Thái Bình quảng ký (bộ sách gom chép các truyện kể, biên soạn đầu đời Tống), quyển năm mươi tư.
Thần tiên, phần năm mươi tư.
Cháu ngoại Hàn Dũ — Lưu Tiềm (?) — Lư Quân
Tiết Phùng — Phí Quan Khanh — Thẩm Bân
CHÁU NGOẠI HÀN DŨ
Hàn Dũ, Lại bộ thị lang (quan phó đứng đầu bộ Lại, bộ lo việc tuyển chọn, thăng giáng quan lại) đời Đường, có một người cháu ngoại, nay không ai nhớ tên họ. Người cháu này từ nhỏ đã phóng túng, không chịu đọc sách, lại thích uống rượu. Năm hai mươi tuổi, anh ta đến Lạc Dương thăm họ hàng, rồi say mê lối sống ngao du như mây trôi nước chảy của người tu hành, không trở về nữa. Gần hai mươi năm, tin tức bặt hẳn.
Trong niên hiệu Nguyên Hòa (đời vua Đường Hiến Tông, năm 806–820), anh ta bỗng trở về Trường An. Hiểu biết thì kém cỏi, quần áo dơ bẩn rách nát, cử chỉ thì ngang ngược khác người. Ông Lại bộ vì lâu ngày không gặp nên bao dung, bỏ qua cho. Sau lần gặp đầu, ông bảo anh ta vào trường học trong nhà để trò chuyện bàn luận với các anh em họ. Nhưng anh ta chẳng hề đụng đến sách vở, ngồi trơ như tượng đất. Anh ta chỉ đánh bạc với bọn gia nhân trẻ, có khi say nằm trong chuồng ngựa ba bữa năm ngày, có khi ra ngủ ở ngoài. Ông Lại bộ sợ anh ta phạm lệnh cấm, sa vào vòng pháp luật, nên thỉnh thoảng lại khuyên răn.
Một hôm rảnh rỗi tình cờ gặp, ông hỏi anh ta giỏi việc gì. Anh ta nói giỏi trò ném tiền xu (?). Ông bảo thử làm xem. Anh ta cắm một thanh sắt dài hơn một thước, đứng cách trăm bước ném ba trăm sáu mươi đồng tiền, đồng nào cũng xỏ trúng vào thanh sắt, không sai một đồng. Anh ta cũng viết ngay ra mấy câu văn để mua vui. Lại đứng cách năm mươi bước mà vạch (?) thành bốn chữ "Thiên hạ thái bình" theo lối chữ thảo có nét móc, nét chấm (?) nét vạch đều rất khéo. Anh ta còn có thể chất ba mươi cân than vào lò, giữ lửa suốt ba ngày, lửa lúc nào cũng cháy rực, đủ ngày mới tắt. Ông Lại bộ rất lấy làm lạ.
Ông hỏi đến chuyện tu đạo, thì anh ta đáp nhanh nhạy, lời lẽ trong sáng, hiểu biết rộng; những lẽ chân thật và các việc của thần tiên, không điều gì anh ta không tường tận. Nhân đó anh ta kể đến những tài vặt của mình, nói rằng có thể khiến hoa vốn đỏ thành xanh biếc, hoặc khiến một đóa hoa có đủ năm màu, đều làm được cả. Mùa thu năm ấy, anh ta nhuộm một khóm mẫu đơn trắng trước nhà sau của ông Lại bộ, nói rằng mùa xuân sang năm hoa ắt sẽ có màu xanh biếc viền cạnh, bên trong có những bông viền vàng xen quầng đỏ, và bốn phía mỗi phía sẽ có một đóa năm màu. Anh ta tự đào gốc, bỏ thuốc xuống rồi vun trồng lại, đợi mùa xuân đến sẽ thấy ứng nghiệm. Ít lâu sau anh ta lặng lẽ bỏ đi, không biết đi đâu.
Năm ấy nhà vua rước xương Phật từ Phượng Tường về, ngự trên lầu xem. Người cả kinh thành bỏ cả công việc, quên cả ăn uống. Ông Lại bộ dâng biểu can ngăn thẳng thắn, trái ý vua, bị đưa ra làm Thứ sử (quan đứng đầu một châu) Triều Châu. Đi đến núi Thương Sơn, bùn trơn tuyết sâu, ông rất buồn bực. Bỗng thấy người cháu ấy đứng đón trước đầu ngựa, lạy chào rồi đứng dậy hỏi han an ủi, đỡ bàn đạp, cầm dây cương, tình ý rất ân cần.
