Kinh Đại Phương Quảng Phật Hoa Nghiêm, phẩm Hạnh Nguyện của Bồ-tát Phổ Hiền (Bồ-tát: người tu hành phát nguyện cầu giác ngộ để cứu độ mọi chúng sinh; Phổ Hiền: vị Bồ-tát tiêu biểu cho đại hạnh và đại nguyện), quyển thứ hai mươi hai: Phẩm Hạnh Nguyện Phổ Hiền đi vào cảnh giới giải thoát không thể nghĩ bàn.
Bấy giờ đồng tử Thiện Tài (cậu bé cầu đạo, nhân vật chính của phẩm kinh, đi khắp nơi tìm thầy học đạo) thuận theo mà tu hành cho đầy đủ công đức của pháp giải thoát (pháp môn giúp tâm thoát khỏi mọi ràng buộc; mỗi vị thầy chứng được một môn riêng) mà cậu đã đạt được nơi vị chủ dạ thần (vị thần cai quản ban đêm) Tịch Tĩnh Âm Hải. Cậu quán sát pháp môn (cửa pháp, tức phương pháp tu học dẫn vào chân lý) mà vị thần ấy đã nói, từng câu từng chữ đều không quên mất. Đối với vô lượng tâm sâu xa, vô lượng pháp tánh (bản tính chân thật của mọi sự vật), hết thảy phương tiện (cách khéo léo để giáo hóa người), thần thông (năng lực siêu phàm) và trí tuệ, cậu nhớ nghĩ, suy xét, lựa chọn, nối tiếp không dứt, phân biệt tỉ mỉ, hiểu rõ chỗ rất sâu; tâm cậu rộng lớn, chứng nhập và an trú trong đó.
Cậu dần dần đi đến chỗ chủ dạ thần Thủ Hộ Nhất Thiết Thành Tăng Trưởng Uy Đức (nghĩa là "Giữ gìn mọi thành, làm tăng trưởng uy đức"). Cậu thấy vị thần đêm ấy ngồi trên tòa sư tử (chỗ ngồi tôn quý của bậc thánh, ví như sư tử là vua loài thú) làm bằng kho hoa sen lớn của vua báu ma-ni (loại ngọc quý như ý) có ánh sáng chiếu khắp mọi cung điện; trăm nghìn thần đêm làm quyến thuộc (đoàn tùy tùng) vây quanh trước sau.
Vị thần hiện ra thân có sắc tướng ứng hợp khắp mọi chúng sinh; hiện thân có mặt trước mọi chúng sinh; hiện thân không nhiễm bẩn bởi mọi thế gian; hiện thân nhiều bằng số chúng sinh; hiện thân vượt khỏi mọi thế gian; hiện thân tùy theo chúng sinh mà điều phục (uốn nắn, dạy dỗ cho thuần thục); hiện thân mau chóng đến khắp mười phương; hiện thân làm tròn đầy mọi đại nguyện; hiện thân diệt trừ mọi chướng ngại, đạt đến tận cùng thể tánh Như Lai (bậc đã đến từ chân lý như thật, một danh hiệu của Phật); hiện thân giáo hóa đến tận cùng, làm cho mọi chúng sinh được thành thục.
Thiện Tài thấy rồi, vui mừng hớn hở, tâm nguyện tròn đầy, mừng vui khôn xiết, cúi đầu lễ dưới chân vị thần, đi vòng quanh vô số vòng, chắp tay trước mặt thưa rằng: "Bạch thánh giả, con trước đây đã phát tâm A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề (tâm cầu đạt giác ngộ cao nhất, chân chính và trọn vẹn như Phật), nhưng chưa biết Bồ-tát khi tu hạnh Bồ-tát thì làm sao làm lợi ích và đem an vui cho chúng sinh? Làm sao dùng phép nhiếp thủ (thu hút, dìu dắt người khác về với đạo) cao nhất để nhiếp thủ chúng sinh? Làm sao học đạo Bồ-tát? Làm sao an trụ trong việc làm của Bồ-tát? Làm sao thuận theo lời dạy của chư Phật? Làm sao đến gần ngôi Pháp vương (vua của chánh pháp, tức quả vị Phật)? Cúi xin thương xót mà nói cho con."
Bấy giờ vị thần đêm ấy bảo Thiện Tài: "Lành thay, lành thay! Này thiện nam tử (người con trai hiền lành, cách gọi thân mật người tu học)! Vì ngươi muốn cứu giúp, che chở mọi chúng sinh; vì ngươi muốn trang nghiêm và làm thanh tịnh mọi cõi Phật (thế giới do một vị Phật giáo hóa); vì ngươi muốn cúng dường mọi Như Lai; vì ngươi muốn ở lại trong mọi kiếp (khoảng thời gian cực kỳ dài) để cứu chúng sinh; vì ngươi muốn giữ gìn mọi giống nòi Phật; vì ngươi muốn vào khắp mười phương để tu các hạnh; vì ngươi muốn vào khắp biển mọi pháp môn; vì ngươi muốn dùng tâm bình đẳng vào khắp mọi cảnh giới có thể biết; vì ngươi muốn nghe và giữ khắp mọi bánh xe chánh pháp (pháp luân: chỉ giáo pháp Phật nói ra, lăn đi khắp nơi phá tan mê lầm) của mọi Như Lai; vì ngươi muốn tùy theo chỗ ưa thích trong lòng mọi chúng sinh mà tuôn mưa pháp (lời dạy thấm nhuần như mưa); nên ngươi mới hỏi về các cửa tu hành mà Bồ-tát tu tập.
