Thiên 88 — Hội 1 · Phẩm 20 Vô sinh · phần 2

 Phần đầu, phẩm Vô Sinh (không hề sinh khởi) thứ hai mươi, đoạn hai.

 (Thiện Hiện nói tiếp:) Xá-lợi Tử (một đại đệ tử của Phật, được xem là trí tuệ bậc nhất)! Bố thí ba-la-mật-đa (sự hoàn thiện hạnh cho tặng; ba-la-mật-đa là hạnh tu hoàn hảo đưa người tu từ bờ mê sang bờ giác ngộ) là pháp (sự vật, hiện tượng) đã sinh, tôi không muốn làm cho nó sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính của nó là không (tự thân nó không có bản chất cố định, tự tồn). Tịnh giới (giữ giới luật trong sạch), An nhẫn (nhẫn nại, chịu đựng), Tinh tiến (siêng năng không lười), Tĩnh lự (thiền định, lắng tâm suy xét) và Bát-nhã ba-la-mật-đa (trí tuệ hoàn hảo thấu suốt bộ mặt thật của mọi sự vật) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho chúng sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không.

 Xá-lợi Tử! Bốn tĩnh lự (bốn tầng thiền định từ thấp lên cao) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho chúng sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Bốn vô lượng (bốn tâm rộng lớn không giới hạn: từ là thương yêu ban vui, bi là xót thương cứu khổ, hỷ là vui theo, xả là bình thản buông bỏ) và bốn vô sắc định (bốn tầng định vượt lên khỏi mọi hình thể vật chất) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho chúng sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Xá-lợi Tử! Tám giải thoát (tám phép thiền giúp tâm thoát khỏi ràng buộc) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho chúng sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Tám thắng xứ (tám phép quán giúp làm chủ, vượt trên đối tượng), chín thứ đệ định (chín tầng định nối tiếp nhau theo thứ tự) và mười biến xứ (mười phép quán một đối tượng như đất, nước, lửa, gió, màu xanh… trải trùm khắp nơi) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho chúng sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không.

 Xá-lợi Tử! Bốn niệm trụ (bốn phép đặt tâm quán sát: thân, cảm thọ, tâm, các pháp) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho chúng sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Bốn chính đoạn (bốn sự nỗ lực đúng: dứt điều ác đã sinh, ngăn điều ác chưa sinh, làm sinh điều thiện chưa có, tăng trưởng điều thiện đã có), bốn thần túc (bốn nền tảng để đạt định và năng lực siêu phàm: ý muốn, sự siêng năng, sự chuyên tâm, sự quán xét), năm căn (năm năng lực gốc: lòng tin, siêng năng, chánh niệm, định, trí tuệ), năm lực (năm sức mạnh do năm căn ấy lớn mạnh mà thành), bảy đẳng giác chi (bảy yếu tố dẫn đến giác ngộ) và tám thánh đạo chi (tám nhánh của con đường cao quý: thấy đúng, nghĩ đúng, nói đúng, làm đúng, sống đúng, nỗ lực đúng, nhớ nghĩ đúng, định đúng) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho chúng sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không.

 Xá-lợi Tử! Không giải thoát môn (cánh cửa giải thoát nhờ quán mọi pháp đều không) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho nó sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Vô tướng giải thoát môn (cửa giải thoát nhờ quán mọi pháp không có hình tướng để bám vào) và vô nguyện giải thoát môn (cửa giải thoát nhờ không còn mong cầu gì) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho chúng sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Xá-lợi Tử! Năm loại mắt (mắt thịt, mắt trời, mắt trí tuệ, mắt pháp, mắt Phật) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho chúng sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Sáu thần thông (sáu năng lực siêu phàm: đi lại biến hóa tự tại, nghe xa, biết tâm người, biết đời trước, thấy chỗ sinh tử của chúng sinh, dứt sạch phiền não) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho chúng sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không.

