Thiên 350 — Quyển 350

 Thái Bình quảng ký, quyển 350 — đời Tống, nhóm Lý Phưởng biên soạn — mục Quỷ, phần 35 (?)

 Hứa sinh · Hác Duy Lượng · Huyện lệnh họ Trương ở Phù Lương

 Âu Dương Mẫn · Người dân huyện Phụng Thiên

 HỨA SINH

 Mùa xuân năm Hội Xương (?) thứ nhất (năm 841, niên hiệu của vua Đường Vũ Tông), có một hiếu liêm (người được địa phương tiến cử lên kinh dự thi để ra làm quan) họ Hứa thi trượt, trở về phía đông. Anh dừng chân ở Thọ An, định nghỉ đêm ở quán Cam Tuyền. Cách quán Cam Đường chừng hơn một dặm (dặm: đơn vị đo đường thời xưa, khoảng hơn nửa cây số) về phía tây, anh gặp một ông lão áo trắng cưỡi con ngựa thanh thông (ngựa lông xanh lẫn trắng) từ phía tây đi tới, người theo hầu rất đông. Ông mặt ngà ngà say, vẻ vui vẻ, cất tiếng ngâm to:

 "Cỏ xuân um tùm, nước xuân xanh biếc,
Hoa đường dại nở hết, rụng bay như ngọc thơm.
Trước cung Tú Lĩnh, ông lão tóc bạc (?)
Vẫn còn hát khúc thái bình thời Khai Nguyên."

 Hứa sinh thúc ngựa (?) tiến lên, hỏi tên họ. Ông lão mỉm cười không đáp, lại ngâm một bài:

 "Kẻ chán đời, trốn danh tiếng,
Ai lại chịu đáp tên họ mình?
Từng nghe chuyện 'ba niềm vui' chưa? (lời người xưa: được làm người, được làm đàn ông, được sống lâu là ba niềm vui; ý nói cứ vui với điều mình có)
Mùa xuân cứ tùy tình mà vui bên đường."

 Hứa sinh biết ông ta không phải người thường, bèn không hỏi nữa, chỉ theo sau mà đi. Đi được hai, ba dặm thì trời đã tối. Đến phía tây cột mốc đường chỗ suối Phún Ngọc, ông lão cười bảo Hứa sinh: "Ta nghe nói ba, bốn vị quân tử hôm nay tìm lại chốn chơi cũ ở suối này. Hôm qua ta đã được mời, từ đây sẽ đi về phía nam. Cậu không thể cưỡi ngựa đi cùng được." Hứa sinh cố xin đi theo, ông lão không đáp, cứ thế đi. Hứa sinh thả cương theo sau. Cách quán Cam Đường hơn một dặm, anh thấy xe ngựa và người dẫn đường đứng chật cả ngã ba. Hứa sinh vẫy tránh lọng che (?) mà tiến lên. Đến đình bên suối, anh xuống ngựa, nấp dưới bụi gai, nín thở nhìn trộm. Anh thấy bốn người đàn ông: một người thần sắc trẻ trung; một người thấp nhỏ mà phong độ phóng khoáng; một người cao lớn, ít râu; một người gầy gò, nói năng và đưa mắt nhìn đều nhanh. Cả bốn đều đeo ấn vàng, dây tía (dấu hiệu của bậc quan to), ngồi trên mỏm đá phía bắc suối. Ông lão đến nơi, họ nói: "Ngọc Xuyên sao đến muộn thế?" Ông lão đáp: "Vừa rồi tôi đi dọc khe Thạch Mặc ngắm cảnh, nghỉ ngựa ở đình quán Cam Đường. Ở cây cột phía tây, tình cờ thấy một bài thơ của một thi nhân đề, tôi dừng lại ngâm đọc, bất giác lâu quá." Người ngồi đầu hỏi: "Bài gì mà được tiên sinh khen ngợi đến thế?" Ông lão đáp: "Bài thơ này như viết cho một hai vị trong tiệc này. Có đầu đề mà giấu tên người viết. Tôi thương mấy câu cuối đều có ý sâu xa." Rồi ông đọc:

 "Mây trôi thê thảm, mặt trời mờ tối (?),
Đau đớn thay tướng quân mang tội danh.
Giữa ban ngày kêu oan trước cửa vua, chẳng còn họ hàng thân thích,
Người mặc áo tang trắng nuốt hận, chỉ có học trò.
Người đẹp thầm khóc, nước mắt tràn ngập cung,
Ngựa trong chuồng hí mãi, tiếng ngựa đổi chủ.
Sáu cõi mênh mông, xót thương đất Hán,
Thân này không còn chốn nào để khóc Điền Hoành."

