Thái Bình quảng ký (bộ sách lớn soạn đời Tống, gom các truyện kể lạ từ xưa), quyển 119
Báo ứng (sự đền trả: việc làm thiện hay ác đều được trả lại tương xứng), phần 18
Đỗ Bá — Công Tôn Thánh (có bản chép là Công Tôn Thắng) — Trang Tử Nghi, bề tôi nước Yên
Du Đôn — Vương Hoành — Tống hoàng hậu
Từ Quang — Vương Lăng — Hạ Hầu [Huyền] (?)
Kim [Huyền] (?) — Kinh Khoáng — Vạn Mặc
Khúc Kiệm — Người nhạc công ở Thái Nhạc — Đặng Uyển
Khổng Cơ — Đàm Ma Sấm — Chi Pháp Tồn
Trương Siêu — Đứa con nhỏ của Viên Xán — Người đầy tớ của Dữu Hoành
Ngụy Huy Tuấn — Chân Tử Dung (?)
Đỗ Bá
Đỗ Bá tên là Hằng, vào triều làm đại phu (chức quan cao, đứng dưới hàng khanh) nhà Chu. Người thiếp của vua Chu Tuyên Vương tên là Nữ Cưu muốn tư thông với ông, Đỗ Bá không chịu. Nữ Cưu bèn tố với Tuyên Vương rằng ông lén ăn nằm với mình. Tuyên Vương tin lời, giam Đỗ Bá ở đất Tiêu, sai Tiết Phủ cùng quan Tư không (chức quan coi việc đất đai, xây dựng) tên Kỳ giết Đỗ Bá. Bạn ông là Tả Nho can ngăn đến chín lần mà vua không nghe.
Đỗ Bá chết rồi, hiện thành người đến gặp vua hỏi: "Hằng này có tội gì?" Vua gọi quan chúc (người lo việc khấn vái, cầu cúng thần linh) đến, kể lại lời Đỗ Bá. Quan chúc hỏi: "Lúc mới giết Đỗ Bá, ai bàn mưu với nhà vua?" Vua đáp: "Tư không Kỳ." Quan chúc nói: "Sao không giết Kỳ để tạ tội với ông ấy?" Tuyên Vương bèn giết Kỳ, sai quan chúc làm lễ tạ tội. Nhưng Đỗ Bá vẫn hiện thành người đến nói mình vô tội; Tư không Kỳ cũng hiện thành người đến nói: "Thần có tội gì đâu?"
Tuyên Vương bảo Hoàng Phủ: "Quan chúc bày mưu cho ta giết người, những kẻ ta giết lại đều hiện thành người đến kêu oan, biết làm sao?" Hoàng Phủ đáp: "Giết quan chúc để tạ tội là được." Tuyên Vương bèn giết quan chúc để tạ tội với cả hai người, nhưng vẫn vô ích, cả ba đều hiện thành người kéo đến. Quan chúc cũng nói: "Tôi nào biết gì, sao lại lấy chuyện ấy làm tội mà giết thần?"
Ba năm sau, Tuyên Vương đi chơi săn ở Phố Điền, người theo hầu đầy cả đồng. Giữa trưa, vua thấy Đỗ Bá cưỡi ngựa trắng, đi xe mộc màu trắng, Tư không Kỳ ở bên trái, quan chúc ở bên phải, đội mũ đỏ, hiện ra bên trái đường, tay cầm cung đỏ, tên đỏ bắn vua, trúng tim, gãy xương sống. Vua gục trên túi đựng cung mà chết. (Trích sách Hoàn oan ký, tức "Ghi chuyện đòi oan")
Công Tôn Thánh
Vua nước Ngô là Phù Sai giết bề tôi Công Tôn Thánh mà Thánh không có tội gì. Về sau nước Việt đánh nước Ngô, vua Ngô thua chạy, nói với quan thái tể (chức quan đứng đầu trăm quan) là Bỉ: "Trước kia ta giết Công Tôn Thánh, ném xác dưới chân núi Tư, nay đường chạy lại đi qua đó. Trên thì ta sợ trời xanh, dưới thì thẹn với đất, ta nhấc chân mà không bước nổi, lòng không nỡ đi. Ông thử cất tiếng gọi ở phía trước, nếu Thánh còn thì sẽ có tiếng đáp lại."