 Xá-lợi Tử! Mười lực của Phật (mười năng lực trí tuệ đặc biệt của Phật) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho chúng sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Bốn vô sở úy (bốn điều không hề sợ hãi khi Phật giảng pháp), bốn vô ngại giải (bốn khả năng hiểu và diễn đạt không trở ngại: về giáo pháp, về ý nghĩa, về ngôn từ, về biện luận), đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả (lòng thương yêu, xót thương, vui theo và buông xả ở mức rộng lớn nhất), cùng mười tám pháp bất cộng của Phật (mười tám phẩm chất riêng chỉ Phật mới có) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho chúng sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không.

 Xá-lợi Tử! Nhất thiết trí (trí biết tổng quát rằng mọi pháp đều không) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho nó sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Đạo tướng trí (trí biết rõ mọi con đường tu để dẫn dắt chúng sinh) và nhất thiết tướng trí (trí biết trọn vẹn mọi mặt của mọi pháp, chỉ Phật mới có) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho chúng sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Xá-lợi Tử! Pháp không quên mất (phẩm chất không bao giờ quên sót điều gì) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho nó sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Tính luôn an trú trong buông xả (thường giữ tâm bình thản, không vướng mắc) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho nó sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Xá-lợi Tử! Tất cả các pháp môn đà-la-ni (pháp tu giúp ghi nhớ, nắm giữ mọi điều thiện không để mất) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho chúng sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Tất cả các pháp môn tam-ma-địa (các phép định, giữ tâm chuyên chú vào một chỗ) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho chúng sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không.

 Xá-lợi Tử! Dị sinh (phàm phu, người chưa thấy chân lý) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho nó sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Pháp của dị sinh là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho nó sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Xá-lợi Tử! Bậc Dự lưu (người đã vào dòng thánh, bậc đầu tiên trong bốn bậc thánh của hàng đệ tử nghe pháp) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho nó sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Pháp của bậc Dự lưu là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho nó sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Xá-lợi Tử! Bậc Nhất lai (bậc thánh chỉ còn trở lại cõi người một lần nữa) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho nó sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Pháp của bậc Nhất lai là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho nó sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Xá-lợi Tử! Bậc Bất hoàn (bậc thánh không còn trở lại cõi Dục, tức cõi còn ham muốn giác quan) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho nó sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Pháp của bậc Bất hoàn là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho nó sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không.

 Xá-lợi Tử! Bậc A-la-hán (bậc thánh đã dứt sạch phiền não, không còn tái sinh) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho nó sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Pháp của bậc A-la-hán là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho nó sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Xá-lợi Tử! Bậc Độc giác (người tự mình giác ngộ nhờ quán xét lẽ nhân duyên, không cần thầy dạy) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho nó sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Pháp của bậc Độc giác là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho nó sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Xá-lợi Tử! Bồ-tát (người phát nguyện tu hành để thành Phật và cứu độ mọi chúng sinh) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho nó sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Pháp của Bồ-tát là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho nó sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Xá-lợi Tử! Như Lai (danh hiệu của Phật, nghĩa là bậc đến từ chân như, từ sự thật như thế) là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho nó sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không. Pháp của Như Lai là pháp đã sinh, tôi không muốn làm cho nó sinh. Vì sao vậy? Vì tự tính là không.

