Thái Bình quảng ký (bộ sách lớn đời Tống, gom chép các truyện kể và chuyện lạ từ nhiều sách xưa), quyển 374. Đời Tống, Lý Phưởng cùng nhiều người biên soạn. Mục Linh dị (những chuyện linh thiêng, kỳ lạ).
Miết Linh. Quán Ngọc Lương. Hang Tương.
Nước ở Lỗi Dương. Tôn Kiên được đất táng. Nhiếp Hữu.
Bát trận đồ. Rùa đá bên bờ biển. Đá xây Điếu Đài.
Cô gái ở Phần Thủy. Con gái vua Ba Tư. Trình Nhan.
Đá rơi ở huyện Văn Thủy. Tượng chân dung vua (Huyền) Tông (?). Hoa sen ở Du Châu.
Ngựa ngọc. Bạn tu ở Hoa Sơn. Em họ Trịnh Nhân Bản. Nhà sư ở Sở Châu. Con nhà họ Hồ. Tiên chủ nước Thục họ Vương. Người câu cá ở Lư Sơn. Quế Tòng Nghĩa. Hạc gỗ ở núi Kim Tinh. Ông lão Vương bán bánh. Lúa ở Đào Lâm. Vương Diên Chính.
Người kiếm củi ở Hồng Châu.
Miết Linh
Miết Linh chết ở nước Sở. Xác trôi ngược dòng lên đến chân núi Mân Sơn thì bỗng sống lại, rồi ra mắt Vọng Đế (vua nước Thục thời cổ). Vọng Đế cử ông làm tướng (tức tể tướng, quan đứng đầu triều đình giúp vua trị nước). Bấy giờ núi Vu Sơn chắn ngang dòng sông, dân Thục nhiều người bị lũ lụt. Miết Linh bèn đục núi Vu Sơn, mở cửa Tam Hiệp (ba hẻm núi lớn trên sông Trường Giang) cho nước sông Thục thoát đi, dân mới có đất khô để ở. Về sau Vọng Đế cho Miết Linh làm thứ sử (quan đứng đầu một châu), gọi là Tây Châu hoàng đế. Vì Miết Linh có công lớn, Vọng Đế nhường ngôi cho ông, hiệu là Khai Minh thị. (Trích sách Thục ký.)
Quán Ngọc Lương
Thời Hán Vũ Đế, dân ở núi Ngọc Tứ thấy núi rất linh thiêng: mỗi khi gặp hạn hán hay nạn châu chấu, họ cầu khấn thì lần nào cũng được ứng nghiệm. Họ bàn với nhau: "Nên dựng một đạo quán (đền thờ của Đạo giáo) để nêu rõ dấu thiêng."
Dựng xong điện thì còn thiếu một cây xà nóc ở giữa. Dân trong ấp đi tìm gỗ quý, mấy chục ngày vẫn chưa được. Bỗng một đêm sấm sét nổ vang, gió thổi dữ dội, đến sáng mới tạnh. Trời giáng xuống một cây xà bằng ngọc trắng, đo vừa khít, nằm chắc chắn trên nóc, ánh sáng lóng lánh chói mắt. Vì thế quán được gọi là quán Ngọc Lương (nghĩa là "xà ngọc").
Đến thời Ngụy Vũ Đế (tức Tào Tháo), vua sai sứ đến lấy cây xà. Sứ đến cổng núi, còn cách quán vài dặm thì đúng giữa trưa, sấm chớp nổ dữ dội, nóc điện nứt ra. Cây xà hóa thành rồng trắng, xé mây khói bay đi, rồi lặn mất dưới ngọn núi phía đông quán.
Trong năm Vĩnh Gia đời Tấn, có một người họ Đới, không rõ con nhà ai, vốn thích rong chơi hang núi. Tình cờ ông đi vào dưới chân núi Uất Mộc, thấy hai tảng đá xanh đỡ một cây xà ngọc trắng dưới vách đá. Ông cúi sát xuống nhìn, lấy tay sờ, thấy trên xà có năm dòng chữ đỏ, đều là "thiên văn vân triện" (lối chữ thần bí của Đạo giáo, tương truyền là chữ của trời, nét uốn lượn như mây). Ông thử lấy rìu gõ thì tiếng vang như chuông, lại như sấm, rồi vảy rồng dựng cả lên. Ông kinh sợ, chạy đi báo cho người khác; quay lại tìm thì không biết xà ở đâu nữa.