Bỉ bèn lên núi Dư Hàng gọi: "Công Tôn Thánh!" Thánh liền từ trên cao đáp: "Có đây." Gọi ba lần thì đáp ba lần. Vua Ngô vô cùng sợ hãi, ngửa mặt lên trời than: "Trời xanh ơi! Quả nhân (tiếng vua tự xưng) còn trở về được sao?" Vua Ngô rốt cuộc chết, không trở về được. (Trích Hoàn oan ký)
Trang Tử Nghi, bề tôi nước Yên
Trang Tử Nghi là bề tôi nước Yên, không có tội mà vua Yên Giản Công giết ông. Tử Nghi nói: "Người chết nếu không biết gì thì thôi, còn nếu biết thì không quá ba năm, ta sẽ cho vua thấy." Năm sau, Giản Công sắp làm lễ tế ở Tổ Trạch. Nước Yên có lễ Tổ Trạch cũng như nước Tống có lễ Tang Lâm, đều là lễ tế lớn của cả nước, trai gái kéo nhau đến xem. Tử Nghi hiện ra bên trái đường, vác gậy đỏ đánh Giản Công, Giản Công chết ngay trên xe. (Trích Báo oan ký, tức "Ghi chuyện báo oan")
Du Đôn
Du Đôn tên tự là Ấu Tề, đời Hán làm Vũ lâm trung lang tướng (viên tướng chỉ huy đội quân cấm vệ Vũ lâm bảo vệ vua). Trước đó ông có hiềm khích với quan Tư lệ hiệu úy (chức quan giám sát, bắt xét quan lại ở kinh đô và vùng quanh kinh) là Hồ Chẩn, bèn bị Chẩn hãm hại (?). [Về sau Hồ Chẩn] chỉ nói: "Xin chịu tội, Du Ấu Tề sắp đến rồi", rồi chết. (?) (Trích Hoàn oan ký)
Vương Hoành
Đời Hán, Vương Hoành tên tự là Trường Văn, làm Thái thú (quan đứng đầu một quận) Phù Phong, cùng với quan Tư đồ (một trong ba chức quan cao nhất triều đình) Vương Doãn đều bị bọn Lý Thôi giết hại. Hoành vốn không hợp với Tư lệ hiệu úy Hồ Thân; Thân nhân dịp ấy vào ngục xét cho đến cùng vụ án. Lúc sắp chết, Hoành than: "Thằng ranh Hồ Thân, chớ vui mừng vì tai họa của người khác, tai họa ắt sẽ đến với mày." Về sau Thân mắc bệnh, đầu không ngóc lên được, mắt lim dim như ngủ, thấy Hoành đến cầm gậy lớn đánh mình, vài ngày sau thì chết. (Trích Hoàn oan ký)
Tống hoàng hậu
Hoàng hậu họ Tống của vua Hán Linh Đế không được vua yêu mà vẫn ở ngôi chính cung; các phi tần được sủng ái trong hậu cung cùng nhau gièm pha bà. Trước đó, quan Trung thường thị (chức hoạn quan hầu cận bên vua) Vương Phủ giết oan Bột Hải vương Khôi cùng vương phi; vương phi chính là cô ruột của hoàng hậu. Phủ sợ hoàng hậu oán giận, bèn cùng quan Thái trung đại phu (chức quan bàn bạc, can gián bên vua) Trình A (?) vu cho hoàng hậu dùng tà thuật để trù ếm. Linh Đế tin lời, thu lại ấn và dây đeo ấn của hoàng hậu. Hoàng hậu tự đến Bạo thất (nơi giam giữ phi tần, cung nữ có tội), rồi buồn rầu mà chết. Cha và anh em bà đều bị giết. Các quan thường thị cùng hoạn quan lớn nhỏ làm việc trong cung đều thương họ Tống vô tội.
