Thiên 312 — Quyển 312

 Thái Bình quảng ký (bộ sách lớn sưu tập truyện kể, biên soạn trong niên hiệu Thái Bình Hưng Quốc đời Tống), quyển 312 — đời Tống, nhóm Lý Phưởng biên soạn. Loại truyện về thần linh, phần 22.

 Người đất Sở Châu — Thần Phòng Hà (trong truyện chép là thần Hãm Hà) (?) — Kiển Tông Nho

 Hoạt Năng — Liễu Hối — Lưu Sơn Phủ

 Người họ Chu — Lý Trọng Lã — Người dân phường Tân Xương

 Con gái họ Bùi — Hạ Hầu Trinh — Từ Hoán

 La Hoằng Tín — Lý Nghiêu

 NGƯỜI ĐẤT SỞ CHÂU

 Gần đây, ở vùng giữa Sở Châu và Tứ Châu, có một người gửi vợ cùng mấy người đầy tớ ở lại một thôn xóm, còn mình đi làm ăn xa nhiều năm. Một hôm anh trở về thôn, già trẻ rủ nhau mang rượu đến thăm. Anh mời mọi người vào cùng uống. Rượu ngà say, ai nấy rất vui. Dân làng chỉ thổi sáo những khúc nhạc mừng thần, kéo dài gần đến sáng.

 Bỗng người đang múa ở phía trước bị thần nhập vào, truyền lời rằng: "Đại vương muốn gặp chủ nhà, và nên bàn chuyện kết thông gia với chủ nhà." Người ấy giật mình, quát mắng: "Đã là thần thì không được lừa dối. Ta lại chẳng có con trai con gái, lấy đâu ra mà kết thông gia với ngươi?" Thần nói: "Ta đáng được cưới vợ ngươi. Hãy mau trang điểm chải chuốt, lát nữa ta sẽ đến rước dâu." Người ấy giận lắm. Dân làng tản ra về, cho rằng người múa là dân làng say rượu nói bậy, chẳng biết gì.

 Chốc lát trời sáng, bỗng nghe ngoài cửa có tiếng ngựa hí. Người ấy lấy làm lạ, định ra tự mình quát đuổi, thì thấy một vị thần người Hồ (người các nước phía tây và phía bắc Trung Hoa), mặc áo tía, râu rậm, cao hơn một trượng (trượng là đơn vị đo dài, khoảng ba mét), đầu nhô lên quá đầu tường, gọi: "Nương tử, lên đường được rồi!" Người ấy chưa hiểu chuyện gì, thì vợ anh ở trong phòng đã ngã xuống chết. (Trích từ sách "Nguyên hóa ký")

 THẦN HÃM HÀ

 Chuyện thần Hãm Hà: ở huyện Tây, châu Tây (?) có vợ chồng ông lão họ Trương, già mà không có con. Ngày ngày ông vào khe núi kiếm củi để tự nuôi thân. Chẳng bao lâu, một hôm ở giữa hốc đá, ông bị dao làm đứt tay. Máu chảy ròng ròng, nhỏ vào một cái lỗ trong đá. Ông lấy lá cây nhét lấp lại rồi về. Hôm khác ông lại đến chỗ ấy, rút lá cây ra xem thì thấy máu đã hóa thành một con rắn nhỏ. Ông đặt nó lên lòng bàn tay đùa nghịch hồi lâu, con vật cứ quấn quýt như có ý lưu luyến. Ông bèn chặt một ống tre đựng nó, ủ trong ngực mang về. Về nhà ông cho nó ăn đủ thứ thịt, nhờ vậy nó rất thuần.

 Lâu dần rắn lớn lên. Một năm sau, đêm đêm nó bắt trộm gà chó để ăn; hai năm sau thì trộm cả dê lợn. Hàng xóm rất lấy làm lạ vì mất gia súc, nhưng vợ chồng ông bà không nói gì. Sau đó quan huyện lệnh (người đứng đầu một huyện) mất một con ngựa đất Thục. Ông lần theo dấu vết vào đến nhà ông lão, gặng hỏi mãi thì ra con ngựa đã bị nuốt vào bụng rắn. Huyện lệnh kinh ngạc, trách ông lão nuôi vật độc. Ông lão nhận tội, quan toan đem giết nó (?). Bỗng một đêm sấm sét nổ vang dữ dội, cả huyện sụt xuống thành một vực nước lớn, mênh mông không thấy bờ, chỉ còn sót lại vợ chồng ông Trương. Về sau cả người lẫn rắn đều biến mất. Nhân đó người ta đổi tên thành huyện Hãm Hà (nghĩa là "sụt thành sông"), và gọi con rắn là Trương Ác Tử.