 (Điền Hoành: người cuối đời Tần, không chịu hàng nhà Hán mà tự sát, năm trăm môn khách của ông cũng tự sát theo; ý nói người chết oan mà không ai dám đến khóc thương.)

 Những người trong tiệc nghe xong đều lấy vạt áo, tay áo che mặt như muốn khóc òa. Người thần sắc trẻ trung nói: "Ta biết người làm thơ rồi. Chẳng phải là kẻ sĩ ở bên sông Y từng được ta nhường cơm, cởi áo cho đó sao?" (nhường cơm, cởi áo: đối đãi hết sức hậu hĩnh.) Hồi lâu, ông lão áo trắng sai chuyền chén rót rượu liên tiếp. Rượu đã mấy tuần mà mọi người trong tiệc vẫn sụt sùi chưa thôi. Ông lão áo trắng nói: "Lại qua chốn chơi cũ mà không có gì vui lòng, nên làm thơ thay cho đàn sáo." Ông sai người hầu lấy bút nghiên, rồi ra đề: "Ở suối Phún Ngọc cảm nhớ chốn chơi xưa, viết nỗi lòng; mỗi người một bài thất ngôn trường cú (thơ mỗi câu bảy chữ)."

 Ông lão áo trắng xướng trước:

 "Sắc cây, ánh sông, chiều trời tạnh,
Chốn xưa từng dạo chơi, việc còn rõ ràng.
Chuột khoét đài ngắm trăng, gai góc mọc kín,
Cỏ lấp vườn hoa, luống bờ đã san bằng.
Dấu vết vùi sâu trong cát vàng, vẫn chưa tỉnh,
Tội ghi vào sử sách, rốt cuộc mang tiếng gì?
Đau lòng thay dòng nước chảy về đông nơi cửa hang,
Vẫn còn phun tiếng ngọc lạnh như thuở ấy."

 Bài của người thần sắc trẻ trung:

 "Chim kêu, oanh hót, nỗi nhớ sao cùng,
Một đời vinh hoa chỉ trong một giấc mộng.
Lý Cố có oan, giấu trong thẻ tre mọt gặm,
Đặng Du không con, mà nối được nếp thanh cao.
Văn chương vần cao trôi theo dòng nước,
Đàn sáo tiếng thừa gửi lại côn trùng trong cỏ.
Trăng xuân chẳng biết việc người đã đổi thay,
Thong thả rủ bóng sáng chiếu cung □ (?)."

 (Lý Cố: quan đời Đông Hán, bị quyền thần Lương Ký hãm hại chết oan. Đặng Du: quan đời Tấn, gặp loạn đã bỏ con mình để cứu cháu, về sau không có con nối dõi, người đời thương ông là người tốt mà trời không thương.)

 Bài của người thấp nhỏ mà phong độ phóng khoáng:

 "Lối đào, nẻo mận đều hoang vắng thê lương,
Thăm chốn cũ, tìm cảnh mới, càng thêm tự thương.
Dẫu có áo chăn để liệm Lý Cố,
Rốt cuộc không có tờ sớ nào rửa oan cho Vương Chương.
Hồn lưu lạc còn thấy gió sương lạnh lẽo,
Xương mục luống sợ hương quế dưới trăng.
Tước trời rốt cuộc bị tước người làm lỡ,
Ai có thể kêu to mà hỏi trời xanh?"

 (Lý Cố chết oan, có học trò liều mình đến khâm liệm. Vương Chương: quan đời Tây Hán, dâng thư chống quyền thần Vương Phượng, bị hại chết trong ngục. Tước trời và tước người: theo Mạnh Tử, "tước trời" là đức nhân nghĩa, trung tín; "tước người" là chức tước công khanh do người ban.)

