Thiên 319 — Quyển 319

 Thái Bình quảng ký, quyển 319. Đời Tống, Lý Phưởng và những người khác biên soạn. Loại chuyện Ma, phần bốn (?).

 Trương Tử Trường; Hoàn Đạo Mẫn; Chu Lâm Hạ.

 Hồ Mậu Hồi; Nguyễn Chiêm; Huyện lệnh Lâm Tương.

 Người họ Cố; Viên lục sự ở Giang Châu; Trần Tố.

 Hồ Chương; Tô Thiều; Hạ Hầu Khải.

 Lưu Tha (?); Vương Nhung; Vương Trọng Văn.

 TRƯƠNG TỬ TRƯỜNG

 Đời Tấn, thái thú (quan đứng đầu một quận) quận Vũ Đô là Lý Trọng Văn, trong lúc đang làm quan ở quận thì mất cô con gái mười tám tuổi, tạm chôn ở phía bắc thành quận. Có Trương Thế Chi đến thay làm thái thú. Con trai Thế Chi tên tự là Tử Trường, hai mươi tuổi, theo hầu cha, ở trong chuồng ngựa (?). Chàng mơ thấy một cô gái chừng mười bảy, mười tám tuổi, dung nhan khác thường, tự nói mình là con gái của phủ quân (cách gọi tôn quan thái thú) trước, chẳng may chết sớm, nay sắp được sống lại, vì lòng yêu mến chàng nên đến gặp. Như vậy năm sáu đêm liền, rồi bỗng một hôm cô hiện ra giữa ban ngày, áo quần thơm ngát lạ thường. Hai người bèn thành vợ chồng. Khi nằm ngủ với nhau, áo đều có vết dơ như của người con gái còn trinh.

 Sau đó Trọng Văn sai tớ gái đi thăm mộ con gái, nhân tiện ghé hỏi thăm vợ Thế Chi. Tớ gái vào trong chuồng (?) thì thấy một chiếc giày của cô gái nằm dưới giường Tử Trường, liền nhặt lấy, khóc lóc kêu lên là có kẻ đào mộ, rồi cầm giày về đưa Trọng Văn xem. Trọng Văn kinh ngạc, sai người đến hỏi Thế Chi: "Con trai ông làm sao lại có chiếc giày của đứa con gái đã chết của tôi?" Thế Chi gọi con ra hỏi, con kể lại hết đầu đuôi. Cả hai nhà Lý, Trương đều cho là chuyện lạ, bèn mở quan tài ra xem: thân thể cô gái đã mọc lại thịt, dung nhan vẫn như xưa, chỉ có chân phải là mang giày.

 Tử Trường mơ thấy cô gái nói: "Thiếp sắp được sống lại, nay bị đào lên, từ đây sẽ chết hẳn, thịt sẽ rữa nát, không sống lại được nữa. Nỗi hận muôn phần, còn biết nói gì đây!" Rồi khóc lóc từ biệt. (Trích Pháp uyển châu lâm)

 HOÀN ĐẠO MẪN

 Hoàn Đạo Mẫn đời Tấn là người đất Tiêu. Năm Long An thứ tư (năm 400), ông mất vợ. Ông rất thương nhớ vợ, đau xót không nguôi. Một đêm năm ấy, vừa lên giường nằm, ông nhìn ra bình phong thì thấy một người giơ tay cầm nến soi ra phía ngoài bình phong, chính là vợ mình, hình dáng, phấn son, trang phục y hệt như lúc còn sống. Đạo Mẫn không hề sợ hãi, bèn kéo vợ cùng nằm, chuyện trò qua lại, kể chuyện kẻ còn người mất.

 Đạo Mẫn hỏi: "Từ khi nàng mất, chẳng có chút tin tức bóng dáng gì, sao đêm nay bỗng trở về?" Vợ đáp: "Muốn về thì lúc nào mà chẳng muốn, nhưng người và quỷ thần khác đường, mỗi bên đều có nơi cai quản riêng, đâu được tự do theo ý mình. Lúc thiếp còn sống cũng chẳng có tội gì khác, chỉ là hay ngờ chàng thương yêu bọn tớ gái, vì lòng ghen tuông ấy mà phải chịu báo ứng dưới địa ngục (nơi giam giữ, trừng phạt kẻ có tội sau khi chết), nay mới được thoát ra, sắp được đầu thai làm người, nên đến từ biệt chàng."