Hôm sau tuyết tạnh, người cháu tiễn ông đến Đặng Châu, rồi thưa với ông rằng: "Thầy của cháu ở đây, cháu không thể đi xa được, sắp phải vào núi Hỗ Ỷ Đế (?)." Ông Lại bộ ngạc nhiên về lời ấy, hỏi thầy là ai, thì đó là Hồng Nhai tiên sinh (một vị tiên trong truyền thuyết). Lại nói: "Đông Viên Công (một trong bốn ẩn sĩ ở núi Thương Sơn đời Hán, sau thành tiên) đang dùng vàng mềm, ngọc nước để luyện Cửu hoa đan (một loại kim đan, thuốc tiên luyện trong lò), hỏa hầu (mức lửa to nhỏ và thời gian đun luyện đan) rất tinh vi, không thể rời ra dù chốc lát."
Ông Lại bộ càng thêm kính trọng, hỏi: "Có thể thành thần tiên được chăng? Đạo cao nhất có thể cầu được chăng?" Người cháu đáp: "Được hay mất đều ở tấm lòng. Việc xét công lao, cân điều thiện, giáng chức hay thăng chức nghiêm ngặt, chẳng khác gì phép tắc của bậc vua chúa. Ngày khác cháu sẽ lại đến thăm hỏi, xin từ biệt từ đây."
Ông Lại bộ làm một bài thơ năm mươi sáu chữ để từ biệt, rằng:
"Sớm dâng một tờ biểu lên chín tầng trời (nơi vua ở),
Chiều bị đày đi Triều Dương, đường xa tám nghìn dặm.
Vốn vì triều đình thánh minh muốn trừ bỏ việc tệ hại,
Đâu nỡ vì thân già yếu mà tiếc chút tuổi tàn.
Mây giăng ngang núi Tần Lĩnh, nhà ở nơi đâu?
Tuyết vùi ải Lam Quan, ngựa chẳng chịu đi.
Biết cháu từ xa đến hẳn là có ý,
Hãy khéo nhặt xương ta bên dòng sông đầy khí độc (khí độc nóng ẩm ở vùng rừng núi phương Nam)."
Trao thơ xong, hai người gạt nước mắt chia tay. Người cháu đi vào rừng núi, nhanh như bay.
Mùa xuân năm sau, mẫu đơn nở mấy đóa, màu hoa đúng y như lời anh ta nói. Có điều trong mỗi cánh hoa đều có mười bốn chữ viết theo lối chữ khải (lối chữ viết ngay ngắn, rõ nét): "Mây giăng ngang núi Tần Lĩnh, nhà ở đâu? Tuyết vùi ải Lam Quan, ngựa chẳng chịu đi." Nét chữ tinh xảo, sức người không làm nổi. Nếu không phải thần tiên đắc đạo, thấy trước được việc sau, thì sao có thể như thế? Có người nói về sau ông Lại bộ lại gặp người cháu ấy, cũng được truyền phép "nguyệt hoa độ thế" (?) (phép tu luyện để vượt khỏi cõi đời), chỉ là dấu vết chưa lộ ra mà thôi. (Trích sách Tiên truyện thập di.)
LƯU TIỀM (?)
Lưu Tiềm (chữ tên trong bản gốc bị khuyết, sách chú đọc là "tiềm"), tên tục gọi khi nhỏ là Nghi Ca, là anh của Lưu Chiêm, tể tướng đời Đường. Nhà Lưu Tiềm nghèo, ông thích đạo. Có lần một đạo sĩ đi qua nhà, thấy Tiềm thì cho là người khác thường, bèn hỏi: "Có biết đạo không?" Tiềm đáp: "Biết. Nhưng tôi tính nhiều thói tục, nghiệp (những việc làm từ trước để lại hậu quả, ràng buộc con người) có lẽ chưa sạch, đâu thể gắng học ngay được?" Đạo sĩ hỏi: "Có thể theo ta làm thầy chăng?" Tiềm đáp: "Đâu dám không vâng." Thế là thờ đạo sĩ làm thầy. Đạo sĩ dặn Tiềm: "Ở núi cầu đạo thì không cần quấn khăn." Tiềm bèn búi tóc hai chỏm, mặc áo vải, theo đạo sĩ vào núi La Phù.