Đầu năm Đại Lịch đời Đường, có Hoàng Sinh người Vô Dao (?) đi săn cũng nhìn thấy. Về sau nhiều lần có người trông thấy, nhưng đều không kể cho ai (?). Từ khi xà ngọc bay đi, chỗ ấy không ai ở được, vì thú dữ và rắn độc kéo đến quấy phá. (Trích sách Ngọc Tứ sơn lục.)
Hang Tương
Trong hang Tương có đất đen. Năm nào hạn hán, người ta cùng nhau be nước cho tràn vào lấp hang. Hang ngập nước thì mưa lớn đổ xuống ngay. (Trích Sưu thần ký của Can Bảo.)
Nước ở Lỗi Dương
Huyện Lỗi Dương có một ghềnh gọi là ghềnh Mưa. Mỗi khi huyện bị hạn, dân cùng nhau be lấp ghềnh ấy thì mưa lành đổ xuống khắp nơi. Nếu chỉ một làng be lấp thì mưa cũng chỉ đổ riêng cho làng ấy (?). Cầu ở đâu thì mưa ứng ở đó, chắc chắn như hai nửa thẻ tín ráp khớp vào nhau. (Trích Kinh Châu ký của Thịnh [Hoằng] Chi.)
Tôn Kiên được đất táng
Tôn Kiên mất cha, đi tìm đất để chôn. Bỗng có một người đến hỏi: "Ông muốn con cháu làm chư hầu (vua chư hầu, người được phong đất cai trị một vùng) suốt trăm đời, hay muốn làm hoàng đế bốn đời?" Kiên đáp: "Muốn làm hoàng đế." Người ấy bèn chỉ một chỗ, vui vẻ rồi biến mất. Kiên lấy làm lạ, làm theo lời.
Bấy giờ ở Phú Xuân bỗng nổi lên một bãi cát. Đến khi Kiên được bổ làm giám thừa (chức quan phó, giúp việc cho quan chính), xóm giềng tiễn ông trên bãi cát ấy. Các cụ già nói: "Bãi cát này hẹp mà dài, sau này ông sẽ làm Trường Sa." (Chơi chữ: "cát dài", nói theo chữ Hán là "trường sa", trùng với tên đất Trường Sa.) Quả nhiên về sau Kiên dấy nghĩa binh ở Trường Sa. (Trích sách Dị uyển.)
Nhiếp Hữu
Nhiếp Hữu người Tân Cam, lúc nhỏ nhà nghèo. Một lần đi săn, ông thấy một con hươu trắng, bắn trúng; sau đó lại thấy mũi tên cắm vào một cây tử.
Bát trận đồ
Phía chợ tây Quỳ Châu (?) nhìn xuống bờ sông. Dưới bãi cát đá ở đó có Bát trận đồ của Gia Cát Lượng (thế trận tám cửa do Gia Cát Lượng xếp bằng đá). Đá được bày theo các thế trận: thế giương ra như cái nia, thế xòe như đôi cánh, thế hình con ngỗng, thế hình con hạc. Các hàng đá vẫn còn nguyên, rõ ràng.
Khi nước trong các hẻm núi dâng lớn, lúc tuyết ở đất Tam Thục (vùng Tứ Xuyên ngày nay) tan, nước cuộn chảy mênh mông, không sao tả xiết. Cây lớn mười người ôm, thân cây khô dài cả trăm trượng, cối đá vỡ, đá tảng to đều theo sóng trôi xuống lấp kín lòng sông. Nước dâng ngang bờ, người phải chạy lên núi. Như vậy thì những đống đá chất kia chắc hẳn bị cuốn đi hết.
Thế nhưng khi nước rút, sông phẳng lặng, mọi vật đều đã đổi khác, riêng những đống đá nhỏ của trận đồ Gia Cát vẫn xếp thành hàng lối như cũ. Đã sáu bảy trăm năm như thế, năm nào cũng bị nước xói rửa, xô đẩy, vậy mà đến nay vẫn không suy suyển. (Trích sách Gia thoại lục.)