Này thiện nam tử! Ta đã đạt được cửa giải thoát của Bồ-tát tên là 'Âm thanh vi diệu đáng yêu, tự tại và rất sâu'. Ta làm bậc đại pháp sư (thầy giảng pháp lớn), được buộc lụa trắng lên đỉnh đầu (nghi lễ tôn phong địa vị, như lễ tấn phong), tâm không dính mắc vào bất cứ pháp nào, vì ta khéo mở bày kho pháp sâu xa của mọi Như Lai. Ta có đủ sức của đại thệ nguyện và đại từ bi, vì muốn làm cho mọi chúng sinh an trụ trong tâm bồ-đề (tâm cầu giác ngộ). Ta có thể làm mọi việc lợi ích chúng sinh, vì tích chứa thiện căn (gốc lành, những việc tốt làm nhân cho quả tốt) không nghỉ. Ta làm bậc thầy điều phục cho mọi chúng sinh, vì muốn làm cho mọi chúng sinh an trụ trong con đường nhất thiết trí (trí biết hết tất cả, tức trí tuệ của Phật). Ta làm đám mây pháp lớn cho mọi thế gian, vì tuôn mưa khắp mọi khế kinh (kinh điển vừa khế hợp chân lý vừa hợp căn cơ người nghe). Ta làm mặt trời pháp thanh tịnh cho mọi thế gian, vì soi khắp thế gian khiến sinh thiện căn. Ta có tâm bình đẳng đối với mọi thế gian, vì muốn khiến chúng sinh khắp nơi tăng thêm pháp lành. Đối với mọi cảnh giới, tâm ta trong sạch, vì muốn dứt bỏ mọi nghiệp chẳng lành. Ta làm bậc đại đạo sư, vì muốn dẫn dắt chúng sinh vào mọi hạnh lành. Ta làm vật trang nghiêm bằng trí tuệ cho chúng sinh, vì muốn khiến thế gian lấy trí tuệ dẫn đầu mọi hạnh lành. Ta luôn phụng sự mọi thiện tri thức (bậc thầy bạn hiền dẫn đường tu học), vì muốn khiến chúng sinh an trụ trong lời Phật dạy.
Này thiện nam tử! Ta dùng những pháp như thế bố thí cho chúng sinh, khiến họ sinh pháp trong sạch (bạch pháp: các pháp lành), cầu nhất thiết trí; tâm họ bền chắc như kho kim cang (chất cứng nhất, không gì phá nổi) của Na-la-diên (vị thần lực sĩ có sức mạnh vô song); họ khéo quán sát sức của Phật và sức của ma; thường được gần gũi các thiện tri thức; phá tan mọi núi chướng ngại do nghiệp và mê lầm (nghiệp hoặc: nghiệp ác và phiền não mê lầm); gom góp các pháp trợ đạo (các pháp hỗ trợ cho con đường tu) của nhất thiết trí; tâm luôn không rời địa vị nhất thiết trí; làm tròn đầy pháp môn trong sạch, không chướng ngại.
Này thiện nam tử! Ta dùng ánh sáng pháp thanh tịnh như thế làm cho mọi chúng sinh khắp nơi tỉnh ngộ, đem lại đủ điều lợi ích; khi tích chứa thiện căn, làm tăng trưởng và thành tựu pháp trợ đạo, ta thường làm mười cách quán sát pháp giới (toàn thể mọi sự vật hiện tượng cùng bản tính chân thật của chúng). Những gì là mười? Đó là: Ta biết pháp giới vô lượng, vì đạt được ánh sáng trí tuệ rộng lớn. Ta biết pháp giới không có bờ, vì thấy mọi phép biến hóa thần diệu của tất cả chư Phật. Ta biết pháp giới không có giới hạn, vì vào khắp mọi cõi Phật để cung kính cúng dường các Như Lai. Ta biết pháp giới không có ranh giới, vì ở khắp trong mọi biển thế giới (vô số thế giới hợp lại như biển) mà thị hiện tu hạnh Bồ-tát. Ta biết pháp giới không gián đoạn, vì vào được trí không đứt đoạn, rất sâu, bình đẳng, đủ mọi mặt tròn đầy của Như Lai. Ta biết pháp giới chỉ một tính, vì vào được tiếng nói tròn đầy của Như Lai, tùy tâm chúng sinh mà ai cũng hiểu. Ta biết pháp giới có tính trong sạch, vì vào được biển nguyện quá khứ của Như Lai, điều phục đến tận cùng mọi chúng sinh. Ta biết pháp giới trùm khắp mọi chúng sinh, vì diệu hạnh của Phổ Hiền đều trùm khắp. Ta biết pháp giới là một sự trang nghiêm, vì thần thông của Phổ Hiền khéo trang nghiêm. Ta biết pháp giới không thể hủy hoại, vì mọi thiện căn đầy khắp pháp giới không thể hủy hoại.
Này thiện nam tử! Ta làm mười cách quán sát pháp giới như thế, thuận theo đó mà hiểu biết, sinh ra mọi thiện căn rộng lớn, đủ đầy pháp trợ đạo, thấy rõ uy đức thù thắng của chư Phật, vào sâu cảnh giới khó nghĩ bàn của Như Lai. Lại nữa, này thiện nam tử! Ta nhờ chú tâm thuận theo như thế, giữ chánh niệm (sự nhớ nghĩ chân chính, không tán loạn) mà suy nghĩ, nên đạt được mười bánh xe đà-la-ni (đà-la-ni: năng lực ghi nhớ, nắm giữ mọi pháp không quên mất; gọi là "bánh xe" vì vận chuyển không ngừng) có uy đức rộng lớn của Như Lai, nhờ đó vì khắp chúng sinh mà diễn nói pháp mầu. Những gì là mười? Đó là: bánh xe đà-la-ni vào khắp biển mọi pháp; bánh xe đà-la-ni giữ khắp kho mọi pháp; bánh xe đà-la-ni nhận khắp mọi mây pháp thanh tịnh; bánh xe đà-la-ni nhớ khắp mọi ngọn đèn trí tuệ của Như Lai; bánh xe đà-la-ni diễn khắp âm thanh danh hiệu của mọi Như Lai; bánh xe đà-la-ni vào khắp biển nguyện bình đẳng của chư Phật ba đời (tam thế: quá khứ, hiện tại, vị lai); bánh xe đà-la-ni vào khắp biển hạnh của mọi thừa (cỗ xe, tức các con đường tu chở người đến giải thoát) mà mau chóng viên mãn; bánh xe đà-la-ni vào khắp biển nghiệp của mọi chúng sinh mà làm sạch mọi chướng ngại dơ bẩn; bánh xe đà-la-ni mau xoay chuyển mọi biển nghiệp cho trong sạch; bánh xe đà-la-ni mau chóng sinh ra và dũng mãnh thành tựu nhất thiết trí trí (trí tuệ cao tột vượt trên mọi trí, tức trí của Phật).
