Thiên 231 — Quyển 231

 Thái Bình quảng ký, quyển 231

 Khí ngoạn (đồ dùng và vật quý để thưởng ngoạn), phần ba

 Trương Hoa — Tấn Huệ Đế — Hứa Tốn

 Đào Chân Bạch — Trương Tổ Trạch — Đường nghi (lễ phục đời Đường)

 Đường Trung Tông — Tống Thanh Xuân — Vũ Thắng Chi

 Lý Thủ Thái — Trần Trọng Cung — Tào vương Cao

 Người đánh cá

 Trương Hoa

 Trương Hoa đời Tấn sinh ra đã thông minh hơn người. Ông thích xem những bản đồ, sách vở kỳ lạ và môn học đồ vĩ (loại sách lời sấm, đoán điềm, giải nghĩa kinh điển theo lối thần bí). Ông thu nhặt những điều bị bỏ sót khắp thiên hạ, từ thuở mới có chữ viết. Ông khảo xét chuyện thần linh quái dị cùng những lời truyền miệng ngoài làng xóm, soạn thành sách Bác vật chí bốn trăm quyển, dâng lên Vũ Đế.

 Vua nói: "Tài của khanh gấp mười người muôn đời, hiểu biết rộng không ai sánh bằng. Nhưng việc ghi chép, lượm lời ở đây có nhiều chỗ phù phiếm, sai lạc. Nên cắt bỏ những gì không có căn cứ, rồi hãy thành văn. Xưa Trọng Ni (tức Khổng Tử) san định Kinh Thi, Kinh Thư, những việc thần linh mờ mịt thì không bàn, không nói đến chuyện quái dị, sức mạnh, loạn nghịch và quỷ thần. Nay xem sách của khanh, ta kinh ngạc vì những điều chưa từng nghe, lấy làm lạ vì những điều chưa từng thấy, e sẽ làm rối tai mắt người đời. Khanh có thể cắt bớt những chỗ phù phiếm đáng ngờ, chia lại thành mười quyển."

 Ngay trước mặt mình, vua ban cho ông một chiếc nghiên mực bằng sắt xanh. Sắt ấy do nước Vu Điền (một nước ở Tây Vực, nay thuộc vùng Hòa Điền, Tân Cương) dâng lên, đem đúc thành nghiên. Vua lại ban ống bút bằng sừng kỳ lân, do nước Liêu Tây dâng. Thêm một vạn tờ giấy trắc lý, do Nam Việt dâng. Người Hán gọi giấy này là "trắc li"; hai tên "trắc li" và "trắc lý" bị lẫn lộn với nhau. Người phương nam dùng rêu biển làm giấy, thớ giấy chạy dọc ngang xiên lệch, nhân đó mà đặt tên. (Trích Thập di ký của Vương Tử Niên)

 Tấn Huệ Đế

 Năm Nguyên Khang thứ ba đời Tấn Huệ Đế (Nguyên Khang là niên hiệu, tức tên gọi các năm trị vì của vua; năm này là năm 293), kho vũ khí bị cháy, thiêu cả thanh kiếm Hán Cao Tổ dùng chém rắn trắng và đôi giày của Khổng Tử. Mọi người đều thấy thanh kiếm xuyên qua mái nhà bay đi, không biết về đâu. (Trích Dị uyển)

 Hứa Tốn

 Cuối đời Tây Tấn, có huyện lệnh (quan đứng đầu một huyện) huyện Tinh Dương là Hứa Tốn, đắc đạo ở núi Tây Sơn đất Dự Chương. Trong sông có giao long (loài thuồng luồng) gây hại, ông lặn xuống nước rút kiếm chém nó. Về sau không ai biết thanh kiếm ở đâu. Gần đây có người đánh cá kéo lưới được một hòn đá kêu rất vang, gõ vào thì tiếng vọng xa mấy chục dặm. Triều Đường, Triệu vương làm thứ sử (quan đứng đầu một châu) Hồng Châu, cho đập vỡ hòn đá, được một đôi kiếm. Xem chữ khắc thì một thanh có chữ "Hứa Tinh Dương", một thanh có chữ "Vạn Nhận". Về sau có thầy Vạn Nhận xuất hiện (?). (Trích Triều dã thiêm tái)

