Thiên 64 — Quyển 64

 Thái Bình quảng ký, quyển sáu mươi bốn

 Nữ tiên, phần chín

 Dương Chính Kiến — Đổng Thượng Tiên — Trương Liên Kiều

 Vợ Trương Cảo — Thái Âm phu nhân

 Dương Chính Kiến

 Dương Chính Kiến là con gái của Dương Sủng, dân huyện Thông Nghĩa, châu Mi. Từ nhỏ nàng đã thông minh sáng dạ, có lòng nhân hậu thương người, vốn ưa sự thanh hư (sống trong sạch, lặng lẽ, không ham muốn, theo lối tu của Đạo gia). Đến tuổi cài trâm (khoảng mười lăm tuổi, tuổi con gái được gả chồng), cha mẹ gả nàng cho chàng họ Vương cùng quận. Nhà họ Vương cũng rất giàu, lại thích đãi khách.

 Một hôm, cha mẹ chồng họp mặt (?) bà con bạn cũ, mua cá về, sai Chính Kiến làm gỏi. Khách khứa đánh bạc vui chơi trong nhà (?). Mặt trời đã xế mà mâm cỗ vẫn chưa xong. Chính Kiến thương con cá còn sống, đùa nghịch với nó trong chậu, rốt cuộc không nỡ giết. Đến giờ bô (giờ Thân, khoảng ba đến năm giờ chiều), cha mẹ chồng giục giã, trách cơm dọn muộn. Chính Kiến sợ hãi, trốn sang xóm bên, rồi cứ men theo đường mòn ngoài đồng mà đi, đã được mấy chục dặm mà không thấy mệt. Nàng thấy hoa lá cây cối hai bên đường khác hẳn cõi người.

 Đến một ngôi nhà trên núi, có một nữ quan (nữ đạo sĩ) ở đó. Nàng kể hết đầu đuôi cho nữ quan nghe. Nữ quan nói: "Con có lòng thương người, quý sự sống, có thể dạy được." Rồi giữ nàng ở lại. Ngôi nhà núi ấy ở bên cạnh hóa Chủ Bạ (hóa, còn gọi là trị: nơi lập đàn thờ tự và truyền đạo của Đạo giáo; Chủ Bạ là tên của trị này) thuộc huyện Bồ Giang. Chỗ ở không có nước, nữ quan thường sai Chính Kiến đi múc nước suối dưới khe. Nữ quan vốn không ăn uống, nhưng vì Chính Kiến nên thỉnh thoảng ra ngoài núi kiếm lương thực về nuôi nàng. Cứ như thế mấy năm, Chính Kiến cung kính, cẩn thận, siêng năng, giữ đúng lễ của người đệ tử, chưa từng lơ là.

 Bỗng một hôm, ở chỗ múc nước suối có một đứa bé trắng trẻo đáng yêu, mới chừng hơn một tuổi, thấy người thì mừng rỡ tươi cười. Chính Kiến bế lên nâng niu vỗ về, lâu dần thành thường lệ. Vì thế đã mấy lần nàng múc nước về muộn. Nữ quan lấy làm lạ, hỏi nàng. Chính Kiến kể lại sự việc. Nữ quan bảo: "Nếu còn gặp nữa, nhất định phải bế đứa bé về thẳng đây, ta muốn xem một lần."

 Hơn một tháng sau, Chính Kiến đi múc nước suối, đứa bé lại hiện ra, nàng bèn bế về. Gần đến nhà thì đứa bé đã cứng đờ. Nhìn kỹ thì giống như rễ cỏ rễ cây, nặng mấy cân. Nữ quan thấy liền nhận ra, đó là phục linh (một loại nấm mọc bám ở rễ cây thông, dùng làm thuốc quý; Đạo gia cho là ăn vào có thể sống lâu thành tiên). Bà sai rửa sạch cái chõ để hấp.

 Gặp lúc (?) lương thực trong núi đã hết, nữ quan ra núi tìm lương, để lại cho Chính Kiến số củi đun mỗi ngày ba bó nhỏ, dặn: "Vật trong chõ, cứ đun hết ba bó củi này thì tắt lửa là được, đừng mở ra xem." Nữ quan ra núi, hẹn một đêm thì về. Đêm ấy mưa gió dữ dội, nước núi tràn ngập, đường bị chặn, mười ngày bà không về được. Chính Kiến ăn hết đồ ăn, đói lắm, lại ngửi thấy vật trong chõ thơm phức, bèn lén ăn, mấy ngày thì ăn hết.