Về sau vua mộng thấy Hoàn Đế (vua đời trước) nói: "Tống hoàng hậu có tội lỗi gì mà ngươi nghe theo bọn tà nịnh được sủng ái, khiến bà phải tuyệt mạng? Trước kia Bột Hải vương Khôi đã tự hạ mình chịu giáng tước, vậy mà vẫn bị giết. Nay Tống hậu và Khôi đều kêu lên trời, Thượng đế nổi giận lớn, tội ngươi khó mà cứu được." Giấc mộng rất rõ ràng. Vua tỉnh dậy lo sợ, đem chuyện hỏi quan Vũ lâm tả giám (chức quan coi quân cấm vệ Vũ lâm) Hứa Vĩnh: "Đây là điềm gì, có thể làm lễ giải trừ được không?" Vĩnh trình bày việc họ Tống và Bột Hải vương vô tội, xin cải táng để yên ủi hồn oan, cho người nhà họ Tống bị đày được trở về, khôi phục đất phong cho Bột Hải vương, để tiêu trừ tai họa. Vua không làm theo được, chẳng bao lâu thì băng hà. (Trích Hoàn oan ký)
Từ Quang
Từ Quang ở nước Ngô, thường làm phép thuật nơi chợ búa: trồng lê, quýt, hạt dẻ, lập tức có quả ăn, còn hàng của người bán trong chợ thì đều hao hụt hết. Hễ ông nói chuyện lụt hay hạn đều rất linh nghiệm. Có lần ông đi qua cổng nhà Đại tướng quân Tôn Lâm, vén áo chạy vội, vừa nhổ nước bọt vừa giẫm đạp hai bên. Có người hỏi duyên cớ, ông đáp: "Máu chảy tanh hôi không chịu nổi." Lâm nghe vậy bèn giết ông; chém đầu mà không có máu.
Đến khi Lâm phế ông vua nhỏ, lập Cảnh Đế lên ngôi, sắp đi bái lăng, vừa lên xe thì xe nghiêng hẳn đi. Lâm ngoảnh lại thấy Từ Quang ngồi trên cây tùng cây bách, vỗ tay chỉ trỏ cười nhạo mình. Lâm hỏi những người hầu, không ai thấy cả. Lâm rất ghét điều đó. Không lâu sau, Cảnh Đế giết Lâm. (Trích Hoàn oan ký)
Vương Lăng
Công nghiệp của Tư Mã Tuyên Vương (tức Tư Mã Ý) ngày càng lớn, lại giết Đại tướng quân nhà Ngụy là Tào Sảng, dấu hiệu cướp ngôi dần lộ rõ. Vương Lăng lúc ấy làm Thứ sử (quan đứng đầu một châu, trên các quận) Dương Châu, thấy vua Ngụy bị bề tôi quyền thế khống chế, không đủ sức làm chủ, mà Sở vương Bưu lớn tuổi lại có tài, nên muốn đón Bưu lập làm vua. Thứ sử Duyện Châu là Đổng Tân đem mưu kín của Lăng báo cho Tuyên Vương. Tuyên Vương tự dẫn trung quân (đạo quân chính do chủ tướng trực tiếp chỉ huy) đi đánh Lăng, bất ngờ kéo đến. Lăng tự biết thế đã cùng, một mình đi chiếc thuyền nhỏ ra đón hàng.
Tuyên Vương bèn giải Lăng về kinh đô. Đến thành Hạng, đi qua bên miếu thờ Giả Quỳ, Lăng kêu lên: "Giả Lương Đạo (tên tự của Giả Quỳ)! Ta vốn hết lòng với xã tắc (nền móng đất nước, tức quốc gia) nhà Ngụy, chỉ có ông, nếu có linh thiêng, thì biết cho." Rồi Lăng uống rượu độc mà chết; ba họ (họ cha, họ mẹ, họ vợ) đều bị giết. Năm ấy Tuyên Đế (tức Tuyên Vương) bị bệnh, giữa ban ngày thấy Giả Quỳ cùng Vương Lăng đến làm hại, bèn gọi tên tự của Lăng mà van: "Ngạn Vân, tha cho ta!" Trên người Tuyên Vương cũng có chỗ bị đánh, chẳng bao lâu thì chết. (Trích Hoàn oan ký)
Hạ Hầu [Huyền] (?)
Hạ Hầu [Huyền] (?) nhà Ngụy, tên tự là Thái Sơ, vì có tài năng, danh vọng lúc bấy giờ mà bị Tư Mã Cảnh Vương (tức Tư Mã Sư) ghen ghét rồi giết. Họ hàng bày lễ tế, thấy ông đến chỗ linh tọa (chỗ đặt bài vị để cúng người chết), tháo đầu đặt bên cạnh, gom hết hoa quả, thịt và đồ ăn bỏ vào trong đầu, rồi tự lắp đầu trở lại vào cổ mà nói: "Ta đã được kêu với Thượng đế rồi, Tư Mã Tử Nguyên (tên tự của Tư Mã Sư) sẽ không có con nối dõi."