 Đạo Mẫn hỏi: "Nàng sẽ sinh ra ở đâu, để ta có thể tìm?" Vợ không đáp thẳng, chỉ nói: "Thiếp chỉ biết sẽ được sinh ra, chứ không rõ ở nơi nào. Một khi đã làm người trên đời thì không thể còn nhớ được kiếp trước, lấy đâu mà tìm nhau?" Đến sáng, vợ từ biệt ra đi, nước mắt giàn giụa mà chia tay. Đạo Mẫn tiễn ra đến dưới hành lang rồi quay vào. Xong rồi ông mới thấy sợ hãi vô cùng, bần thần mất một thời gian dài. (Trích Pháp uyển châu lâm)

 CHU LÂM HẠ

 Đời Tấn, có người họ Chu ở Nghĩa Hưng. Trong khoảng năm Vĩnh Hòa, ông cưỡi ngựa ra ngoài thành, có hai người đi theo. Chưa đến làng thì trời đã tối. Bên đường có một túp nhà cỏ nhỏ mới dựng, thấy một cô gái ra cửa đứng nhìn, chừng mười sáu, mười bảy tuổi, dung mạo đoan trang, áo quần tươi tắn sạch sẽ. Thấy Chu đi qua, cô nói: "Trời đã tối rồi, làng phía trước còn xa, ông Lâm Hạ làm sao đến kịp?" Chu bèn xin ngủ nhờ. Cô gái nhóm lửa nấu cơm cho ăn.

 Đến khoảng canh một, nghe bên ngoài có tiếng đứa trẻ gọi: "A Hương!" Cô gái đáp: "Dạ!" Liền có tiếng nói: "Quan gọi chị đi đẩy xe sấm." Cô gái bèn từ biệt, nói: "Nay có việc, phải đi." Đêm ấy sấm sét mưa to. Gần sáng cô gái mới về. Chu lên ngựa rồi, ngoảnh nhìn chỗ đêm qua mình ngủ thì chỉ thấy một ngôi mộ mới, ở miệng mộ có nước tiểu ngựa và cỏ thừa. Chu hết sức kinh hãi, bàng hoàng. Năm năm sau, quả nhiên ông làm thái thú quận Lâm Hạ. (Trích Pháp uyển châu lâm)

 HỒ MẬU HỒI

 Đời Tấn, Hồ Mậu Hồi ở Hoài Nam có thể nhìn thấy ma, tuy không thích thấy nhưng không sao ngăn được. Về sau ông đi Dương Châu, trên đường trở về Lịch Dương, phía đông thành có một ngôi đền thờ thần, đúng lúc dân chúng đang đem thầy cúng (người làm nghề cầu khấn, tế lễ thần linh) đến tế. Một lát sau, có bầy ma quát tháo nhau: "Thượng quan đến!", rồi đều chạy tán loạn ra khỏi đền. Mậu Hồi ngoảnh lại thì thấy hai vị sa môn (nhà sư theo đạo Phật) đi vào đền. Lũ ma từng đôi, từng ba ôm chặt lấy nhau nấp trong đám cỏ bên đền, trông thấy hai nhà sư thì đều run sợ. Một lát sau, nhà sư đi rồi, lũ ma lại kéo nhau về đền. Từ đó Mậu Hồi hết lòng thành kính thờ Phật. (Trích Pháp uyển châu lâm)