Này thiện nam tử! Mười bánh xe đà-la-ni này lấy mười nghìn bánh xe đà-la-ni làm quyến thuộc, luôn vì chúng sinh mà diễn nói pháp mầu. Này thiện nam tử! Ta hoặc vì chúng sinh nói pháp văn tuệ (trí tuệ có được nhờ nghe), hoặc nói pháp tư tuệ (trí tuệ có được nhờ suy ngẫm), hoặc nói pháp tu tuệ (trí tuệ có được nhờ thực hành tu tập); hoặc nói pháp về biển một cõi hữu (cõi còn hiện hữu trong vòng sinh tử), hoặc nói pháp về biển mọi cõi hữu; hoặc nói pháp về biển danh hiệu một Như Lai, hoặc nói pháp về biển danh hiệu mọi Như Lai; hoặc nói pháp về biển một thế giới, hoặc nói pháp về biển mọi thế giới; hoặc nói pháp về biển thọ ký (lời Phật báo trước việc một người sẽ thành Phật) của một Phật, hoặc nói pháp về biển thọ ký của mọi Phật; hoặc nói pháp về biển đạo tràng (nơi Phật thành đạo và thuyết pháp) có hội chúng của một Như Lai, hoặc nói pháp về biển đạo tràng có hội chúng của mọi Như Lai; hoặc nói pháp về biển pháp luân của một Như Lai, hoặc nói pháp về biển pháp luân của mọi Như Lai; hoặc nói pháp về biển tu-đa-la (kinh điển) của một Như Lai, hoặc nói pháp về biển tu-đa-la của mọi Như Lai; hoặc nói pháp về biển pháp hội của một Như Lai, hoặc nói pháp về biển pháp hội của mọi Như Lai; hoặc nói pháp về biển tâm tát-bà-nhã (trí biết tất cả) một, hoặc nói pháp về biển mọi tâm tát-bà-nhã; hoặc nói pháp xuất ly (ra khỏi vòng sinh tử) của một thừa, hoặc nói pháp xuất ly của mọi thừa. Này thiện nam tử! Ta dùng những pháp môn nhiều không thể nói hết như thế mà nói cho chúng sinh.
Này thiện nam tử! Ta vào biển cửa pháp giới không sai khác như thế, nói pháp vô thượng, thu nhiếp chúng sinh khắp nơi một cách thù thắng nhất, suốt các kiếp đời vị lai. Khi an trụ trong hạnh Phổ Hiền, môn giải thoát 'Âm thanh vi diệu đáng yêu, tự tại và rất sâu' này trong từng niệm (từng khoảnh khắc ý nghĩ) đều tu tập, làm tăng trưởng mọi cửa giải thoát của Bồ-tát, từng niệm đều đầy khắp mọi pháp giới."
Bấy giờ đồng tử Thiện Tài thưa với vị thần đêm: "Lạ thay, bạch thánh giả! Cửa giải thoát này hiếm có như thế, sâu xa như thế. Thánh giả chứng đắc đã bao lâu rồi?"
Vị thần đêm bảo: "Này thiện nam tử! Thuở xưa, cách đây số kiếp nhiều như số hạt bụi cực nhỏ của các 'thế giới chuyển' (?), có một kiếp tên là Vô Cấu Diệm Quang, có thế giới tên là Pháp Giới Diệm Quang Cát Tường Vân. Thế giới ấy lấy vua ngọc ma-ni hiện ra mọi biến hóa của biển nghiệp chúng sinh làm thể, hình như hoa sen, sạch và dơ lẫn lộn, nương vào lưới vua ngọc ma-ni hương sai khác nhiều như số hạt bụi cực nhỏ của núi Tu-di (ngọn núi chúa ở trung tâm thế giới theo quan niệm Phật giáo) mà tồn tại; được trang nghiêm lần lượt bằng những hoa sen báu vi diệu phát ra tiếng đại nguyện quá khứ của mọi Như Lai; có những dãy núi luân vi (dãy núi bao quanh thế giới như vành bánh xe) bằng hoa sen báu, nhiều như số hạt bụi cực nhỏ của núi Tu-di, bao quanh khắp; có ngọc ma-ni hương nhiều như số hạt bụi cực nhỏ của núi Tu-di xen kẽ trang nghiêm. Trong đó có số tứ thiên hạ (bốn châu lục quanh núi Tu-di, tức một thế giới có người ở) nhiều như số hạt bụi cực nhỏ của núi Tu-di; mỗi một tứ thiên hạ có trăm nghìn ức na-do-tha (đơn vị số cực lớn) thành, nhiều không thể nói, không thể nói.
Này thiện nam tử! Trong thế giới ấy có một tứ thiên hạ tên là Chủng Chủng Sắc Diệu Trang Nghiêm Tràng, trong đó có kinh đô tên là Phổ Bảo Câu-tô-ma Quang (câu-tô-ma: một loài hoa). Cách đó không xa có bồ-đề tràng (nơi Phật ngồi thành đạo) tên là Phổ Hiện Pháp Vương Cung Điện Ảnh Tượng. Số Như Lai nhiều như số hạt bụi cực nhỏ của núi Tu-di đã xuất hiện ở đó. Vị Phật đầu tiên hiệu là Nhất Thiết Pháp Hải Đại Thanh Quang Minh Vương. Khi Phật ấy ra đời, có vị Chuyển luân vương (vị vua cai trị cả thiên hạ bằng chánh pháp, có bánh xe báu dẫn đường) tên là Vô Cấu Diện Nhật Quang Minh. Ở chỗ Phật ấy, vua được nghe kinh 'Nhất thiết pháp hải toàn' và đều thọ trì (nhận lấy và giữ gìn) được cả. Sau khi Phật nhập Niết-bàn (Phật qua đời, vào cảnh giới tịch diệt hết khổ), vua xuất gia (rời bỏ đời sống gia đình đi tu), giữ gìn chánh pháp.
Khi chánh pháp sắp diệt, có một nghìn bộ phái khác nhau; con mắt chánh pháp của Phật chia thành mười nghìn cửa, mỗi phái tùy chỗ thích hợp của mình mà nói pháp đủ kiểu. Gần đến mạt kiếp (thời kỳ cuối, khi chánh pháp suy tàn), lúc ngũ trược (năm thứ vẩn đục của thời suy: thời thế loạn, tà kiến, phiền não, chúng sinh xấu ác, tuổi thọ ngắn) hiện ra, các tỳ-kheo (tu sĩ nam đã thọ đủ giới) xấu ác, nặng chướng ngại về nghiệp và mê lầm, bị trói buộc đủ đường, phần nhiều tranh cãi, ham đắm cảnh vật bên ngoài, nhận lấy không biết chán, không cầu bất cứ công đức thù thắng nào; ưa bàn chuyện vua chúa, chuyện giặc cướp, chuyện đàn bà, chuyện quốc gia, chuyện biển cả và mọi lời bàn tán của thế gian; không bỏ thuyết đoạn diệt (cho rằng chết là hết) của ngoại đạo (các đạo ngoài Phật pháp); trong lòng sinh tham đắm, không chịu buông bỏ.