Trước kia Tiềm và Chiêm cùng đọc sách, làm văn. Nhưng Tiềm tính chỉ chuộng điều cao xa, còn Chiêm thì ham vinh hiển. Tiềm từng nói với Chiêm: "Tôi ắt sẽ thi không đỗ, thì được thong dong nơi núi rừng; chú thi đỗ thì phải nhọc nhằn trong cõi trần tục, rốt cuộc chẳng bằng tôi. Nhưng hãy dè chừng với giàu sang, bốn mươi năm sau sẽ thấy ứng nghiệm." Chiêm đáp: "Thần tiên xa xôi khó cầu, Tần Thủy Hoàng và Hán Vũ Đế đâu phải không ra sức tìm. Còn triều đình thì gần trong gang tấc, dễ đạt được; ta có thể nối gót Mã Chu, Trương Gia Trinh (những người xuất thân bình thường mà lên tới tể tướng)."
Từ đó Tiềm càng chuyên tâm suy ngẫm về đạo, rồi ở ẩn trên núi La Phù. Chiêm thi đỗ tiến sĩ (học vị cao nhất của khoa cử), nhiều lần giữ những chức quan thanh cao, hiển hách, đến khi lên làm tể tướng thì nổi tiếng giỏi việc điều hòa âm dương (tức giúp vua cai trị cho thuận hòa, vốn là chức trách của tể tướng). Chẳng bao lâu ông bị biếm xuống Nhật Nam (vùng đất xa xôi ở cực nam). Đi đến Triều Đài ở Quảng Châu, thuyền đậu bên bờ sông. Bỗng có một thiếu niên búi tóc hai chỏm, mặc áo vải, đội mưa to mà đến, quần áo giày dép không ướt, nói muốn gặp Chiêm. Người hầu đều lấy làm lạ, gặng hỏi thì chỉ nói: "Nghi Ca đến." Họ vào bẩm với Chiêm. Chiêm hỏi hình dáng thế nào, họ kể lại đầy đủ. Chiêm kinh ngạc than thở, bèn ra đón vào gặp.
Dung mạo Tiềm chỉ chừng hai mươi tuổi, còn Chiêm thì tóc bạc phơ, già yếu, đang là kẻ bề tôi bị đuổi đi, nên vừa buồn vừa mừng không xiết. Tiềm lại an ủi: "Chú với tôi là anh em, như tay với chân, chú đau thì tôi cũng đau. Lời nói ngày trước, nay đã bốn mươi năm rồi." Chiêm cũng cảm động than thở, hỏi Tiềm: "Còn có thể tu lại được chăng?" Tiềm đáp: "Thân chú mải cầu vinh hiển ân sủng, chức vụ là điều hòa âm dương, mọi lúc động hay tĩnh đều phải dùng tâm, sao khỏi hao tổn được? Nếu không phải là người anh cả nhà họ Mao (tức Mao Doanh, người đã lên trời thành tiên rồi cứu độ hai em) thì sao cứu được chú. Nay tôi chỉ đến để từ biệt, không phải đến để cứu."
Rồi hai người cùng đi chung thuyền, nói chuyện những năm tháng xa cách. Một đêm, không thấy Tiềm đâu nữa. Nay trong núi La Phù thỉnh thoảng vẫn có người gặp ông. Chiêm đi tiếp về phương nam, chết ở nơi bị biếm. (Trích sách Tục tiên truyện.)
LƯ QUÂN
Tướng quốc Lư Quân đời Đường thi đỗ tiến sĩ, qua kỳ thi đối sách (thi viết bài trả lời các câu hỏi về việc trị nước), được làm Thượng thư lang (quan giúp việc ở sảnh Thượng thư), vì bệnh mà ra làm Thứ sử (quan đứng đầu một châu) Quân Châu. Đến châu, bệnh càng nặng thêm, người gầy gò, không chịu nổi việc tiếp người, thường ở một mình trong ngôi nhà nhỏ trên núi sau dinh để dưỡng bệnh. Người hầu hạ cũng đều tránh xa, không được ông gọi thì không ai dám đến gần.
