Thiên 59 — Quyển 59

 Thái Bình quảng ký (bộ sách gom chép các truyện ký, soạn thời Tống), quyển năm mươi chín

 Nữ tiên (những người phụ nữ tu luyện thành tiên, tức người bất tử có phép thần thông), phần bốn

 Minh Tinh Ngọc Nữ — Xương Dung — Vợ Viên Khách

 Thái Nữ — Thiếu nữ đất Tây Hà — Lương Ngọc Thanh

 Giang Phi — Mao Nữ — Cung nhân nhà Tần

 Câu Dực phu nhân — Công chúa Nam Dương — Vợ họ Trình

 Lương mẫu — Vợ Đổng Vĩnh — Tửu mẫu

 Nữ Nhi (?) (trong truyện chép là Nữ Kỷ)

 Minh Tinh Ngọc Nữ

 Minh Tinh Ngọc Nữ (Nàng tiên ngọc của sao Mai) ở núi Hoa Sơn. Nàng uống ngọc tương (nước ngọc, một thứ thuốc tiên), rồi giữa ban ngày bay lên trời. Trên đỉnh núi có một tảng đá rộng mấy mẫu, cao ba nhận (nhận: đơn vị đo chiều cao thời xưa, mỗi nhận khoảng bảy đến tám thước). Bên cạnh tảng đá có bậc thang đá, từ xa đều trông thấy. Trước đền thờ Ngọc Nữ có năm cái cối đá, gọi là "chậu gội đầu của Ngọc Nữ". Nước trong đó xanh biếc, trong vắt; mưa không tràn thêm, hạn không vơi bớt. Trong đền có một con ngựa bằng ngọc thạch. (Trích từ sách Tập tiên lục)

 Xương Dung

 Xương Dung là con gái vua nhà Thương. Bà tu đạo (theo đạo của Đạo giáo, luyện thân tâm để sống lâu, thành tiên) ở núi Thường Sơn, ăn rễ cây bồng lũy (một loại mâm xôi dại) hơn hai trăm năm mà mặt mày vẫn như người chừng hai mươi tuổi. Bà kiếm được cỏ tử thảo (cỏ tím, rễ dùng để nhuộm màu tím) đem bán cho thợ nhuộm, được tiền thì cho người nghèo, người bệnh. Bà đi lại nơi phố chợ, đời này qua đời khác người ta đều thấy bà. Người xa gần thờ phụng bà có hơn nghìn nhà, nhưng rốt cuộc chẳng ai biết bà tu theo đạo gì. Bà thường đi giữa nắng mà không thấy bóng. Có người nói Xương Dung là người biết phép luyện hình (phép tu luyện biến đổi thân xác cho nhẹ nhàng, thoát tục để thành tiên). Bỗng một ngày bà bay vọt lên trời mà đi. (Trích từ sách Nữ tiên truyện)

 Vợ Viên Khách

 Vợ Viên Khách là một thần nữ (nữ thần). Viên Khách là người đất Tế Âm, dung mạo đẹp đẽ, tính tình hiền lành. Nhiều người trong ấp muốn gả con gái cho anh, nhưng anh trước sau không lấy vợ. Anh thường trồng một loại cỏ thơm năm màu, suốt mấy chục năm, ăn hạt của nó. Bỗng có con ngài năm màu đậu trên cỏ thơm. Viên Khách bắt lấy, đặt lên tấm vải, ngài đẻ ra tằm hoa (một loài tằm quý, đẹp). Đến lúc tằm nở, có một cô gái tự tìm đến giúp anh nuôi tằm, cũng hái cỏ thơm cho tằm ăn. Tằm lớn, được một trăm ba mươi cái kén, kén to như cái chum; mỗi cái kén phải ươm tơ sáu bảy ngày mới hết. Ươm tơ xong, cô gái cùng Viên Khách đi mất. Ở Tế Âm nay còn có đền Tằm Hoa. (Trích từ sách Nữ tiên truyện)

 Thái Nữ

 Thái Nữ họ Chuyên, tên Hòa, thuở nhỏ mồ côi cha. Có người xem tướng cho hai mẹ con, đều nói là không sống lâu; bà buồn rầu, lấy làm lo. Bà thường nói: "Người sống ở đời, một khi đã mất đi thì không sống lại được. Huống chi nay nghe nói tuổi trời của mình ngắn ngủi, nếu không tu đạo thì không thể kéo dài sự sống."