Khi ấy vị vua đã làm tỳ-kheo ấy dùng tiếng chánh pháp nói với họ rằng: 'Lạ thay, khổ thay! Phật trong biển vô số đại kiếp đã chịu đựng đủ thứ khổ mới gom được ngọn đuốc pháp này, sao các ngươi lại cùng nhau hủy diệt nó?' Nói xong, ngài bay lên hư không cao bằng bảy cây đa-la (loài cây thốt nốt rất cao), thân phát ra vô lượng mây lửa nhiều màu, phóng lưới ánh sáng lớn đủ màu sắc, khiến vô lượng chúng sinh trừ được cơn nóng phiền não (những trạng thái tâm mê lầm gây khổ như tham, giận, si), khiến vô lượng chúng sinh phát tâm bồ-đề. Nhờ nhân duyên ấy, giáo pháp của Như Lai kia lại được hưng thịnh thêm sáu mươi nghìn năm.
Khi ấy trong chúng có một tỳ-kheo-ni (nữ tu đã thọ đủ giới) tên là Pháp Luân Biến Hóa Quang, là con gái của vị vua ấy, có trăm nghìn tỳ-kheo-ni làm quyến thuộc. Họ nghe lời vua cha, lại thấy uy lực của thần thông và ánh sáng, nên đều phát tâm A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề, mãi mãi không lui sụt. Các tỳ-kheo-ni ấy mỗi người đều được tam-muội (trạng thái thiền định, tâm chuyên nhất vào một đối tượng) tên là 'Thấy ngay Như Lai sinh ra bình đẳng', được đà-la-ni tên là 'Ánh sáng kim cang của mọi Như Lai chuyển pháp luân', và được Bát-nhã ba-la-mật (trí tuệ đưa người vượt sang bờ giải thoát) tên là 'Vào khắp biển mọi pháp môn'. Khi ấy tỳ-kheo-ni Pháp Luân Biến Hóa Quang liền được tam-muội tên là 'Ngọn đèn ánh sáng sinh ra mọi giáo pháp của Phật', lại được môn giải thoát 'Âm thanh vi diệu đáng yêu, tự tại và rất sâu' này. Nhờ được cửa tam-muội và giải thoát ấy nên thân tâm mềm mại, an vui nhẹ nhàng tinh tế, liền được thấy ngay mọi uy lực thần thông của Như Lai Nhất Thiết Pháp Hải Đại Thanh Quang Minh Vương.
Này thiện nam tử! Ý ngươi nghĩ sao? Vị Chuyển luân thánh vương Vô Cấu Diện Nhật Quang Minh, theo Như Lai kia mà chuyển bánh xe chánh pháp, rồi sau khi Phật nhập Niết-bàn đã làm hưng thịnh thời mạt pháp (thời kỳ cuối của giáo pháp), đốt ngọn đuốc pháp lớn soi sáng thế gian, há phải người nào khác? Nay chính là Bồ-tát Phổ Hiền. Còn tỳ-kheo-ni Pháp Luân Biến Hóa Quang chính là thân ta. Trăm nghìn tỳ-kheo-ni quyến thuộc chính là trăm nghìn thần đêm trong hội này. Thuở ấy ta giữ gìn Phật pháp, khiến trăm nghìn tỳ-kheo-ni được không lui sụt đối với A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề; lại khiến họ được tam-muội 'Thấy ngay mọi Như Lai sinh ra bình đẳng'; lại khiến họ được đà-la-ni 'Ánh sáng kim cang pháp luân của mọi Như Lai'; lại khiến họ được Bát-nhã ba-la-mật 'Vào khắp biển mọi pháp môn'.
Này thiện nam tử! Sau Như Lai ấy, có Phật ra đời hiệu là Vô Cấu Pháp Sơn Đỉnh Trí Quang Minh; ta dùng đủ cách phụng sự cúng dường, khiến Phật vui lòng. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Pháp Luân Viên Mãn Quang Minh Kế. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Pháp Nhật Cát Tường Vân. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Pháp Hải Môn Diệu Thanh Vương. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Pháp Nhật Trí Luân Đăng. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Pháp Câu-tô-ma Tràng Vân. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Pháp Diệm Quang Sơn Tràng Vương. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Thậm Thâm Cát Tường Viên Mãn Nguyệt. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Pháp Trí Xuất Sinh Phổ Quang Minh Tạng. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Xuất Sinh Căn Bản Trí Tạng. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Cát Tường Tạng Sơn Vương. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Phổ Môn Trí Tu-di Hiền. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Tốc Tật Tinh Tấn Tràng. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Pháp Bảo Câu-tô-ma Cát Tường Vân. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Thậm Thâm Tịch Tĩnh Sơn Quang Minh Kế. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Pháp Diệm Quang Minh Ảnh Tượng Nguyệt. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Trí Diệm Quang Cát Tường Hải. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Phổ Hiền Viên Mãn Trí. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Vô Thượng Thần Thông Trí Quang Minh Vương. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Phúc Đức Diệm Quang Khai Phu Câu-tô-ma Đăng. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Trí Sư Tử Tràng Vương. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Phổ Nhật Quang Minh Vương. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Tu-di Tướng Bảo Trang Nghiêm Vương. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Nhật Quang Dũng Mãnh Phổ Chiếu Ảnh Tượng. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Pháp Võng Giác Thắng Nguyệt. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Pháp Liên Hoa Khai Phu Cát Tường Vân. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Nhật Luân Phổ Quang Minh. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Phổ Quang Cát Tường Đại Thanh. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Sư Tử Vô Úy Kim Cang Na-la-diên. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Phổ Trí Dũng Mãnh Tràng. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Phổ Pháp Khai Phu Liên Hoa Thân. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Công Đức Câu-tô-ma Cát Tường Hải. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Cao Sơn Pháp Môn Quang Minh Tạng. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Cao Sơn Trí Diệm Quang Minh Vân. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Phổ Pháp Cao Sơn Diện Môn Quang Minh. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Đạo Tràng Cát Tường Nguyệt. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Sí Nhiên Pháp Cự Cát Tường Nguyệt. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Phổ Ảnh Tượng Quang Minh Kế. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Pháp Tốc Tật Đăng Tràng. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Kim Cang Hải Tràng Vân. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Danh Xưng Sơn Cát Tường Vân. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Chiên Đàn Cát Tường Nguyệt (chiên-đàn: loại gỗ thơm quý). Kế đến có Phật ra đời hiệu là Phổ Cát Tường Câu-tô-ma Uy Đức Quang. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Chiếu Nhất Thiết Chúng Sinh Quang Minh Vương. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Công Đức Liên Hoa Cát Tường Tạng. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Hương Diệm Phổ Quang Minh Vương. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Ba-đầu-ma Hoa Nhân (ba-đầu-ma: hoa sen đỏ). Kế đến có Phật ra đời hiệu là Chúng Tướng Sơn Tỳ-lô-giá-na (Tỳ-lô-giá-na: nghĩa là ánh sáng chiếu khắp). Kế đến có Phật ra đời hiệu là Phổ Âm Thanh Danh Xưng Tràng. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Tu-di Sơn Phổ Môn Quang Minh. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Pháp Thành Cát Tường Quang Minh. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Đại Thụ Sơn Uy Đức. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Phổ Cát Tường Tỳ-lô-giá-na Tràng. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Hống Pháp Hải Đại Âm Thanh Quang. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Xuất Sinh Uy Đức Nhất Thiết Pháp Cung Điện. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Phổ Trí Tối Thắng Quang. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Tối Thắng Cát Tường Tướng. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Pháp Lực Dũng Mãnh Tràng. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Chuyển Pháp Luân Diệu Âm Thanh. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Công Đức Diệm Quan Trí Tuệ Quang. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Xuất Sinh Cát Tường Pháp Luân Nguyệt. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Pháp Luân Liên Hoa Tỳ-lô-giá-na Tràng. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Bảo Liên Hoa Quang Minh Tạng. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Bảo Cát Tường Vân Sơn Đăng. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Phổ Thanh Tịnh Câu-tô-ma. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Chủng Chủng Cát Tường Diệm Tu-di Tạng. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Diệm Luân Viên Mãn Sơn Vương. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Phúc Đức Vân Chủng Chủng Sắc. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Pháp Sơn Vân Tràng Vương. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Công Đức Sơn Vương Quang Minh. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Pháp Nhật Vân Đăng Vương. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Pháp Vân Danh Xưng Biến Mãn Vương. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Pháp Luân Vân. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Khai Ngộ Bồ-đề Trí Uy Đức Tràng. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Phổ Chiếu Pháp Luân Cát Tường Nguyệt. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Ma-ni Kim Sơn Uy Đức Hiền. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Diệu Cao Cát Tường Uy Đức Hiền. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Hiền Đức Quảng Đại Quang. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Phổ Trí Tuệ Diệu Thanh Vân. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Pháp Lực Cát Tường Công Đức Sơn. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Cát Tường Vân Hương Diệm Vương. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Kim Sắc Ma-ni Sơn Diệu Âm Thanh. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Đỉnh Kế Tạng Xuất Nhất Thiết Pháp Viên Mãn Quang Minh Vân. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Pháp Luân Sí Thịnh Uy Đức Vương. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Vô Thượng Xuất Sinh Uy Đức. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Phổ Tinh Tấn Cự Quang Minh Vân. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Tam Muội Ấn Quảng Đại Trí Tuệ Hải Quang Minh Quan. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Diệu Bảo Cát Tường Uy Đức Vương. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Pháp Cự Bảo Trướng Diệu Âm Thanh. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Phổ Chiếu Hư Không Giới Vô Úy Pháp Quang Minh. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Tướng Hảo Trang Nghiêm Tràng. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Chủng Chủng Sắc Quang Minh Diệm Sơn Vân. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Chiếu Vô Chướng Ngại Pháp Hư Không Quang Minh. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Diệu Tướng Hoa Khai Phu Thân. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Tối Thắng Thế Chủ Diệu Quang Minh Âm. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Nhất Thiết Pháp Tam Muội Diệu Quang Minh Âm. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Diệu Biện Tài Pháp Âm Công Đức Tạng. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Sí Nhiên Quang Minh Pháp Hải Diệu Âm Vân. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Phổ Chiếu Tam Thế Đại Quang Minh Tướng Uy Đức Vương. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Phổ Chiếu Pháp Luân Cát Tường Sơn Quảng Đại Quang Minh. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Pháp Giới Sư Tử Quang. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Tỳ-lô-giá-na Cát Tường Diệu Cao. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Nhất Thiết Tam Muội Hải Phổ Biến Quang Diệm Sư Tử Vương. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Phổ Trí Quang Minh Đăng. Kế đến có Phật ra đời hiệu là Phổ Trí Tuệ Quang Minh Pháp Thành Đăng.
Này thiện nam tử! Những Như Lai như thế nhiều như số hạt bụi cực nhỏ của núi Tu-di, vị Phật sau cùng hiệu là Pháp Giới Thành Trí Tuệ Đăng Quang Vương, đều ra đời trong kiếp Vô Cấu Diệm Quang. Ta đều tôn trọng, gần gũi cúng dường, lắng nghe và thọ trì pháp mầu các ngài nói. Ở chỗ các Như Lai ấy ta cũng xuất gia học đạo, giữ gìn giáo pháp, vào môn giải thoát 'Âm thanh vi diệu đáng yêu, tự tại và rất sâu' của Bồ-tát này, dùng đủ mọi phương tiện giáo hóa, làm cho vô lượng chúng sinh thành thục. Từ đó đến nay, trải qua số kiếp nhiều như số hạt bụi cực nhỏ của các cõi Phật, tất cả chư Phật ra đời ta đều cúng dường và tu hành theo pháp của các ngài.
Này thiện nam tử! Từ đó đến nay, giữa các chúng sinh đang ngủ mê mờ tối trong đêm dài sinh tử (vòng sinh ra rồi chết đi không dứt) và vô minh (sự mê muội không thấy chân lý), một mình ta tỉnh thức, khiến chúng sinh giữ gìn thành trì của tâm, bỏ thành trì tam giới (ba cõi luân hồi: cõi dục, cõi sắc, cõi vô sắc), ở trong thành pháp vô thượng của nhất thiết trí.