 Đào Trinh Bạch

 Đào Trinh Bạch đời Lương (tức Đào Hoằng Cảnh, đạo sĩ nổi tiếng, hiệu Trinh Bạch tiên sinh) soạn sách Thái thanh kinh, còn gọi là Kiếm kinh. Sách nói rằng phàm người học đạo thuật đều phải mang theo bên mình kiếm tốt và gương tốt. Sách lại nói hai thanh kiếm danh tiếng Can Tương, Mạc Da đều đúc bằng đồng, không phải bằng sắt. (Trích Thượng thư cố thực)

 Lại kể: Trinh Bạch ở ẩn trong núi Bối Đô (?), từng giữ hai thanh đao, một thanh tên Thiện Thắng, một thanh tên Bảo Thắng. Hai thanh đao thường bay đi, người trông theo thấy như hai con rắn xanh. Truyện riêng về ông đã chép đầy đủ. (Trích Chi điền lục)

 Trương Tổ Trạch

 Trong những năm Càn Phong đời Đường, có người ở cánh đồng phía đông Trấn Châu thấy hai con vật trắng (?). Người ấy đuổi bắt, chúng bỗng chui vào đất, mất hẳn dấu vết. Người ấy bèn đào chỗ chúng chui xuống, mới sâu chừng ba thước thì được một đôi kiếm đồng, kiểu dáng thời xưa, cực kỳ tinh xảo. Bấy giờ trưởng lại (viên quan đứng đầu địa phương) là Trương Tổ Trạch tâu việc này lên triều đình. (Trích Triều dã thiêm tái)

 Đường nghi

 Trong những năm Thượng Nguyên đời Đường, có lệnh cho quan từ cửu phẩm trở lên (cửu phẩm là bậc thứ chín, thấp nhất trong chín bậc quan) đeo túi đựng dao, đá mài và các thứ khác. Khăn màu thì thắt lụa thành hình con cá, lấy hình con cá làm điềm mạnh mẽ. Đến triều Thiên Hậu (tức Võ Tắc Thiên) thì bỏ. Sau năm Cảnh Vân lại dùng lối trang sức như trước. (Trích Triều dã thiêm tái)

 Đường Trung Tông

 Đường Trung Tông sai một châu (?) làm chiếc gương vuông mỗi bề một trượng (một trượng bằng mười thước), đúc đồng thành cây quế, hoa bằng vàng, lá bằng bạc. Vua thường cưỡi ngựa đến tự soi, cả người lẫn ngựa đều hiện trong gương. (Trích Triều dã thiêm tái)

 Tống Thanh Xuân

 Trong những năm Khai Nguyên đời Đường, viên tướng kỵ binh đất Hà Tây là Tống Thanh Xuân mạnh mẽ, quả cảm, tính tình hung bạo, được mọi người suy tôn. Quân Tây Nhung (các tộc ở phía tây) năm nào cũng xâm phạm biên giới. Mỗi lần ra trận, Thanh Xuân đều một mình múa kiếm, hét lớn xông vào, rồi cầm tai giặc cắt được mà trở về (thời xưa cắt tai trái quân địch để tính công), chưa từng bị trúng gươm tên. Quân Tây Nhung sợ ông, cả quân nhà Đường đều trông cậy vào ông.

 Sau đó quân Thổ Phồn thua to, bị bắt sống mấy nghìn người. Vị chủ soái sai người thông dịch hỏi: "Người mặc da hổ kia, sao các ngươi không giết được?" Họ đáp: "Chúng tôi chỉ thấy một con rồng xanh xông vào trận mà tới. Gươm giáo chạm vào thì như gõ vào đồng sắt, nên cho rằng có thần giúp tướng quân." Thanh Xuân lúc ấy mới biết thanh kiếm của mình có linh.