 NGUYỄN CHIÊM

 Nguyễn Chiêm xưa nay vẫn giữ thuyết "không có ma". Có một con ma xưng tên họ, làm khách đến thăm ông. Hỏi han ấm lạnh xong, hai bên bàn các lẽ danh lý (môn biện luận triết lý thịnh hành thời Ngụy Tấn, bàn về tên gọi và thực chất của sự vật). Người khách rất có tài văn chương, lời lẽ. Cuối cùng bàn đến chuyện quỷ thần, hai bên tranh luận qua lại rất gay gắt, người khách bị đuối lý, bèn biến sắc mặt nói: "Quỷ thần là điều mà thánh hiền xưa nay đều truyền lại, sao riêng ông lại bảo là không có?" Liền biến thành một hình thù kỳ dị, giây lát thì biến mất. Nguyễn lặng im, sắc mặt rất khó coi. Hơn một năm sau ông bệnh mà chết. (Trích U minh lục)

 HUYỆN LỆNH LÂM TƯƠNG

 Đầu năm Long An, có người họ Ân ở quận Trần làm huyện lệnh (quan đứng đầu một huyện) huyện Lâm Tương. Trong huyện có một con ma cao hơn ba trượng (trượng: đơn vị đo dài, mỗi trượng chừng hơn hai mét thời ấy), kiễng chân trèo lên mái nhà mà chân vẫn còn thòng xuống chạm đất. Ân vừa vào thì con ma liền đến gọi ông (?). Mỗi lần nó lay bình phong, làm động cửa sổ cửa ra vào thì bệnh của Ân lại càng nặng thêm. Em trai ông là Ân Quán cũng thấy con ma, thường rút dao đứng bên cạnh, cãi nhau với nó. Con ma nói: "Đừng có mắng ta, ta sẽ đánh vỡ miệng ngươi!" Rồi bỗng ẩn hình đánh vào miệng Quán, máu chảy ròng ròng. Về sau miệng Quán bị méo, thành người tàn tật. (Trích U minh lục)

 NGƯỜI HỌ CỐ

 Có người đất Ngô họ Cố đi ra nhà ở ngoài ruộng, đi giữa ban ngày. Còn cách nhà hơn mười dặm thì chỉ nghe phía tây bắc có tiếng ầm ầm, ngẩng lên thấy bốn năm trăm người đều mặc áo đỏ, cao hai trượng, thoắt cái đã đến nơi, vây quanh ông ba lớp. Cố thở thoi thóp như bị nghẹt, muốn cựa mình cũng không được. Từ sáng đến giờ Bô (khoảng ba đến năm giờ chiều) mà vòng vây vẫn không tan, miệng không nói được, ông chỉ thầm khấn sao Bắc Đẩu (chòm bảy ngôi sao ở phương bắc, được thờ như vị thần nắm giữ sự sống chết). Lại qua chừng một bữa ăn, lũ ma bảo nhau: "Hắn đang một lòng hướng về thần, có thể bỏ đi thôi." Thế là tan biến hết, quang đãng như sương mù tan.

 Cố về đến nhà, mệt rã rời, nằm vật ra. Tối hôm ấy, ở một chỗ trước cửa có lửa cháy rất mạnh mà không bén vào đâu. Lũ ma lố nhố kéo đến, kẻ đi người lại, gọi Cố chuyện trò, có con vào lật chăn của ông, có con trèo lên đầu ông nhưng nhẹ hơn lông hồng. Sáng ra thì biến mất cả. (Trích U minh lục)

 VIÊN LỤC SỰ Ở GIANG CHÂU

 Đời Tấn, khi Hoàn Báo Nô làm thứ sử (quan đứng đầu một châu, cai quản nhiều quận) Giang Châu, có viên lục sự (chức quan coi giấy tờ, sổ sách) họ Cam, nhà ở gần lỵ sở (nơi đặt cơ quan cai trị) quận Lâm Xuyên. Con trai ông mười ba tuổi bị bệnh chết, chôn giữa đám mộ ở phía đông nhà. Mười ngày sau, bỗng nghe trên đường phía đông có tiếng đánh trống, ca hát, nhạc xướng, chừng hơn trăm người, kéo thẳng đến nhà họ Cam, hỏi: "Ông lục sự có nhà không? Chúng tôi đến thăm ông, con trai ông cũng đang ở đây." Chỉ nghe thấy tiếng người mà không thấy hình. Ông Cam bèn đem mấy vò rượu ra mời. Chốc lát họ biến mất, hai vò rượu đều đã cạn sạch.

