Thiên 114 — Quyển 114

 Thái Bình quảng ký, quyển một trăm mười bốn

 Báo ứng (sự đáp trả tương xứng với việc làm thiện hay ác), phần mười ba

 Phí Sùng Tiên — Ngụy Thế Tử — Hà Đàm Viễn

 Trần Tú Viễn — Cát Tế Chi — Đổng Thanh Kiến

 Cánh Lăng vương nhà Tề — Trương Dật — Thích Tăng Phòng (Thích: họ chung mà các nhà sư dùng, lấy từ tên Phật Thích Ca)

 Sư Trừng Không — Thích Tuệ Khản — Thích Đạo Tích

 Thích Pháp Thành

 Phí Sùng Tiên

 Thời nhà Tống (triều Lưu Tống ở phương Nam), Phí Sùng Tiên người Ngô Hưng, từ nhỏ đã tin theo Phật pháp và tu hành chuyên cần. Năm Thái Thủy thứ ba (năm 467), ông thọ Bồ Tát giới (bộ giới luật dành cho người phát nguyện theo hạnh Bồ Tát, tức tu để cứu giúp mọi chúng sinh; người tại gia cũng có thể thọ). Ông đến ở nhờ nhà Tạ Tuệ Viễn để trì trai (giữ chay tịnh, ăn chay và tu tập theo nghi lễ) suốt hai mươi bốn ngày, ngày đêm không hề lơi lỏng. Mỗi lần nghe giảng kinh, ông thường đặt chiếc lư hương đuôi chim khách (lư hương có cán cầm dài, uốn như đuôi chim khách) trước đầu gối.

 Ba đêm đầu của kỳ trai, ông thấy một người dung mạo và áo quần khác thường đi thẳng tới, nhấc lư hương mang đi. Sùng Tiên nhìn trước gối thì thấy lư hương vẫn còn đó, mới hiểu đây là chuyện thần dị. Ông tự xét: áo quần mới giặt, chẳng có gì ô uế, chỉ có cái ống nhổ đặt bên chỗ ngồi. Ông dẹp ống nhổ đi, liền lại thấy người ấy mang lư hương trả về trước mặt. Khi chưa tới chiếu, ông vẫn thấy hai lư hương; tới nơi thì hai cái hợp lại làm một. Vậy thì thứ vị thần nhân xách đi có lẽ chỉ là cái bóng của lư hương mà thôi.

 Sùng Tiên lại từng nghe người ta kể rằng ở chùa Phúc Viễn có một ni cô tên Khâm, tu hành tinh cần, đã đắc đạo. Ông mừng rỡ mong được gặp, tuy chưa kịp đến nhưng lòng mong mỏi rất tha thiết. Một lần ông trì trai ở nhà người khác, nửa đêm bỗng thấy một ni cô dáng vẻ đoan trang nghiêm chỉnh, mặc áo cà sa bằng vải màu đỏ nâu, đứng ngay trước chiếu trai, chừng bằng thời gian một bữa ăn thì biến mất. Về sau, khi Sùng Tiên gặp vị ni cô ấy, thì hình dáng và áo quần đúng là người ông đã thấy đêm trước. (Trích sách Pháp uyển châu lâm)

 Ngụy Thế Tử

 Thời nhà Tống, Ngụy Thế Tử người quận Lương, thờ Phật tinh tấn; các con trai con gái cũng kính tin tu hành, chỉ có người vợ mê muội cố chấp, không tin. Người con gái mười bốn tuổi bị bệnh chết, bảy ngày sau sống lại, bảo: "Hãy đặt một tòa cao, cùng với kinh Vô Lượng Thọ (bộ kinh nói về Phật A Di Đà, tức Phật Vô Lượng Thọ, và cõi Cực Lạc của Ngài)." Thế Tử liền bày đủ tòa và kinh cho con.