 Bà bèn đi tìm thầy giỏi, gột rửa lòng mình để cầu đạo, học được phép thuật của Vương tử (?) (có lẽ là Vương Tử Kiều, một vị tiên đời xưa). Thực hành nhiều năm, bà có thể xuống nước mà không ướt; giữa lúc tuyết dày rét buốt, chỉ mặc một lớp áo mỏng ngồi trên băng mà sắc mặt không đổi, thân thể vẫn ấm áp, có thể như thế nhiều ngày liền. Bà lại có thể dời quan phủ, cung điện, phố chợ, nhà cửa sang nơi khác; nhìn vào thì chẳng thấy khác gì, nhưng chỉ tay vào thì liền biến mất. Cửa nẻo, hòm tủ có then khóa, bà chỉ tay vào là mở. Chỉ vào núi thì núi lở, chỉ vào cây thì cây gãy; chỉ lần nữa thì lại trở về như cũ.

 Bà dẫn đệ tử đi trong núi, trời tối thì lấy gậy gõ vào đá, đá liền mở ra thành cửa. Vào bên trong thì có nhà cửa, giường nệm, màn trướng, kho chứa sẵn rượu và đồ ăn như ở nhà. Dù đi xa vạn dặm, đến đâu cũng thế. Bà có thể khiến vật nhỏ bỗng to bằng cái nhà, vật lớn bỗng nhỏ như sợi lông, như mũi gai. Có khi bà phun lửa rợp trời, rồi thổi một hơi là tắt. Bà lại có thể ngồi giữa lửa cháy mà áo giày không bén lửa. Trong chốc lát, khi thì hóa thành ông già, khi thì thành đứa trẻ, khi thì thành xe ngựa, không gì là không làm được. Bà thực hành ba mươi sáu phép thuật, phép nào cũng rất linh nghiệm, làm cho người chết sống lại, cứu người nhiều không kể xiết. Không ai biết bà ăn uống thứ gì, cũng không ai học được phép của bà. Sắc mặt bà càng ngày càng trẻ, tóc mai đen như lông quạ. Bỗng một ngày, giữa ban ngày bà bay lên trời mà đi. (Trích từ sách Nữ tiên truyện)

 Thiếu nữ đất Tây Hà

 Thiếu nữ đất Tây Hà là cháu gái (con của chị em gái) của vị thần tiên Bá Sơn Phủ. Sơn Phủ người Ung Châu, vào núi Hoa Sơn học đạo, chuyên tâm tinh tư (dồn hết tâm ý vào việc tu luyện, quán tưởng) và phục thực (phép ăn uống thuốc tiên, kiêng ăn ngũ cốc để luyện thân). Thỉnh thoảng ông về quê thăm họ hàng; hơn một trăm năm mà dung mạo càng trẻ ra. Vào nhà ai, ông liền biết những việc thiện ác, công tội của nhà ấy từ đời tổ tiên đến nay, như chính mắt trông thấy; lại biết trước việc lành dữ sắp tới, nói điều gì cũng ứng nghiệm. Thấy cháu gái còn trẻ mà nhiều bệnh, ông cho thuốc. Lúc cô uống thuốc thì đã bảy mươi tuổi, nhưng dần dần trẻ lại, da mặt như trẻ thơ.

 Nhà Hán sai sứ giả đi qua đất Tây Hà, ở phía đông thành thấy một cô gái đang đánh một ông già. Ông già đầu bạc như tuyết, quỳ chịu đòn. Sứ giả lấy làm lạ, hỏi chuyện. Cô gái đáp: "Đây là con trai tôi. Xưa cậu tôi là Bá Sơn Phủ đắc đạo thành thần tiên, ở ẩn trong núi Hoa Sơn, thương tôi nhiều bệnh nên cho tôi thuốc thần, tôi dần dần trẻ khỏe lại. Nay đứa con này, tôi bảo nó uống thuốc mà nó không chịu, đến nỗi già yếu thế này, đi đứng còn không bằng tôi. Tôi giận nó nên mới đánh." Sứ giả hỏi cô và con năm nay mỗi người bao nhiêu tuổi. Cô gái đáp: "Tôi một trăm ba mươi tuổi, con tôi bảy mươi mốt tuổi." Về sau cô gái ấy cũng vào núi Hoa Sơn mà đi mất. (Trích từ sách Nữ tiên truyện)

