.v. (thọ là cảm nhận vui khổ; tưởng là sự nhận biết hình ảnh, khái niệm; hành là các hoạt động tạo tác của tâm) không thể nắm bắt." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không xoay chuyển." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì mọi pháp không đi không đến." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không thể lôi kéo." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì mọi pháp không thể nắm lấy."
"Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa cạn hết." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì mọi pháp rốt ráo đều cạn hết." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không sinh không diệt." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì mọi pháp không diệt không sinh." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không tạo tác." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì người tạo tác không thể nắm bắt." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không có cái biết." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì người biết không thể nắm bắt." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không dời đổi." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì người chết và người sinh không thể nắm bắt." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không có sự điều phục (chế ngự, uốn nắn)." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì tính có thể điều phục của mọi pháp không thể nắm bắt."
"Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa như mộng, như tiếng vang, như bóng trong gương, như ảo thuật, như bóng sáng, như ảo ảnh hơi nắng, như thành tầm hương (thành Càn-thát-bà, tức lâu đài ảo hiện trên không trung), như vật biến hóa." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì mọi pháp như những gì thấy trong mộng, nói rộng ra cho đến như vật biến hóa, đều không thể nắm bắt." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không nhiễm không tịnh." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì nguyên nhân của nhiễm và tịnh không thể nắm bắt." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không bị vấy bẩn." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì những pháp mà sự vấy bẩn nương vào không thể nắm bắt." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không hý luận." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì mọi việc hý luận đã vĩnh viễn diệt trừ." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không kiêu mạn, không cố chấp." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì phá tan mọi điều kiêu mạn và cố chấp."
"Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không lay động." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì an trú nơi pháp giới." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa lìa sự đắm nhiễm." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì giác ngộ mọi pháp không phải hư dối." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không khởi sinh." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì đối với mọi pháp không phân biệt." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa tịch tĩnh (vắng lặng)." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì đối với tướng của các pháp không có gì để nắm bắt." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không tham, sân, si." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì trừ diệt mọi điều thuộc ba độc (tham lam, giận dữ, si mê)." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không phiền não." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì lìa sự phân biệt."
"Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa lìa hữu tình." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì thấu suốt các hữu tình không có gì thật." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không đứt đoạn, không hư hoại." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì nó có thể làm khởi sinh mọi pháp." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không rơi vào hai bên." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì lìa hai cực đoan (như chấp có và chấp không, chấp thường còn và chấp đoạn diệt)." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không lẫn lộn, không hư hoại." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì mọi pháp không lẫn lộn, không hư hoại." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không chấp lấy." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì vượt qua địa vị Thanh văn (người nghe Phật dạy mà tu để giải thoát cho riêng mình) và Độc giác." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không phân biệt." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì mọi sự phân biệt đều không thể nắm bắt." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không có hạn lượng." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì giới hạn của các pháp không thể nắm bắt." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa như hư không." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì đối với mọi pháp không bị ngăn ngại."
"Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa vô thường, khổ, vô ngã (không có cái "tôi" chủ thể thường còn)." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì đối với mọi pháp bị tan hoại (vô thường), bị bức bách (khổ), bị loại bỏ cái tôi (vô ngã), đều không chấp trước." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa không, vô tướng, vô nguyện." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì thấu suốt mọi pháp đều không có gì thật, xa lìa các tướng, không thể mong cầu." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa nội không cho đến vô tính tự tính không (các loại "không" — từ sự trống rỗng của các giác quan bên trong, cho đến sự trống rỗng của chính cái tự tính)." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì biết các pháp bị coi là không đều không thể nắm bắt." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa bốn niệm trụ (bốn phép quán chiếu thường trực về thân, cảm thọ, tâm và các pháp) cho đến mười tám pháp bất cộng của Phật (mười tám phẩm chất đặc biệt chỉ riêng Phật có, không chung với ai khác)." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì biết thân, thọ, tâm, pháp đều không thể nắm bắt, nói rộng ra cho đến vì vượt hơn các pháp của Thanh văn, Độc giác."
"Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa Như Lai (danh hiệu của Phật, bậc đến từ chân lý như thật)." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì có thể nói đúng như thật về mọi pháp." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa tự nhiên." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì đối với mọi pháp đều vận hành tự tại." — "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu là ba-la-mật-đa Chính đẳng giác (giác ngộ chân chính, trọn khắp)." — "Đúng vậy, Thiện Hiện, vì đối với mọi pháp có thể giác ngộ chân chính, trọn khắp mọi tướng."
Kinh Đại Bát-nhã Ba-la-mật-đa, quyển thứ năm trăm lẻ bảy.
Kinh Đại Bát-nhã Ba-la-mật-đa, quyển thứ năm trăm lẻ tám.
Tam tạng pháp sư (vị thầy thông suốt cả ba kho kinh điển: kinh, luật, luận) Huyền Trang vâng chiếu chỉ của vua mà dịch.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video