 Sau khi Thanh Xuân chết, thanh kiếm về tay thứ sử châu (?) là Quý Quảng Sâm. Có khi sau cơn mưa gió, ánh sáng từ kiếm phun ra khỏi phòng, soi sáng một vùng vuông một trượng xung quanh. Kha Thư Hàn trấn giữ Tây Lương biết chuyện, xin lấy báu vật khác để đổi. Quảng Sâm không cho, nhân đó tặng ông bài thơ rằng: "Khắc thuyền tìm kiếm, kiếm đã hóa đi rồi; gõ chuôi kiếm mà chưa đền được ơn." (Câu đầu dùng điển người nước Sở đánh rơi kiếm xuống sông, khắc dấu vào mạn thuyền để mò tìm, ý nói kiếm đã biến hóa, không thể tìm theo lối cũ; câu sau dùng điển Phùng Huyên gõ chuôi kiếm than thở ở nhà Mạnh Thường Quân, ý nói mình chưa báo đáp được ơn người.) (Trích Dậu dương tạp trở)

 Vũ Thắng Chi

 Cuối những năm Khai Nguyên đời Đường, Vũ Thắng Chi người Thái Nguyên làm tư sĩ (viên quan coi các việc xây dựng, cầu đường) ở Tuyên Châu, kiêm coi việc ở Tĩnh Giang. Một hôm, ông chợt thấy trên bãi nước nông có Lôi công (thần sấm) đạp mây (?) đuổi theo một con rắn vàng nhỏ, con rắn cuộn mình trên bãi. Người Tĩnh Giang đùa ném đá, trúng con rắn thì nghe kêu "keng" như tiếng kim loại. Lôi công liền bay đi. Ông sai người ra xem, thì được một thanh kiếm đồng, trên có khắc chữ triện (lối chữ cổ): "Thanh kiếm thứ ba Hứa Tinh Dương dùng chém giao long". (Trích Quảng dị ký)

 Lý Thủ Thái

 Ngày rằm tháng năm năm Thiên Bảo thứ ba đời Đường, châu (?) dâng lên một chiếc gương Thủy Tâm (gương đúc ngay giữa lòng sông), dọc ngang mỗi bề chín tấc, màu xanh trong, sáng lấp lánh như ánh mặt trời. Mặt sau gương có hình rồng cuộn dài ba thước bốn tấc năm phân, dáng như đang sống động. Huyền Tông xem thấy lạ.

 Quan dâng gương là tham quân (viên quan phụ tá ở châu) Lý Thủ Thái tâu: "Lúc đúc gương, có một ông lão tự xưng họ Long tên Hộ (?), tóc bạc trắng, lông mày như sợi tơ rủ xuống tận vai, mặc áo trắng. Theo ông có một đứa trẻ chừng mười tuổi, mặc áo đen, được ông gọi là (?). Ngày mồng một tháng năm, ông bỗng đến, thần sắc khác thường, không ai biết là ai. Ông nói với thợ đúc gương Lã Huy: 'Nhà lão ở gần đây, nghe các cậu trẻ đúc gương nên tạm đến xem. Lão biết cách tạo rồng thật, muốn làm cho các cậu, hẳn sẽ rất vừa ý nhà vua.' Rồi ông sai đứa trẻ vào chỗ đặt lò, đóng chặt cửa ngõ, cửa sổ, không cho ai đến gần.