 Nữ quan mới về, nghe chuyện thì than: "Thần tiên vốn có định phận (phần số đã được định sẵn từ trước). Nếu không gặp mưa lớn làm hỏng đường thì con đâu được ăn hết linh dược (thuốc thiêng)! Thầy ta từng nói núi này có phục linh hình người, ai được ăn thì sẽ bạch nhật thăng thiên (giữa ban ngày bay lên trời, tức thành tiên). Ta đã rình chờ nó hai mươi năm rồi. Nay con gặp được mà ăn, thật là người đắc đạo (đạt được đạo, tu thành)."

 Từ đó dung mạo Chính Kiến càng khác thường, ánh sáng rực rỡ chiếu vào người. Thường có các vị tiên giáng xuống phòng nàng, cùng bàn chuyện chân cung thiên phủ (cung điện, dinh phủ của tiên trên trời). Hơn một năm sau, nàng giữa ban ngày bay lên trời, tức là ngày mồng ba tháng mười một năm Khai Nguyên thứ hai mươi mốt, năm Nhâm Thân.

 Nàng từng nói với thầy: "Được ăn linh dược thì ngay ngày ấy lẽ ra phải lên tiên; sở dĩ chậm trễ là vì hồi nhỏ thấy cha mẹ lựa tiền thuế đem nộp quan, có những đồng sáng sạch tròn đẹp, con lén giấu hai đồng để chơi. Vì thế bị phạt về tội giấu tiền của quan, phải ở lại nhân gian thêm một năm." Nơi nàng bay lên trời nay chính là hóa Chủ Bạ ở huyện Bồ Giang, châu Cung; chỗ múc nước vẫn còn đó. Xưa kia Vương Hưng, chủ bạ (chức quan coi sổ sách giấy tờ) ở Quảng Hán, cũng bay lên trời ở nơi này. [Trích từ "Tập tiên lục"]

 Đổng Thượng Tiên

 Đổng Thượng Tiên là con gái người huyện Phương Nghĩa, châu Toại. Năm mười bảy tuổi, dáng vẻ thần tiên, tươi tắn xinh đẹp, ăn uống rất ít, ưa yên tĩnh, giữ lòng hòa nhã, nhưng không xa lánh đời. Người làng thấy dung mạo và đức hạnh của nàng đều bảo là người tiên bậc trên, nên gọi nàng là Thượng Tiên.

 Bỗng một sớm, mây tía buông phủ, cùng với nhạc trời giáng xuống sân nhà nàng; hai đồng tử áo xanh dẫn nàng bay lên trời. Cha mẹ vốn ngu muội, gào khóc gọi nàng mãi không thôi. Lên cách mặt đất mấy chục trượng thì nàng lại hạ xuống về nhà, mây tía và đồng tử áo xanh lập tức biến mất. Ở nhà được mấy tháng, nàng lại bay lên trời như lần trước; cha mẹ lại gào khóc rất lâu, nàng lại hạ xuống.

 Đời Đường, khoảng niên hiệu Khai Nguyên, thiên tử ưa chuộng thần tiên, nghe chuyện ấy liền xuống chiếu sai người vời nàng vào Trường An. Hơn một tháng, nàng xin về quê, vua cho phép. Trung sứ (hoạn quan được vua sai đi làm việc) đưa nàng về nhà. Hơn trăm ngày sau, nàng lại bay lên trời, cha mẹ lại khóc, nàng bèn lột bỏ lớp da để lại trên mặt đất rồi bay đi. Lớp da giữ nguyên hình dáng nàng, áo quần vẫn thắt nút chưa cởi, giống như xác ve sầu lột. Người ta bèn sơn phủ lớp da ấy mà giữ lại. Vua xuống chiếu lập hai đạo quán Thượng Tiên và Đường Hưng ngay tại nơi nàng ở; nay ở cách châu hơn mười dặm về phía bắc, bên bờ sông Phù. [Trích từ "Tập tiên lục"]

 Trương Liên Kiều

 Nữ đạo sĩ Trương Liên Kiều ở huyện Hoàng Mai. Năm tám chín tuổi, cô thường cầm bình đi múc nước. Bỗng thấy trong giếng có một bông sen to như cái mâm nhỏ, dần dần nhô lên miệng giếng; cô đến hái thì nó rụt xuống, không hái thì nó lại nhô ra, cứ như thế mấy lần, cô bèn bước vào trong giếng. Người nhà lấy làm lạ vì lâu không thấy cô về, ra xem thì thấy Liên Kiều đứng trên mặt nước giếng.