 Khi ấy Xá-lợi Tử hỏi Thiện Hiện (tức Tu-bồ-đề, một đại đệ tử của Phật, nổi tiếng hiểu sâu về lẽ Không) rằng: Nay ngài muốn làm cho cái đã sinh lại sinh, hay muốn làm cho cái không sinh được sinh? Thiện Hiện đáp: Tôi không muốn làm cho cái đã sinh lại sinh, cũng không muốn làm cho cái không sinh được sinh. Vì sao vậy? Xá-lợi Tử! Hai pháp sinh và không sinh như thế, đều chẳng phải tương ưng (gắn kết đi đôi với cái khác) cũng chẳng phải không tương ưng, chẳng phải có hình sắc cũng chẳng phải không có hình sắc, chẳng phải có thể thấy được cũng chẳng phải không thể thấy được, chẳng phải có sự ngăn ngại (chiếm chỗ, cản trở vật khác) cũng chẳng phải không có sự ngăn ngại; tất cả cùng một tướng (dấu hiệu, đặc điểm), tức là vô tướng (không có tướng nào cả). Xá-lợi Tử! Vì lý do ấy, tôi không muốn làm cho cái đã sinh lại sinh, cũng không muốn làm cho cái không sinh được sinh.

 Khi ấy Xá-lợi Tử hỏi Thiện Hiện rằng: Thưa ngài, đối với pháp vô sinh đã nói, ngài có thích biện giải, trình bày về tướng vô sinh chăng? Thiện Hiện đáp: Đối với pháp vô sinh đã nói, tôi cũng không thích biện giải, trình bày về tướng vô sinh. Vì sao vậy? Vì dù là pháp vô sinh, dù là tướng vô sinh, hay dù là sự ưa thích biện giải, tất cả những thứ ấy đều chẳng phải tương ưng cũng chẳng phải không tương ưng, chẳng phải có hình sắc cũng chẳng phải không có hình sắc, chẳng phải có thể thấy được cũng chẳng phải không thể thấy được, chẳng phải có ngăn ngại cũng chẳng phải không có ngăn ngại; tất cả cùng một tướng, tức là vô tướng.

 Xá-lợi Tử nói: Đối với pháp không sinh mà nói lên lời "không sinh", thì chính lời "không sinh" ấy cũng không sinh chăng? Thiện Hiện đáp: Đúng vậy, đúng vậy. Vì sao vậy? Xá-lợi Tử! Sắc (phần vật chất, hình thể) không sinh; thọ (cảm nhận vui, khổ, không vui không khổ), tưởng (sự nhận biết hình tướng, hình thành khái niệm), hành (các hoạt động tạo tác của tâm ý), thức (sự nhận biết, phân biệt) cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không (vốn tự bản chất trống rỗng, không có thực thể). Xá-lợi Tử! Nhãn xứ (con mắt, xét như chỗ dựa để nhận thức phát sinh) không sinh; nhĩ xứ (tai), tỷ xứ (mũi), thiệt xứ (lưỡi), thân xứ (thân), ý xứ (tâm ý) cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không. Xá-lợi Tử! Sắc xứ (hình sắc, đối tượng mà mắt thấy) không sinh; thanh xứ (âm thanh), hương xứ (mùi), vị xứ (vị nếm), xúc xứ (cái mà thân chạm biết), pháp xứ (đối tượng mà ý nghĩ biết) cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không.

 Xá-lợi Tử! Nhãn giới (yếu tố con mắt) không sinh; sắc giới (yếu tố hình sắc, tức đối tượng của mắt; ở đây không phải chỉ cõi Sắc giới), nhãn thức giới (yếu tố sự nhận biết bằng mắt), cùng nhãn xúc (sự gặp gỡ giữa mắt, hình sắc và nhận biết của mắt) và các cảm thọ sinh ra do nhãn xúc làm duyên (điều kiện) cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không. Xá-lợi Tử! Nhĩ giới (yếu tố cái tai) không sinh; thanh giới (yếu tố âm thanh), nhĩ thức giới (yếu tố sự nhận biết bằng tai), cùng nhĩ xúc và các cảm thọ sinh ra do nhĩ xúc làm duyên cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không. Xá-lợi Tử! Tỷ giới (yếu tố cái mũi) không sinh; hương giới (yếu tố mùi), tỷ thức giới (yếu tố sự nhận biết bằng mũi), cùng tỷ xúc và các cảm thọ sinh ra do tỷ xúc làm duyên cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không.