 Lúc mới nghe tiếng trống, thái thú Lâm Xuyên tưởng là người ta đi chơi hội, thế nào cũng ghé chỗ mình, rồi tự dưng im bặt, chẳng thấy ai đến. Nghe ông Cam kể lại, thái thú vô cùng kinh hãi. (Trích U minh lục)

 TRẦN TỐ

 Năm Thăng Bình thứ nhất đời Tấn (năm 357), Trần Tố ở huyện Diệm nhà giàu có, cưới vợ đã mười năm mà không có con, người chồng muốn lấy vợ lẽ. Người vợ đến đền cầu khấn thần linh, bỗng nhiên có thai. Vợ của một người dân nghèo nhà bên cũng có thai cùng lúc. Người vợ bèn đút lót cho vợ nhà bên, dặn rằng: "Nếu tôi sinh con trai thì đúng như ước nguyện trời ban; còn nếu tôi sinh con gái mà chị sinh con trai thì đổi cho nhau." Hai bên cùng hứa. Nhà bên sinh con trai, người vợ ba ngày sau sinh con gái, bèn đổi lấy đứa con trai. Trần Tố mừng rỡ, nuôi nấng đến năm mười ba tuổi.

 Đến lúc làm lễ tế tự (cúng tế tổ tiên), nhà có một bà già đầy tớ vốn nhìn thấy được ma, nói: "Tôi thấy tổ tiên nhà ông chủ đến đầu cổng thì dừng lại, chỉ thấy một bầy dân nghèo kéo đến chỗ ngồi mà ăn uống đồ cúng." Người cha rất ngờ vực, lấy làm lạ, bèn mời một người thấy được ma đến, khi tế lại cho người ấy xem, thì lời nói đều giống hệt. Tố bèn vào hỏi vợ, vợ sợ hãi, đành kể ra chuyện ấy. Họ trả con trai về nhà gốc, gọi con gái về nhà. (Trích U minh lục)

 HỒ CHƯƠNG

 Hồ Chương ở huyện Diệm và Quản Song ở Thượng Ngu đều thích múa đao kiếm. Sau khi Song chết, Chương mơ thấy Song cầm lưỡi dao nhảy múa đùa giỡn trước mặt mình. Tỉnh dậy, Chương rất không vui. Hôm sau ông lấy bùa dán lên tường. Chương sắp đi gần, đã thả thuyền, sửa mái chèo, bỗng thấy Song đến níu giữ lại, nói: "Người với người đã quen biết nhau thì tình nghĩa thông suốt nghìn năm. Đêm qua tôi đến chơi với anh, gặp lúc anh đang ngủ nên tôi đi ngay. Nay cớ sao anh lại dùng bùa trấn yểm tôi? Bậc đại trượng phu mà không thấu hiểu lẽ thiên hạ, tôi lại đi sợ bùa ư?" (Trích Kê thần lục)

 TÔ THIỀU

 Tô Thiều tự là Hiếu Tiên, người An Bình, làm quan đến chức huyện lệnh Trung Mâu thì mất. Bác của Thiều là Tô Thừa làm quân tư (quan giám sát việc quân) dưới quyền Nam trung lang tướng thì qua đời; các con đi đón linh cữu về. Đến Tương Thành, người con thứ chín là Tô Tiết đêm nằm mơ thấy một đoàn lỗ bộ (đoàn nghi trượng, xe ngựa cờ quạt hộ tống quan lớn) đi hàng lối rất nghiêm trang, thấy Thiều sai người gọi Tiết đến, bảo: "Em phạm vào đoàn nghi trượng, tội đáng chịu hình phạt cạo đầu." Tiết cúi đầu chịu cạo, giật mình tỉnh dậy, sờ lên đầu thì thấy tóc bị đứt. Tối hôm sau Tiết ngủ cùng người khác, lại mơ thấy Thiều nói: "Đầu em cạo chưa xong", rồi lại cạo như đêm trước. Chiều hôm ấy Tiết tự phòng bị rất cẩn thận, thắp đèn sáng, đặt bùa khắc, vậy mà lại mơ thấy Thiều cạo tóc như đêm trước. Cứ như thế năm lần. Tiết vốn có mái tóc đẹp, năm đêm thì hết sạch. Cách sáu bảy ngày thì không còn mơ thấy nữa.