Sau đó Cảnh Vương mất, quả không có con. Văn Vương (tức Tư Mã Chiêu, em Tư Mã Sư) phong con thứ là Du làm Tề vương, cho nối dõi Cảnh Vương. Du mất, con Du là Quýnh nối ngôi, rồi lại bị giết. Đến khi xảy ra loạn Vĩnh Gia, có bà đồng thấy Tuyên Vương khóc mà nói: "Nước ta nghiêng đổ, chính là vì hai người Tào Sảng và Hạ Hầu [Huyền] kêu oan được trời xét cho." (Trích Hoàn oan ký)
Kim [Huyền] (?)
Vua Tấn Minh Đế giết lực sĩ Kim [Huyền] (?). Lúc sắp chết, ông bảo người cầm đao: "Đầu ta nhiều gân, chém thì phải làm sao cho đứt ngay, ta sẽ đền đáp ngươi." Người cầm đao không lưu tâm, chém mấy nhát rồi mới đứt. Về sau người ấy thấy ông đội mũ đỏ thẫm, mặc áo đỏ, cầm cung đỏ, tên đỏ bắn mình. Người cầm đao kêu lên: "Kim [Huyền], tha cho tôi!" Chẳng bao lâu thì chết. (Trích Hoàn oan ký)
Kinh Khoáng
Ở nước Hà Gian có hai người lính là Trương Thô và Kinh Khoáng, chơi với nhau rất thân. Ngày mùng năm tháng năm năm Thái Nguyên thứ mười bốn đời Tấn, hai người cùng lên núi Chung, ngồi trên đỉnh núi. Thô say rượu mất trí, rút đao chém Khoáng. Khoáng báo mộng cho mẹ, kể rằng mình bị Thô giết, xác nằm trong khe núi, váy áo bị cởi ra đắp lên bụng; "lúc tìm ắt khó thấy, con sẽ khiến váy áo bay lên ở chỗ ấy". Sáng hôm sau đi truy tìm, đúng hệt như lời. Thô biết việc đã lộ, định bỏ trốn; vừa ra cửa thì thấy Khoáng tay cầm hai đao đến chĩa vào mặt, nên không đi được. Mẹ Khoáng báo quan, Thô phải đền tội. (Trích Hoàn oan ký)
Vạn Mặc
Thạch Mật, huyện lệnh huyện Sơn Âm đời Tấn, trước kia làm Ngự sử (quan chuyên tố giác lỗi lầm của quan lại), đã tâu oan khiến huyện lệnh Câu Dung là Vạn Mặc bị giết. Không lâu sau, giữa ban ngày Mật thấy Mặc đến giết mình, Mật chết. (Trích Hoàn oan ký)
Khúc Kiệm
Năm đầu đời Trương Thiên Tích nước Tiền Lương, Tây Vực hiệu úy (viên quan võ coi giữ vùng Tây Vực) Trương Kỳ giết Khúc Kiệm. Lúc sắp chết, Kiệm nói rõ rằng sẽ đến bắt Kỳ. Về sau Kỳ tình cờ thấy một con chó trắng, lấy dao chém mà không trúng, rồi Kỳ ngã xuống đất không dậy nổi; người hầu thấy Kiệm ở bên cạnh, Kỳ bèn chết đột ngột. (Trích Hoàn oan ký)
Người nhạc công ở Thái Nhạc
Trong niên hiệu Nguyên Gia nhà Tống, bọn Lý Long ban đêm đi cướp bóc. Lúc ấy Đào Kế Chi người Đan Dương làm huyện lệnh Mạt Lăng, sai người bí mật dò bắt, bắt được bọn Long. Chúng khai kéo theo một người, là nhạc công ở Thái Nhạc (cơ quan âm nhạc của triều đình). Đêm xảy ra vụ cướp, người nhạc công này cùng bạn đến ngủ nhờ nhà người khác và cùng tấu nhạc ở đó. Đào không xét kỹ, lập tờ khai nhận tội, theo lệ trình lên trên. Chủ nhà nơi họ ngủ nhờ cùng các khách đều làm chứng rõ ràng. Đào biết là xử oan, nhưng vì giấy tờ đã gửi đi, không muốn tự mình sửa lại, bèn đem người ấy cùng mười tên cướp chém ở cổng quận.