Bỗng có một người ăn mặc rách cũ trèo tường vào, nói mình họ Vương. Hỏi từ đâu đến, người ấy nói từ trong núi đến. Ông cười bảo: "Vậy là Vương sơn nhân (người ở núi, thường chỉ ẩn sĩ, đạo sĩ). Đến đây có điều gì dạy bảo?" Vương nói: "Ngài sẽ sang đến tột bậc của kẻ bề tôi, nhưng tuổi thọ không dài, vận tai họa đang sâu, vì thế mới mắc bệnh dai dẳng, nên tôi đến cứu."
Nhà trên núi không có nước, ông định gọi người lấy nước nóng, trà, Vương ngăn lại, đem chiếc khăn thắt lưng nhúng xuống giếng, lấy ra một viên đan (thuốc tiên), vắt nước khăn cho ông uống viên thuốc. Rồi hẹn rằng: "Năm ngày nữa bệnh sẽ khỏi, khỏe gấp bội thường ngày. Ba năm sau sẽ gặp đại nạn. Hãy chăm làm âm công (việc thiện làm thầm, không ai biết, được trời ghi nhận), lấy việc cứu người, thương xót muôn vật làm điều tâm niệm. Lúc ấy ta sẽ gặp lại ngài, vào đầu mùa hạ."
Từ đó bệnh Lư công khỏi dần, mười ngày thì bình phục. Năm sau ông trả ấn về kinh, giữ chức Diêm thiết phán quan (quan phụ tá ở cơ quan quản lý việc muối và sắt). Tháng tư mùa hạ, bên đường cửa đông phường Vụ Bản (một phường ở kinh đô Trường An), ông bỗng gặp lại sơn nhân. Ít lâu sau sơn nhân đến nhà họ Lư, mừng rỡ nói: "Năm nay ngài hết hạn thứ hai, tai họa vốn rất nặng. Nhưng vì năm ngoái khi làm quan ở châu, ngài đã minh oan một vụ án, cứu sống ba mạng người, nên tai họa đã hết. Trong tháng này chỉ có ba năm ngày hơi khó ở mà thôi, chắc chắn không có gì phải lo."
Hôm sau sơn nhân sai hai đầy tớ mang mười nghìn đồng tiền đến dốc Cẩu Tích chia cho người nghèo, người bệnh. Từ đó ông ta lại đi, dặn rằng: "Giờ ngọ ngày mùng năm tháng năm, năm thứ hai mươi ba (?), hãy sai một đạo sĩ lên đỉnh núi Vạn Sơn chờ ta. Lúc ấy ngài đang trấn giữ vùng đất sông Hán, sẽ có "nguyệt hoa" (?) (thứ tinh hoa tu luyện, chắc chỉ thuốc tiên) trao cho, chớ để lỡ hẹn."
Từ đó ông lần lượt giữ những chức quan thanh cao, thân cận, liên tiếp được ân sủng, sang trọng hiển hách. Về sau, năm thứ hai kể từ khi ông ra trấn giữ Hán Nam, thì vừa tròn hai mươi ba năm. Đến kỳ hẹn, ông sai đạo sĩ Ngưu Tri Vi giờ ngọ ngày mùng năm lên đỉnh núi Vạn Sơn, thì sơn nhân đã ở đó. Ông ta lấy hai viên kim đan (thuốc tiên luyện từ khoáng chất) bảo Tri Vi nuốt, rồi nói: "Ngươi có khí chất của người tu đạo nhưng ít âm công, chưa hợp với phẩm bậc của đạo, nên chăm tu thêm." Lại đưa mười viên kim đan bảo trao cho Lư công, dặn: "Ngài sẽ được hưởng thọ cao, đừng quên tu luyện. Khi hết hạn ở đời, hãy chờ trở về cung Bồng Lai (nơi tiên ở)." Ông ta vái chào Tri Vi rồi bỗng biến mất.
Về sau Tri Vi hơn tám mươi tuổi mà dáng mạo lúc nào cũng như người chừng ba mươi. Lư công chín mươi tuổi tai vẫn thính, mắt vẫn tinh, sức khỏe không suy. Sau khi ông mất, mùi hương lạ tỏa đầy phòng. (Trích sách Thần tiên cảm ngộ truyện.)