 Về sau, Diêu Trường (người sau này lập nước Hậu Tần) đi chơi đất Thục, đến trên núi Tử Đồng thì nghỉ bên đường. Có một người áo vải (tức thường dân) đến nói với Trường: "Ông nên sớm trở về đất Tần. Người Tần sắp không có chủ, người cứu giúp cho họ được yên ổn chẳng phải là ông sao?" Trường hỏi họ tên, người ấy đáp: "Ta là Trương Ác Tử đây. Ngày sau đừng quên nhau." Trường trở về, sau quả nhiên xưng đế ở Trường An. Ông sai sứ vào đất Thục tìm người ấy nhưng không được, bèn lập miếu ở chỗ đã gặp. Nay chính là miếu Trương tướng công.

 Khi vua Hy Tông nhà Đường chạy sang đất Thục, vị thần ấy từ trong miếu ra xa hơn mười dặm, bày nghi trượng (đồ binh khí, cờ quạt dàn hàng để đón rước) đón xa giá nhà vua. Giữa làn sương trắng, người ta thấp thoáng thấy hình dáng thần. Vua bèn cởi thanh gươm đang đeo ban cho thần, khấn bảo thần hết lòng phò giúp, hẹn ngày dẹp yên giặc. Khi xa giá trở về, vua ban tặng rất nhiều đồ quý, không ai dám nhòm ngó. Vương Đạc có bài thơ khắc vào đá rằng: "Đêm mưa rồng ném hộp ba thước, gió xuân phượng vào thành chín lớp" (ý nói thanh gươm vua ban như con rồng rời khỏi hộp bay đi giúp sức; còn nhà vua như chim phượng trở về kinh thành có chín lớp cửa). (Trích từ sách "Vương thị kiến văn")

 KIỂN TÔNG NHO

 Có một viên quân hiệu (sĩ quan cấp thấp trong quân) ở Kiềm Nam họ Kiển, không ai nhớ tên lúc đầu của ông. Ông tính cương trực, nghèo mà vẫn vui. Nhà ông ở cạnh miếu Tuyên Phụ (miếu thờ Khổng Tử). Mỗi bữa ăn, ông đều dâng cúng ngài trước, như thế suốt nhiều năm. Năm Hàm Thông (niên hiệu vua Đường Ý Tông) thứ hai, giặc Man xâm lấn bờ cõi. Quan liêm sứ (quan được triều đình cử coi xét một vùng, nắm cả việc quân lẫn việc dân) duyệt binh chọn tướng mà chưa tìm được người.

 Ông Kiển bỗng nằm mộng thấy một người đội mũ, mặc áo như bậc vương, bảo rằng: "Ta là Trọng Ni (tức Khổng Tử). Cảm kích ông lúc nào cũng dốc lòng với ta, ta sẽ giúp ông. Hãy đổi tên là Tông Nho, từ nay sẽ được giàu sang." Tỉnh dậy, ông mừng rỡ, xin ra trận, đồng thời xin đổi tên. Lúc ấy ai cũng ngại việc này, bỗng nghe Tông Nho xin đi, quan bèn sai ông đi. Chỉ một trận, ông phá tan giặc Man, đám tàn quân sót lại đều chạy trốn. Quan soái ở Kiềm Nam dâng biểu tâu công lao của ông, ông được bổ làm thứ sử (quan đứng đầu một châu) Lãng Châu. Hết nhiệm kỳ, ông về kinh đô, nhiều lần được thăng chức, đến Tư nông khanh (quan đứng đầu cơ quan coi việc lương thực, kho tàng của nhà nước), lại được ban thưởng nhiều. Mấy năm sau ông mất khi đang tại chức. (Trích từ sách "Nam Sở tân văn")

 HOẠT NĂNG

 Đời Đường, khoảng niên hiệu Hàm Thông, Hàn lâm đãi chiếu (người có tài nghệ được giữ trong viện Hàn lâm để chờ vua gọi đến hầu) là Hoạt Năng, có bậc chơi cờ vây cao nhất. Có một chàng họ Trương, chừng bốn mươi tuổi, đến xin đánh một ván. Ban đầu được chấp một đường (?). Hoạt nghĩ rất lâu mới đặt một quân, còn chàng Trương thì tiện tay đáp lại ngay. Có lúc chàng Trương đứng dậy đi dạo ngoài sân, Hoạt lại đặt quân, chàng vẫn tiện tay đáp ngay.