Người nhạc công này tiếng tăm, tài nghệ, dáng vẻ đều hơn người, lại rất thông minh. Ngày sắp chết, người ấy nói: "Tôi tuy là kẻ hèn mọn, từ nhỏ đã mến điều lành, chưa từng làm điều sai trái, thật không đi cướp. Quan lệnh họ Đào đã biết rõ mà vẫn để tôi bị giết oan. Nếu chết đi không có hồn thiêng thì thôi, nếu có thì ắt sẽ tự đi kêu oan." Rồi gảy đàn tì bà, hát mấy khúc rồi chịu chết. Mọi người biết là oan, ai cũng rơi nước mắt.
Hơn một tháng sau, Đào mộng thấy người nhạc công đến trước bàn nói: "Trước đây tôi bị giết oan, thật không cam lòng, đã kêu lên trời và được xét cho là phải, nay đến bắt ông." Nói rồi nhảy vào miệng Đào, rơi xuống bụng. Đào giật mình tỉnh dậy, chốc lát ngã vật ra, trông như người lên cơn điên, rất lâu mới tỉnh. Từ đó thỉnh thoảng lại lên cơn, mỗi lần lên cơn thì người uốn cong, đầu chạm vào lưng; bốn ngày sau thì chết. Sau khi ông chết, nhà liền nghèo khổ, hai con trai chết sớm, chỉ còn một đứa cháu nghèo đói lang thang ngoài đường. (Trích Hoàn oan ký)
Đặng Uyển
Năm Thái Thủy thứ nhất nhà Tống, Trưởng sử (viên quan đứng đầu bộ máy giúp việc của thứ sử) Giang Châu là Đặng Uyển lập thứ sử là Tấn An vương Tử Huân làm vua, gây loạn. Trước đó, Thái thú Nam Quận là Trương Duyệt mắc tội, bị xiềng giải về Dương Đô; đến Bồn Khẩu, Uyển tha cho, cho làm Quan quân tướng quân, cùng coi giữ việc quân. Khi Viên Nghĩ thua trận, Trương Duyệt sợ bị giết, giả vờ mắc bệnh đột ngột, cho quân mai phục rồi mời Đặng Uyển đến.
Uyển đến, Duyệt nói: "Ông là kẻ đầu têu tai họa này, nay việc đã gấp, tính kế gì đây?" Uyển nói: "Chém Tấn An vương để chờ quân triều đình, may ra thoát tội." Duyệt giận: "Ông gây ra tai họa mà lại muốn đổ tội cho ông vua nhỏ sao?" Rồi sai chém Uyển ngay trước giường, giết luôn cả con Uyển, đem đầu Uyển đi đầu hàng. Đến năm thứ năm, Duyệt nằm bệnh, thấy Uyển hiện thành ma dữ, bèn chết. (Trích Hoàn oan ký)
Khổng Cơ
Khổng Cơ người Cối Kê (?) chăm học, có chí hướng và khí tiết. Người cùng họ là Khổng Sưởng cho hai con theo Cơ học. Nhưng hai con Sưởng đều hung ác, đi theo đường bất chính. Cơ nhiều lần nói với Sưởng, vì thế bọn trẻ ấy thường ôm lòng căm giận. Chẳng bao lâu Sưởng qua đời. Khi hết hạn để tang, Cơ vì tình nghĩa cũ mang dê và rượu đến thăm hai đứa. Hai đứa vẫn ôm oán cũ, ngầm sai đầy tớ phục bên đường giết Cơ.