TIẾT PHÙNG
Tiết Phùng người Hà Đông, trong niên hiệu Hàm Thông (đời vua Đường Ý Tông, năm 860–874) làm Thứ sử Miên Châu. Hơn một năm sau, ông mơ thấy vào một động tiên, cỗ bàn rất nhiều mà không thấy bóng người, cũng không dám ăn. Ra khỏi cửa, có người bảo: "Đây là Thiên Thương (kho lương của trời)." Sáng ra ông kể với khách khứa bạn bè, có người nói: "Trong địa phận châu có huyện Xương Minh, có động Thiên Thương, trong đó có thức ăn tự nhiên mà có, những người ngao du tu hành thường tìm được mà ăn."
Ông liền sai đạo sĩ Tôn Linh Phúng cùng viên lại thân tín đi tìm. Vào động chừng hơn mười dặm vẫn phải cầm đuốc, qua mười dặm thì sáng dần, đi thêm ba năm dặm thì bỗng mở rộng ra, chẳng khác gì cõi người. Hang đá rất rộng, chứa được nghìn người, bên dưới bằng phẳng, có giường đá bày hàng, trên đó có rất nhiều món ăn quý, đều như vừa chín tới, mềm ngon, ngọt thơm. Linh Phúng vái lạy rồi ăn, lại lấy riêng ba năm món (?), xin đem về dâng Tiết công làm bằng chứng. Nhưng mang ra đến cửa động thì hình dáng vẫn y nguyên mà đều đã hóa thành đá.
Hai bên trong động có bột khô, bột nhào, muối chất đống, đậu xị (?) chồng chất, nhiều không biết bao nhiêu mà kể. Đi thêm một hai dặm, gặp dòng suối chảy xiết, vừa rộng vừa sâu. Cách bờ suối nhìn sang thấy núi sông nhà cửa rõ ràng, nhưng không dám lội qua nên dừng lại. Trong cát gần bờ có dấu giày qua lại, dấu nào cũng dài hai ba thước, mới biết là chỗ có người đi lại. Tiết công nghe chuyện, khen lạ về cõi thiêng ấy mà không sao hiểu được duyên cớ.
Tôi xét sách Địa dư chí chép rằng: núi Thiếu Thất có ngũ cốc, quả ngọt, nấm linh chi, thuốc tiên tự nhiên mọc ra. Thái tử Tấn đời Chu học đạo lên làm tiên, có để lại lương ăn đủ chín mươi năm trong núi. Núi Thiếu Thất ở phía tây núi Tung Sơn mười bảy dặm. Từ phía đông nam đi lên bốn mươi dặm là Hạ Định Tư, lên thêm mười dặm là Thượng Định Tư, trong khoảng mười dặm ấy có cửa đá lớn là Trung Định Tư. Từ Trung Định Tư đi ra phía tây đến đầu vách núi, bên dưới có một nhà đá, trong có nước, nhiều đá thạch anh trắng; trong nhà có kinh sách tự nhiên, thức ăn tự nhiên, chẳng khác gì ở đây.
Lại ở phía đông núi Thiên Thai có một động, vào hơn mười dặm thì có dân cư, chợ búa, phần nhiều bán đồ ăn. Trong niên hiệu Càn Phù (đời vua Đường Hy Tông, năm 874–879), có nhà sư đi du phương vào động, qua giữa chợ, đói lắm, ngửi thấy mùi thức ăn, bèn mua bánh hấp ăn. Một nhà sư đi cùng tu phép phục khí (phép hít thở, nuốt khí trời thay cho ăn uống) nên không ăn cơm. Đi hơn mười dặm thì ra khỏi cửa động, đã ở huyện Mưu Bình thuộc Thanh Châu, thì nhà sư đã ăn bánh bỗng hóa thành đá.
Xét như thế thì thấy: tủy đá của Vương Liệt (người đời Tấn, gặp tủy đá chảy ra ở núi, ăn vào thì sống lâu), cao thịt rồng của Trương Hoa (người đời Tấn, tương truyền từng được biếu cao làm từ thịt rồng) — người được ăn những thứ ấy cũng phải tích nhiều âm công, trời phú cho cốt tiên, mới có thể lên bậc tiên. Nếu người thường ăn thì ắt sẽ hóa thành đá. (Trích sách Thần tiên cảm ngộ truyện.)