 Lên khỏi giếng, cô bỗng mắc chứng cười không dứt. Hỏi nguyên do, cô nói có người từ phía sau lấy tay chọc vào nách, ngứa không chịu nổi. Cha mẹ cho là ma quỷ ám, nửa đêm lén đưa cô sang nhà cậu, cô mới hết cười. Ít lâu sau đưa về nhà, cô kêu đói, đòi ăn, mỗi ngày ăn mấy đấu cơm. Dù ban đêm để dưa muối và thức ăn ở chỗ nằm, hễ tỉnh dậy là cô ăn ngay. Như thế sáu bảy ngày, cô bỗng ngửi thấy thức ăn có mùi hôi, từ đó không ăn nữa; quanh năm chỉ thỉnh thoảng ăn ba bốn quả táo. Cha mẹ bèn cho cô xuất gia làm đạo sĩ.

 Năm mười tám tuổi, một hôm ban ngày cô ngồi một mình trong đạo quán, thấy trên trời rơi xuống hai đồng tiền. Liên Kiều đứng dậy đến nhặt; người đàn bà nhà bên xô đổ hàng rào, cũng xông vào tranh nhặt. Liên Kiều lấy thân mình đè lên chỗ tiền. Trời lại rơi xuống ba viên thuốc màu vàng, cô vội đứng dậy lấy, người đàn bà kia bẻ tay cô giật mất một viên. Cô bèn nuốt hai viên; chốc lát cả hai người đều lăn ra như chết. Ít lâu sau Liên Kiều tỉnh lại, liền thấy sức lực mạnh mẽ, tinh thần sáng suốt gấp bội ngày thường. Người đàn bà nuốt một viên thì qua một ngày mới tỉnh, ăn uống vẫn như cũ.

 Cuối niên hiệu Thiên Bảo, Liên Kiều đang ở đạo quán, bỗng buồn bã nhớ cha mẹ, như có ý sắp đi đâu. Dân chúng và quan lại trong huyện đều thấy mây năm sắc vây quanh một cỗ xe quý từ trên trời hạ xuống. Người ta cho rằng Liên Kiều sắp đi rồi, tranh nhau kéo đến xem. Liên Kiều thì hoàn toàn không hay biết gì, mây cũng tan đi. Người bàn luận cho rằng vì đông người quá nên cô không đi được. Liên Kiều đến nay vẫn còn sống, hai bên sườn khép dính vào nhau (?), thân hình khô gầy, và không ăn gì cả. [Trích từ "Quảng dị ký"]

 Vợ Trương Cảo

 Trương Cảo người Nam Dương. Lúc trẻ, ông học hành chăm chỉ gian khổ, ở ẩn trong núi Ngọc Phòng, chưa từng rời quyển sách. Dưới chân núi có một quán rượu, Cảo thường cầm sách đến đó, uống hai ba chén rồi về. Một hôm, ông thấy một người đàn bà đẹp ở quán rượu, liền vái chào, trò chuyện rồi mời cùng uống. Nàng vui vẻ nhận lời, không có vẻ gì từ chối; lời lẽ thông minh (?) rành mạch, dung mạo xinh đẹp. Trời tối, nàng từ biệt ra về. Cảo nhớ nhung khôn nguôi, suốt đêm không ngủ. Trời chưa sáng ông lại đến chờ, thì nàng đã ở quán rồi. Ông lại mời nàng uống, dùng lời lẽ (?) trêu ghẹo.

 Người đàn bà nói: "Chàng không phải người tầm thường, thiếp muốn gửi thân. Nếu chàng giữ trọn được đến suốt đời thì đúng là điều thiếp mong muốn." Cảo hứa, rồi đưa nàng về núi ở. Được mười năm, Cảo mải miết với phần điển (sách vở kinh điển cổ của thánh hiền), tình ý với nàng dần nhạt nhẽo, thỉnh thoảng lại nổi giận.