Rùa đá bên bờ biển
Bên bờ biển có một con rùa đá lớn, dân gian truyền rằng do Lỗ Ban (người thợ khéo nổi tiếng thời Xuân Thu) làm ra. Mùa hè rùa xuống biển, mùa đông lại lên nằm trên núi. Thơ của Lục Cơ có câu: "Rùa đá còn luôn nhớ biển, ta há lại quên quê nhà." (Trích sách Thuật dị ký.)
Lại một chuyện nữa
Phía bắc huyện Lâm Ấp có tấm bia mộ của ông Hoa. Về sau bia mất, chỉ còn lại quy phu (bệ đá tạc hình con rùa để đội bia). Thời nhà Triệu họ Thạch (tức nhà Hậu Triệu), con rùa này đêm đêm thường cõng bia xuống nước, đến sáng mới lên, trên mình thường bám bèo và rong. Có người rình xem, quả thấy rùa xuống nước, bèn la lên. Rùa liền bỏ chạy, làm bia rơi xuống gãy mất. (Trích sách Dậu Dương tạp trở.)
Đá xây Điếu Đài
Tháng hai năm Đại Nghiệp thứ bảy (đời vua Tùy Dạng Đế), lúc mới xây Điếu Đài (đài câu cá của vua), có rất nhiều thuyền chở đá. Lính phu kiệt sức vì lao dịch, tiếng than thở vang khắp đường sá. Bấy giờ thuyền chở đá đến chân núi bên bờ đông sông để lấy đá về chất làm nền Điếu Đài. Bỗng hơn mười tảng đá to như con trâu từ đỉnh núi bay xuống, rơi vào trong thuyền, nằm ngay ngắn như có người đặt, mà thuyền không hề hư hại. (Trích sách Đại Nghiệp thập di.)
Cô gái ở Phần Châu
Cuối đời Tùy, người ta xây thành Phần Châu. Chỉ riêng góc tây nam không sao khép lại được: sáng xây xong thì chiều lại đổ, cứ thế mấy lần. Trong thành có một bé gái mười hai, mười ba tuổi nói với người nhà: "Nếu không có con vào xây thành thì không bao giờ khép lại được." Người nhà không tin, xóm giềng chê cười. Sau đó thành xây lại vẫn đổ như trước. Bé gái nói: "Hôm nay con sẽ chết. Chết rồi hãy bỏ con vào vò, chôn ở chỗ đang xây." Nói xong thì mất. Người nhà làm theo lời, chôn cô xuống. Chôn xong, họ đắp tường bằng ván (cách xây tường đất: kẹp đất giữa hai tấm ván rồi nện chặt), thành không đổ nữa. (Trích sách Quảng cổ kim ngũ hành ký.)
Con gái vua Ba Tư
Thành Phược Để Dã ở nước Thổ Hỏa La (một nước xưa ở vùng Trung Á) do vua Ba Tư thời cổ là Ô Đa Tập xây nên. Lúc vua mới xây, thành liền đổ. Vua than: "Ta nay không có đạo đức nên trời khiến thành này không xây nổi." Vua có một cô con gái nhỏ tên là Na Tức. Thấy cha buồn bực, cô hỏi: "Phụ vương có kẻ thù láng giềng chăng?" Vua đáp: "Ta là vua nước Ba Tư, cai quản hơn một nghìn nước. Nay đến đất Thổ Hỏa La, muốn xây thành này để lưu công muôn đời, nhưng việc không như ý nên ta mới buồn."
Cô gái nói: "Xin phụ vương đừng lo. Sáng mai hãy sai thợ xem dấu chân con đi qua mà xây theo, thành sẽ đứng vững." Vua lấy làm lạ. Sáng hôm sau, cô dậy đi về phía tây bắc, tự chặt ngón út tay phải, máu nhỏ xuống thành vệt. Thợ theo vết máu mà xây, thành không đổ nữa. Cô gái bèn hóa thành thần biển. Biển ấy nay vẫn còn, ở dưới chân đồn, nước trong như gương, chu vi hơn năm trăm bộ (bộ: đơn vị đo chiều dài, mỗi bộ khoảng một mét rưỡi). (Trích sách Dậu Dương tạp trở.)