PHÍ QUAN KHANH
Phí Quan Khanh người Trì Châu, thi đỗ tiến sĩ, sắp về quê, đến từ biệt tướng quốc Trịnh Dư Khánh. Trịnh công vốn thân với ông Lưu, huyện lệnh (quan đứng đầu một huyện) Thu Phố, mừng vì Phí đi chuyến này nên nhờ mang thư. Thư tay viết kín cả tờ, niêm lại trao cho Phí, dặn: "Ông huyện Lưu ở chốn trường thi đã lâu, sở dĩ không đỗ cao là vì tính tình hẹp hòi, bộc trực, không theo thói đời, bỏ đường khoa cử mà làm chức quan nhỏ. Anh nên đối xử tử tế với ông ấy." Phí nhân đó xin Trịnh công phê thêm vài dòng nói về mình ở cuối thư, mong nhờ lời gửi gắm ấy mà được ông Lưu để mắt đến đôi chút. Trịnh công nhận lời, mở thư ra phê mấy dòng, rồi niêm lại như cũ.
Phí đến Thu Phố, trước tiên đưa danh thiếp cho Lưu. Lưu xem danh thiếp xong vứt lên bàn, chẳng thèm ngó đến. Phí đứng sợ sệt chờ lệnh, lâu không thấy trả lời, ngờ là không được tiếp, bèn đưa thư của tướng quốc cho người gác cổng. Lưu mở thư đọc xong, mắng xằng: "Lão già họ Trịnh dùng thư này để làm gì!" rồi xé vứt đi. Phí càng sợ, đẩy cửa xông vào, rảo bước đến lạy trước mặt. Lưu bỗng nhìn Phí với vẻ thương cảm, vái mời ngồi, rồi nói chuyện với nhau.
Trời đã tối, Lưu giục Phí đi tìm quán trọ. Phí nói: "Trời đã tối đen, dù có tìm được quán trọ cũng không kịp nữa. Xin cho được trải chiếu nằm dưới mái hiên một đêm, sáng mai sẽ thong thả đến quán." Rồi tự mở túi hành lý, trải chăn chiếu xuống đất. Lưu liền phất áo đi vào, hồi lâu ra nói: "Đây không phải chỗ tiếp khách, có cái gác nhỏ kia." Rồi đóng cửa khóa rất chặt. Phí không hiểu vì sao, nằm trên giường nghỉ.
Đêm ấy trăng sáng, Phí nhìn qua khe cửa ra ngoài, vắng lặng không một tiếng động, thấy huyện lệnh Lưu tự cầm chổi, cầm sọt quét dọn trong ngoài nhà chính, sân, hiên, bậc thềm, vách tường, không chỗ nào không chu đáo. Phí lấy làm lạ, ngồi ngay ngắn, nín thở, không ngủ mà rình xem. Gần đến canh một (khoảng bảy đến chín giờ tối), bỗng có mùi hương lạ, nồng nàn khác thường, không phải thứ có ở cõi người. Hồi lâu, Lưu cầm hốt (tấm thẻ cầm tay khi chầu hoặc khi bái kiến người trên) đứng cung kính giữa sân, như đang chờ ai. Mùi hương càng nồng, liền thấy một vị tiên đội mũ mây, mặc áo tía, cao tám chín thước, có mấy chục người vây quanh theo hầu mà đến. Lưu lạy hai lạy, cúi đầu sát đất.
Vị tiên vào nhà chính, Lưu đứng hầu bên cạnh. Chốc lát có cỗ bàn bày ra, thức ăn, quả lạ, mùi thơm bay đến dưới gác. Phí ngửi thấy đã thấy khí thanh, tinh thần sảng khoái. Một lát có tấu nhạc, uống rượu; vị tiên bảo huyện lệnh Lưu trải chiếu xuống đất, cũng ngồi hầu rượu. Âm điệu của nhạc cũng không phải khúc nhạc cõi người.