 Đến khi giặc Hoàng Sào đánh vào kinh đô, vua Hy Tông chạy sang đất Thục, Hoạt định đến hành tại (nơi vua tạm đóng khi rời kinh đô), muốn theo đường Kim Châu mà vào. Chàng Trương nói: "Không cần đi nữa đâu. Tôi chẳng phải khách chơi cờ, mà là Thiên Đế sai tôi đến đón ông về chơi cờ đấy thôi." Hoạt kinh ngạc. Vợ con khóc sụt sùi, ông bỗng chốc qua đời. (Trích từ sách "Bắc mộng tỏa ngôn")

 LIỄU HỐI

 Liễu Hối người đất Hà Đông, thuở nhỏ đã giỏi văn chương. Ban đầu ông được bổ làm quan nhờ phép tập ấm (con cháu được làm quan nhờ công lao của cha ông). Cuối niên hiệu Hàm Thông, ông làm đến chức Thập di (quan chuyên khuyên can, nhặt ra những điều sai sót của vua). Vì dâng sớ mà vua không nghe, ông bèn bỏ quan, dựng lều ở núi Chung Nam.

 Một hôm ông vào thành thăm bạn cũ ở phường Tuyên Dương, bỗng gặp một người xin ăn. Hối cho, nhưng người ấy chỉ ngửi ba lần rồi thôi. Hối lấy làm lạ, hỏi thì người ấy đáp: "Tôi là kẻ coi việc ở âm phủ. Ông bày đồ ăn cho tôi, lòng tôi rất cảm kích. Từ nay ba năm nữa ông sẽ làm tể tướng." Nói xong thì biến mất. Hối vẫn chưa tin.

 Đến khi Hoàng Sào đánh vào kinh đô, tìm người viết được hịch, có kẻ tiến cử Hối. Sào bèn sai người phi ngựa đến đón, ép ông viết hịch. Bài hịch truyền đến hành tại, vua Hy Tông biết là Hối viết, bèn nói: "Hối tự xin lui, chứ trẫm có bỏ rơi hắn đâu, sao lại chê bai nói xấu đến thế!" Triều đình bàn rằng khi dẹp yên giặc sẽ không tha cho Hối. Sào cho Hối làm Trung thư xá nhân (quan soạn thảo chiếu lệnh của vua), rồi chẳng bao lâu trao cho ông chức tể tướng của triều đình giặc. (Trích từ sách "Bổ lục ký truyện")

 LƯU SƠN PHỦ

 Lưu Sơn Phủ người Bành Thành đời Đường, thuộc dòng họ quan lại có tiếng trong triều. Cha ông làm quan ở Lĩnh Ngoại (vùng phía nam dãy Ngũ Lĩnh). Ông theo hầu cha trở về phương bắc. Thuyền đến hồ Thanh Thảo, ông lên bờ, thấy có đền thờ Bắc phương Thiên vương (vị thần hộ vệ Phật pháp trấn giữ phương bắc trong đạo Phật), bèn vào xem. Thấy đền đổ nát, hương khói không ai nối tiếp. Sơn Phủ từ nhỏ đã có tài văn, nhân đó đề thơ rằng:

 "Tường đổ mưa gió trải bao xuân,
Cỏ mọc đầy sân, khắp tòa bụi phủ.
Ấy bởi thần linh chẳng hề ứng nghiệm,
Thịnh suy sao lại đổ tại con người?"