Trình Nhan
Trình Nhan thuê nhà ở phường Tân Xương. Ông chờ triều đình xét chọn bổ làm quan mà mãi không được, đã nghèo lại thêm bệnh. Có một bà lão nói với ông: "Ông nghèo lại bệnh, ta cứu được. Ta còn có thể kiếm vợ cho ông nữa." Nói xong bà bỏ đi. Đêm ấy vào canh ba, quả có người gọi: "Ông Trần Thượng sai mang lễ vật tới." Nhan không hiểu vì sao, mở cửa ra thì người ấy đưa vào mấy chục cuộn lụa. Nhan hỏi Trần Thượng là ai, người đưa tin đáp: "Là thầy thuốc." Rồi người ấy gửi thêm một viên thuốc, dặn đeo vào người thì chữa được mọi bệnh. Nhan đeo vào, quả nhiên khỏi bệnh.
Mấy hôm sau, vào buổi tối, một cơn gió xoáy lớn ập vào nhà Nhan. Chốc lát gió lặng, thấy có ba cỗ kiệu, một cô gái cùng ba người hầu gái đi theo. Hỏi duyên cớ, cô gái đáp: "Tôi là con gái ông Triệu, người đỗ khoa Minh kinh (khoa thi về kinh sách Nho giáo), ở huyện Phù Dư, Việt Châu. Cha mẹ gả tôi cho Trình Nhan, nguyên huyện úy (quan coi việc giữ trật tự, bắt trộm cướp trong huyện) huyện Phù Dư, thì bị gió lớn thổi đến đây." Nhan không biết đưa cô đi đâu, bèn lấy làm vợ. Về sau đem chuyện ấy dò hỏi lại thì quả đúng như vậy: ở Việt Châu vốn có một người trùng họ tên với Nhan. (Trích sách Văn kỳ lục.)
Đá rơi ở huyện Văn Thủy
Tháng mười năm Trinh Quán thứ mười tám đời Đường, ở huyện Văn Thủy trời nổi sấm lớn, trong mây rơi xuống một hòn đá to bằng đầu chày giã gạo, sống lưng cao, bụng phẳng. Huyện thừa (quan phó của huyện) Trương Hiếu Tĩnh dâng sớ tâu lên. Bấy giờ có một vị sư trưởng lão (?) chùa Bồ Đề ở nước Ma Già Đà (một nước xưa ở Ấn Độ), thuộc Tây Vực, đến kinh đô phía tây, nổi tiếng học rộng. Vua sai hỏi, vị sư đáp: "Đây là thức ăn của rồng. Hai con rồng tranh nhau nên làm rơi xuống." (Trích sách Pháp uyển châu lâm.)
Tượng chân dung vua (Huyền) Tông (?)
Tượng chân dung vua (Huyền) Tông (?) làm bằng lối giáp trữ (kỹ thuật dán nhiều lớp vải gai tẩm sơn ghép với gỗ), vốn đặt ở huyện Chu Chí. Trong năm Trinh Nguyên, bỗng có một nhà sư như người điên cõng tượng đến đặt ở cung Tiềm Long tại huyện Vũ Công. Cung ấy là nhà cũ của vua Thần Nghiêu (tức Đường Cao Tổ Lý Uyên, người lập ra nhà Đường), nay đã thành chùa. Tượng chỉ mặc áo the đỏ, đầu quấn khăn vải mà thôi.
Sư trong chùa kể: năm Trang Tông vào Biện Châu, năm Minh Tông vào Lạc Dương, rồi năm Thanh Thái quân kéo về đông theo sông Triền, trên trán tượng đều có mồ hôi chảy ra. Học sĩ (quan văn chuyên lo việc văn thư, sách vở cho triều đình) Trương Hãng từng nghe chuyện ấy mà không tin. Đến khi đi qua Vũ Công, ông nhìn kỹ thì quả đúng như lời. Ông lại ngờ là do mưa dột, nhưng trên khăn quấn đầu lại không có nước. Từ sau năm Thiên Phúc, mồ hôi ấy mới dứt hẳn.
Ở huyện Cao Lăng còn có ruộng vườn của tổ tiên vua Thần Nghiêu, nay cũng đã thành cung quán. Ở đó có một cây bách. Tương truyền khi Cao Tổ còn nằm trong tã, mẹ đặt ngài dưới bóng cây bách rồi đi đưa cơm ra ruộng. Lúc đưa cơm về, mặt trời đã xế mà bóng cây vẫn không dời đi, chính là cây bách bây giờ. Sử sách không chép, chỉ do các cụ già kể lại. (Trích sách Ngọc đường nhàn thoại.)