Vị tiên bỗng hỏi Lưu: "Có được tin của Trịnh mỗ không?" Lưu đáp: "Có được tin, ông ấy rất khỏe." Lát sau lại hỏi: "Có được thư của Trịnh mỗ không?" Lưu đáp: "Tiên bối (tiếng gọi tôn xưng người đã đỗ tiến sĩ) Phí Quan Khanh từ Trường An đến, có mang thư." Vị tiên cười nói: "Phí Quan Khanh đáng mừng là đã thi đỗ. Nay đang ở đây sao?" Đáp: "Đang ở đây." Vị tiên nói: "Ta chưa nên gặp anh ta. Hãy cho anh ta một chén rượu, chỉ bảo anh ta sớm tu hành thì sẽ được gặp." Liền bảo Lưu rót một chén rượu đưa vào gác.
Phí nhìn trộm thấy Lưu tự nhấp nửa chén, rồi lấy nước trong chậu trên thềm đổ vào chén, nên ngờ vực mà không uống. Vị tiên bỗng bước xuống thềm, cùng đoàn người theo hầu cưỡi mây mà đi. Lưu lạy từ biệt, nghẹn ngào khóc. Vị tiên dặn: "Ngươi gặp Trịnh mỗ, cứ bảo ông ta tu hành thì sẽ được gặp ta."
Tiên đi rồi, Lưu liền đến gác, thấy chén rượu vẫn còn, kinh ngạc nói: "Rượu này muôn kiếp (kiếp: khoảng thời gian cực kỳ dài) cũng không gặp được một lần, sao lại không uống!" Rồi cầm lên uống. Phí cố giành, chỉ được một hai ngụm. Từ đó Lưu cùng Quan Khanh kết làm bạn tu đạo, chọn chỗ ở trên núi Cửu Hoa. Triều đình vời Phí Quan Khanh ra làm Tả thập di (chức quan chuyên nhặt nhạnh chỗ sai sót để can gián vua), rốt cuộc ông không ra. Trịnh tướng quốc ít lâu sau cũng qua đời. Lưu và Phí giữ kín chuyện này, nên không biết vị giáng xuống hôm ấy là chân tiên nào. (Trích sách Thần tiên cảm ngộ truyện.)
THẨM BÂN
Thẩm Bân người Ngô Hưng, từ nhỏ đã thích đạo. Đến khi về hưu, trở về Cao An, ông thường lấy việc lễ bái tu luyện, uống thuốc tiên làm việc chính. Có lần ông đến chơi đạo quán (nơi thờ cúng và tu hành của đạo sĩ) ở động Úc Mộc, bỗng nghe tiếng nhạc trên không, ngẩng nhìn lên mây thấy mấy chục nàng tiên từ từ bay xuống, đi thẳng vào trong quán, đến trước từng pho tượng thắp hương, hồi lâu mới đi. Bân trốn trong phòng không dám ra. Các nàng tiên đi rồi, ông vào điện xem, thấy trên bàn thờ đều có hương còn sót lại, bèn lấy hết bỏ vào lư. Rồi lại tự hối hận nói: "Cả đời ta thích đạo, nay gặp thần tiên mà không ra lạy chào được, được hương tiên mà không ăn được, ấy là không có duyên phận chăng!"
Trước kia Bân thường dặn con rằng: "Chính giữa căn nhà ta ở là đất tốt, hãy chôn ta ở đó." Đến khi ông mất, con làm theo lời, đào đất thì gặp một huyệt mộ xây gạch có sẵn tự nhiên, làm rất tinh xảo, trên gạch đều có chữ "Ngô Hưng". Bân mất năm hơn tám mươi tuổi.
Về sau ở Dự Chương có một người đánh cá rải gạo sống xuống đầm để bắt cá, đi xa lúc nào không biết, bỗng vào một cửa đá, sáng sủa rực rỡ. Đi mấy trăm bước, gặp một ông già râu trắng, nhìn kỹ thì rất giống Bân. Ông già bảo người đánh cá: "Đây không phải chỗ ngươi nên đến, mau ra thì còn kịp." Người đánh cá vội ra, lên bờ, kể rằng đã ở dưới nước ba ngày. Có người già hiểu biết nói: "Đó chính là cửa nam của động Thiên Bảo ở Tây Tiên (?)." (Trích sách Kê thần lục.)
Thái Bình quảng ký, quyển năm mươi tư.
Khâm định Tứ khố toàn thư (bộ sách tổng hợp lớn do vua nhà Thanh ra lệnh biên soạn).
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video