 Sau đó, có lần Tiết đang ngồi trên xe giữa ban ngày, Thiều từ ngoài đi vào, cưỡi ngựa, đội khăn giới trách (loại khăn trùm đầu có chóp) màu đen, mặc áo đơn bằng lụa luyện màu vàng, đi tất trắng, giày đen, tựa vào càng xe của Tiết. Tiết nói với anh em: "Anh Trung Mâu đang ở đây." Anh em đều ngạc nhiên nhìn quanh mà chẳng thấy gì. Tiết hỏi Thiều: "Anh vì cớ gì mà đến?" Thiều đáp: "Ta muốn cải táng (đào mộ lên dời đến chôn chỗ khác)." Rồi xin đi, nói: "Ta sẽ lại đến." Ra khỏi cửa thì không thấy nữa.

 Mấy ngày sau Thiều lại đến, anh em bèn cùng ngồi với Thiều. Tiết nói: "Nếu nhất định cải táng thì anh nên tự dặn con anh." Thiều nói: "Ta sẽ viết thư." Tiết đưa bút, Thiều không chịu, nói: "Chữ của người chết khác với chữ người sống." Rồi viết thử cho Tiết xem, chữ trông giống chữ của người Hồ (các dân tộc ngoài biên cương phía bắc và tây). Thiều bèn cười, gọi Tiết viết hộ, đọc rằng:

 "Xưa kia Ngụy Vũ hầu đi thuyền xuôi dòng Tây Hà, đến giữa dòng ngoảnh lại bảo Ngô Khởi: 'Đẹp thay núi sông hiểm trở vững chắc, đây là báu vật của nước Ngụy!' Tính ta yêu thích kinh đô Lạc Dương, mỗi lần qua lại ra vào, ngắm nhìn núi Mang, lại nghĩ: vui thay, đây là nơi mồ mả muôn đời. Phía bắc tựa bến Mạnh Tân với dòng sông mênh mông, phía nam trông về kinh thành đông đúc thịnh vượng. Chí ấy tuy chưa nói ra nhưng đã ghi khắc trong lòng. Không ngờ bỗng chốc qua đời, điều mong ước chưa thành. Hãy theo chí nguyện trước kia, chọn ngày mau chóng cải táng, mua vài mẫu đất ở bên cạnh mộ quan quân tư là đủ."

 Khi Tiết nói chuyện với Thiều, người ta chỉ thấy miệng Thiều mấp máy, tiếng nói rõ ràng mà vang, thế nhưng người bên cạnh không ai nghe được. Tiết mời Thiều vào nhà, bày chỗ ngồi để cúng, Thiều không chịu ngồi, cũng không ăn uống gì. Tiết nói với Thiều: "Anh bình sinh thích rượu và cá, có thể uống một chút." Thiều cầm chén uống cạn, nói: "Rượu ngon!" Tiết nhìn thấy chén đã cạn, nhưng khi Thiều đi rồi thì chén rượu vẫn đầy như cũ. Trước sau Thiều đến tất cả ba mươi lần, anh em trở nên thân quen, đùa giỡn với nhau.

 Tiết hỏi những điều mình còn ngờ, Thiều nhân đó kể chuyện trên trời dưới đất, nhưng cũng không thể biết hết được. Thiều nói: "Nhan Uyên và Bốc Thương (hai học trò giỏi của Khổng Tử) nay đang làm Tu văn lang (chức quan coi việc văn thư ở cõi âm). Tu văn lang có tất cả tám người. Bậc thánh trong cõi ma nay là Hạng Lương Thành, bậc hiền là Ngô Quý Tử."