Hoa sen ở Du Châu
Cách Du Châu trăm dặm về phía tây, trên núi đá phía bắc chùa Tương Tư có mười hai dấu chân Phật, mỗi dấu dài chừng ba thước, rộng một thước một tấc, sâu chín tấc, giữa có vân hình con cá. Tháng mười năm Trinh Quán thứ hai mươi, trong dòng suối cạnh chùa, cách Phật đường hơn mười bước về phía bắc, bỗng mọc lên hoa sen đỏ, mặt hoa rộng ba thước. Khách qua lại ai cũng khen lạ. Hoa nở suốt một tháng không tàn.
Xưa đời Tề, ở phía đông thành Kinh Châu có giếng Thiên Tử từng tuôn ra gấm. Bấy giờ trai gái lấy về dùng, thấy không khác gì gấm thường; qua một tháng thì hết. Đó cũng là chuyện cùng loại. (Xem sách Tề Xuân thu của Ngô Quân.)
Ngựa ngọc
Thẩm Truyện Sư làm tiết độ sứ (quan đứng đầu một trấn lớn, nắm cả binh quyền lẫn việc cai trị) trấn Tuyên Vũ. Một hôm, trước nhà chính bỗng có tiếng ngựa hí, nghe rất gần, nhưng tìm không thấy. Hôm khác tiếng hí lại càng gần, như ở ngay dưới nền nhà. Đào sâu hơn một trượng thì gặp một hang trống nhỏ, trong đó có một con ngựa ngọc cao hai ba tấc, dài bốn năm tấc. Nó hí lên như tiếng ngựa khỏe. Phía trước nó có chu sa (một loại khoáng chất màu đỏ) nghiền vụn đựng trong máng vàng. Phân của nó to như hạt đậu xanh, màu đỏ ánh vàng. Ông Thẩm thường cho nó ăn chu sa. (Trích sách Văn kỳ lục.)
Bạn tu ở Hoa Sơn
Xử sĩ (người có học mà không ra làm quan) Nguyên Cố kể: đầu năm Trinh Nguyên, ông từng cùng bạn tu đạo đi chơi núi Hoa Sơn. Trong hang núi, họ thấy (một khúc chân của) một người (?), mang tất và giày còn rất mới, chỗ đứt như ở đầu gối mà không hề có vết thương. (Trích sách Dậu Dương tạp trở.)
Em họ Trịnh Nhân Bản
Trong năm Thái Hòa đời Đường, em họ của Trịnh Nhân Bản (không nhớ họ tên) thường cùng một người tú tài (người đi học, học trò) họ Vương đi chơi núi Tung Sơn. Họ vịn dây leo, vượt khe suối, càng đi cảnh càng vắng vẻ, xa xôi, rồi bỗng lạc đường về. Trời tối mà không biết đi đâu. Đang đứng ngập ngừng, chợt nghe trong bụi cây có tiếng ngáy. Vạch bụi nhìn vào, họ thấy một người mặc áo vải trắng rất sạch, gối đầu lên một bọc đồ, đang ngủ say.
Họ bèn gọi: "Chúng tôi tình cờ đi vào lối này, bị lạc đường. Ông có biết đường ra quan đạo (đường cái lớn của nhà nước) không?" Người ấy ngẩng đầu nhìn qua, không đáp, lại ngủ tiếp. Họ gọi thêm mấy lần, người ấy mới ngồi dậy, quay lại bảo: "Lại đây." Hai người bèn đến gần và hỏi ông từ đâu tới.
Người ấy cười nói: "Các ông có biết mặt trăng do bảy thứ báu (thất bảo: bảy thứ quý trong nhà Phật như vàng, bạc, lưu ly, ngọc...) hợp thành không? Mặt trăng tròn như hòn bi, ánh sáng của nó phần lớn là do mặt trời rọi vào những chỗ lồi. Thường có tám vạn hai nghìn hộ lo việc sửa sang mặt trăng, ta là một người trong số đó." Rồi ông mở bọc, trong có mấy cái búa, cái đục và hai gói cơm nấu bằng ngọc vụn. Ông đưa cho hai người, nói: "Chia nhau ăn đi. Tuy không đủ để sống lâu, nhưng sẽ không bệnh tật." Ông đứng dậy chỉ cho hai người một lối rẽ, bảo: "Cứ theo lối này là tự khắc ra quan đạo." Nói xong thì biến mất. (Trích sách Dậu Dương tạp trở.)