Này thiện nam tử! Ta chỉ biết môn giải thoát 'Âm thanh vi diệu đáng yêu, tự tại và rất sâu' này. Còn như các vị Bồ-tát Ma-ha-tát (bậc Bồ-tát lớn, đại sĩ): lìa bỏ mọi lời nói tạp nhạp dơ bẩn của thế gian, không nói hai lời (nói lưỡi đôi, đâm thọc ly gián), kiểm soát nghiệp nơi lời nói, đi theo đường ngay thẳng, an trụ trong thắng nghĩa (chân lý tối thượng), thành tựu viên mãn, mãi mãi không bị lệ thuộc vào bất cứ ngôn ngữ nào; trong từng niệm, hiểu rõ tự tánh của mọi ngôn ngữ, vào sâu mọi biển âm thanh lời nói, hiểu rõ mọi biển bí mật của chúng sinh, thấy rõ mọi biển pháp môn, thu nhiếp khắp mọi biển pháp bình đẳng, sinh ra đủ loại biển đà-la-ni; đã được tự tại, tùy chỗ thích hợp trong tâm chúng sinh mà nói pháp, khéo dùng phương tiện, điều phục đến tận cùng và làm cho chúng sinh thành thục; có thể thu nhận khắp mọi chúng sinh, khéo tu các việc làm vô thượng của Bồ-tát, vào sâu trí cực vi tế về đủ loại pháp môn của Bồ-tát, khéo quán sát kho tàng Bồ-tát gồm đủ các việc vi diệu, có thể tự tại nói các pháp của Bồ-tát. Vì sao vậy? Vì các ngài đã thành tựu đà-la-ni của mọi pháp luân, được gọi là bậc trượng phu chân thật thù thắng. Còn ta làm sao biết được, nói được công đức và hạnh nghiệp của các ngài?
Này thiện nam tử! Trong hội chúng của Phật ở bồ-đề tràng này có chủ dạ thần tên là Năng Khai Phu Nhất Thiết Thọ Hoa An Lạc (nghĩa là 'Làm nở mọi hoa cây, đem lại an vui'); ngươi hãy đến đó hỏi: Bồ-tát làm sao học nhất thiết trí? Làm sao tu nhất thiết trí? Làm sao dẫn dắt mọi chúng sinh, khiến họ tỏ ngộ mà vào được thành nhất thiết trí?"
Bấy giờ chủ dạ thần Thủ Hộ Nhất Thiết Thành Tăng Trưởng Uy Đức muốn nói lại ý nghĩa của cửa giải thoát này, liền vì đồng tử Thiện Tài mà nói kệ (thơ tụng trong kinh) rằng:
Giải thoát Bồ-tát sâu khó thấy, như hư không, như như (chân lý bất biến, đúng như vốn có), đến tận cùng bình đẳng;
Thấy khắp trong pháp giới không bờ, hết thảy chư Phật của ba đời.
Sinh ra vô lượng môn giải thoát, chứng nhập pháp tánh chân thật khó nghĩ bàn;
Mau chóng tăng trưởng trí không chướng ngại, thông suốt con đường từ bi của ba đời.
Trải qua số kiếp nhiều như bụi cực nhỏ của các cõi chuyển (?), khi ấy có kiếp tên là Vô Cấu Quang;
Cõi tên là Pháp Quang Cát Tường Vân, thành tên là Phổ Bảo Câu-tô-ma.
Trong đó chư Phật ra đời, số lượng bằng số bụi núi Tu-di;
Phật hiệu Pháp Hải Đại Thanh Vương xuất hiện trước tiên trong kiếp ấy;
Cho đến vị Phật sau cùng trong đó, hiệu là Pháp Giới Trí Đăng Vương.
Hết thảy các Như Lai như thế, ta đều cúng dường và nghe pháp.
Ta thấy Phật Pháp Hải Âm Vương, thân Ngài toàn một màu vàng ròng;
Các tướng tốt trang nghiêm như núi báu; ta phát tâm nguyện được đạo không cần thầy (đạo tự giác ngộ của Phật).
Ta vừa thoáng thấy thân Như Lai ấy, liền phát tâm bồ-đề rộng lớn;
Thề nguyện siêng cầu nhất thiết trí, tâm ngang bằng hư không và tánh pháp giới.
Nhờ thế thấy khắp chư Phật ba đời, cùng với hết thảy biển Bồ-tát;
Cũng thấy biển cõi nước, biển chúng sinh, khắp nơi phát khởi tâm đại bi.
Tùy chỗ thích hợp trong tâm chúng sinh, một thân hiện khắp vô biên cõi;
Phóng sáng, làm rung chuyển đất khắp mười phương, khiến mọi loài có tâm thức đều tỏ ngộ.
Thấy vị Phật thứ hai và gần gũi Ngài, cũng thấy chư Phật trong biển cõi mười phương;
Cho đến vị Phật sau cùng ra đời, hiệu là Pháp Giới Trí Đăng Vương.
Hết thảy Như Lai, nhiều như số bụi cực nhỏ của núi Tu-di như thế, ta đều cúng dường.
Trong số kiếp nhiều như bụi cực nhỏ của các cõi chuyển (?), hết thảy Như Lai – ngọn đèn soi thế gian –
Ta đều gần gũi, chiêm ngưỡng phụng thờ, làm cho môn giải thoát này được thanh tịnh.
Bấy giờ đồng tử Thiện Tài đạt được môn giải thoát 'Âm thanh vi diệu đáng yêu, tự tại và rất sâu' của Bồ-tát này, vào biển tam-muội vô biên, thành tựu biển tổng trì (tức đà-la-ni: năng lực nắm giữ trọn mọi pháp không quên) rộng lớn, lại được biển đại thần thông của Bồ-tát, vào sâu biển đại biện tài (tài nói năng lưu loát, khéo léo) của Bồ-tát, mau chóng tăng trưởng biển đại hoan hỷ. Cậu quán sát chủ dạ thần Thủ Hộ Nhất Thiết Thành Tăng Trưởng Uy Đức và nói kệ khen ngợi rằng:
Đã đi trong biển trí sâu rộng lớn, đã vượt qua vô biên biển các cõi hữu;
Thân là kho trí tuệ, sống lâu không bệnh, oai quang chiếu khắp như trăng tròn.
Giác ngộ pháp tánh như hư không, vào khắp ba thời đều không chướng ngại;
Từng niệm đều duyên (hướng tâm tới) khắp mọi cảnh, từng tâm đều vắng lặng, không phân biệt.
Quán sát tánh chúng sinh vốn là không, mà lòng đại bi thường vào biển chúng sinh;
Tự tại dạo chơi nơi cửa giải thoát, độ rộng khắp vô lượng chúng mê lầm.