 Xá-lợi Tử! Thiệt giới (yếu tố cái lưỡi) không sinh; vị giới (yếu tố vị nếm), thiệt thức giới (yếu tố sự nhận biết bằng lưỡi), cùng thiệt xúc và các cảm thọ sinh ra do thiệt xúc làm duyên cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không. Xá-lợi Tử! Thân giới (yếu tố thân thể) không sinh; xúc giới (yếu tố cái thân chạm biết), thân thức giới (yếu tố sự nhận biết bằng thân), cùng thân xúc và các cảm thọ sinh ra do thân xúc làm duyên cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không. Xá-lợi Tử! Ý giới (yếu tố tâm ý) không sinh; pháp giới (yếu tố đối tượng của ý; ở đây không phải chỉ toàn thể vũ trụ), ý thức giới (yếu tố sự nhận biết bằng ý), cùng ý xúc và các cảm thọ sinh ra do ý xúc làm duyên cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không.

 Xá-lợi Tử! Địa giới (yếu tố đất, tức tính cứng chắc) không sinh; thủy giới (yếu tố nước, tính ướt), hỏa giới (yếu tố lửa, tính nóng), phong giới (yếu tố gió, tính chuyển động), không giới (yếu tố khoảng trống), thức giới (yếu tố nhận biết) cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không. Xá-lợi Tử! Khổ thánh đế (chân lý cao quý về khổ) không sinh; Tập thánh đế (chân lý về nguyên nhân gây ra khổ), Diệt thánh đế (chân lý về sự chấm dứt khổ), Đạo thánh đế (chân lý về con đường dẫn đến chấm dứt khổ) cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không. Xá-lợi Tử! Vô minh (sự mê lầm, không thấy rõ chân lý) không sinh; hành (những tạo tác do mê lầm), thức (tâm thức đi vào đời sống mới), danh sắc (thân và tâm lúc mới thành hình), lục xứ (sáu giác quan), xúc (sự tiếp xúc), thọ (cảm nhận), ái (sự khao khát), thủ (sự bám giữ), hữu (sự hình thành đời sống kế tiếp), sinh (sự ra đời), lão tử (già và chết), cùng sầu, than, khổ, lo, buồn phiền — chuỗi mười hai mắt xích nối nhau làm nên vòng sinh tử — cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không.

 Xá-lợi Tử! Nội không (sáu giác quan bên trong đều trống rỗng, không có bản chất tự tồn) không sinh; ngoại không (các đối tượng bên ngoài đều không), nội ngoại không (cả trong lẫn ngoài đều không), không không (chính cái "không" cũng không), đại không (mười phương không gian rộng lớn cũng không), thắng nghĩa không (chân lý tối hậu, tức Niết-bàn, cũng không thể chấp là có thật), hữu vi không (các pháp do nhân duyên tạo thành đều không), vô vi không (các pháp không do tạo tác cũng không), tất cánh không (rốt ráo hoàn toàn không), vô tế không (không có điểm đầu điểm cuối, cũng không), tán không (các pháp vốn là sự tan rã, không có gì thật để buông bỏ), vô biến dị không (cái không biến đổi cũng không), bản tính không (bản tính các pháp vốn không), tự tướng không (đặc điểm riêng của từng pháp đều không), cộng tướng không (đặc điểm chung của các pháp đều không), nhất thiết pháp không (mọi pháp đều không), bất khả đắc không (không thể nắm bắt được gì, cũng không), vô tính không (cái "không có bản chất" cũng không), tự tính không (bản chất tự có cũng không), vô tính tự tính không (cả không-bản-chất lẫn bản-chất đều không) cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không.