 Cô gái tuy có giữ trai giới nhưng chưa từng đọc kinh, vậy mà lúc ấy bước lên tòa, đọc kinh giọng trong trẻo lưu loát. Xuống tòa, cô thưa với cha: "Con chết đi liền đến cõi nước của Phật Vô Lượng Thọ, thấy cha, anh và con, cả ba người, trong ao đã có sẵn đóa hoa sen lớn, sau này sẽ được hóa sinh (sinh ra bằng cách hiện thân trong hoa sen, không qua thai mẹ) trong đó. Chỉ riêng mẹ là không có. Con không chịu nổi nỗi khổ ấy, nên trở về để báo tin." Nói xong cô lại tắt thở. Người mẹ từ đó kính tin giáo pháp của Phật. (Trích sách Phòng tường ký (?, có lẽ là Minh tường ký))

 Hà Đàm Viễn

 Hà Đàm Viễn người Lư Giang, cha là Vạn Thọ, làm Ngự sử trung thừa (chức quan đứng đầu thực tế của Ngự sử đài, cơ quan giám sát và tố giác lỗi lầm của quan lại). Đàm Viễn theo Phật pháp, giữ Bồ Tát giới. Năm mười tám tuổi, ông chịu tang cha, đau buồn đến hao mòn thân thể thành bệnh, gần như mất mạng. Ngoài lúc khóc gào giậm chân theo lễ tang, ông dồn hết lòng hướng về Tịnh độ (cõi Phật trong sạch, ở đây là cõi Cực Lạc của Phật A Di Đà), mong được cảm ứng.

 Bấy giờ ông mời mấy vị sư đến. Đàm Viễn trước mặt sư Tăng Xá (?) sám hối nghiệp đời trước (ăn năn thú nhận tội lỗi do việc làm từ các kiếp trước), nhưng mãi không thấy điềm cảm ứng nào. Sư Tăng Xá thường khích lệ, không để ông lơi lỏng. Về sau, một đêm tụng kinh xong, các sư đã ngủ, Đàm Viễn bỗng tự cất tiếng ca tụng. Sư Tăng Xá giật mình hỏi, Đàm Viễn đáp: "Con thấy Phật thân sắc vàng ròng, hào quang rực sáng hơn một trượng, phướn và hoa theo hầu hai bên, đầy khắp hư không. Phật từ phương tây đến, gọi con mau đi."

 Đàm Viễn vốn gầy yếu ít sức, vậy mà đêm ấy khỏe mạnh hăng hái, vui tươi hớn hở, liền lấy hương trong hộp cầm vào tay, lại lấy hoa trong vườn tung lên không trung. Mẹ ông nói: "Con nay nếu đi, không nhớ đến mẹ sao?" Đàm Viễn không nói gì, rồi nằm vật xuống. Trong hai đêm ấy, người nhà nghe chuyện linh dị này cũng đều vui mừng, kính cẩn, không quá đau buồn sợ hãi. Đến canh năm, Đàm Viễn bỗng qua đời; trong nhà thơm ngát suốt mấy ngày. (Trích sách Phòng tường ký (?))

 Trần Tú Viễn

 Thời nhà Tống, Trần Tú Viễn người Dĩnh Xuyên, từng làm Tây tào ở Tương Châu (chức thuộc quan trong phủ châu, coi việc văn thư và nhân sự), sống ngụ cư ở huyện Lâm Tương. Từ nhỏ ông đã tin thờ Tam Bảo (ba ngôi báu của đạo Phật: Phật, Pháp — giáo lý, và Tăng — đoàn thể người tu), qua tuổi sáu mươi mà lòng tu vẫn không suy giảm.

 Tháng bảy năm Nguyên Huy thứ hai (năm 474), ông nằm nghỉ chưa ngủ, than thở nghĩ về muôn loài sống chết trôi lăn không định, chỉ không biết bản thân mình từ đâu mà đến; ông một lòng cầu nguyện, mong được cảm ứng qua giấc mộng. Đêm ấy trời âm u, trong phòng không đèn nến. Chốc lát, ông thấy bên gối có thứ như đom đóm, sáng lấp lánh bay lượn; bỗng chốc cả phòng sáng rực, sáng khắp như ban ngày. Tú Viễn vội ngồi dậy chắp tay, thở gấp, thấy trên sân, cao chừng bốn năm trượng, có một cây cầu gác, lan can cao chạm vẽ rực rỡ, đứng giữa không trung.