 Người đàn bà nói: "Tình chàng đã như thế thì thiếp không thể ở lâu. Chỉ cần được một đấu mỡ cá chép để hòa thuốc là đủ." Cảo không đoán được nàng dùng làm gì, cố công tìm cho nàng. Nàng đổ mỡ cá chép xuống giếng, rồi thân mình cũng theo xuống. Chốc lát, nàng cưỡi một con cá chép từ trong giếng nhảy vọt ra, bay lên không trung sắp đi, nói với Cảo: "Ta vốn chờ chàng lập công lập nghiệp, để cùng lên cõi Thái Thanh (cõi trời cao nhất, nơi tiên ở, theo Đạo giáo). Nay đã như thế, ấy là vì chàng phúc mỏng. Ngày sau giữ chức vị không được trọn vẹn, có hối cũng không kịp nữa." Cảo lạy tạ, hối lỗi. Thế rồi nàng cưỡi cá bay lên trời mà đi.

 Về sau Cảo ra khỏi núi làm quan, trải qua nhiều chức, lên đến bậc tể phụ (tể tướng, quan đứng đầu triều giúp vua trị nước), làm Hà Nam đô thống (chức tổng chỉ huy quân đội một vùng rộng lớn). Ông thường nhớ đến lời nói "không được trọn vẹn", lần nào cũng tự trách mình. Sau ông bị giáng làm tư hộ (chức quan nhỏ coi việc hộ khẩu, thuế khóa) ở châu Thần, rồi lại được vời về dùng. Ông mất khi mới sáu mươi tuổi. Ông thường kể chuyện này với khách khứa bạn bè, suốt đời lấy làm ân hận. [Trích từ "Thần tiên cảm ngộ truyện"]

 Thái Âm phu nhân

 Ông Lư (tức Lư Kỷ, như đoạn sau gọi tên) lúc trẻ sống nghèo ở Đông Đô (tức Lạc Dương), thuê nhà trong một ngôi nhà bỏ hoang. Hàng xóm có một bà cụ họ Ma sống cô độc một mình. Ông mắc bệnh nặng đột ngột, nằm liệt hơn một tháng, bà Ma sang nấu canh nấu cháo cho ăn. Khỏi bệnh rồi, một buổi tối ông từ ngoài về, thấy một cỗ xe nhỏ trang trí vàng, kéo bằng bê con, đỗ ngoài cửa nhà bà Ma. Lư công kinh ngạc nhìn trộm, thấy một cô gái chừng mười bốn mười lăm tuổi, đẹp thật như thần tiên.

 Hôm sau ông lén hỏi bà Ma. Bà Ma nói: "Có muốn kết duyên vợ chồng không? Để ta thử bàn xem." Ông đáp: "Tôi nghèo hèn, đâu dám có ý ấy." Bà Ma nói: "Thế thì có hề gì." Đến đêm, bà Ma bảo: "Việc thành rồi. Xin hãy trai giới (ăn chay, tắm gội, giữ mình trong sạch) ba ngày, rồi gặp nhau ở ngôi đạo quán bỏ hoang phía đông thành."

 Đến nơi, chỉ thấy cây cổ thụ, cỏ hoang, lâu ngày không người ở. Chốc lát, sấm chớp mưa gió ầm ầm nổi lên, hóa ra lầu đài, điện vàng, màn ngọc, cảnh vật lộng lẫy. Có một cỗ xe che màn từ không trung hạ xuống, chính là cô gái hôm trước. Nàng gặp ông và nói: "Thiếp là người trời, vâng mệnh Thượng đế xuống nhân gian tự tìm người sánh đôi. Chàng có tướng tiên, nên thiếp sai bà Ma đến ngỏ ý. Hãy trai giới thêm bảy ngày nữa, thiếp sẽ lại đến gặp." Cô gái gọi bà Ma, trao cho hai viên thuốc. Chốc lát sấm chớp nổi lên, mây đen kéo đến, cô gái đã biến mất, cây cổ thụ cỏ hoang vẫn y như cũ.