 Bài của người gầy gò, nói năng và nhìn ngó nhanh nhẹn:

 "Hoa rụng lặng lẽ, cỏ mọc triền miên,
Bóng mây, ánh núi vẫn y như xưa.
Nhà đổ, nền sụp, chuột đá mới làm hang,
Cung ngập nước, dẫn suối từ núi cũ.
Tự mình lên tới mây xanh, thẹn với tước trời,
Đầu bạc cùng về một chỗ, cảm thương người hiền thuở trước.
Buồn bã thay vầng trăng nửa đêm trong rừng,
Ánh sáng lẻ loi từng soi chiếu chiếu đọc sách."

 ("Đầu bạc cùng về": điển Phan Nhạc và Thạch Sùng đời Tấn là bạn thân, về sau cùng bị giết một lúc.)

 Bài của người cao lớn, ít râu:

 "Đường gai góc mới, cổng gỗ cũ,
Lại dừng xe cao, cùng nhau một chén (?).
Xương lạnh chưa thấm mưa móc mới,
Gió xuân không nuôi lớn được cỏ lan đã tàn.
Tấm lòng son há đành chôn vùi nơi đất tối,
Mặt trời ban ngày rốt cuộc mong soi tới chậu úp.
Trân trọng thay bạn bè Kim Cốc năm xưa,
Cùng đến bên suối nói chuyện hồn côi."

 (Chậu úp: ánh sáng không lọt vào được, ví nỗi oan không được soi xét. Kim Cốc: khu vườn của Thạch Sùng đời Tấn, nơi một nhóm bạn văn chương thường tụ họp.)

 Thơ làm xong, ai nấy tự ngâm, kéo dài đến bốn lần, tiếng vang động cả núi và hang. Chốc lát, chim quái, cú vọ rủ nhau kêu chiêm chiếp, cáo lớn, chồn già lần lượt kêu gào. Một lát sau, đoàn phu dắt la từ phía đông đi tới, tiếng chuông đồng vang dội khắp chỗ ngồi. Mọi người đều gọi đầy tớ và ngựa, rất vội vã, buồn thảm không nói một lời, che mặt khóc, vịn yên lên ngựa, rồi như khói sương tan khỏi sân (?). Hứa sinh bèn ra khỏi bụi gai, tìm lại đường cũ, thấy con ngựa của mình đang gặm cỏ bên khe, đứa tiểu đồng ngủ say ở góc đường. Trời chưa sáng anh đã đến quán Cam Tuyền. Bà chủ quán hỏi sao lại đi đêm, Hứa sinh kể lại hết mọi chuyện. Bà nói: "Đêm qua, canh ba, có người phi ngựa, xách bình đến mua rượu của tôi, phải chăng là họ?" Mở hòm ra xem thì thấy toàn là tiền giấy (?). (Trích từ sách Toản dị lục.)