 Tú Viễn chẳng hề biết mình đã lên đó, ngồi ở bên cầu, thấy trên cầu nam nữ qua lại, áo quần không khác người đời. Sau cùng có một bà khoảng ba mươi tuổi, mặc áo khoác xanh, váy trắng, đi tới chỗ Tú Viễn rồi đứng lại. Chốc lát, lại có một người đàn bà mặc toàn vải trắng, tóc búi thành vòng (?), cầm hương hoa bước tới nói với Tú Viễn: "Kiếp trước của ông chính là ta. Nhờ dâng hoa này cúng dường Phật nên được chuyển thân làm ông." Rồi lại chỉ người đàn bà áo xanh váy trắng mà nói: "Đây lại là kiếp trước của ta." Nói xong thì đi; người được chỉ cũng dần dần biến mất. Tú Viễn bỗng chốc không biết mình đã trở xuống từ lúc nào, ánh sáng cũng liền tắt. (Trích sách Phòng tường ký (?))

 Cát Tế Chi

 Cát Tế Chi người Câu Dung, là hậu duệ của Cát Trĩ Xuyên (tức Cát Hồng, đạo sĩ nổi tiếng đời Tấn, chuyên luyện đan cầu tiên). Vợ ông là người họ Kỷ cùng quận, dáng vẻ nhàn nhã thanh lịch, có đức hạnh của người vợ. Tế Chi đời đời thờ thần tiên (theo đạo tu tiên), họ Kỷ cũng theo chồng, nhưng trong lòng lại ưa Phật pháp, luôn giữ lòng thành không đổi.

 Một hôm, bà đang dệt vải, bỗng thấy mây tan trời sáng, bầu trời trong vắt, bèn buông thoi ngẩng nhìn bốn phía, thấy ở phương tây hiện ra chân thân của Như Lai (một danh hiệu của Phật), cùng lọng báu và cờ phướn rực sáng cả bầu trời. Bà mừng thầm nói: "Kinh nói về Phật Vô Lượng Thọ, chính là ứng vào đây chăng?" Rồi bà cúi đầu sát đất lễ lạy, kéo Tế Chi ra. Tế Chi cũng tức thì thấy được nửa thân Phật cùng các cờ phướn, lọng báu; chốc lát thì ẩn mất. Bấy giờ mây trời tươi đẹp, năm sắc chiếu rực; người trong làng đều được chứng kiến, một hồi lâu mới tan. (Trích sách Phòng tường ký (?))

 Đổng Thanh Kiến

 Đổng Thanh Kiến thời nhà Tề (Nam Tề), không rõ người ở đâu. Cha tên tự là Hiền Minh, đầu niên hiệu Kiến Nguyên (khoảng năm 479–482) làm Việt kỵ hiệu úy (chức võ quan chỉ huy đội kỵ binh Việt kỵ). Trước đây, khi mẹ Kiến là bà họ Tống mang thai Kiến, mộng thấy có người bảo: "Bà ắt sinh con trai, trên mình sẽ có nốt bớt màu xanh, có thể đặt tên là Thanh Kiến." Đến khi sinh, quả đúng như lời, bèn đặt tên ấy.

 Kiến có dung mạo cử chỉ đẹp đẽ, nói cười dễ mến, tính tình rộng rãi ôn hòa, người nhà chưa từng thấy cậu giận dữ; ai gặp cũng lấy làm lạ. Năm mười bốn tuổi, châu mời làm Chủ bạ (chức quan coi văn thư, sổ sách). Đầu niên hiệu Kiến Nguyên, Hoàng thái tử trấn giữ vùng Phàn, Hán, cho Kiến làm Thủy tào tham quân (chức quan giúp việc, phụ trách việc sông nước, thủy lợi).