 Lương Ngọc Thanh

 Sách Đông Phương Sóc nội truyện chép: Khi nhà Tần thôn tính sáu nước, thần sao Thái Bạch (sao Kim, ở đây là vị thần của ngôi sao ấy) lén dụ hai thị nữ của Chức Nữ (nàng tiên dệt vải trên trời) là Lương Ngọc Thanh và Vệ Thừa Trang, cùng trốn vào động Thiếu Tiên ở thành Vệ, bốn mươi sáu ngày không ra. Thiên Đế (vua trời) nổi giận, sai thần Ngũ Nhạc (thần của năm ngọn núi lớn trấn giữ bốn phương và trung tâm) lùng bắt. Thần Thái Bạch trở về ngôi cũ, còn Vệ Thừa Trang thì trốn thoát. Lương Ngọc Thanh có một đứa con tên là Hưu. Ngọc Thanh bị đày xuống dưới sao Bắc Đẩu, ngày ngày phải giã gạo; còn con nàng thì bị giao cho Hà Bá (thần sông) làm người đánh xe theo hầu đi làm mưa. Cậu Hưu mỗi lần đến động Thiếu Tiên, xấu hổ vì đó là nơi mẹ mình bỏ trốn theo trai, liền quay xe lại; vì vậy vùng đất này thường ít mưa. (Trích từ sách Độc dị chí)

 Giang Phi

 Trịnh Giao Phủ thường đi chơi trên sông Hán, gặp hai cô gái đều mặc áo đẹp, trang sức lộng lẫy, đeo hai viên ngọc sáng to như trứng gà. Giao Phủ trông thấy thì ưa thích, không biết họ là thần nhân (người thần, tức thần tiên). Anh bảo người hầu: "Ta muốn xuống xin vật đeo của họ." Người hầu nói: "Người vùng này ai cũng giỏi ăn nói, xin không được e rằng sẽ phải hối hận." Giao Phủ không nghe, bèn xuống nói với họ: "Hai cô vất vả quá." Hai cô đáp: "Khách mới vất vả, chúng tôi có gì mà vất vả."

 Giao Phủ nói: "Quýt đây cũng như cam (?), tôi đựng vào giỏ tre, thả xuôi theo dòng sông Hán trôi xuống, tôi đi dọc bờ mà vớt lấy. Biết là tôi vô lễ, nhưng xin cô cho tôi vật đeo." Hai cô nói: "Quýt đây cũng như cam (?), đựng vào sọt, thả xuôi theo dòng sông Hán trôi xuống, chúng tôi đi dọc bờ, hái cỏ chi (một loại cỏ thơm, nấm quý) mà ăn." Rồi tay cởi vật đeo đưa cho Giao Phủ. Giao Phủ nhận lấy, cất vào trong ngực áo, rồi rảo bước đi. Đi được mấy chục bước, xem lại trong ngực áo thì trống không, chẳng có ngọc; hai cô gái bỗng cũng biến mất. Kinh Thi có câu: "Sông Hán có cô gái dạo chơi, không thể cầu xin được" — ý nói các cô lấy lễ nghĩa giữ mình, người ta không dám xâm phạm; huống chi lại là thần tiên biến hóa. (Trích từ sách Liệt tiên truyện)

 Mao Nữ

 Mao thị (người đàn bà lông lá), tên chữ là Ngọc Khương, ở trong núi Hoa Âm. Người đi núi và thợ săn đời này qua đời khác đều thấy bà; thân thể bà mọc đầy lông. Bà tự nói mình là cung nhân (người phụ nữ hầu hạ trong cung vua) của Tần Thủy Hoàng. Nhà Tần mất, bà chạy trốn vào núi, được một đạo sĩ (người tu theo Đạo giáo) dạy ăn lá thông, từ đó không đói không rét, thân thể nhẹ nhàng như thế. Đến thời Tây Hán, bà đã sống hơn một trăm bảy mươi năm. (Trích từ sách Liệt tiên truyện)