 Đêm ấy ông mộng thấy bị vị Thiên vương quở trách. Vị ấy tự xưng: "Ta không phải Thiên vương, ta là thần Nam Nhạc (thần núi Hành Sơn, ngọn núi thiêng ở phương nam), cai quản đất này. Cớ sao lại khinh nhờn ta?" Chốc lát ông giật mình tỉnh dậy, sóng gió nổi lên dữ dội, thuyền suýt chìm. Ông vội trở dậy hối lỗi, sai người gỡ tấm bảng đề thơ đi, sau đó sóng gió mới yên. (Trích từ bài tự thuật của Sơn Phủ)

 NGƯỜI HỌ CHU

 Khoảng niên hiệu Hàm Thông, có một người họ Chu, nhà ở Vu Giáp, hằng năm đi buôn ở vùng Kinh Châu, Ích Châu. Bên bờ sông ở Cù Đường có đền thần Bạch Mã, ông Chu thường đến cầu khấn. Một hôm từ đất Thục trở về, ông lại vào cúng. Bỗng nghe thần nói: "Cảm kích anh bao năm quen biết ta. Ta sắp rời khỏi đất này, nên nói rõ để từ biệt anh."

 Người khách kinh ngạc hỏi thần đi đâu. Thần đáp: "Ta sẽ làm thần Thành hoàng (vị thần giữ thành, che chở cho cả một vùng) đất Hồ Nam. Thượng đế cho rằng ta có chút ơn đức với dân Tam Giáp nên cất nhắc ta lên đó. Nhưng thiên hạ sắp loạn, thiên tử bây giờ cũng không còn trị đời được lâu nữa." Ông Chu lại kinh ngạc hỏi: "Vậy vua nối ngôi là ai?" Thần đáp: "Đức của nhà Đường hãy còn thịnh." Khách xin biết tên húy (tên thật của vua, phải kiêng không được gọi) của vị vua ấy. Thần nói: "Điều đó quyết không thể tiết lộ." Khách cố nài, thần mới bảo: "Hôm qua ta thấy bùa lệnh của trời, chỉ có hai chữ 'nhật' (mặt trời) mà thôi" (ý ám chỉ tên vua mới). Nói xong thần không nói gì nữa. Năm ấy vua Ý Tông băng hà, Hy Tông từ tước Tấn vương lên ngôi. (Trích từ sách "Nam Sở tân văn")

 LÝ TRỌNG LÃ

 Lý Trọng Lã người đất Cô Tang, cuối niên hiệu Hàm Thông được điều làm huyện lệnh Lỗ Sơn thuộc Nhữ Châu. Ông cai trị sáng suốt, thạo việc, nha lại không dám lừa dối. Gặp năm hạn hán, ông cầu khấn các thần núi sông, đều không ứng nghiệm. Trọng Lã bèn trai giới (giữ mình trong sạch, kiêng khem trước khi cúng tế), tự mình đến cầu ở đền thờ vua Nghiêu trên núi Dữ (?), cách huyện hai mươi dặm. Ông lấy con ngựa ô mình cưỡi và người giữ ngựa tên Trương Hàn làm lễ dâng. Tế xong, sắp xuống núi thì mây mù bỗng nổi lên; đến chỗ đồng bằng thì mưa lớn, người hầu và ngựa đều đột nhiên chết. Thế là Trọng Lã lại bày lễ tế, vẽ hình người hầu và ngựa lên vách phía đông. (Trích từ sách "Tam thủy tiểu độc")

 NGƯỜI DÂN PHƯỜNG TÂN XƯƠNG

 Ở hành lang phía tây chùa Thanh Long, gần phía bắc, có bức vẽ các vị thần thuộc hàng hộ vệ đạo Phật, trong đó có Tỳ Sa Môn Thiên vương (tức Bắc phương Thiên vương, vị thần hộ vệ Phật pháp trấn giữ phương bắc) (?), vẽ sinh động như đang cử động. Người đến cầu xin đông nghịt. Có một người ở phường Tân Xương mắc bệnh dịch theo mùa, toàn thân mềm yếu, không mặc nổi áo; thầy cúng, thầy thuốc đều không chữa được. Một hôm anh tự nói muốn theo đạo Phật, bèn nhờ người khiêng đến đặt dưới vách tranh, cúng thật hậu cho vị sư trụ trì, rồi ăn ngủ ngay trong dãy nhà của chùa.

 Hơn mười ngày sau, anh mộng thấy có người dáng như Thiên vương, cầm một sợi dây bện bằng gân cho người bệnh ăn, lại còn thúc giục. Anh nhai thấy vừa cứng vừa dai, cố sức ăn hết một đoạn dài cả trượng. Chợt tỉnh dậy, thấy xương cốt vốn mềm nhũn đã cứng cáp. Hôm sau đi được, hôm sau nữa chạy được, hơn một tháng thì nổi tiếng là người khỏe.