Tên đầy tớ chưa về đến nhà thì đã thấy Cơ đến, trợn mắt, xắn tay áo, lớn tiếng quát: "Lũ nhãi gian ác xấu xa, mặt người lòng thú! Ta được cha chúng mày tin cậy, xưa nay gắn bó thân thiết, bình sinh có thù oán gì mà rình đường hại ta? Phản trời quên cha, người và thần đều không dung, ta nhất định diệt giống nòi nhà chúng mày!" Từ đó, cứ vài ngày lại hiện hình ở nhà họ Khổng. Không bao lâu, đứa lớn vào nhà xí bỗng ngã lăn ra bất tỉnh, người nhà lần lượt chạy đến xem thì đã chết trên đất. Đứa thứ chẳng bao lâu cũng mọc nhọt độc mà chết. Rốt cuộc anh em đều không có người nối dõi. (Trích Hoàn oan ký)
Đàm Ma Sấm
Thời Thư Cừ Mông Tốn (vua nước Bắc Lương), có vị sa môn (nhà sư) tên Đàm Ma Sấm học rộng biết nhiều, được Mông Tốn tin trọng. Nhà Ngụy sai Lý Thuận đến phong Mông Tốn làm Lương vương, rồi xin Đàm Ma Sấm. Mông Tốn tiếc không cho. Đàm Ma Sấm muốn sang nước Ngụy, nhiều lần xin Mông Tốn cho đi. Mông Tốn giận, giết ông. Sau đó, những người hầu giữa ban ngày thấy Đàm Ma Sấm cầm gươm đánh Mông Tốn; Mông Tốn vì thế mắc bệnh mà chết. (Trích Hoàn oan ký)
Chi Pháp Tồn
Chi Pháp Tồn vốn là người Hồ (người các tộc ở phía tây, phía bắc Trung Hoa), sinh trưởng ở Quảng Châu, rất giỏi nghề thuốc nên trở thành giàu lớn. Ông có một tấm thảm lông (?) dài tám chín thước, dệt trăm kiểu hình tượng, màu sắc rực rỡ chói mắt; lại có chiếc giường làm bằng tấm gỗ trầm hương dài tám thước, lúc nào cũng thơm ngát. Vương Đàm làm thứ sử Quảng Châu, con trai lớn là Thiệu Chi nhiều lần đòi hai món ấy, Pháp Tồn không cho. Vương nhân đó tâu rằng Pháp Tồn giàu có ngang ngược, giết ông và tịch thu hết gia sản.
Sau khi chết, Pháp Tồn hiện hình trong phủ, thường đánh trống dưới gác như để kêu oan, cứ thế suốt một tháng. Chẳng bao lâu Vương mắc bệnh, luôn thấy Pháp Tồn canh giữ bên mình, ít lâu sau thì chết. Thiệu Chi vừa về đến Dương Đô cũng chết. (Trích Hoàn oan ký)
Trương Siêu
Trương Siêu người Kim Hương thuộc Cao Bình, trước kia không hòa thuận với Địch Nguyện cùng huyện. Trong niên hiệu Nguyên Gia nhà Tống, Nguyện làm huyện lệnh Phương Dư, bỗng bị người giết; ai cũng ngờ là Siêu. Về sau Siêu được bổ làm huyện lệnh Kim Hương, rồi thôi chức về nhà, vào núi đốn gỗ. Con của anh Địch Nguyện là Đồng Ô cầm cung tên, mang rượu đến núi biếu. Rót rượu mời xong, Đồng Ô nói: "Thưa minh phủ (tiếng tôn xưng quan lệnh), trước kia ngài giết chú tôi, tôi không thể cùng ngài đội chung một bầu trời." Rồi giương cung bắn, Siêu chết. Đêm ấy Đồng Ô thấy Siêu đến nói: "Ta không giết chú ngươi mà bị giết oan, nay đã kêu lên trên, nên đến báo thù." Rồi cầm đao đâm, Đồng Ô thổ huyết mà chết. (Trích Hoàn oan ký)
Đứa con nhỏ của Viên Xán
Tề Cao Tổ muốn nhận ngôi do nhà Tống nhường lại, quan Thượng thư lệnh (người đứng đầu Thượng thư sảnh, cơ quan điều hành chính sự triều đình) Viên Xán dấy binh không chịu theo, bị giết. Vú nuôi của đứa con nhỏ của ông lén đem đứa bé đến nương nhờ Địch Linh Khánh, học trò của Xán; Linh Khánh lại giết đứa bé. Qua một năm, Linh Khánh bỗng thấy đứa bé cưỡi chó chơi đùa như thường. Sau đó có một con chó chạy vào nhà Linh Khánh, gặp Linh Khánh liền cắn chết; vợ con hắn cũng đều chết vì chó. (Trích Cổ kim ký)
Người đầy tớ của Dữu Hoành
Dữu Hoành làm quan giúp việc trong phủ Cánh Lăng vương, nhà ở Giang Lăng. Hoành sai người đầy tớ tên Vô Hoạn chở gạo về nuôi nhà. Còn ba dặm nữa thì tới nơi, hắn gặp cướp bị giết, xác trôi dạt đến thôn Tra Khẩu. Bấy giờ bên bờ sông có người tên Văn Hân, mẹ bị ốm, thầy thuốc bảo phải có bột xương sọ người uống vào mới khỏi. Hân treo thưởng hậu để tìm. Có bà hàng xóm họ Dương thấy xác Vô Hoạn, bèn chặt đầu đem cho Hân. Hân đem đốt để bỏ da thịt, ba ngày ba đêm vẫn không cháy, khóe mắt còn mở trừng đảo quanh. Hân tuy lấy làm lạ nhưng vẫn tiếc không bỏ, bèn cạo xương tai, xương má cho mẹ uống. Bà mẹ liền thấy xương mắc trong cổ họng, bảy ngày thì chết.