 Cung nhân nhà Tần

 Thời Hán Thành Đế, có người thợ săn ở núi Chung Nam thấy một người không mặc quần áo, mình mọc lông đen. Thợ săn muốn bắt, nhưng người ấy vượt hố băng hang nhanh như bay, không sao đuổi kịp. Thợ săn bèn lén rình chỗ người ấy ở, rồi vây lại mà bắt được. Hỏi thì người ấy nói: "Tôi vốn là cung nhân nhà Tần. Nghe tin giặc ở phía đông cửa ải kéo tới, vua Tần ra hàng, cung điện bị đốt cháy, tôi hoảng sợ chạy vào núi. Đói không có gì ăn, sắp chết đói thì có một ông già dạy tôi ăn lá thông, hạt thông. Lúc đầu thấy đắng chát, sau dần quen, từ đó không đói không khát, mùa đông không thấy rét, mùa hè không thấy nóng (?)." Xét ra người này hẳn là cung nhân của vua Tần Tử Anh, đến thời Thành Đế đã khoảng trăm tuổi (?). Thợ săn đem về, cho ăn cơm gạo. Lúc đầu ngửi mùi ngũ cốc thì nôn mửa, mấy ngày sau mới yên. Như thế được chừng một năm, lông trên mình dần rụng hết, người chuyển sang già yếu rồi chết. Giá như không bị người ta bắt được thì đã thành tiên rồi. (Trích từ sách Bão Phác Tử)

 Câu Dực phu nhân

 Câu Dực phu nhân là người nước Tề, họ Triệu. Thuở nhỏ bà ưa sự thanh tịnh, bị bệnh nằm liệt sáu năm, tay phải co quắp, ăn uống rất ít. Thời Hán Vũ Đế, có người vọng khí (người xem khí sắc trên trời để đoán điềm lành dữ, tìm người tài, người quý) tâu rằng ở phía đông bắc có khí của bậc quý nhân. Tìm theo đó thì gặp được bà. Vua cho triệu đến, nhan sắc rất (đẹp — chữ thiếu, ?). Vũ Đế gỡ bàn tay bà ra, được một cái móc ngọc, tay liền duỗi ra được. Vua sủng ái bà, sinh ra Chiêu Đế. Không lâu sau, Vũ Đế giết bà. Lúc quàn, thi thể không lạnh mà lại tỏa mùi thơm. Một tháng sau, Chiêu Đế lên ngôi, cho cải táng thì quan tài trống rỗng, chỉ còn đôi giày tơ. Vì vậy gọi cung của bà là cung Câu Dực (câu: cái móc; ý nói bàn tay nắm cái móc ngọc); về sau vì kiêng húy (tránh dùng chữ trùng với tên vua chúa) mà đổi chữ Câu thành chữ Dặc. (Trích từ sách Liệt tiên truyện)

 Công chúa Nam Dương

 Công chúa Nam Dương nhà Hán lấy chồng là Vương Hàm. Gặp lúc Vương Mãng nắm quyền triều chính, công chúa vốn hâm mộ cảnh hư không thanh tĩnh, tôn sùng đạo lớn, thường nhớ lại đời Văn Đế, Cảnh Đế trị nước yên ổn, lại biết đời Vũ Đế nhiều lần có thần tiên giáng xuống. Bà nói với Hàm: "Nước nguy đời loạn, không phải đàn bà con gái có thể chống đỡ được. Chỉ nên tự giữ lấy mình, sống điềm đạm hòa nhã, lui về tu đạo, xa dần chốn ồn ào tranh giành, ắt có thể sống lâu. Nếu cứ tầm thường chạy theo thời thế mà tiến lui, e rằng không tránh khỏi cái khổ tan nát thân mình, cái họa phải chạy trốn khốn đốn." Hàm nói mình còn phải gắng gượng theo bổng lộc ở đời, chưa nghe theo lời bà.