 Qua ba ngày ba đêm, cửa bên trái bỗng mở toang. Lã Huy cùng hai mươi người lục khắp trong viện, không thấy ông Long Hộ và đứa trẻ đâu nữa. Trước lò đúc gương có một tờ giấy lụa trắng viết chữ nhỏ, rằng: 'Rồng trong gương dài ba thước bốn tấc năm phân, là theo phép tam tài (trời, đất, người), bốn khí (bốn mùa) và bẩm thụ ngũ hành (năm yếu tố kim, mộc, thủy, hỏa, thổ cấu thành vạn vật). Gương dọc ngang chín tấc là ứng với phân dã của chín châu (phân dã là cách chia các vùng đất dưới mặt đất ứng với các vùng sao trên trời). Núm gương như ngọc minh nguyệt. Hoàng đế niên hiệu Khai Nguyên thánh minh, thông suốt với thần linh, nên ta ban phúc xuống. Gương này có thể trừ tà, soi rõ muôn vật, gương của Tần Thủy Hoàng cũng không hơn được.' Lại có bài ca: 'Rồng cuộn, rồng cuộn, ở trong lòng gương; ứng với phân dã, biến hóa khôn cùng (?); dấy mây nhả sương, làm mưa sinh gió; tiên tử cõi Thượng Thanh đến dâng đấng thánh minh.'

 Lã Huy cùng mọi người bèn dời lò đúc lên thuyền, đến giờ ngọ (khoảng 11 giờ đến 13 giờ trưa) ngày mồng năm tháng năm thì đúc gương giữa sông Dương Tử. Trước lúc đúc, trời đất trong lặng; đang lúc đúc, nước sông hai bên bỗng dâng cao hơn ba mươi thước, như núi tuyết nổi trên mặt sông. Lại nghe tiếng rồng ngâm như tiếng sênh tiếng sáo, vang xa mấy chục dặm. Hỏi các bậc già cả, thì từ khi có nghề đúc gương đến nay chưa từng có điều lạ như thế."

 Vua xuống chiếu sai quan coi giữ riêng chiếc gương này. Đến năm Thiên Bảo thứ bảy, vùng Tần Trung (vùng Quan Trung, quanh kinh đô Trường An) hạn hán lớn, từ tháng ba đến tháng sáu không có mưa. Vua thân đến Long đường (điện thờ rồng) cầu mưa mà không thấy ứng nghiệm. Vua hỏi đạo sĩ quán Hạo Thiên là Diệp Pháp Thiện: "Trẫm kính thờ thần linh để trăm họ được yên, nay nắng hạn đến thế này, trẫm rất lo. Trẫm thân đến cầu khấn mà trời không mưa, là cớ sao? Khanh có từng thấy rồng thật không?"

 Pháp Thiện đáp: "Thần cũng từng thấy rồng thật. Thần nghe nói vẽ rồng mà bốn chân hay các khớp xương chỉ cần một chỗ giống rồng thật là đã có cảm ứng, đem ra cầu mưa thì mưa xuống ngay. Sở dĩ cầu chưa linh nghiệm, có lẽ vì không phải rồng thật mà thôi." Vua liền sai trung sứ (hoạn quan được vua sai đi làm việc) Tôn Tri Cổ dẫn Pháp Thiện vào kho trong cung xem khắp. Pháp Thiện chợt thấy chiếc gương này, bèn về tâu: "Rồng trên gương này là rồng thật."

 Vua ngự đến điện Ngưng Âm, cho gọi Pháp Thiện đến cầu khấn rồng trong gương. Chỉ chốc lát đã thấy trên cột điện có hai luồng khí trắng hạ xuống gần rồng trong gương; mũi rồng cũng có khí trắng bốc lên gần xà điện. Trong giây lát, khí trắng tràn đầy sân điện, tỏa khắp trong thành. Mưa lành đổ xuống ào ạt, bảy ngày mới tạnh. Vùng Tần Trung được mùa lớn. Vua xuống chiếu sai Ngô Đạo Tử, đãi chiếu ở viện Tập Hiền (chức quan túc trực ở viện Tập Hiền chờ vua sai làm việc), vẽ lại hình rồng trên gương để ban cho Pháp Thiện. (Trích Dị văn lục)

 Trần Trọng Cung

 Trong những năm Thiên Bảo đời Đường, có Trần Trọng Cung, nhà ở Kim Lăng, có nhiều vàng bạc lụa là. Trọng Cung ham học, chuyên luyện văn chương nhưng chưa thành. Ông mang (?) mấy nghìn lạng vàng lên phường Thanh Hóa ở Lạc Dương, thuê một ngôi nhà ở tạm. Giếng nhà ấy rất lớn, thường có người chết đuối. Trọng Cung cũng biết chuyện, nhưng vì chưa có vợ con nên không sợ gì.

