Thiên 793 — Tựa hội thứ mười hai – phần Tịnh giới ba-la-mật-đa (Huyền Tắc soạn)

 Kinh Đại Bát-nhã (bát-nhã: trí tuệ thấy rõ bản chất thật của mọi sự vật), hội thứ mười hai: Phần Giới ba-la-mật-đa (giữ giới, tức giữ gìn các điều răn cấm của đạo Phật, được thực hành trọn vẹn để đưa tới giác ngộ; "ba-la-mật-đa" nghĩa là "đến bờ bên kia", chỉ pháp tu hoàn hảo dẫn từ bờ mê sang bờ giác).

 Lời tựa.

 Sa-môn (người xuất gia tu hành) Huyền Tắc ở chùa Tây Minh soạn.

 Phàm muốn chứa đựng pháp thanh tịnh thì trước phải rửa sạch đồ chứa là thân mình; sắp vượt qua dòng sông ái dục thì trước phải sắm sửa mái chèo con thuyền. Trong những điều được chọn cho việc ấy, nổi bật hơn cả là giới. Vì vậy lại nêu riêng tên phần này, mở thêm một hội nhiệm mầu. Lời dạy sát với thân và miệng mà truyền ra, thì mỗi lời nói, mỗi việc làm đều là Phật sự (việc đạo, việc làm đúng theo đạo Phật); nhân lúc động lúc tĩnh mà tìm xét chỗ then chốt, thì cất chân hạ chân đều là đạo tràng (nơi tu đạo và chứng đạo). Giới thật là bậc thềm bằng phẳng trên đường hiểm, là ngọn đèn sáng trong phòng tối, là viên thuốc tiên giúp vượt qua dịch bệnh, là cỗ xe thần đưa ra khỏi khổ đau, là tấm gương sáng cho người soi xét đức hạnh, là chuỗi ngọc quý cho người trang nghiêm tâm mình, là bậc thầy lớn khi bước vào thời tượng quý (thời tượng pháp và mạt pháp, lúc giáo pháp suy dần sau khi Phật diệt độ), là người bạn lành khi sống giữa chốn bụi trần.

 Giới tuy nhìn không thấy dấu vết, nắm không chạm được, mà hương thơm lan tỏa, như hương cỏ mê điệt (một loại cỏ thơm quý từ phương Tây) đầy khắp không trung; trong sạch chiếu ánh tinh hoa, sánh với màu trong suốt của đề hồ (chất tinh túy nhất luyện từ sữa, thường dùng ví cho pháp tối thượng). Các loài có linh tánh nhờ giới mà được nhào nặn thành hình (như đất sét được nặn thành đồ gốm); pháp giới (toàn thể mọi sự vật, mọi cảnh giới) nhờ giới mà được bao trùm sắp đặt. Đấng Thiện Thệ Pháp Vương (Phật, bậc đã khéo đi đến bờ giải thoát, là vua của các pháp) nêu cao giới, lấy làm "minh túc" (tức Minh Hạnh Túc, danh hiệu của Phật: đầy đủ trí sáng và đức hạnh); các bậc tôn giả cụ thọ (tiếng tôn xưng các vị tỳ-kheo) nuôi dưỡng giới mà thành tịnh mạng (lối sống trong sạch, đúng chánh pháp).

 Chỉ có điều, nếu xét theo hành xứ (những chỗ, những việc nên làm), thì có khi gặp phi xứ (những chỗ, những việc không nên làm) mà khó giữ theo; nếu lấy chánh thừa (con đường tu chính yếu) mà đối chiếu, thì có khi theo thừa khác mà thành sai lệch. Nhóm mười bảy tỳ-kheo (một nhóm tỳ-kheo trẻ thời Phật) tắm rửa ồn ào mà còn khiến nhà vua chê trách; người năm trăm đời từng mang thân lay động bồn chồn (?) vẫn khiến Phật phải răn dạy. Huống chi ngửi hương sen cũng bị xem là trộm (chuyện vị tỳ-kheo ngửi hương sen trong ao, bị thần ao trách là trộm hương), để tâm phân biệt tiếng vòng xuyến của người nữ cũng thành phạm dâm (?). Nếu chỉ cầu niết-bàn (sự dứt sạch phiền não và sinh tử) cho riêng mình, thì dù giữ gìn tinh chuyên vẫn là phạm giới; nếu đã phát nguyện cầu bồ-đề (giác ngộ trọn vẹn như Phật), thì dù vì độ người mà nhận các thú vui dục lạc vẫn là giữ giới. Giới ngăn những lỗi nhẹ bị đời chê bai với giới ngăn những lỗi nặng tự bản chất đã là ác (như giết, trộm) được xếp cùng một hạng; giới phòng giữ nơi ý với giới ngăn cấm nơi thân được xếp cùng một loại. Vì chân lý, vì sự an trụ (?), cả người thực hành lẫn điều được thực hành, đều được dẫn dắt bằng tùy hỷ (vui theo điều lành của người khác), được dung hòa bằng pháp tánh (bản tánh chân thật, không hai của mọi sự vật).

 Há chỉ là tấm lòng tha thiết của vị tỳ-kheo bị trói bằng cỏ (chuyện tỳ-kheo bị giặc trói bằng cỏ tươi, thà chịu trói chứ không bứt cỏ để khỏi phạm giới làm hại cây cỏ), là nghĩa sâu xa của mộc-xoa (tức ba-la-đề-mộc-xoa, bộ giới bản giúp giải thoát từng phần khỏi các lỗi lầm), là chuyện rồng độc thu nọc độc lại (chuyện con rồng độc giữ giới, để thợ săn lột da mà không phun độc hại người), là chuyện chim bồ câu đang sợ hãi bỗng quên sợ (chuyện chim bồ câu bị chim ưng đuổi, nép vào bóng Phật liền hết sợ) mà thôi đâu! Giới còn sẽ phủ khắp muôn dân và mọi loài nhỏ bé, cho họ an trú nơi cõi thường lạc (niết-bàn, nơi thường còn và an vui); khiến tám địa ngục giá lạnh tràn hơi ấm, năm thứ nóng bức (?) nổi lên hơi mát; khiến loài bế-lệ (ngạ quỷ, quỷ đói) thoát khỏi dòng sông lửa; khiến vùng bãi tối tăm giữa dãy núi Luân Vi (dãy núi sắt bao quanh thế giới, khoảng giữa tối tăm không có ánh sáng) bừng sáng. Cửa tu hành thật đầy đủ, chủng trí (tức nhất thiết chủng trí, trí tuệ biết rõ mọi pháp một cách trọn vẹn của Phật) được viên mãn. Năm quyển của phần này chỉ có một bản dịch, giống như phần Bố thí. Phàm là người tu hành dứt vọng tâm, há lại không tìm hỏi nghiên cứu sao!

 Kinh Đại Bát-nhã ba-la-mật-đa, quyển thứ năm trăm tám mươi bốn.

 Tam tạng pháp sư (vị thầy thông suốt cả ba tạng kinh điển: kinh, luật, luận) Huyền Trang vâng chiếu chỉ của vua mà dịch.

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video