Nhà sư ở Sở Châu
Trong địa phận Sở Châu có một ngọn núi nhỏ, trên núi có nhà ở mà không có nước. Nhà sư Trí Nhất đào giếng, sâu đến ba trượng thì gặp đá. Ông đục thủng đá đến lớp đất, đào sâu thêm năm mươi thước nữa thì được một khối ngọc dài một thước hai tấc, rộng bốn tấc, đỏ như hổ phách. Mỗi mặt có sáu con rùa nhỏ, ánh đỏ như ráng chiều rực rỡ, bên trong như có thể đựng được nước. Nhà sư lỡ gõ thử một góc để xem, ngọc liền rỉ máu, nửa tháng mới ngừng. (Trích sách Dậu Dương tạp trở.)
Con nhà họ Hồ
Con nhà họ Hồ ở Hồng Châu, không rõ tên. Nhà họ Hồ vốn nghèo, có năm người con. Đứa nhỏ nhất có dáng vóc to lớn khác thường. Từ khi đứa này ra đời, nhà dần đủ ăn, việc làm ruộng, trồng dâu ngày càng sung túc. Làng xóm ai cũng lấy làm lạ.
Nhà sai đứa con ấy trông coi thuyền chở lúa mì ngược dòng lên chợ của châu. Chưa tới nơi, bờ sông hiểm trở, đường kéo thuyền không đi được, phải băng ngang sông. Thuyền xô mạnh vào bờ, không giữ lại được, cát lở, bờ sập, trong hang lộ ra mấy trăm vạn đồng tiền. Cậu bèn bỏ lúa, chở tiền về. Từ đó nhà càng giàu, mua thêm tôi tớ, ngựa, sắm sửa quần áo.
Mọi người đều bảo đứa con này có phúc, không nên để ở mãi nơi thôn quê, nên cho cậu qua lại thành thị để dần quen việc đời. Một lần đang đi giữa đường, con ngựa cậu cưỡi cứ cào đất, không chịu đi. Cậu quay sang bảo tôi tớ: "Chỗ thuyền xô vào thì được tiền, nay ngựa cào đất, e cũng có vật gì." Bèn sai người hầu đào lên, được năm trăm lạng vàng, đem về nhà.
Hôm khác cậu lại lên thành thị, gặp một người lái buôn Hồ (người buôn bán từ Tây Vực đến). Người này biết trong đầu cậu có viên ngọc, bèn sai người dụ dỗ làm thân, chuốc rượu, rồi lấy viên ngọc đi mất. Trước kia trên trán cậu có một cục thịt nổi lên như quả cầu nhỏ; sau khi mất ngọc thì cục thịt lõm xuống. Về nhà, họ hàng thân thích ai cũng than tiếc, lấy làm lạ. Từ đó tinh thần cậu sút kém dần, sinh bệnh rồi chết. Cơ nghiệp nhà họ Hồ cũng dần sa sút. (Trích sách Lục dị ký.)
Tiên chủ nước Thục họ Vương
Khi vua Đường Hy Tông chạy loạn đến Hán Trung, Vương Kiến, về sau là Tiên chủ nước Thục, đang làm đô đầu cấm quân (người chỉ huy một đội quân hộ vệ nhà vua). Một lần, ông cùng bạn bè ngồi gieo sáu con xúc xắc trong một ngôi chùa. Sáu con xúc xắc chồng lên nhau theo thứ tự, từ mặt một đến mặt sáu; ai nấy đều kinh ngạc. Về sau ông làm chủ đất Thục, nhân dịp đến Hưng Nguyên, ông tìm thăm ngôi chùa năm xưa. Nhà sư ở đó vẫn còn. Hỏi chuyện cũ, nhà sư kể lại đầy đủ chuyện gieo xúc xắc. Tiên chủ rất vui, ban thưởng hậu hĩnh. (Trích sách Bắc mộng tỏa ngôn.)