 Trước đó, cấm quân (quân bảo vệ nhà vua) treo một cây cung nặng sáu quân (quân là đơn vị cân, mỗi quân ba mươi cân; cung sáu quân là loại cung cần sức kéo cực lớn) ở cổng, nói rằng ai kéo được một nửa thì ban gấp đôi lương, kéo được căng hết cỡ thì lại gấp đôi nữa. Người ấy ứng mộ, kéo một cái là căng hết cỡ. Từ đó anh được hưởng bổng lộc hậu suốt đời. (Trích từ sách "Đường khuyết sử")

 CON GÁI HỌ BÙI

 Đời Đường, lúc loạn Hoàng Sào, có một vị quan trong triều họ Bùi đem vợ con chạy về phía nam đến Hán Trung. Vừa rời kinh đô thì cô con gái chưa chồng đột nhiên chết. Giữa cảnh binh loạn vội vã, không kịp chôn cất. Đi đến Lạc Cốc, ban đêm nghe tiếng con gái nói mà không thấy hình. Cha mẹ gặng hỏi, cô nói: "Con bị con trai thần sông Sản dùng sức cưỡng ép, dụ về nhà hắn. Cha hắn nổi giận trách hắn giết bừa người sống, liền đánh roi hắn, lại khiêm nhường tạ lỗi, vỗ về con, rồi sai người đưa con về. Nhưng sớm tối con chưa có chỗ nương thân, tạm muốn theo cha mẹ đi về phương nam. Xin cha mẹ nhổ cỏ tranh bó thành một ôm, đặt vào trong rương, mong hồn phách con có chỗ nương tựa."

 Cô ăn uống, nói năng không khác gì thường ngày. Về sau cô lại nói đã có nơi đầu thai, nghẹn ngào khóc từ biệt mà đi. (Trích từ sách "Bắc mộng tỏa ngôn")

 HẠ HẦU TRINH

 Cách huyện Lỗ Sơn, Nhữ Châu sáu mươi dặm về phía tây, giữa mấy ngọn núi nhỏ có một ngôi đền gọi là quán Nữ Linh. Tượng thờ chỉ có một người con gái, búi tóc cúi thấp, đôi mày ngài chau lại, đẹp lộng lẫy mà có vẻ ai oán, nhớ nhung. Sau đền là đất bằng, chu vi mấy mẫu. Từ đó vọt lên ba ngọn núi, đều cao hơn mười trượng, đứng sừng sững như núi Thái Hoa (tức Hoa Sơn, ngọn núi hiểm trở nổi tiếng).

 Các cụ già kể rằng: đầu niên hiệu Đại Trung, đất này bỗng nổi gió dữ mưa lớn, qua một đêm thì tạnh, bèn hiện ra mấy ngọn núi này. Vị thần hiện hình cho người kiếm củi cắt cỏ thấy, nói: "Ta là con gái đất Thương Ô. Thượng đế cho ta cai quản cõi trăm dặm này. Hãy báo với làng xóm lập đền thờ ta ở núi phía trước. Núi tên là Nữ Linh, ta đặc biệt đến đây."

 Cuối niên hiệu Hàm Thông, chủ bạ (viên quan coi giấy tờ sổ sách của huyện) là Hoàng Phủ Mai nhân dịp lễ tế theo mùa, cùng bạn là Hạ Hầu Trinh đi đến đền. Tế xong, Mai cùng Trinh dạo xem khắp nơi. Riêng Trinh cứ quyến luyến không nỡ rời, bèn xin một chén rượu, rót cúng mà nói: "Hạ Hầu Trinh tôi còn trẻ, chưa có vợ. Nay được ngẩng nhìn dung nhan linh thiêng, nguyện làm kẻ hầu quét dọn trong miếu." Đặt chén xuống rồi ra về.