 Ngày mười sáu tháng bảy năm thứ hai, Kiến lâm bệnh, tự nói là không qua khỏi. Đến ngày mười tám, lúc sắp mất, cậu ngồi dậy nói với mẹ: "Tội đã hết, phúc đã đến, dây duyên ràng buộc vĩnh viễn dứt rồi. Mong mẹ tự giữ gìn, không cần lo nghĩ." Rồi cậu bật khóc lớn, tiếng khóc dứt thì tắt thở.

 Sắp đến lúc khâm liệm chôn cất, đêm trước buổi trai lễ cho tang sự, vong linh lên tiếng: "Sống chết khác đường, đừng đặt (linh cữu) trước trai đàn. Tự sẽ có vị đạo nhân (cách gọi nhà sư thời ấy) đang tạc tượng đến đón tang." Hôm sau quả có vị đạo nhân đến, tên là Đàm Thuận. Người nhà bèn theo lời vong linh kể lại với Đàm Thuận. Đàm Thuận nói: "Bần đạo (cách nhà sư tự xưng khiêm tốn) ở chùa Nam Lâm, đang tạc pho tượng cao một trượng tám thước, sắp xong rồi; con trai hiền của ông có sự cảm ứng này. Phía tây chùa có một khoảnh đất trống nhỏ, có thể an táng được." Bèn chôn Kiến bên chùa.

 Ba ngày sau, mẹ Kiến dẫn hơn mười người họ hàng nội ngoại đến, thấy Kiến ở phía đông mộ như lúc còn sống, nói: "Mong mẹ dứt bớt đau thương mà về đi. Kiến nay vẫn ở trong chùa." Bà mẹ liền nín khóc trở về. Cả nhà ăn rau, giữ chay trường.

 Đến ngày mười một tháng nhuận, Hiền Minh mộng thấy Kiến nói: "Mong cha tạm ra ở phòng trai phía đông." Hiền Minh bèn tắm nước thơm, giữ trai giới, ra ở phòng trai phía đông. Đến đêm mười bốn, giữa lúc sáng rõ, ông nghe tiếng Kiến gọi, giật mình ngồi dậy, thấy Kiến đứng trước phòng trai như khi còn sống.

 Người cha hỏi: "Con ở đâu?" Kiến đáp: "Từ khi chết đến nay con ở trong cung Luyện Thần; đủ một trăm ngày sẽ được sinh lên cõi trời Đao Lợi (tầng trời thứ hai trong cõi dục theo đạo Phật, nơi trời Đế Thích cai quản). Con không nỡ thấy cha mẹ anh em khóc lóc đau xót, nên suốt hai mươi mốt ngày lễ lạy chư Phật, Bồ Tát, cầu xin Tứ Thiên vương (bốn vị vua trời trấn giữ bốn phương), nhờ vậy được tạm về. Mong cha mẹ từ nay về sau đừng khóc lóc tế lễ nữa. Mẹ đã phát nguyện xin được gặp con, chẳng bao lâu nữa sẽ qua đời, rồi sẽ cùng con sinh về một chỗ. Cha thọ được bảy mươi ba tuổi; sau khi mất phải chịu tội báo ba năm, nếu siêng năng khổ hạnh tu đạo thì có thể thoát khỏi."

 Người cha hỏi: "Con đến giữa đêm, sao lại có ánh sáng?" Kiến đáp: "Nay con cùng Bồ Tát và chư thiên (các vị trời) đồng xuống, đó là hào quang trên thân họ." Lại hỏi: "Ở trên trời con quen biết những ai?" Kiến đáp: "Con gặp ông Vương Xa kỵ (người họ Vương làm Xa kỵ tướng quân), ông Trương Ngô Hưng (người họ Trương làm thái thú Ngô Hưng), và ông ngoại là Tống Tây Hà (?)."