Quán sát, suy nghĩ hết thảy các pháp, chứng nhập pháp tánh rất sâu xa;
Tu hành khắp mọi đạo thánh, giáo hóa khắp chúng sinh khiến được giải thoát.
Thần là bậc thầy điều phục tối thắng, mở bày trí tuệ không vết nhơ của Như Lai;
Vì khắp mọi loài có tâm thức trong pháp giới, giảng rộng hạnh thanh tịnh lìa trần cấu (bụi nhơ phiền não).
Đã an trụ trên con đường các nguyện của Như Lai, đã vào trí rộng lớn không bờ;
Đã tu mọi sức lực của chư Phật, đã thấy việc thần thông của chư Phật.
Tâm thiên thần trong sạch như hư không, lìa khắp mọi phiền não;
Biết rõ vô lượng cõi trong ba đời, chư Phật, Bồ-tát và chúng sinh.
Thiên thần trong một niệm đều biết rõ biển ngày đêm, tháng ngày, năm và kiếp;
Cũng biết mọi loài chúng sinh, đủ thứ tên gọi, hình tướng sai khác.
Chỗ sinh tử của chúng sinh mười phương, có sắc, không sắc, có tưởng, không tưởng (các cõi có thân hình hay không thân hình, có hay không có tri giác),
Thuận theo lẽ thế gian mà đều biết rõ, dẫn dắt họ vào đường bồ-đề.
Đã sinh vào nhà thệ nguyện của Như Lai, đã vào biển công đức của chư Phật;
Đã chứng pháp tánh, tâm bình đẳng, tùy chỗ ưa thích của chúng sinh mà hiện thân hình.
Khi ấy đồng tử Thiện Tài nói bài kệ mầu này khen ngợi thần đêm xong, lễ dưới chân thần, đi vòng quanh vô số vòng, ân cần chiêm ngưỡng, một lòng quyến luyến, rồi từ biệt lui ra đi.
Bấy giờ đồng tử Thiện Tài đạt được môn giải thoát 'Âm thanh vi diệu đáng yêu, tự tại và rất sâu' của Bồ-tát này, giữ chánh niệm (sự nhớ nghĩ chân chính, không tán loạn) suy nghĩ, làm cho nó tăng trưởng rộng lớn, siêng năng làm hiển lộ, tu hành khắp nơi. Ngay lúc ấy cậu đi đến chỗ chủ dạ thần (vị thần cai quản ban đêm) Khai Phu Nhất Thiết Thọ Hoa An Lạc, thấy thân thần ở trong lầu gác làm bằng cành nhánh các cây hương báu, ngồi trên tòa sư tử (chỗ ngồi tôn quý của bậc thánh) bằng kho báu vi diệu của cây báu lớn, mười nghìn thần đêm vây quanh trước sau. Đồng tử Thiện Tài cúi đầu lễ dưới chân thần, chắp tay trước mặt mà thưa rằng: "Bạch thánh giả, con trước đây đã phát tâm A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề (tâm cầu đạt giác ngộ cao nhất, chân chính và trọn vẹn như Phật), nhưng chưa biết Bồ-tát làm sao học hạnh Bồ-tát, làm sao tu hành, thành tựu và tăng trưởng để được nhất thiết trí (trí biết hết tất cả, tức trí tuệ của Phật)? Cúi xin thương xót mà nói cho con."
Vị thần đêm bảo: "Này thiện nam tử (người con trai hiền lành, cách gọi thân mật người tu học)! Ở thế giới Ta-bà (cõi thế gian chúng ta đang sống, nơi phải chịu đựng nhiều khổ) này, khi mặt trời đã lặn, hoa sen khép lại, mọi người thôi dạo chơi, ta thấy ở khắp mọi nơi, hoặc núi hoặc sông, hoặc thành hoặc đồng, hoặc nước khác, đủ loại chúng sinh đều muốn trở về chỗ ở mà lạc mất đường, hoảng sợ bất an. Ta đều âm thầm che chở, khiến họ không sợ hãi, vì họ phóng ánh sáng, chỉ đường ngay cho họ đến được nơi chốn, khiến họ thoát mọi khổ, qua đêm yên vui. Nếu có chúng sinh bị bệnh khổ bức bách, ta khiến họ được an vui trong giấc ngủ.
Này thiện nam tử! Nếu có chúng sinh đang tuổi tráng niên, sắc đẹp, ham đắm buông thả, mặc tình chạy theo ngũ dục (năm món ham muốn: sắc đẹp, âm thanh, hương thơm, vị ngon, xúc chạm êm ái), kiêu mạn làm say tâm, ta liền thị hiện cảnh già, bệnh, chết cho họ thấy, khiến họ sinh sợ hãi mà bỏ các điều ác, dứt hẳn vô minh (sự mê muội không thấy chân lý), lìa nỗi sợ sinh tử (vòng sinh ra rồi chết đi không dứt). Lại vì họ khen ngợi đủ loại thiện căn (gốc lành, những việc tốt làm nhân cho quả tốt), khiến họ tu tập. Với người keo kiệt, ta khen ngợi bố thí (đem của cải, sức lực, giáo pháp cho người); với người phạm giới, ta ca ngợi giữ giới trong sạch; người hay giận dữ, làm hại, ta khiến họ thực hành từ bi nhẫn nhịn; người lười biếng, ta khiến họ khởi tinh tấn (siêng năng tu tập); người tâm tán loạn, ta khiến họ tu thiền định (giữ tâm lặng yên, chuyên nhất); người ở trong hiểu biết sai lầm, ta khiến họ học Bát-nhã (trí tuệ thấy rõ chân lý); người ưa tiểu thừa (con đường tu chỉ cầu giải thoát riêng mình), ta khiến họ trụ trong đại thừa (con đường tu cứu độ tất cả chúng sinh), siêng tu mọi phương tiện khéo léo; người ham đắm các nẻo luân hồi trong tam giới (ba cõi luân hồi: cõi dục, cõi sắc, cõi vô sắc), ta khiến họ trụ trong nguyện ba-la-mật (ba-la-mật: hạnh tu đưa sang bờ giải thoát; nguyện ba-la-mật là hạnh lập đại nguyện) của Bồ-tát. Nếu có chúng sinh phúc đức và trí tuệ kém cỏi, bị các kết nghiệp (phiền não trói buộc và nghiệp) bức bách, bị đủ thứ chướng ngại không được tự tại, ta khiến họ trụ trong lực ba-la-mật (hạnh tu thành tựu sức mạnh) của Bồ-tát. Nếu có chúng sinh tâm tối tăm, không có trí tuệ, chấp vào 'ta' và 'cái của ta', bị đủ thứ mê mờ che lấp, ta khiến họ trụ trong trí ba-la-mật (hạnh tu thành tựu trí biết rõ mọi pháp) của Bồ-tát.