Không lâu sau, bà Dương mắc bệnh, khắp người sưng phù, hình dạng như trâu ngựa, thấy đầu Vô Hoạn bay đến mắng: "Báo ứng của điều thiện điều ác, há tránh được sao?" Bà Dương kể lại với con, nói xong thì chết. (Trích U minh lục)
Ngụy Huy Tuấn
Thái thú Dương Địch đời Bắc Tề là Trương Thiện hà khắc, tham lam, tiếng xấu đồn khắp nơi. Lan Đài (tức Ngự sử đài, cơ quan giám sát, tố giác quan lại) sai Ngự sử Ngụy Huy Tuấn đến quận xét xử, tìm ra tang vật hối lộ rất nhiều, tội đáng xử chết. Trong ngục, Thiện sai người đi kêu, vu ngược lại rằng Huy Tuấn nhận tiền của dân, xét oan trói buộc mình. Vua Văn Tuyên Đế nổi giận lớn, cho rằng quan coi việc pháp luật thiên vị, phải xét cho đến lẽ phải, bèn sai quan Thượng thư tả thừa (viên phó quan trong Thượng thư sảnh) Lư Phỉ xét lại. Phỉ bèn đón ý vua (?), dựng thành tội cho Huy Tuấn, tâu lên rồi giao về châu đem chém.
Huy Tuấn dặn lại viên lệnh sử (viên lại lo giấy tờ): "Tình lý của tôi thế nào ông đã thấy, việc hôm nay còn biết làm sao được nữa! Hãy sắm một trăm tờ giấy, hai cây bút, một thỏi mực bỏ theo xác tôi; nếu tôi có linh thiêng, ắt sẽ báo thù họ Lư." Viên lệnh sử thương xót, khâm liệm chôn cất cho ông, và để đủ giấy bút theo. Mười lăm ngày sau, Thiện mắc bệnh, chỉ luôn miệng nói "xin dập đầu", chưa đầy mười ngày thì chết. Mới được hai tháng, Lư Phỉ mắc tội chê bai bộ sử nhà Ngụy, bị họ Ngụy (?) tâu lên, Văn Tuyên Đế bắt uống rượu độc mà chết. (Trích Hoàn oan ký)
Chân Tử Dung
Chân Tử Dung đời Bắc Tề từng làm sứ thu thuế ở cửa ải Tỉnh Hình, tham ô rất nhiều, bị người tố cáo. Vua Tề muốn đem ra trị theo phép nước, có ý xét đến tận cùng, bèn giao cho quan Thành cục tham quân (viên quan giúp việc ở châu) Tịnh Châu là Thôi Pháp Viện cùng quan Trung thư xá nhân (chức quan soạn thảo chiếu lệnh của vua) Thái Huy cùng tra khảo vụ án. Nhưng tội của Tử Dung đều xảy ra trước lần ân xá (vua tha tội chung cho thiên hạ), bọn Pháp Viện dò theo ý vua, ép cho thành tội sau ân xá. Lúc sắp chịu hình, Tử Dung kêu oan đủ điều, đã không được xét cho lẽ phải, bèn nói: "Nếu bọn này mà được coi là công bằng ngay thẳng thì trên đời không có đạo trời." Mười lăm ngày sau, Pháp Viện không bệnh mà chết. Khoảng một năm sau, Thái Huy mắc bệnh, da thịt nát rữa rụng hết, đau đớn ngày càng tăng rồi mới chết. (Trích Hoàn oan ký)
Thái Bình quảng ký, quyển 119
<Bộ Tử (nhóm sách các nhà tư tưởng và các học thuật), loại Tiểu thuyết gia (truyện kể dân gian, chuyện vặt), nhóm Dị văn (chuyện lạ nghe được), Thái Bình quảng ký>
Khâm định Tứ khố toàn thư (bộ tùng thư lớn do vua nhà Thanh ra lệnh biên soạn)
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video