 Kiến lại nói: "Con không chỉ sinh vào một nhà này. Trong bốn mươi bảy năm qua, con đã bảy lần chết bảy lần sinh, đã chứng được bốn đạo quả (bốn bậc quả vị tu chứng trong đạo Phật, từ thấp đến cao, bậc cuối là A-la-hán, người đã dứt hết phiền não). Trước kia con phát bảy lời nguyện, nguyện sinh vào cõi người, nên phải trải qua sinh tử; từ nay đã mãn hẳn, được lìa bảy nỗi khổ. Lúc sắp mất, con thấy bảy nơi mình từng sinh tử; con khóc lớn là vì từ biệt bảy nhà ấy."

 Hỏi: "Con đều sinh vào những nhà nào?" Kiến đáp: "Sinh vào nhà ông Giang Lại bộ (?), ông Dương Quảng Châu, ông Trương Ngô Hưng, ông Vương Xa kỵ, ông Tiêu Ngô Hưng, ông Lương Cấp sự (người họ Lương làm chức Cấp sự trung, quan hầu cận vua), ông Đổng Việt kỵ. Chỉ ở nhà này con sống được mười bảy năm, những nơi khác chỉ ba đến năm năm thôi. Từ nay về sau dịch bệnh sẽ nhiều, nên siêng năng tu công đức (làm việc thiện để tạo phúc). Con thấy người đời chết đi phần nhiều rơi vào tam đồ (ba đường ác: địa ngục, ngạ quỷ — loài quỷ đói, và súc sinh), sinh lên trời thì ít. Siêng năng tinh tấn thì có thể thoát được; phát nguyện sinh lên trời thì cũng được gặp nhau. Nếu lỡ có sai khác, thì không có ngày gặp lại."

 Lại hỏi: "Mẹ con thương nhớ con đến gần chết, có thể cho mẹ gặp con không?" Kiến đáp: "Không cần gặp, gặp chỉ thêm đau khổ dày vò thôi. Cha cứ theo những lời vừa rồi mà kể cho mẹ. Chư thiên đã đi rồi, con không được ở lâu." Cậu buồn bã, mặt có vẻ thương xót, rồi bỗng biến mất. Sau khi cậu đi, quanh rừng trúc vẫn còn hương thơm; người nhà cũng đều ngửi thấy mùi hương còn sót lại.

 Bảy nhà mà Kiến nói mình từng sinh vào là: Giang Khái, Dương Hy, Trương Vĩnh, Vương Tống Mô, Tiêu Tuệ Minh, Lương Quý Văn (và nhà họ Đổng). Hiền Minh sau đó xuất gia, pháp danh là Pháp Tạng. (Trích sách Pháp uyển châu lâm)

 Cánh Lăng vương nhà Tề

 Cánh Lăng vương nhà Tề rất tin sùng kinh Phật (người theo Phật gọi là "nội điển"). Ông mắc bệnh sốt, nửa đêm gần chết, mộng thấy một pho tượng vàng đưa tay rót nước thần cho uống, nhờ đó khỏi bệnh. (Trích sách Biện chính luận)

 Trương Dật

 Trương Dật vì có việc mà phạm tội chết. Ông đã tạc sẵn một pho tượng vàng, sớm tối cầu xin được sống. Đến lúc hành hình, đao gãy mà cổ không hề bị thương. Quan hỏi duyên cớ, ông đáp: "Tôi chỉ chuyên một việc lễ lạy tượng Phật." Xem pho tượng thì trên cổ tượng có hai vết đao (?) như vết máu. Nhờ vậy ông được tha chết. (Trích sách Cảm ứng truyện)

 Thích Tăng Phòng

 Thời Bắc Tề (triều nhà Tề do họ Cao lập ở phương Bắc), có sư Thích Tăng Phòng giữ đạo, lòng ngay thẳng, không cầu học vấn trí tuệ, phát nguyện tạc một pho tượng đá cao một trượng tám thước; mọi người đều cho lời ấy là lạ. Về sau, ở trong hang núi phía bắc chùa, sư thấy một tảng đá nằm, dài chừng một trượng tám thước, bèn thuê thợ tạc. Qua một năm, phần mặt và bụng đã tạc sơ xong, nhưng lưng còn áp xuống đất. Dùng sáu bộ đòn bẩy (?) nạy lên, lúc đầu không nhúc nhích; qua một đêm đến sáng, tảng đá bỗng tự lật lại. Bèn tạc tiếp cho xong, rồi dời vào đặt trong điện Phật.