 Xá-lợi Tử! Bố thí ba-la-mật-đa không sinh; Tịnh giới, An nhẫn, Tinh tiến, Tĩnh lự, Bát-nhã ba-la-mật-đa cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không. Xá-lợi Tử! Bốn tĩnh lự không sinh; bốn vô lượng, bốn vô sắc định cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không. Xá-lợi Tử! Tám giải thoát không sinh; tám thắng xứ, chín thứ đệ định, mười biến xứ cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không. Xá-lợi Tử! Bốn niệm trụ không sinh; bốn chính đoạn, bốn thần túc, năm căn, năm lực, bảy đẳng giác chi, tám thánh đạo chi cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không. Xá-lợi Tử! Không giải thoát môn không sinh; vô tướng, vô nguyện giải thoát môn cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không. Xá-lợi Tử! Năm loại mắt không sinh; sáu thần thông cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không.

 Xá-lợi Tử! Mười lực của Phật không sinh; bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả, mười tám pháp bất cộng của Phật cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không. Xá-lợi Tử! Nhất thiết trí không sinh; đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không. Xá-lợi Tử! Pháp không quên mất không sinh; tính luôn an trú trong buông xả cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không. Xá-lợi Tử! Tất cả các pháp môn đà-la-ni không sinh; tất cả các pháp môn tam-ma-địa cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không.

 Xá-lợi Tử! Dị sinh không sinh; pháp của dị sinh cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không. Xá-lợi Tử! Bậc Dự lưu không sinh; pháp của bậc Dự lưu cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không. Xá-lợi Tử! Bậc Nhất lai không sinh; pháp của bậc Nhất lai cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không. Xá-lợi Tử! Bậc Bất hoàn không sinh; pháp của bậc Bất hoàn cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không. Xá-lợi Tử! Bậc A-la-hán không sinh; pháp của bậc A-la-hán cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không. Xá-lợi Tử! Bậc Độc giác không sinh; pháp của bậc Độc giác cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không. Xá-lợi Tử! Bồ-tát không sinh; pháp của Bồ-tát cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không. Xá-lợi Tử! Như Lai không sinh; pháp của Như Lai cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không.

 Xá-lợi Tử! Thân hành (hành động của thân) không sinh; ngữ hành (hành động của lời nói) và ý hành (hoạt động của ý nghĩ) cũng không sinh. Vì sao vậy? Vì tất cả đều có bản tính là không. Xá-lợi Tử! Vì lý do ấy, đối với pháp không sinh mà nói lên lời "không sinh", thì lời ấy cũng không có nghĩa là sinh. Xá-lợi Tử! Vì dù là pháp được nói ra, hay lời dùng để nói, hay người nói, người nghe, tất cả đều không sinh.

 Khi ấy Xá-lợi Tử nói với Thiện Hiện rằng: Thưa ngài, trong những người thuyết pháp, ngài là bậc nhất. Vì sao vậy? Vì bất cứ điều gì được hỏi vặn, ngài đều có thể đáp lại, không chút vướng mắc ngăn trở. Thiện Hiện đáp: Các đệ tử của chư Phật, ai không nương tựa, không bám chấp vào bất cứ pháp nào, thì tự nhiên vốn vậy, đều có thể theo mọi câu hỏi vặn mà đáp lại từng điều một, tự tại, không chút sợ hãi. Vì sao vậy? Vì tất cả các pháp đều không có chỗ nương tựa.

 Khi ấy Xá-lợi Tử hỏi Thiện Hiện rằng: Vì sao các pháp hoàn toàn không có chỗ nương tựa? Thiện Hiện đáp: Xá-lợi Tử! Sắc có bản tính là không; dù nương vào bên trong, nương vào bên ngoài, hay nương vào khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Thọ, tưởng, hành, thức có bản tính là không; dù nương vào bên trong, nương vào bên ngoài, hay nương vào khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Xá-lợi Tử! Nhãn xứ có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Xá-lợi Tử! Sắc xứ có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được.