 Trọng Cung thường ở nhà học, không ra ngoài. Hơn một tháng sau, có cô gái nhà hàng xóm đến lấy nước, chừng hơn mười tuổi, ngày nào cũng đến bên giếng, ở lâu không về. Một hôm cô bỗng rơi xuống giếng chết. Nước giếng sâu, qua một đêm mới tìm được xác. Trọng Cung lấy làm lạ. Cách một ngày, ông ngó xuống giếng, chợt thấy dưới nước có một cô gái dáng người trẻ đẹp, trang điểm theo kiểu thời thượng, đưa mắt nhìn ông. Đang lúc ông chăm chú nhìn, cô lấy tay áo đỏ che nửa mặt mỉm cười, vẻ yêu kiều quyến rũ vượt ngoài trần thế. Trọng Cung tâm thần ngây ngất, gần như không đứng vững được, bèn than: "Đây chính là cớ khiến người ta chết đuối." Rồi ông không ngoảnh lại mà lui đi.

 Mấy tháng sau trời nắng hạn, nước giếng vẫn không giảm, nhưng một ngày kia bỗng cạn khô. Sáng sớm có người gõ cửa nói: "Kính Nguyên Dĩnh xin vào yết kiến." Trọng Cung cho vào, thì chính là người đã thấy dưới giếng, mặc áo đỏ áo xanh, trang điểm phấn son đều theo kiểu đương thời. Trọng Cung mời ngồi rồi hỏi: "Sao nàng lại giết người?"

 Nguyên Dĩnh đáp: "Thiếp không phải kẻ giết người. Giếng này có một con độc long (rồng độc ác). Từ khi Giáng hầu đời Hán (tức Chu Bột) ở nơi này thì đã đào giếng này. Trong thành Lạc Dương có năm con độc long, đây là một con. Nó thân với con rồng hầu hai bên vị thần Thái Nhất (vị thần tối cao trên trời theo Đạo giáo), nên thường được che chở. Mỗi khi trời truyền gọi, nó phần nhiều thác cớ không đến hội. Nó thích ăn máu người, từ đời Hán đến nay đã giết ba nghìn bảy trăm người, mà nước giếng không hề cạn. Thiếp rơi xuống giếng từ đầu triều nhà Đường, liền bị rồng sai khiến làm yêu mê hoặc, dụ người đến để làm mồi cho rồng ăn. Thiếp vô cùng khổ sở, trong lòng không hề muốn thế.

 Mới đây vì sứ giả của Thái Nhất thay người, rồng thần trong thiên hạ đều phải tề tựu chầu hầu. Giờ tý (khoảng 23 giờ đến 1 giờ sáng) đêm qua nó đã đi chầu Thái Nhất rồi, lại vì đất Hà Nam bị hạn mà bị tra xét trách phạt, phải vài ba ngày mới về. Nay trong giếng đã hết nước, nếu quân tử thật lòng sai thợ nạo vét giếng thì thiếp sẽ thoát được nạn này. Nếu được như thế, thiếp nguyện suốt đời quân tử sẽ phụng dưỡng ngài, việc gì ở đời cũng lo liệu được cả." Nói xong thì biến mất.