 Bà Ma cùng ông trở về, trai giới bảy ngày, rồi cuốc đất gieo thuốc. Vừa gieo xong đã mọc dây leo, chưa được một khắc đã có hai quả bầu mọc trên dây, lớn dần to bằng hai cái chum hai hộc (hộc: đơn vị đo dung tích, khoảng mười đấu). Bà Ma lấy dao khoét ruột bầu, rồi bà và ông mỗi người ngồi vào một quả. Bà lại bảo sắm sẵn ba chiếc áo dầu (áo tẩm dầu để chống nước). Gió sấm bỗng nổi lên, hai quả bầu bay vút lên trời xanh, đầy tai chỉ nghe tiếng sóng gầm. Một lúc lâu thấy lạnh, bà bảo mặc áo dầu vào, mà vẫn như ở giữa băng tuyết; bà lại bảo mặc thêm, đến ba lớp thì thấy rất ấm. Bà Ma nói: "Đã cách Lạc Dương tám vạn dặm rồi."

 Rất lâu sau, quả bầu mới dừng lại. Ông thấy cung điện lầu đài, tường vách đều làm bằng thủy tinh; có mấy trăm người mặc áo giáp, cầm giáo mác. Bà Ma dẫn ông vào, thấy một tòa điện màu tía, có trăm thị nữ hầu hạ. Cô gái mời ngồi, bày rượu. Bà Ma lui ra đứng phía dưới hàng thị vệ. Cô gái nói: "Chàng đáng được ba điều, tùy chàng chọn lấy một: bậc trên là ở lại cung này, sống lâu ngang với trời; bậc kế là làm địa tiên (tiên sống ở cõi đất), thường ở nhân gian, thỉnh thoảng được đến đây; bậc dưới là làm tể tướng ở Trung Quốc." Ông đáp: "Được ở nơi này thật là điều mong ước cao nhất."

 Cô gái mừng rỡ nói: "Đây là cung Thủy Tinh. Thiếp là Thái Âm phu nhân (nữ thần cai quản mặt trăng và khí âm), tiên cách (thứ bậc trong hàng tiên) đã cao, chàng ở đây tức là bạch nhật thăng thiên (giữa ban ngày bay lên trời thành tiên). Nhưng chàng phải quyết định dứt khoát, không được thay đổi, kẻo làm liên lụy đến thiếp." Nàng bèn lấy giấy xanh viết tờ biểu (tờ tâu lên bề trên), quỳ lạy tâu ngay giữa sân, nói: "Phải tâu lên Thượng đế."

 Chốc lát, nghe phía đông bắc có tiếng hô: "Sứ giả của Thượng đế đến!" Thái Âm phu nhân và các vị tiên vội vàng bước xuống đón. Liền có cờ tràng, cờ tiết (cờ cầm làm tin của sứ giả) cùng phướn hương dẫn đường cho một thiếu niên áo đỏ đến đứng dưới thềm. Người áo đỏ tuyên mệnh Thượng đế: "Lư Kỷ, theo tờ trạng của Thái Âm phu nhân thì ngươi muốn ở lại cung Thủy Tinh, có đúng thế không?" Kỷ không nói gì. Phu nhân chỉ giục ông mau trả lời, ông vẫn không nói. Phu nhân và những người hầu hai bên sợ lắm, chạy vào lấy năm tấm lụa giao tiêu (thứ lụa quý tương truyền do người cá dưới biển dệt) đem đút lót sứ giả, mong ông ta thong thả chờ thêm.

 Chừng một bữa ăn, sứ giả lại hỏi: "Lư Kỷ muốn ở cung Thủy Tinh, làm địa tiên, hay làm tể tướng ở nhân gian? Lần này phải quyết định." Kỷ kêu to: "Tể tướng ở nhân gian!" Người áo đỏ vội vàng đi ngay. Thái Âm phu nhân biến sắc nói: "Đây là lỗi của bà Ma. Mau dẫn hắn về!" Họ đẩy ông vào trong quả bầu, lại nghe tiếng gió tiếng nước, rồi về đến chỗ ở cũ, chiếc giường phủ bụi vẫn y nguyên. Lúc ấy đã nửa đêm, quả bầu và bà Ma đều không thấy đâu nữa. [Trích từ "Dật sử"]

 Thái Bình quảng ký, quyển sáu mươi bốn

 Khâm định Tứ khố toàn thư (bộ sách lớn do vua nhà Thanh ra lệnh biên soạn, gom các sách quan trọng của bốn loại kinh, sử, tử, tập)

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video