 Tiết hỏi: "Chết so với sống thế nào?" Thiều đáp: "Không khác gì, chỉ có điều người chết thì hư, người sống thì thực, đó là chỗ khác nhau." Tiết hỏi: "Sao người chết không trở về thân xác?" Thiều đáp: "Ví như chặt đứt một cánh tay của em ném xuống đất, rồi đem lột, đem cắt nó, thì em có thấy đau đớn gì không? Người chết rời bỏ thân xác cũng như vậy." Tiết hỏi: "Chôn cất trọng thể, đắp mộ cao lớn, người chết có thích không?" Thiều đáp: "Chẳng để tâm gì." Tiết hỏi: "Nếu chẳng để tâm thì sao lại muốn cải táng?" Thiều đáp: "Nay ta quả thật chẳng để tâm, chỉ muốn nói lại ý nguyện lúc còn sống mà thôi."

 Người em hỏi: "Con anh còn nhỏ, chị dâu còn trẻ, nhà cửa lận đận, anh có nghĩ đến không?" Thiều đáp: "Ta không còn tình cảm ấy nữa." Tiết hỏi: "Có tuổi thọ định sẵn không?" Thiều đáp: "Ai cũng có." Tiết hỏi: "Tuổi thọ của bọn em, anh có biết không?" Đáp: "Biết, nhưng không nói cho em (?)." Tiết hỏi: "Năm nay dịch bệnh lớn, vì sao vậy?" Thiều đáp: "Lưu Khổng Tài làm Thái Sơn công (vị quan cai quản cõi người chết ở núi Thái Sơn), muốn làm phản, tự ý bắt người sống về làm quân lính. Bắc Đế (vị vua tối cao của cõi âm) biết Khổng Tài như thế, nay đã giết diệt hắn rồi."

 Tiết hỏi: "Trước kia em mơ thấy anh cạo tóc em, đoàn nghi trượng của anh khi ấy dẫn đường cho ai?" Thiều đáp: "Cho Tế Nam vương. Lúc ấy em đáng phải chết, ta nghĩ cách che chở cho em, nên mới lấy hình phạt cạo đầu mà xử em." Tiết hỏi: "Người chết có thể giúp ích cho người sống không?" Thiều đáp: "Khi người chết tự mình khởi ý nghĩ đến người sống thì ta giúp được em. Còn nếu người chết vốn không có tình, mà người sống cúng tế để cầu phúc thì vô ích." Tiết hỏi: "Trước kia em mơ thấy anh, có phải thật là gặp nhau không?" Thiều đáp: "Người sống mơ thấy người chết, ấy là người chết đến gặp họ." Tiết hỏi: "Lúc sống có thù oán, sau khi chết có thể hại kẻ thù không?" Thiều đáp: "Giết người là tội nặng, không được tự ý làm theo ý mình (?)."

 Tiết xuống xe, Thiều cười lớn, chê Tiết thấp, bảo trông giống Triệu Lân Thư. Triệu Lân Thư là người thấp bé, là anh em của vợ Thiều. Thiều muốn đi, Tiết giữ lại, đóng cửa khóa chặt; Thiều vì thế ở lại thêm chốc lát. Lúc Thiều đi, Tiết thấy cửa vẫn đóng y nguyên mà Thiều đã đi mất rồi. Thiều từ biệt Tiết, nói: "Nay ta đang làm Tu văn lang, phải giữ chức vụ, không đến được nữa." Tiết nắm tay Thiều, thấy tay mềm yếu, nắm vào có cảm giác. Rồi hai người chia tay, từ đó bặt hẳn. (Trích Tấn thư của Vương Ẩn)

 HẠ HẦU KHẢI

 Hạ Hầu Khải tự là Vạn Nhân, bị bệnh mà chết. Trong họ nhà Khải có đứa con tên Cẩu Nô vốn nhìn thấy được ma, thấy Khải nhiều lần trở về, muốn lấy ngựa và muốn dẫn em trai là Nguyễn Công đi theo. Nguyễn trốn sang nhà Cẩu Nô, nhờ khuyên giải, đến mùa đông mới thôi.