 HÁC DUY LƯỢNG

 Người dân Kinh Châu tên Hác Duy Lượng, tính thô lỗ, hay hăng hái đánh lộn. Năm Hội Xương thứ hai (năm 842), vào ngày Hàn thực (tiết "ăn đồ nguội", khoảng đầu tháng Ba âm lịch, sát trước tiết Thanh minh), anh cùng bọn bạn đi chơi ở ngoại thành, đá cầu, đấu sức, say rượu nằm ngủ giữa đám mồ mả, nửa đêm mới tỉnh. Lúc sắp về, anh thấy bên trái đường có một ngôi nhà rất thấp bé, tồi tàn, tuy thắp đèn mà khá tối. Anh bèn đến xin nước uống. Có một người đàn bà, nét mặt buồn thảm, tiều tụy, ăn mặc giản dị màu trắng, đang ngồi bên đèn khâu vá. Bà mời Hác vào, hồi lâu mới nói: "Biết anh có gan dạ, nên thiếp mới dám nhờ cậy. Thiếp vốn người đất Tần, họ Trương, lấy chồng là Lý Tự Hoan, lính mộ ở phủ nha. Trong năm Đại Hòa (827–835), Tự Hoan đi đồn trú ngoài biên ải rồi không trở về. Thiếp mắc bệnh dịch mà chết, không có họ hàng thân thích, hàng xóm đem quàn tạm ở chỗ này, đến nay đã hơn một kỷ (mười hai năm), không có cách nào dời đi chôn cất. Phàm người chết mà xương thịt chưa được trở về với đất thì hồn phách không được âm ty (cơ quan cai quản người chết ở cõi âm) ghi vào sổ, cứ lìa tan (?) mơ hồ như trong mộng, như lúc say. Nếu anh giúp được cho hài cốt thiếp được trở về lòng đất nơi suối vàng, để hồn có chỗ nương tựa, thì tâm nguyện của thiếp đã xong." Hác nói: "Tôi làm ăn vốn nghèo, sức không lo nổi, biết làm sao?" Người đàn bà nói: "Thiếp tuy đã làm ma (?) nhưng không bỏ việc kim chỉ, tự lo được việc này. Thiếp thường may áo đi mưa, làm thuê cho nhà họ Hồ đã mấy năm nay, dành dụm được mười ba vạn đồng, chi việc chôn cất là đủ, còn có thừa." Hác nhận lời rồi về. Sáng hôm sau, anh đến hỏi nhà họ Hồ, mọi dấu vết đều khớp, bèn kể lại hết. Hai người liền cùng nhau đến chỗ quàn, phá nấm đất chôn tạm ra xem, thấy tiền lẻ vun quanh quan tài, số lượng đúng như lời bà nói. Người họ Hồ và Hác vừa thương xót vừa lấy làm lạ, lại đi quyên góp thêm tiền trong đám bạn bè, gộp được hai mươi vạn, làm tang lễ thật chu đáo, chôn bà ở đồi Lộc Đỉnh. Đêm ấy bà hiện về báo mộng cho người họ Hồ và Hác. (Trích từ sách Dậu Dương tạp trở.)

 HUYỆN LỆNH HỌ TRƯƠNG Ở PHÙ LƯƠNG

 Huyện lệnh (quan đứng đầu một huyện) họ Trương ở Phù Lương có gia sản trải khắp vùng Giang Hoài (vùng giữa sông Trường Giang và sông Hoài), vàng chất, thóc dồn nhiều không đếm xuể. Hết nhiệm kỳ, ông lên kinh đô. Ông thường cho người đi trước một chặng để sắp sẵn chỗ nghỉ ngơi, của ngon trên rừng dưới biển bày đủ cả. Đến Hoa Âm, phu hầu dựng màn trướng, bày chén rượu, vò rượu; đầu bếp nướng dê vừa chín thì có một người mặc áo vàng đến chiếm chỗ mà ngồi. Phu hầu quát liên tục, hắn vẫn không đổi sắc mặt. Bà chủ quán nói: "Bây giờ bọn người của Ngũ phường chuyên giăng lưới bắt chim (Ngũ phường: năm sở nuôi chim ưng, chó săn cho nhà vua, người của họ hay cậy thế hoành hành) đang ngang ngược khắp vùng Quan Nội (vùng quanh kinh đô Trường An), người này là bọn ấy, đừng tranh với hắn." Phu hầu đang định đi tìm kẻ cầm đầu của hắn để trách thì Trương lệnh đến, bèn kể lại hết chuyện người áo vàng. Trương lệnh nói: "Đừng quát." Ông gọi người áo vàng lại, hỏi: "Từ đâu tới?" Người áo vàng chỉ vâng vâng dạ dạ. Ông giục hâm rượu; rượu đến, ông lấy chén vàng lớn mời hắn uống. Hắn tuy không cảm ơn nhưng dường như có vẻ hổ thẹn. Uống xong, hắn nhìn chằm chằm vào món dê nướng không rời mắt. Trương lệnh tự tay cắt thịt mời hắn; ăn hết cả một cái đùi mà vẫn chưa có vẻ no. Ông lại lấy mười bốn, mười lăm cái bánh trong hộp cho hắn ăn. Tất cả hắn uống hơn hai đấu rượu (đấu: đơn vị đo dung tích thời xưa). Rượu ngà ngà, hắn bảo Trương lệnh: "Bốn mươi năm trước tôi từng được một bữa no say ở Đông Điếm, đến hôm nay mới lại được thế này." Trương lệnh rất lạ, bèn ân cần hỏi họ tên. Hắn đáp: "Tôi không phải người, mà là viên lại có việc áp giải sổ người chết ở Quan Trung." Trương lệnh kinh hãi, hỏi duyên cớ. Hắn nói: "Thái Sơn (theo tín ngưỡng xưa, thần núi Thái Sơn cai quản hồn người chết) gọi hồn người, đem sổ ghi tên những người sắp chết giao cho các nhạc (thần các ngọn núi lớn), sai tôi mang đi." Trương lệnh nói: "Có thể cho tôi xem qua được không?" Hắn đáp: "Xem trộm qua cũng chẳng hại gì." Rồi hắn mở túi da, lấy ra một cuộn giấy. Dòng đầu ghi: "Quan chủ quản Thái Sơn gửi công văn đến phủ Kim Thiên" (Kim Thiên: tước hiệu của thần núi Hoa Sơn, tức Tây Nhạc). Dòng thứ hai ghi: "Kẻ tham tiền, thích giết, thấy lợi quên nghĩa: nguyên huyện lệnh huyện Phù Lương là Trương mỗ" — chính là ông Trương.