 Ngày Tấn Châu thất thủ, tượng chảy mồ hôi xuống đất. Quân Bắc Chu tiến vào nước Tề, đốt các chùa Phật, riêng tượng này không hề đổi màu. Họ lại muốn kéo đổ tượng, dùng sáu mươi con trâu lớn kéo mà không nhúc nhích. Bỗng có một vị sư lạ lấy ngói, gỗ, gạch đất xếp vây quanh tượng, rồi chốc lát không biết vị sư ở đâu nữa. Về sau, tượng hiện về trong mộng của một người có lòng tin, nói: "Ta bị đau ngón tay." Người ấy tỉnh dậy đến xem, thì ra gỗ đè làm hỏng hai ngón tay tượng, liền tu bổ lại.

 Năm Khai Hoàng thứ mười (năm 590, đời Tùy Văn Đế), có kẻ trộm cờ phướn và lọng của tượng, mộng thấy một người cao một trượng tám thước vào nhà quở trách. Tên trộm vô cùng sợ hãi, hối lỗi tạ tội. Pho tượng ấy nay vẫn còn. (Trích sách Pháp uyển châu lâm)

 Sư Trừng Không

 Trong niên hiệu Khai Hoàng đời Tùy, có sư Trừng Không vừa hai mươi tuổi, thề nguyện đúc một pho tượng sắt cao bảy mươi thước ở phía tây sông Phần, đất Tấn Dương. Sư gom góp kim loại và than, đi xin tiền của chi dùng, suốt hai mươi năm mới đủ vật lực. Bấy giờ sư báo tin khắp gần xa, người hiền kẻ ngu tụ họp đông đảo, rồi chọn ngày đúc tượng. Đến khi khói lửa tắt, mở lò ra thì tượng không thành. Trừng Không liền tự trách sâu sắc, cúi đầu sám hối, lại giữ vững lời nguyện cũ, tính chuyện đúc lần nữa.

 Sư tinh cần chịu đựng gian khổ thêm ba mươi năm, tiền của lại đủ, lại đúc tượng. Đến khi mở khuôn, tượng lại không thành. Trừng Không bèn kêu trời xin thương xót, dập đầu nhận tội, tự hạ mình hết mức, gắng sức hơn nữa. Thêm hai mươi năm, công sức lại đủ, sư chọn ngày đúc tượng lần nữa.

 Đến kỳ, Trừng Không leo lên đỉnh lò, cao trăm thước dựng đứng, cất tiếng nói với người xem: "Tôi từ nhỏ phát nguyện đúc tượng Phật lớn, nay phí uổng bao năm. Nếu lần này lại như trước, tôi cũng chẳng còn mặt mũi nào nhìn mọi người. Nay tôi chờ lúc mở lò sẽ bỏ mạng vào nước kim loại nóng chảy: một là để tạ tội với chư Phật, hai là để tỏ lòng thành với mọi người lành. Nếu tượng lớn được trọn vẹn, năm mươi năm sau tôi sẽ dựng một tòa gác nhiều tầng cho tượng."

 Lúc ấy hàng vạn người xem khóc lóc can ngăn, nhưng Trừng Không nhất quyết không nghe. Chốc lát, kim loại nóng chảy tuôn ra, rực sáng sôi sục; Trừng Không vẫy tay từ biệt, lao mình vào như chim bay. Đến khi mở lò, tượng sắt trang nghiêm đẹp đẽ, từng sợi tóc sợi lông đều đầy đủ. Từ đó người Tính Châu dựng gác để che tượng, nhưng thân Phật quá to lớn, công sức cần dùng cực nhiều, không có sức lực đặc biệt thì không làm nổi.