 Trọng Cung lập tức gọi thợ, sai một người thân tín cùng thợ xuống giếng, dặn: "Hễ thấy vật gì lạ thì đem lên ngay." Xuống đến đáy, không có vật gì khác, chỉ được một chiếc gương đồng cổ rộng bảy tấc bảy phân. Trọng Cung sai rửa sạch, cất vào hộp, đốt hương cúng. Đó chính là "Kính Nguyên Dĩnh" (chữ "Kính" đồng âm với chữ "gương").

 Sau canh một (khoảng 19 giờ đến 21 giờ), Nguyên Dĩnh bỗng từ cửa đi vào, đến thẳng trước ngọn đèn vái lạy, nói với Trọng Cung: "Tạ ơn ngài cứu sống, đã soi đến chốn bùn đục. Thiếp vốn là chiếc thứ bảy trong mười hai chiếc gương do Sư Khoáng (nhạc sư nổi tiếng nước Tấn thời Xuân Thu) đúc. Khi đúc, ông đều theo ngày tháng mà định thứ tự lớn nhỏ; Nguyên Dĩnh được đúc vào giờ ngọ ngày mồng bảy tháng bảy. Trong những năm Trinh Quán, thiếp bị Lan Thiều, tì nữ của Hứa Kính Tông, đánh rơi xuống giếng. Vì nước giếng sâu, lại bị khí độc của độc long làm hại, ai xuống cũng ngất lịm, nên không lấy lên được, thiếp bèn bị độc long sai khiến. May gặp được quân tử ngay thẳng nên mới được thấy lại cõi người. Nhưng sáng mai xin quân tử dọn ra khỏi ngôi nhà này."

 Trọng Cung nói: "Tôi đã bỏ tiền thuê nhà, nay dọn đi thì biết lấy đâu chỗ đặt chân?" Nguyên Dĩnh đáp: "Xin quân tử cứ sửa soạn hành lý, không có gì phải lo cả." Khi nàng sắp từ biệt, Trọng Cung giữ lại hỏi: "Sao nàng lại có dáng vẻ phấn son áo đỏ áo xanh như thế?" Nàng đáp: "Thiếp biến hóa không lường, không thể kể hết được." Nói xong thì không thấy đâu nữa.

 Sáng hôm sau, bỗng có người môi giới nhà cửa gõ cửa, dẫn theo cả chủ nhà đến, mời Trọng Cung dọn đi, phu khuân vác cũng đã có đủ. Chưa đến giờ trai (giờ ăn bữa chay, trước buổi trưa), ông đã đến một ngôi nhà ở phường Lập Đức, rộng hẹp, giá cả giống hệt ngôi nhà ở phường Thanh Hóa. Người môi giới nói tiền thuê và giấy tờ đều đầy đủ, không thiếu gì, đã giao nhận xong xuôi. Ba ngày sau, giếng ở nhà phường Thanh Hóa vô cớ tự sụp, lan đến cả góc nhà chính và dãy nhà phía đông, cùng lúc lún xuống đất.

 Về sau Trọng Cung thi cử nhiều lần đỗ đạt, làm quan lớn. Hễ có việc gì cần, chưa từng có việc nào không được linh nghiệm như chuyện tìm nhà khi trước. Mặt sau gương có hai mươi tám chữ, đều là chữ khoa đẩu (lối chữ cổ, nét đầu to đuôi nhỏ như con nòng nọc). Theo chữ ngày nay suy ra thì là: "Giờ ngọ ngày mồng bảy tháng bảy năm thứ hai đời Tấn Tân công, trước núi Thủ Dương, bên đầm Bạch Long, đúc thành gương này, nghìn năm còn ở đời." Trên mặt lưng gương có viết vòng quanh từng chữ (?) để ứng với thiên văn, các vì sao được sắp theo phương hướng: bên trái có mặt trời, bên phải có mặt trăng; rùa, rồng, hổ, chim tước (bốn linh vật tượng trưng bốn phương trời) đều ở đúng vị trí. Bốn bên núm gương có đề: "Gương Di Tắc" (Di Tắc là tên một trong mười hai luật âm thời cổ, ứng với tháng bảy). (Trích Bác dị chí)