 Trương lệnh thấy tên mình, liền van xin sứ giả: "Đời người dài ngắn có hạn, ai dám tiếc cái chết. Nhưng tôi đang tuổi bốn mươi, độ sung sức làm quan, chưa hề lo liệu cho cái chết, gia nghiệp lại lớn mà chưa biết giao cho ai. Có cách nào kéo dài kỳ hạn chăng? Trong túi tôi tính ra không dưới mấy chục vạn, xin dâng hết cho ngài." Sứ giả nói: "Ơn một bữa cơm thật nên báo đáp, còn món quà trăm vạn thì tôi dùng vào việc gì? Nay có vị tiên quan (vị quan trên cõi tiên) là Lưu Cương bị đày ở núi Liên Hoa, ông nên lần mò đến thẳng đó kêu khóc van xin, nhờ ông ấy dâng tấu chương (tờ sớ dâng lên Thượng đế xin xét lại). Ngoài cách ấy ra thì không còn kế gì. Hôm qua tôi nghe nói Kim Thiên vương đánh bạc với thần Nam Nhạc, thua hai mươi vạn, đang bị đòi riết. Ông có thể đến miếu thần núi, hứa dâng một khoản thật hậu, ắt thần sẽ ra sức nói giúp với tiên quan. Dù sức thần không tới thì ông cũng được mở lối đi dưới núi Liên Hoa. Nếu không, gai góc rậm rạp, sông núi cách trở, chẳng ai đến được."

 Trương lệnh bèn mang lễ vật tam sinh (bò, dê, lợn dùng để tế) phi ngựa đến miếu thần núi, hứa dâng một nghìn vạn, rồi đi thẳng đến Liên Hoa, tìm được một lối nhỏ, đi mấy chục dặm. Đến chân đỉnh núi, rẽ về hướng đông nam thì có một ngôi nhà tranh, thấy một đạo sĩ (người tu theo Đạo giáo) ngồi tựa ghế. Đạo sĩ hỏi Trương lệnh: "Kẻ xương thịt sắp mục, hồn mất thần hao, sao lại đến được đây?" Trương lệnh nói: "Chuông đã điểm, nước trong đồng hồ đã cạn (ý nói đời mình sắp hết), như hạt sương chỉ chốc lát là khô. Trộm nghe tiên quan có thể đưa hồn phách trở lại xương mục, đắp da thịt lại cho hài cốt khô. Ngài đã có lòng thương sự sống, há lại tiếc chút sức dâng một tờ tấu?" Đạo sĩ nói: "Ta trước kia làm quyền thần triều Tùy, chỉ vì một lần dâng tấu mà bị đày ở đây. Ngươi có ơn đức gì với ta mà muốn hãm ta thành ông già núi lạnh (ý nói bị đày ở nơi hoang vắng mãi mãi)?" Trương lệnh càng van xin tha thiết, tiên quan nét mặt rất giận. Chợt có sứ giả mang một hộp thư đến, đó là thư của Kim Thiên vương. Tiên quan đọc thư, cười nói: "Lời gửi gắm đã đến rồi, khó mà không theo." Ông gọi sứ giả bảo về báo lại: "Chớ để ta lại bị Thượng đế khiển trách nữa đấy." Rồi ông mở hộp ngọc, viết một tờ tấu, thắp hương lạy hai lạy mà gửi đi. Khoảng thời gian một bữa ăn, phủ trời gửi xuống lời đáp, bên trên có ghi chữ "triệt" (nghĩa là đã xét, cho thông qua). Tiên quan lại thắp hương lạy hai lạy rồi mở ra, trong ghi:

 "Trương mỗ phụ bỏ tổ tông, trộm mượn danh vị, không đoái hoài lễ pháp, cẩu thả chiếm lấy vinh hiển chức quan; lại hèn hạ, tích trữ nhiều của, gian trá không thật. Giữ chức quan cai trị một huyện trăm dặm vốn đã là chiếm chỗ không xứng; giàu đến nghìn cỗ xe nay là do kiếm được bằng đường bất chính. Nay xét tội đã rõ thật, hồn tàn đang chờ bị giết, cớ gì lại dâng tấu xin kéo dài mạng nó? Nhưng vì đỡ kẻ lâm nguy, cứu người chết đuối là điều đạo lớn coi trọng; nới hình phạt, tha lỗi lầm là tông chỉ của cửa đạo này; nay chiều theo ngươi, cho một kẻ dân thường tạm được vẹn toàn, mong nó đổi bỏ điều ác, may ra tự làm lại con người mới. Kẻ tham sống, xét cho kéo dài năm năm; người dâng tấu không bị ghi tội."

 Tiên quan đọc xong, bảo Trương lệnh: "Phàm tuổi thọ của người đời đều có thể đến trăm năm. Nhưng vì mừng, giận, buồn, vui làm chìm đắm nguồn lòng; yêu, ghét, ham muốn chặt mất gốc sống; lại lấy cái hay của mình để che lấp cái giỏi của người, tấc lòng đảo lộn, chốc lát biến đổi muôn chiều, tinh thần mệt mỏi, ý chí uể oải, khó giữ trọn được sự hài hòa trời ban. Giống như dòng suối nhạt bị năm vị (chua, đắng, ngọt, cay, mặn) làm vẩn đục, muốn giữ cho nó không hỏng thì sao được? Hãy gắng theo đường mà về, chớ bỏ lời ta dạy." Trương lệnh lạy từ biệt, ngẩng đầu lên thì đã không thấy đâu nữa. Ông tìm lại đường cũ, thấy đường dần bằng phẳng dễ đi. Đi hơn mười dặm, viên lại áo vàng ra đón trước mặt chúc mừng. Trương lệnh nói: "Tôi muốn báo đáp, xin cho biết họ tên." Viên lại đáp: "Tôi họ Chung, lúc sống làm phu chạy việc ở huyện Tuyên Thành, chết ở Hoa Âm, bèn bị cõi âm thu dụng, làm việc chuyển giấy tờ, bùa lệnh, vẫn vất vả như xưa." Trương lệnh nói: "Làm thế nào để ngài thoát được cảnh khổ ấy?" Đáp: "Chỉ cần ông trả lễ đã hứa với Kim Thiên vương, rồi xin rằng: 'Xin cho người này làm kẻ giữ cửa miếu', thì tôi được no nê đồ cúng của thần rồi. Bùa lệnh của trời tôi đã chậm trễ nửa ngày, khó mà nán lại thêm, xin từ biệt ông." Nói rồi hắn đi vào rừng cây chá phía nam miếu, được ba năm bước thì biến mất.

 Đêm ấy, Trương lệnh dừng xe ở Hoa Âm, quyết định trở về phía đông. Ông tính khoản chi để trả lễ đã hứa với Kim Thiên vương lên đến hơn hai vạn, bèn bảo người hầu: "Hai vạn đủ cho ta lương ăn đi đường mười chặng (mỗi chặng ba mươi dặm) rồi. Sao lại nhận phúc của Thượng đế ban mà còn riêng đem lễ đến cầu cạnh tượng đất?" Sáng hôm sau, ông đi về đông đến Yển Sư, nghỉ ở nhà trọ của huyện. Bỗng thấy viên lại áo vàng hôm trước cầm công văn đẩy cửa xông vào, quát Trương lệnh: "Sao lại dối trá đến thế! Nay tai họa đến rồi. Vì ngươi không trả lễ (?) đã hứa, khiến ta báo ơn một bữa cơm mà không được trọn vẹn trước sau, trong lòng uất ức, đau như bị nọc độc châm." Nói xong thì biến mất. Chốc lát sau, Trương lệnh phát bệnh, viết thư để lại cho vợ con, chưa viết xong thì chết. (Trích từ sách Toản dị ký.)