 Công chúa bèn dựng lều ở núi Hoa Sơn mà ở. Hơn một năm chuyên tâm tu luyện khổ hạnh, được chân linh (các vị thần tiên chân chính) cảm ứng, bà liền bỏ lều mà đi. Có người thấy bà thong thả vượt qua vực sâu, cưỡi mây khí từ từ bay đi. Hàm vào núi đuổi theo, vượt vực lớn, trèo lên đỉnh cao, nước mắt nước mũi ròng ròng trông theo, chỉ thấy mịt mờ không dấu vết. Bỗng trên đỉnh núi thấy bà để lại một đôi giày đỏ; đến nhặt lên thì đã hóa thành đá. Nhân đó người ta gọi nơi ấy là đỉnh Công Chúa. Phan An Nhân (tức Phan Nhạc, văn sĩ đời Tấn) có viết bài ký về chuyện này, lưu truyền ở đời. (Trích từ sách Tập tiên lục)

 Vợ Trình Vĩ

 Vợ của Trình Vĩ, người giữ chức kỳ môn (quan võ hộ vệ theo hầu vua khi đi ra ngoài) đời Hán, là người đắc đạo, có thể thông với thần linh và biến hóa. Vĩ cũng không lấy làm lạ lắm. Có lần Vĩ phải theo xa giá vua đi xa mà quần áo không đủ, rất lấy làm lo. Vợ nói: "Chỉ thiếu áo thôi mà, sao phải lo đến thế?" Rồi liền làm cho hai tấm lụa kiêm (loại lụa dày, dệt sợi đôi) bỗng dưng tự đến. Vĩ cũng thích thuật hoàng bạch (thuật luyện đan biến kim loại thường thành vàng bạc), nhưng luyện mãi không thành. Vợ bèn lấy ra một ít thuốc trong túi, cho thủy ngân vào một đồ đựng, bỏ thuốc vào rồi nấu, chỉ chốc lát đã thành bạc. Vĩ muốn theo vợ học phương thuốc, nhưng rốt cuộc không được; vợ nói cốt tướng (tướng xương cốt, tư chất trời sinh) của Vĩ không đáng được truyền. Vĩ ép mãi không thôi, vợ bèn ngã vật ra chết, thi giải (phép thành tiên bằng cách để lại cái xác như người chết, còn thực thân thì thoát đi) mà đi. (Trích từ sách Tập tiên lục)

 Lương mẫu

 Lương mẫu (bà mẹ họ Lương) là người đất Hu Dị, ở góa không con, mở quán trọ ở đình Bình Nguyên. Khách đến nghỉ chân đều thấy như về nhà mình. Khách trả tiền nhiều hay ít, bà chưa từng nói gì; khách ở lại cả tháng, bà cũng không chán. Ngoài cơm áo cho nhà mình, có được bao nhiêu bà đều đem cho người nghèo khổ rét mướt. Từng có một chàng trai trọ lại mấy ngày, cử chỉ khác thường; lúc đi, chàng nói: "Ta là Đông Hải tiểu đồng (chú tiên đồng ở biển Đông)." Bà cũng không biết tiểu đồng là ai.

 Năm Nguyên Huy thứ tư đời Tống (nhà Lưu Tống thời Nam triều), năm Bính Thìn, đạo sĩ núi Mã Nhĩ là Từ Đạo Thịnh tạm đến đất Mông Âm. Ở phía tây thành Phong, ông gặp một cỗ xe dê xanh, xe tự chạy, nghe có tiếng gọi: "Đạo sĩ Từ!" Đạo Thịnh tiến lên, đến cách xe chừng ba bước thì dừng lại. Lại thấy hai đồng tử, đều chừng mười hai, mười ba tuổi, cùng mặc áo vàng, khăn đỏ bọc đầu, tóc búi trên đỉnh, dung mạo áo quần đoan chính, trên đời không có ai được như thế. Người trong xe sai một đồng tử truyền lời: "Ta là Lương mẫu ở quán trọ Bình Nguyên. Nay được Thái Thượng (đấng tối cao của Đạo giáo) gọi về, phải đi qua Bồng Lai (núi tiên ngoài biển) tìm Tử Kiều (tức Vương Tử Kiều, một vị tiên), rồi qua Thái Sơn để chịu khảo xét (?). Ta muốn được gặp ông, quả nhiên ông đã đến."