 Tào vương Cao

 Tự Tào vương Lý Cao đời Đường (người kế tự tước Tào vương) có đầu óc khéo léo, rất sành về đồ dùng. Khi ông làm tiết độ sứ (quan cai quản quân sự và hành chính một vùng lớn) ở Hình Châu, có một người học trò đi đất khách mang theo hai cái vành trống yết (trống yết là loại trống da hai mặt, gốc từ người Yết ở Tây Vực, đánh bằng hai dùi), muốn xin vào yết kiến. Anh ta trình trước với các quan phụ tá trong phủ. Những người xem đều lấy làm lạ, bàn tán: "Thứ này có gì đáng quý?" Anh ta đáp: "Cứ trình lên thượng thư (tức Tào vương, người mang hàm thượng thư), ngài sẽ hiểu."

 Đến khi Lý Cao xem, ông nâng vành trống lên mà than: "Không ngờ hôm nay gặp được báu vật!" Ông chỉ cho mọi người thấy vành cứng chắc và đều đặn. Các quan phụ tá chỉ dạ dạ, có người trong bụng còn chê. Lý Cao nói: "Các ông chưa tin ư?" Ông sai lấy mâm đựng thức ăn, tự chọn chiếc phẳng nhất, đặt vành trống vào giữa mâm, rồi rót dầu vào trong vành. Dầu đầy vành mà không rỉ ra một giọt nào. Lý Cao nói: "Đây hẳn là vành trống dâng vua dùng thời Khai Nguyên, Thiên Bảo, không thì không thể tinh xảo đến thế." Hỏi nguồn gốc, người học trò đáp: "Cha tôi khi ở Kiềm Trung có được nó từ nhà Cao Lực Sĩ." Mọi người lúc ấy mới thật lòng khâm phục. Các quan phụ tá lại lén hỏi người học trò nên trả bao nhiêu, anh ta nói không quá ba vạn tiền. Đến khi Lý Cao tặng vàng lụa và đồ dùng, quả nhiên đúng bằng số ấy. (Trích Yết cổ lục)

 Người đánh cá

 Chỗ Thái Hồ ở Tô Châu đổ vào cửa sông Tùng Giang, trong những năm Trinh Nguyên đời Đường, có mấy thuyền đánh cá chở lưới nhỏ, cả thảy hơn mười người. Họ thả lưới bắt cá mà không được con nào, chỉ kéo lên được một vật, là chiếc gương không lớn lắm. Người đánh cá tức vì không có cá, ném gương xuống nước, dời thuyền đi chỗ khác thả lưới, lại kéo được chiếc gương ấy. Họ lấy làm lạ, cầm gương lên xem, gương chỉ bảy tám tấc. Soi vào thì thấy rõ cả gân xương, lục phủ ngũ tạng của mình, nhầy nhụa ghê tởm. Người ấy ngất xỉu ngã xuống.

 Mọi người hoảng sợ; ai cầm gương soi người cũng lập tức ngã ra, nôn mửa bừa bãi. Còn lại một người không dám cầm soi, liền ném gương xuống nước. Hồi lâu, người ấy dìu đỡ những người bị ngã và nôn; khi họ tỉnh lại thì cùng nhau về nhà, cho đó là yêu quái. Hôm sau họ mới sửa sang lưới để đi đánh, thì số cá bắt được nhiều gấp mấy lần ngày thường. Những người có bệnh từ trước, từ đó đều khỏi cả. Hỏi các bậc già cả, thì được biết chiếc gương này ở chốn sông hồ, cứ mấy trăm năm lại hiện ra một lần, người ta cũng thường thấy, nhưng không biết là tinh linh gì nương vào đó. (Trích Nguyên hóa ký)

 Thái Bình quảng ký, quyển 231

 Khâm định Tứ khố toàn thư (bộ sách lớn do vua Càn Long nhà Thanh ra lệnh biên soạn)

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video