 Đầu niên hiệu Khai Nguyên đời Đường, Lý Cảo làm Tiết độ sứ quân Thái Nguyên (chức quan tổng chỉ huy quân sự, kiêm quản cả việc cai trị một vùng rộng lớn). Ông đi chơi, ngẩng nhìn tượng mà than: "Tướng mạo đẹp thế này mà bị mưa gió nắng nôi xâm hại, đau lòng thay!" Ông liền bỏ ra trăm vạn quan tiền (mỗi quan là một xâu nghìn đồng), trong vòng một năm thì tòa gác nhiều tầng làm xong. Đó chính là gác Bình Đẳng mà nay ở Bắc Đô vẫn gọi. Tính từ ngày sư chết, tượng thành, đến thời Lý Cảo vừa đúng năm mươi năm. Theo lẽ của Phật pháp mà suy, thì Lý Cảo há chẳng phải là hậu thân (kiếp sau) của Trừng Không sao? (Trích sách Tập dị ký)

 Thích Tuệ Khản

 Sư Thích Tuệ Khản ở chùa Đại Quy Thiện, Tưởng Châu, đời Tùy, là người Khúc A. Sư linh thông cả cõi âm lẫn cõi dương, người đời không ai biết được. Sư kính trọng tượng Phật như đối với Phật thật: mỗi khi thấy tượng đứng thì không dám tùy tiện ngồi; khuyên người tạc tượng thì chỉ bảo tạc tượng ngồi. Về sau sư đến Lĩnh Nam tu thiền (phép tu tĩnh lặng tâm trí để thấy rõ bản tính), ngộ được nhiều điều.

 Khi ở chùa Thê Hà, sư từng đến Dương Đô thăm pháp sư Tư. Pháp sư Tư tiếp đãi với lễ đặc biệt. Lúc sắp về núi, pháp sư Tư xin sư hiển thần lực. Tuệ Khản liền từ trong cửa sổ thò tay ra, gỡ tấm biển trên điện Phật chùa Tề Hy, rồi nói với pháp sư Tư: "Người đời không có hiểu biết sâu xa, thấy vậy phần nhiều kinh sợ lạ lùng, nên tôi không làm việc này."

 Năm Đại Nghiệp thứ nhất (năm 605), sư mất ở chùa Đại Quy Thiện. Lúc đầu, ngày sư mất, sư đem tam y (ba tấm áo cà sa mà luật Phật cho nhà sư giữ) trả lại cho chúng tăng, nói: "Nay tôi chết đi, các đồ chúng ở lại mạnh giỏi." Rồi sư về phòng. Mọi người kinh hãi đứng dậy đuổi theo, thì thấy trong phòng có một bộ xương trắng ngồi kiết già (ngồi xếp bằng, hai bàn chân gác ngửa lên hai đùi) trên giường. Đến lay thử, xương kêu leng keng mà không rời ra. (Trích sách Pháp uyển châu lâm)

 Thích Đạo Tích

 Sư Thích Đạo Tích ở chùa Phổ Tế, Bồ Châu, đời Đường, là người huyện An Ấp, Hà Đông. Sư thông suốt rộng khắp kinh điển, hiểu rõ nghĩa lý (?); các bậc tài giỏi ở Hà Đông không ai sánh bằng. Trước đó, sa môn (người xuất gia tu hành, tức nhà sư) Bảo Trừng khởi công tạc một pho tượng lớn trăm trượng ở chùa Phổ Tế, công việc và lời nguyện chưa xong thì mất. Các bậc già cả mời Đạo Tích tiếp tục. Đạo Tích nhận lời thỉnh cầu tha thiết của mọi người, đi khắp nơi khuyên góp, qua mười năm (?) thì tượng lớn hoàn thành. Người tu kẻ tục đều mừng rỡ nhờ cậy, cảm động thấu cả người lẫn trời.