 Xá-lợi Tử! Nhãn giới có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Sắc giới, nhãn thức giới, cùng nhãn xúc và các cảm thọ sinh ra do nhãn xúc làm duyên có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Xá-lợi Tử! Nhĩ giới có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Thanh giới, nhĩ thức giới, cùng nhĩ xúc và các cảm thọ sinh ra do nhĩ xúc làm duyên có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Xá-lợi Tử! Tỷ giới có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Hương giới, tỷ thức giới, cùng tỷ xúc và các cảm thọ sinh ra do tỷ xúc làm duyên có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được.

 Xá-lợi Tử! Thiệt giới có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Vị giới, thiệt thức giới, cùng thiệt xúc và các cảm thọ sinh ra do thiệt xúc làm duyên có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Xá-lợi Tử! Thân giới có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Xúc giới, thân thức giới, cùng thân xúc và các cảm thọ sinh ra do thân xúc làm duyên có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Xá-lợi Tử! Ý giới có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Pháp giới, ý thức giới, cùng ý xúc và các cảm thọ sinh ra do ý xúc làm duyên có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được.

 Xá-lợi Tử! Địa giới có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Thủy, hỏa, phong, không, thức giới có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Xá-lợi Tử! Khổ thánh đế có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Tập, Diệt, Đạo thánh đế có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Xá-lợi Tử! Vô minh có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sinh, lão tử, sầu, than, khổ, lo, buồn phiền có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được.

 Xá-lợi Tử! Nội không có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Ngoại không, nội ngoại không, không không, đại không, thắng nghĩa không, hữu vi không, vô vi không, tất cánh không, vô tế không, tán không, vô biến dị không, bản tính không, tự tướng không, cộng tướng không, nhất thiết pháp không, bất khả đắc không, vô tính không, tự tính không, vô tính tự tính không có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được.

 Xá-lợi Tử! Bố thí ba-la-mật-đa có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Tịnh giới, An nhẫn, Tinh tiến, Tĩnh lự, Bát-nhã ba-la-mật-đa có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Xá-lợi Tử! Bốn tĩnh lự có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Bốn vô lượng, bốn vô sắc định có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Xá-lợi Tử! Tám giải thoát có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Tám thắng xứ, chín thứ đệ định, mười biến xứ có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được.

 Xá-lợi Tử! Bốn niệm trụ có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Bốn chính đoạn, bốn thần túc, năm căn, năm lực, bảy đẳng giác chi, tám thánh đạo chi có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Xá-lợi Tử! Không giải thoát môn có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Vô tướng, vô nguyện giải thoát môn có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Xá-lợi Tử! Năm loại mắt có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Sáu thần thông có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được.

 Xá-lợi Tử! Mười lực của Phật có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả, mười tám pháp bất cộng của Phật có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Xá-lợi Tử! Nhất thiết trí có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Xá-lợi Tử! Pháp không quên mất có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Tính luôn an trú trong buông xả có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Xá-lợi Tử! Tất cả các pháp môn đà-la-ni có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Tất cả các pháp môn tam-ma-địa có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được.

 Xá-lợi Tử! Dị sinh có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Pháp của dị sinh có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Xá-lợi Tử! Bậc Dự lưu có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Pháp của bậc Dự lưu có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Xá-lợi Tử! Bậc Nhất lai có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Pháp của bậc Nhất lai có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Xá-lợi Tử! Bậc Bất hoàn có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Pháp của bậc Bất hoàn có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được.

 Xá-lợi Tử! Bậc A-la-hán có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Pháp của bậc A-la-hán có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Xá-lợi Tử! Bậc Độc giác có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Pháp của bậc Độc giác có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Xá-lợi Tử! Bồ-tát có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Pháp của Bồ-tát có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Xá-lợi Tử! Như Lai có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Pháp của Như Lai có bản tính là không; dù nương vào bên trong, bên ngoài, hay khoảng giữa hai bên, đều không thể tìm thấy được. Xá-lợi Tử! Vì lý do ấy, tôi nói rằng các pháp hoàn toàn không có chỗ nương tựa.

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video