 Đêm ấy chàng Hạ Hầu ngẩn ngơ không ngủ, như bị vật cõi âm nhập vào. Đầy tớ đến báo, Mai chạy đến xem thì thấy Trinh mắt trợn trừng, miệng cứng lại, không nói được nữa. Mai hỏi: "Chẳng phải là thần Nữ Linh sao?" Trinh gật đầu. Mai sai nha lại khấn rằng:

 "Hạ Hầu Trinh không chịu nổi mấy chén rượu thừa, đến nỗi buông lời khinh mạn, làm ô uế tai thần. Nay bệnh đã phát, há là thần giáng phạt, hay là thần đã nhận lời xin của hắn? Nếu là giáng phạt, thì chỉ vì một lời nói mà giết chết một kẻ sĩ có tài của nước hay sao? Như thế là trái với đức quý sự sống, phải mang tội tự tiện giết người. Thượng đế há chẳng soi xét mà để thần tha hồ tàn ác với kẻ dưới ư?

 Còn nếu là nhận lời xin, thì chỉ vì một lời nói mà bỏ đạo trinh tĩnh, gieo thói dâm dật; chẳng khác gì tiên nữ nhớ Trương Thạc mà ngự xe mây giáng xuống (điển: tiên nữ Đỗ Lan Hương xuống trần kết duyên với Trương Thạc), hay thần nữ ngoảnh nhìn Trịnh Giao Phủ mà cởi ngọc bội tặng (điển: hai thần nữ sông Hán gặp Trịnh Giao Phủ, cởi ngọc đeo tặng chàng). Nếu kêu một tiếng lên chín cửa trời, ắt thần phải chịu lời trách là chốn khuê phòng không giữ nết. Huống chi thiên hạ nhiều trai đẹp, cần gì phải là người này. Xin thần hãy nghe cho."

 Cúng xong, chàng Hạ Hầu khỏe mạnh như cũ. (Trích từ sách "Tam thủy tiểu độc")

 TỪ HOÁN

 Phía đông nam quận Dặc Dương có sông Hắc Thủy, bên bờ sông có đền thờ Hắc Thủy tướng quân. Khoảng niên hiệu Thái Hòa, Tiết Dụng Nhược từ chức Nghi tào lang (quan lang coi việc lễ nghi) ra làm thái thú (quan đứng đầu một quận) quận này, cai trị nghiêm mà không tàn ác. Một đêm, ông mộng thấy người xướng lễ báo rằng Hắc Thủy tướng quân đến. Mời vào, thì ra là một người đàn ông cao lớn, râu và mắt đều hùng dũng, mặc giáp vàng, đeo túi cung.

 Ngồi xong, người ấy nói: "Trước đây tôi chết đuối ở sông này. Tự cho mình giữ lòng nhân nghĩa mà chưa được thi thố, nên kêu lên Thượng đế. Thượng đế phán: 'Ngôi vị của ngươi ở cõi âm đang cao', bèn trao cho tôi chức này. Lang trung có thể lập đền cho tôi bên sông, tôi sẽ phù hộ dân chúng ở đây." Nói xong thì ông tỉnh dậy, bèn sai lập đền, bày lễ tế. Từ đó gặp lụt, hạn hay tai ương, cầu khấn đều ứng nghiệm.

 Dụng Nhược có thanh gươm quý tên Cát Khê. Ông lại mộng thấy thần xin, bèn đem tặng. Ông cho khoét cây cột trước tượng thần, đặt gươm cùng hộp vào trong, bên ngoài làm cánh cửa nhỏ, thêm then khóa.

 Năm Mậu Tuất niên hiệu Càn Phù, Đại lý thiếu khanh (phó quan đứng đầu cơ quan xét xử hình án của triều đình) là Từ Hoán, vì xử án công bằng thỏa đáng, được giao cai quản quận Dặc Dương. Tháng bảy mùa thu ông rời kinh, lúc ấy mưa dầm dề, đường phía đông lầy lội. Ông đi qua Hào Hàm, vượt Đông Chu, theo đường Hứa Châu, Thái Châu, hầu như không có ngày nào tạnh ráo. Qua sông Hoài dài rộng, ông nghỉ ở trạm Gia Lộc, tức biên giới phía tây của Dặc Dương. Lúc ấy mưa dầm gió lạnh khổ sở, người theo hầu và phu xe phần nhiều lạnh tái mặt. Hoán bày rượu khấn thần, tối ấy trời liền tạnh. Từ đó Hoán càng thêm kính, mỗi lễ tế thường lệ vào mùa xuân và mùa thu, ông đều tự thân đến làm.