 Lúc đầu, đêm Đạo Tích nhận lời thỉnh, sư mộng thấy hai con sư tử ở bên tượng lớn liên tiếp nhả ra ngọc sáng, nối nhau không dứt. Tỉnh dậy, sư than: "Sư tử là vua loài thú, tự tại, tức là tỏ ra dòng pháp không bị ngưng trệ; ngọc quý tự tuôn ra, lại ví như của bố thí không bao giờ cạn. Vận hội thầm hợp, điềm ứng nghiệm là ở đây." Sư liền sai thợ vẽ cảnh trong mộng trước pho tượng lớn Phật Di Lặc (vị Phật sẽ ra đời trong tương lai); bức vẽ nay vẫn còn.

 Chùa ấy ở phía nam đất Bồ Bản, cao ráo, đẹp đẽ, rộng rãi; phía đông giáp châu thành làng xóm, phía nam trông ra sông núi. Tượng được đặt ba tầng, hành lang dựa vách núi vây bốn phía; viện trên viện dưới rực rỡ đối nhau. Vườn tược, cối xay, ruộng nương, rau cỏ vây quanh gần kề. Việc Phật hưng thịnh như thế đều là công của Đạo Tích. (Trích sách Pháp uyển châu lâm)

 Thích Pháp Thành

 Sư Thích Pháp Thành ở chùa Ngộ Chân, núi Chung Nam, là người huyện Vạn Niên, Ung Châu, thờ sa môn Tăng Hòa làm thầy. Sư Tăng Hòa cũng được người trong làng họ tôn kính. Từng có kẻ muốn hại sư Tăng Hòa, ban đêm đến cửa, thấy trong phòng lửa dữ bốc cao lên tận màn, liền hối hận. Pháp Thành kính giữ lời dạy và sự khích lệ của thầy, thường tụng kinh Pháp Hoa, dốc lòng làm theo, sớm tối không lơi.

 Sư mộng thấy Bồ Tát Phổ Hiền khuyên chép kinh điển lớn. Tỉnh dậy, sư liền vào tịnh thất hành đạo, trả công hậu cho thợ, sai chép tám bộ kinh Bát Nhã (bộ kinh lớn nói về trí tuệ thấu suốt rằng mọi sự vật đều không có tự tính cố định), có đài hương, trục báu trang nghiêm hoàn chỉnh. Sư lại dựng nhà Hoa Nghiêm trên dãy núi nằm ngang phía nam chùa: đục núi lấp hào, xà cột xếp hàng, mái ngói liền nhau; phía trước đối diện với lớp lớp núi non, bên phải giáp hang Tà Cốc; mây mù như được nuốt vào nhả ra, nhìn xuống thấy khói và cầu vồng; thật là cảnh tượng kỳ lạ.

 Có Văn quán học sĩ (học sĩ ở Văn quán, cơ quan lo việc văn chương, sách vở trong triều) là Trương Hiếu Tĩnh viết chữ giỏi; Pháp Thành bèn mời Hiếu Tĩnh chép Tạng kinh (toàn bộ kinh điển Phật giáo). Sư giữ mình trong sạch, chuyên cần tha thiết, được nhiều cảm ứng: chim lạ thú lạ đến ở thuần phục quanh tịnh xá.

 Năm Trinh Quán thứ mười bốn (năm 640), sư bỗng bảo người hầu: "Chư hành vô thường (mọi sự vật do nhân duyên hợp thành đều biến đổi, không thường còn), duyên với pháp cũng có lúc cạn. Lời dạy về cửu phẩm vãng sinh (người được sinh về cõi Cực Lạc chia làm chín bậc cao thấp) nay đã nghiệm. Ta nay rời cõi đời, các ngươi đừng buồn khổ." Nói xong, từ miệng sư phát ra ánh sáng chiếu lên cột nhà, rồi lặng lẽ qua đời. (Trích sách Cao tăng truyện)

 Thái Bình quảng ký, quyển một trăm mười bốn

 Khâm định Tứ khố toàn thư (bộ sách tổng tập lớn do vua Càn Long nhà Thanh ra lệnh biên soạn)

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video