 ÂU DƯƠNG MẪN

 Cách Thiểm Châu ba mươi dặm về phía đông vốn không có quán trọ. Khách đi đường có khi chiều tối đến đây thì lại có người từ xa ra đón về cho nghỉ trọ; sáng ra đi tiếp, thường có người chết. Có người khách trong châu là Âu Dương Mẫn đến đây lúc chập tối, con quỷ ấy liền hóa làm một ông lão ra đón về nhà. Quá nửa đêm, ông lão đến chỗ khách hỏi chuyện quê quán, rồi đem rượu và thịt nướng ra đãi. Khách thong thả nói đến chuyện âm đức (việc làm tốt hay xấu được quỷ thần ngầm ghi nhận và báo ứng), ông lão tỏ vẻ rất kinh hãi, hổ thẹn. Khách lấy làm lạ, bèn hỏi: "Quỷ thần có thể hại người không? Người có thể hại quỷ không?" Ông lão đáp: "Việc của quỷ thần, người không biết được thì sao hại được? Thần thì ắt không chịu vô cớ hại người. Còn kẻ nào hại người, e đó là yêu quái, cũng như bọn trộm cướp ở trần gian thôi. Nếu yêu quái hại người mà thần sáng suốt nghe biết thì ắt không dung tha, chẳng khác gì trộm cướp phải chịu phép nước." Ông lão lại tỏ vẻ lo lắng lắm. Khách càng lạ, bèn nói với ông lão: "Nếu ta biết chỗ yêu quái ở, ắt sẽ tố lên thần trên để diệt sạch chúng." Ông lão bất giác đứng dậy lạy, dập đầu nói: "Kẻ ấy chính là tôi (?). Tôi lo đến sáng ngài sẽ không dung tha, nay may mong ngài rủ lòng thương mà tha cho." Rồi ông dâng cho khách một quyển sách, nói: "Sách này biết trước vận số trị vì của các bậc đế vương, xin ngài gìn giữ, quý trọng." Khách nhận sách, đến sáng thì không từ biệt mà ra đi; ngoảnh lại nhìn thì chỉ là một ngôi mộ đổ nát. Sách ấy viết bằng chữ triện (lối chữ cổ, nét cong, khó đọc). Về sau khách nhờ người dịch ra, truyền lại ở đời. (Trích từ sách Tiêu Tương lục.)

 NGƯỜI DÂN HUYỆN PHỤNG THIÊN

 Năm Hội Xương thứ năm (năm 845), ở thôn Quốc Thịnh, huyện Phụng Thiên, có người dân họ Lưu mắc bệnh điên, lúc phát bệnh thì chạy lung tung, không tránh cả giếng lẫn hào. Nhà anh mời thầy cấm chú (thầy dùng bùa chú để chữa bệnh, trừ tà) là Hầu Công Mẫn đến chữa. Công Mẫn vừa đến, Lưu bỗng đứng dậy nói: "Ta tạm ra ngoài một lát, không cần ngươi chữa." Rồi anh cầm đòn gánh củi ra ruộng, cởi trần, vác đòn gánh như đang buộc vật gì. Hồi lâu anh trở về, cười nói: "Bệnh ta khỏi rồi. Vừa rồi ta đánh rơi một cái đầu, đã chôn ở ngoài ruộng." Anh em trong nhà và thầy chú vẫn cho là anh điên, bèn cùng ra xem thử. Lưu đào lên một cái đầu lâu, trên còn mười mấy sợi tóc đỏ. Bệnh của anh quả nhiên khỏi hẳn. (Trích từ sách Dậu Dương tạp trở.)

 Hết quyển 350 sách Thái Bình quảng ký.

 Khâm định Tứ khố toàn thư (bộ sách lớn do triều đình nhà Thanh sắc lệnh biên soạn).

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video