 Tháng mười mùa đông năm sau, bọn giặc mấy nghìn người kéo đến đánh thành quận. Hoán giữ thành vững chắc, giặc không hạ được, bèn kéo quân sang phía tây vào Nghĩa Dương. Bấy giờ có kẻ vô lại đem chuyện thanh gươm trong miếu nói với viên phó tướng của giặc. Tên phó tướng bèn dẫn đồng bọn phá cột lấy gươm đi. Rồi sáng ra chúng kéo đi cướp bóc, sương mù tụ lại khắp bốn phía, không biết đi đâu. Bỗng gặp một đứa bé kiếm củi, chúng bắt nó dẫn đường. Vượt qua núi, sương mù tan, thì ra đã đến trại của Trương Chu thuộc nghĩa doanh (đội quân do dân địa phương tự lập để chống giặc). Rốt cuộc quân giặc chạm trán, bị giết sạch. Trương Chu tự tay bắt được tên đầu sỏ, cởi lấy thanh gươm, đem trả về miếu. Đến nay việc tế lễ theo mùa vẫn không bỏ. (Trích từ sách "Tam thủy tiểu độc")

 LA HOẰNG TÍN

 Năm Trung Hòa, La Hoằng Tín, quan soái trấn Ngụy Bác, lúc đầu làm một viên tiểu hiệu (sĩ quan nhỏ) trong đội quân bắn cung đi bộ của trấn mình, coi việc chăn nuôi ngựa. Ông từng ngủ ngoài cổng viện Quan Âm ở Ngụy Châu. Ở đó có một đền thần, tục gọi là ông Râu Trắng. Có một người đồng tên là Tông Thiên bỗng đến bảo Hoằng Tín: "Đêm qua thần bỗng nói rằng chẳng bao lâu nữa ông sẽ làm chủ đất này." Hoằng Tín giận nói: "Ngươi muốn hại ta sao!" Hôm khác người ấy lại đến báo lời ấy, Hoằng Tín bèn dặn giữ kín.

 Chưa đầy một năm, quả nhiên có binh biến, quân sĩ tôn Hoằng Tín làm soái. Hoằng Tín dáng người to lớn đường bệ, sức khỏe, bắn giỏi. Tuy tiếng tăm chưa vang, mọi người đã phục ông. Ông được thăng dần đến Thái úy (một trong những chức quan cao nhất triều đình), tước Lâm Hoài vương. (Trích từ sách "Bắc mộng tỏa ngôn")

 LÝ NGHIÊU

 Đời Đường, khoảng niên hiệu Càn Ninh, Lưu Xương Mỹ làm thứ sử Quỳ Châu (?). Gặp mùa hè mưa lũ, nước trong hẻm núi dâng lên, chảy xiết, rất hiểm. Tục ngữ trong vùng có câu: "Diễm Dự to như ngựa, Cù Đường chớ xuôi thuyền" (Diễm Dự là tảng đá lớn giữa cửa hẻm Cù Đường; khi nước dâng chỉ còn nhô lên cỡ con ngựa thì thuyền không thể đi). Vì thế khách đi đường đều dừng chèo nghỉ lại (?).

 Học sĩ Lý Nghiêu đem cả nhà từ đất Thục xuôi dòng, định đến Giang Lăng. Xương Mỹ thấy nước đang dữ, ngăn ông lại, nhưng Nghiêu vội vàng ra đi. Chẳng mấy chốc thuyền lật, cả nhà chết đuối. Chỉ có một bà vú, qua một đêm bị sóng dữ đẩy dạt vào bờ sông mà tỉnh lại.

 Trước đó, Trần Tiểu Nô, một hộ nấu muối ở Vĩnh An, chèo thuyền không xuống Cù Đường, thấy dưới vách núi có một người quấn khăn may bốn đường (?), mặc áo trắng bó sát, quần xanh, cầm chùy gai sắt (?), hỏi hành trình của Lý Nghiêu, tự nói là ra đón. Đến khi bà vú tỉnh lại, cũng kể với thứ sử rằng: học sĩ Lý đến một dinh quan nhận chức, cửa sơn son, tường trắng, các quan lại đến chào mừng. Bà lại nghe nói: "Chuyến này không có tên bà vú", bèn đưa bà ra khỏi nước. (Trích từ sách "Bắc mộng tỏa ngôn")

 Thái Bình quảng ký, quyển 312 (hết).

 Khâm định Tứ khố toàn thư (bộ tổng tập sách do vua nhà Thanh ra lệnh biên soạn và duyệt định).

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video