 (Bà nói tiếp:) "Cương xe thần lồng lộng, qua núi hiểm, bến âm u; trạm đường có hạn, mỗi ngày đi ba nghìn dặm (?); ba đồng tử hầu ở bên. Lòng ta lo lắng nhọc nhằn, sẽ cưỡi khói lên cõi Tam Thanh (ba cõi trời cao nhất của Đạo giáo). Ba đồng tử này đưa ta đến đô quốc (kinh đô cõi tiên). Ông hãy thay ta gửi lời cảm tạ các tín sĩ, tín nữ (người nam, người nữ có lòng tin theo đạo) thanh tịnh ở phương đông: thái bình đã gần, chỉ hơn mười năm nữa (?); hãy khéo dìu dắt cứu độ cho nhau để vượt qua cơn lo nguy này." Rồi bà giơ tay từ biệt, nói: "Hẹn gặp nhau lúc thái bình." Xe lao vút đi, trông hết tầm mắt mới khuất. Đạo Thịnh về quán trọ hỏi thăm, thì đúng ngày Lương mẫu độ thế (rời cõi đời mà thành tiên) chính là ngày ông gặp bà. (Trích từ sách Tập tiên lục)

 Vợ Đổng Vĩnh

 Cha Đổng Vĩnh mất, không có tiền chôn cất, anh bèn tự bán mình làm đầy tớ. Người chủ biết anh hiền, cho anh một nghìn vạn tiền rồi cho về. Vĩnh để tang ba năm xong, muốn trở lại nhà chủ làm phận đầy tớ. Dọc đường gặp một người đàn bà, nói: "Tôi xin làm vợ anh." Anh bèn cùng nàng đi. Chủ nói với Vĩnh: "Số tiền ấy ta đã cho anh rồi." Vĩnh nói: "Nhờ ơn ông mà tang cha được chôn cất. Vĩnh tuy là kẻ hèn mọn, nhưng nhất định phải chăm chỉ dốc sức để đền đáp ơn sâu." Chủ hỏi: "Vợ anh biết làm gì?" Vĩnh đáp: "Biết dệt." Chủ nói: "Nếu thế thì chỉ cần vợ anh dệt cho ta một trăm tấm lụa kiêm." Thế là vợ Vĩnh dệt cho nhà chủ, mười ngày đã đủ trăm tấm. (Trích từ sách Sưu thần ký)

 Tửu mẫu

 Tửu mẫu là người đàn bà bán rượu ở dưới cửa khuyết (cổng cung vua, tức chốn kinh đô). Bà gặp một ông thầy, gọi là Vu lão (ông già họ Vu), không biết là người ở đâu, trông chừng hơn năm mươi tuổi, nhưng tự nói đã mấy trăm tuổi. Bà bán rượu lấy làm lạ, luôn lễ phép kính trọng. Một hôm ông bỗng đến bảo bà: "Mau thu xếp hành trang, cùng ta đi theo lời gọi của Trung Lăng vương." Đêm ấy quả nhiên có người lạ đến, mang theo hai con chó bện bằng cỏ tranh, một con trao cho Vu lão, một con trao cho bà bán rượu, bảo cưỡi lên, thì hóa ra là rồng. Hai người theo nhau lên núi Hoa Âm. Trên núi thường nghe có tiếng gọi to: "Vu lão và Tửu mẫu ở đây!" (Trích từ sách Nữ tiên truyện)

 Nữ Kỷ

 Nữ Kỷ là người đàn bà bán rượu ở chợ đất Trần, nấu rượu thường rất ngon. Có vị tiên đi qua nhà bà uống rượu, liền đem năm quyển sách viết trên lụa trắng để cầm thế tiền rượu. Kỷ mở ra xem, thì ra là phương thuật của tiên về phép dưỡng tính (nuôi dưỡng tâm tính, tinh thần) để sống lâu. Kỷ lén chép lấy những bí quyết chủ yếu, theo đó tu luyện; ba năm sau dung nhan trẻ lại như người chừng hai mươi tuổi. Mấy năm sau, vị tiên cầm sách lại đến, cười mà bảo bà: "Trộm đạo mà không có thầy, có cánh cũng không bay được." Nữ Kỷ bèn theo vị tiên đi, ở trong núi nhiều năm, người ta vẫn thường thấy bà; về sau không biết bà đi đâu. Nơi bà ở nay chính là núi Nữ Kỷ. (Trích từ sách Nữ tiên truyện)

 Thái Bình quảng ký, quyển năm mươi chín

 Khâm định Tứ khố toàn thư (bộ tùng thư lớn do vua Càn Long nhà Thanh ra lệnh biên soạn)

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video