 Con trai cả của Khải là Thống nói với người nhà: "Đêm qua con mơ thấy bị người ta trói, phải tranh cãi kịch liệt mới được tha." Nói xong, cửa buồng bỗng sáng rực như ban ngày, thấy Khải đội khăn bình thượng trách (loại khăn đầu phẳng), mặc áo đơn, đi vào ngồi như lúc còn sống, ngồi trên chiếc giường lớn ở vách phía tây, lúc buồn lúc cười, giọng y như hồi sống. Rồi ông nghiến răng ken két, nói: "Người ta coi thường nhà ta, vu cho Thống giấu chiếc áo lót của họ, nên Thống bị trói; nhờ ta sai người đến cứu mới được thoát." Khải dẫn theo mấy chục con ma, ma lớn ở bên ngoài, ma nhỏ đi theo sau Khải.

 Nguyễn kéo chiếc giường rời khỏi vách, Khải thấy, bảo Nguyễn: "Lấy giường làm gì?" Lại nói: "Nhà không có chủ thì không thành chốn ở." Nguyễn đáp: "Sao không lấy vợ?" Khải nói: "Em ở với nhau bấy nhiêu năm mà lại nói lời ấy à!" Khải lại nói: "Trong đám con cháu sẽ có một đứa hiển đạt." Nguyễn hỏi là đứa nào, Khải đáp: "Tính ý bọn trẻ chẳng đứa nào đáng vui lòng (?)." Khải gọi các cháu đến xem, nói: "Đứa nhỏ khí lực yếu, đừng để nó lại gần ta." Lại nói: "Con gái lớn có tướng quý, chớ vội gả chồng cho nó."

 Khải hỏi Nguyễn: "Em có muốn gặp đứa con gái đã chết không? Có thể gọi nó đến." Nguyễn đáp: "Con gái mất đã lâu, không muốn gặp nữa." Khải nói: "Nó nhiều lần muốn gặp cha mà bị ngăn cấm, chưa gặp được." Lại nói: "Ta vốn chưa đến lúc chết, còn những chín năm nữa. Chức ký thất (quan thư ký coi văn thư) ở cõi âm bị khuyết, họ triệu cả thảy mười người, ai không kham nổi chức vụ, chữ viết không đạt thì đều được thả về; chữ của ta đạt nên bị ép ở lại bù vào chỗ khuyết." (Trích Tấn thư của Vương Ẩn)

 LƯU THA

 Lưu Tha ở Hạ Khẩu, bỗng có một con ma đến ở nhà ông. Lúc đầu, nhân trong bóng tối, lờ mờ thấy nó hình dạng như người, mặc quần vải trắng. Từ đó về sau, cứ vài ngày nó lại đến một lần, không còn ẩn hình nữa, rồi ở luôn không đi. Nó thích ăn vụng, không gây hại gì, nhưng người nhà cũng thấy khó chịu, lúc đầu không ai dám quát mắng nó.

 Có người tên Cát Dực Tử, tính ngang ngạnh, không tin chuyện ma, đến nhà Lưu bảo chủ nhà: "Con ma nhà ông ở đâu? Gọi nó ra đây, để tôi mắng cho ông." Liền nghe trên xà nhà có tiếng động. Lúc ấy khách khứa rất đông, mọi người cùng ngẩng lên nhìn, con ma bèn lố nhố ném xuống một vật, trúng ngay mặt Dực Tử. Xem ra thì là chiếc áo lót của đàn bà con gái nhà chủ, chất dơ vẫn còn dính trên đó. Mọi người cùng cười rộ lấy làm vui. Cát hết sức xấu hổ, rửa mặt rồi bỏ đi.

 Có người bảo Lưu: "Con ma này ăn vụng, đã ăn được thì hẳn là vật có hình thể, có thể bỏ thuốc độc cho nó trúng." Lưu liền sang nhà khác nấu cây dã cát (một loại cây có độc tính rất mạnh), lấy hai thăng (thăng: đơn vị đo dung tích) nước cốt, lén mang về. Gần tối, ông sai nấu cháo trộn vào, đặt trên chiếc ghế nhỏ, lấy chậu úp lại. Sau đó nghe con ma từ ngoài vào, lật chậu lấy cháo ăn, ăn xong ném vỡ cái bát rồi đi ra. Một lát sau nghe con ma nôn mửa ở đầu nhà, trợn mắt giận dữ khác thường, liền lấy gậy đập cửa sổ, cửa ngõ. Lưu đã phòng bị từ trước, đánh nhau với nó, nó cũng không dám vào nhà. Đến giữa canh tư thì nó bặt hẳn. (Trích Tục Sưu thần ký)