Người câu cá ở Lư Sơn
Trong núi Lư Sơn có một đầm sâu tên là đầm Lạc Tinh, nhiều người đến câu cá. Trong năm Trường Hưng đời Hậu Đường, có người câu được một vật, kéo rất nặng tay. Lần mãi mới kéo được vào bờ, thấy đó là một vật hình người, đội mũ sắt, rêu tích nhiều năm bọc kín. Bảo là gỗ thì quá nặng, bảo là đá thì lại quá nhẹ. Người câu để vật ấy bên đầm.
Mấy hôm sau, bùn và rêu trên vật ấy bị gió nắng làm bong ra, lại gặp mưa xối rửa. Bỗng thấy hai mắt cùng mở ra, hóa ra là người. Người ấy vụt đứng dậy, ra đầm rửa tay rửa mặt. Những người câu cá kinh ngạc kéo nhau đến xem. Người ấy liền hỏi họ tên đất đai, núi sông nơi này, cùng triều đại, năm tháng hiện thời, hỏi rất kỹ càng. Hỏi xong lại đi xuống nước, lặng lẽ không còn tiếng động hay dấu vết gì. Thế mà rốt cuộc chẳng có ai hỏi xem người ấy từ đâu đến. Quan và dân miền Nam cho là chuyện thần kỳ, bèn lập đền thờ, đàn tế bên đầm. (Trích sách Ngọc đường nhàn thoại.)
Quế Tòng Nghĩa
Quế Tòng Nghĩa là viên lại (người làm việc giấy tờ trong nha môn) ở huyện Kiến Đức, đất Trì Dương. Người nhà ông vào núi đốn củi. Trên con đường núi vẫn thường đi, bỗng có một tảng đá đổ sập xuống. Lại gần xem thì thấy một gian phòng, trong có sáu chiếc giường gỗ bách sơn vàng, đệm và chiếu đan bằng cỏ đều còn mới, vàng bạc châu báu chất đống. Người ấy ngồi trên giường hồi lâu, rồi lật chiếu lên thì thấy một con dao nhỏ cán bằng sừng, bèn lấy bỏ vào trong áo rồi đi ra. Anh ta dựng tảng đá đổ lên chắn cửa lại, đánh dấu chỗ ấy, rồi về gọi người nhà cùng đến lấy. Nhưng khi tới nơi thì vách đá vẫn y như cũ, chẳng thấy gì cả. (Trích sách Kê thần lục.)
Hạc gỗ ở núi Kim Tinh
Núi Kim Tinh ở huyện Kiền Hóa, Kiền Châu, là nơi xưa kia, vào thời Trường Sa vương Ngô Nhuế, cô gái Trương Lệ Anh bay lên trời thành tiên. Ở đó có một đạo quán. Vách núi cao mấy trăm thước, có hai con hạc gỗ, trên mỗi con có một tiên nữ cưỡi, được treo bằng xích sắt dưới vách núi. Chỗ ấy không phải nơi đường sạn (lối đi bằng ván gác men vách núi) có thể tới được, cũng không ai biết hạc từ đâu mà có. Hai con hạc thường xoay hướng theo bốn mùa, chưa từng sai lệch.
Trong niên hiệu Thuận Nghĩa, có Trần Sư Xán là một người lính nhỏ trong quân Bách Thắng, có phép cuộn chiếu thành con trâu rồi nhảy ra nhảy vào. Có lần anh gặp một cô gái nhà láng giềng dưới vách núi, ngỏ ý xin cưới. Cô gái nói: "Anh bắn trúng mắt con hạc này thì tôi bằng lòng." Sư Xán bắn một phát, trúng ngay, nhưng cánh tay liền mất hết sức. Về nhà anh ốm liệt giường. Trong lúc như mơ mà không phải mơ, anh thấy hai nữ đạo sĩ đi vòng quanh giường, mỗi lần đi qua lại lấy tay phẩy vào mắt anh. Phẩy mấy lần như thế rồi họ đi mất. Cuối cùng anh bị mù rồi chết.
Con hạc bị bắn từ đó không xoay nữa, còn con kia vẫn xoay như cũ. Đến năm Tân Dậu, cô gái kia vẫn còn sống, con cháu Sư Xán cũng đi lính. (Trích sách Kê thần lục.)