 VƯƠNG NHUNG

 An Phong hầu Vương Nhung có lần đến nhà người ta dự lễ khâm liệm (lễ mặc áo và đặt thi hài vào quan tài). Chủ nhà làm quan tài còn chưa xong, khách đến viếng đều ngồi ở nhà khách (?). Vương Nhung nằm trong xe, bỗng thấy trên không có một vật lạ như con chim, nhìn kỹ thì nó lớn dần và tiến lại gần, hóa ra là một cỗ xe ngựa đỏ, có một người ngồi trong, đội khăn, mặc áo đỏ, tay cầm cây búa. Đến mặt đất, người ấy xuống xe, đi thẳng vào xe của Vương, Vương xích ghế nhường chỗ cho ngồi.

 Người ấy nói với Vương: "Ông thần trí sáng suốt, soi xét mọi vật không gì giấu được; ta cũng có thân hình (?), nên đến theo ông. Nhưng ta muốn tặng ông một lời: phàm nhà người ta có việc khâm liệm, chôn cất, nếu không phải người thân ruột thịt thì chớ vội đến. Nếu thật bất đắc dĩ phải đến thì nên cưỡi trâu xanh, sai đầy tớ râu rậm đánh xe, hoặc cưỡi ngựa trắng thì có thể trừ được tai họa." Lại nói với Nhung: "Ông sẽ lên đến hàng tam công (ba chức quan cao nhất triều đình)." Nói chuyện hồi lâu.

 Chủ nhà đưa thi thể vào quan tài, sắp làm lễ liệm, khách khứa đều vào, con ma này cũng vào theo. Vào cửa rồi, nó cầm búa đi trên thành quan tài. Có một người thân đến bên quan tài muốn từ biệt người chết, con ma liền lấy búa đánh trúng ngay trán người ấy, người ấy ngã lăn ra đất, người hai bên phải dìu ra ngoài. Con ma ở trên quan tài nhìn Nhung mà cười. Mọi người đều thấy con ma cầm búa đi ra. (Trích Tục Sưu thần ký)

 VƯƠNG TRỌNG VĂN

 Vương Trọng Văn làm chủ bạ (chức quan coi sổ sách, giấy tờ) quận Hà Nam, nhà ở phía bắc huyện Câu Thị. Được nghỉ, ông trở về nhà, đường đi qua một vùng đầm nước, thấy phía sau có một con chó trắng. Trọng Văn rất thích, định bắt lấy, thì nó bỗng biến thành hình người, cao sáu thước (thước: đơn vị đo dài, mỗi thước thời ấy chừng hơn hai mươi phân), dáng như Phương Tướng (hình vị thần mặt mũi dữ tợn trong lễ đuổi tà ma, cũng đi đầu đám tang để xua ma quỷ), mắt đỏ như lửa, nghiến răng, nhai lưỡi, trông rất ghê tởm. Ông định đánh nó, nó khi thì lùi lại, khi thì muốn trèo lên xe. Trọng Văn sợ lắm, sai đầy tớ đánh, nhưng không làm gì được nó. Ông bèn xuống xe giúp đầy tớ cùng đánh, cũng không chế ngự nổi, sức cùng lực kiệt, không đánh được nữa, đành bỏ chạy.

 Ông báo cho nhà dân gần đó, tập hợp hơn mười người, cầm dao, đốt đuốc, cùng ông quay lại xem, thì không biết con vật ấy đã đi đâu. Hơn một tháng sau, Trọng Văn bỗng lại thấy nó, cùng đầy tớ bỏ chạy, chưa đến được nhà dân thì cả hai ngã gục xuống đất mà chết. (Trích Tục Sưu thần ký)

 Thái Bình quảng ký, hết quyển 319.

 Khâm định Tứ khố toàn thư (bộ sách tổng hợp do triều Thanh sắc lệnh biên soạn).

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video