Ông lão Vương bán bánh
Ở Quảng Lăng có ông lão Vương bán bánh, không có vợ, sống một mình với đứa con gái. Một hôm, giữa ban ngày, ông từ chỗ bán bánh về nhà, thấy con gái đang nằm cùng một chàng trai lạ dưới cửa phía bắc. Ông giận dữ cầm dao đuổi, chàng trai nhảy chạy thoát được. Ông giận quá, bèn giết chết con gái. Còn chàng trai, đi đến giữa đường thì bỗng máu chảy khắp người. Lính tuần quát hỏi, anh ta không biết trả lời ra sao, bèn bị bắt giải về chỗ nhà ông lão Vương. Lúc ấy hàng xóm đang tra xét vụ việc. Ông lão vừa thấy liền nhận ra, rồi phải đền tội. (Trích sách Kê thần lục.)
Lúa ở Đào Lâm
Vương Thẩm Tri, về sau là vua nước Mân, lúc đầu làm thứ sử Tuyền Châu. Cách châu mấy chục dặm về phía bắc có một nơi tên là Đào Lâm. Đầu năm Quang Khải, một đêm trong thôn bị động đất, có tiếng vang như mấy trăm mặt trống cùng đánh. Sáng ra xem thì ruộng lúa đang tốt tươi mà không còn một cây nào. Thử đào đất tìm thì thấy cây lúa đều treo ngược dưới đất. Năm ấy Thẩm Tri đánh lấy được Tấn An, chiếm trọn đất Âu Mân.
Nước Mân tồn tại được sáu mươi năm. Đến khi Vương Diên Hy lên ngôi, dưới đất Đào Lâm lại có tiếng trống. Lúc đó lúa đã gặt xong, chỉ còn gốc rạ trên ruộng. Sáng ra xem cũng không còn một gốc nào, đào đất tìm thì cũng treo ngược dưới đất. Năm ấy Diên Hy bị người hầu cận giết chết, họ Vương mất nước từ đó. (Trích sách Kê thần lục.)
Vương Diên Chính
Khi Vương Diên Chính làm tiết độ sứ Kiến Châu, có một người ở làng Diên Bình nằm mơ thấy có người bảo: "Ta cho ngươi giàu. Sáng mai hãy vào núi mà tìm." Hôm sau anh ta vào núi nhưng rốt cuộc chẳng tìm được gì. Đêm ấy lại mơ y như trước. Người làng nói: "Sáng nay tôi đã vào núi mà chẳng được gì cả." Người trong mộng bảo: "Cứ tìm đi, sao lại không được."
Thế là hôm sau anh lại vào núi. Gần tối, anh nghỉ dưới một gốc cây lớn, thấy một khoảnh đất vuông chừng một trượng riêng sáng sạch khác thường. Thử đào lên thì được thứ đất đỏ như son. Không có vật gì khác, anh bèn gánh đất về trát tường, tường sáng đẹp, ai nhìn cũng ưa. Người nghe chuyện tranh nhau trả giá cao để mua. Diên Chính hay tin, lấy đất ấy về trang hoàng cung điện, và ban cho người ấy một chức nhỏ trong phủ. Vài năm sau, Kiến Châu cũng sụp đổ. (Trích sách Kê thần lục.)
Người kiếm củi ở Hồng Châu
Một người kiếm củi ở Hồng Châu đi vào núi Tây Sơn. Dưới một vách đá, dây leo mọc rất rậm, bên trong có một nữ đạo sĩ (người phụ nữ tu theo Đạo giáo) nhan sắc tuyệt trần, nhắm mắt ngồi ngay ngắn, áo và khăn choàng đều như còn mới. Mọi người kéo đến xem mà không đoán được là ai. Có người đưa tay sửa lại mũ và búi tóc cho bà, thì chạm tay đến đâu, mục nát đến đó. Mọi người sợ hãi tản đi. Về sau quay lại tìm thì không thấy nữa. (Trích sách Kê thần lục.)
Thái Bình quảng ký, quyển 374.
Khâm định Tứ khố toàn thư (bộ tùng thư lớn do triều đình nhà Thanh, đời vua Càn Long, sai biên soạn).
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video