Này thiện nam tử! Ta được cửa giải thoát của Bồ-tát tên là 'Sinh ra ánh sáng hoan hỷ rộng lớn'." Thiện Tài thưa: "Bạch thánh giả, cảnh giới của cửa giải thoát này thế nào?" Thần đêm đáp: "Này thiện nam tử! Vào giải thoát này thì có thể biết ánh sáng trí tuệ phương tiện khéo léo của Như Lai (danh hiệu của Phật, bậc đã đến từ chân lý như thật), là các khối phúc đức mà Ngài dùng để thu nhiếp khắp chúng sinh. Thu nhiếp khắp thế nào? Này thiện nam tử! Mọi niềm vui mà chúng sinh hưởng được đều do sức uy đức của Như Lai; do thuận theo lời dạy của Như Lai; do làm theo lời của Như Lai; do học hạnh của Như Lai; do được sức che chở của Như Lai; do tu con đường mà Như Lai đã ấn chứng; do gieo thiện căn cùng loại với Như Lai; do khen ngợi quả lành giống như của Như Lai; do giữ gìn giới pháp Như Lai đã nói; do tùy hỷ (vui theo) thệ nguyện rộng lớn của Như Lai; do được ánh mặt trời trí tuệ bình đẳng của Như Lai soi chiếu; do được sức nghiệp tròn đầy, tánh thanh tịnh của Như Lai thu nhiếp. Vì những lẽ như thế mà mọi an vui trong thế gian mới xuất hiện và thành tựu.
Làm sao biết được như vậy? Này thiện nam tử! Khi ta vào cửa giải thoát 'Sinh ra ánh sáng hoan hỷ rộng lớn' này, ta giữ chánh niệm suy nghĩ về biển hạnh Bồ-tát mà Như Lai Tỳ-lô-giá-na (Phật Đại Nhật, nghĩa là ánh sáng chiếu khắp) Ứng Chánh Đẳng Giác (Ứng: xứng đáng được cúng dường; Chánh Đẳng Giác: giác ngộ chân chính và trọn vẹn — các danh hiệu của Phật) đã tu thuở xưa, thuận theo đó mà quán sát, đều thấy rõ cả.
Này thiện nam tử! Thuở xưa, khi Đức Thế Tôn (bậc được cả thế gian tôn kính, tức Phật) còn là Bồ-tát, thấy mọi chúng sinh chấp vào 'ta' và 'cái của ta', ở trong căn nhà tối của vô minh, vào rừng rậm các kiến chấp sai lầm, bị tham ái trói buộc, bị giận dữ phá hoại, bị ngu si làm rối loạn, bị keo kiệt ganh ghét quấn chặt, đủ thứ phiền não (các trạng thái tâm mê lầm gây khổ) quấy nhiễu thân tâm, luân hồi trong sinh tử, nghèo cùng khốn khổ, không được gặp chư Phật và Bồ-tát. Thấy vậy rồi, Ngài khởi tâm đại bi, vì muốn làm lợi ích mọi chúng sinh. Đó là: khởi tâm nguyện được mọi của báu và vật dụng mầu nhiệm để thu nhiếp chúng sinh; tâm nguyện cho mọi chúng sinh đều đầy đủ vật dụng nuôi sống, không thiếu thốn; tâm lìa chấp trước đối với mọi việc; tâm không tham nhiễm đối với mọi cảnh; tâm không keo kiệt đối với mọi thứ mình có; tâm không nghi ngại đối với mọi sự bố thí; tâm không mong cầu đối với mọi quả báo; tâm không thèm muốn đối với mọi vinh hoa; tâm không mê lầm đối với mọi nhân duyên; khởi tâm quán sát pháp tánh (bản tính chân thật của mọi sự vật) chân thật; khởi tâm cứu giúp che chở mọi chúng sinh; khởi tâm vào sâu dòng xoáy tự tánh của mọi pháp; khởi tâm đại từ (lòng thương ban vui) an trụ bình đẳng đối với mọi chúng sinh; khởi tâm đại bi (lòng thương cứu khổ) dùng phương tiện đối với mọi chúng sinh; khởi tâm làm chiếc lọng pháp lớn che khắp chúng sinh, khiến họ không bị nóng bức khổ não; khởi tâm dùng chày kim cang (chất cứng nhất, không gì phá nổi) của đại trí phá núi lớn chướng ngại phiền não của mọi chúng sinh; khởi tâm khiến mọi chúng sinh mau chóng tăng trưởng niềm vui rộng lớn; khởi tâm nguyện cho mọi chúng sinh rốt ráo thành tựu sự an vui tột bậc; khởi tâm tùy theo mong muốn của mọi chúng sinh mà tuôn mưa mọi của báu; khởi tâm dùng phương tiện bình đẳng làm cho mọi chúng sinh thành thục; khởi tâm khiến mọi chúng sinh đầy đủ thánh tài (của báu của bậc thánh, như lòng tin, giới, trí tuệ...); khởi tâm nguyện cho mọi chúng sinh rốt ráo đều được quả trí thập lực (mười năng lực trí tuệ đặc biệt chỉ Phật mới có).
Khởi các tâm như thế rồi, Ngài được sức Bồ-tát, hiện đại thần biến (phép biến hóa thần thông lớn) đầy khắp hư không và pháp giới (toàn thể mọi sự vật hiện tượng) tối thắng. Trước mọi chúng sinh trong mười phương, Ngài khởi đám mây lớn vô duyên (không phân biệt thân sơ, không vì điều kiện nào) gồm mọi tướng, mọi của cải, mọi sự bố thí, tuôn mưa khắp mọi chuỗi ngọc báu và vật dụng nuôi sống, tùy theo mong muốn trong tâm chúng sinh mà làm thỏa ý họ, khiến ai cũng vui mừng. Vô lượng cửa thu nhiếp bằng bố thí như thế, với đủ loại của cải, Ngài luôn ban cho, trong mọi lúc không hề nghỉ, không hối tiếc, không keo kiệt, không gián đoạn, không dứt. Dùng phương tiện ấy Ngài thu nhiếp khắp chúng sinh, giáo hóa thành tựu đầy đủ viên mãn, khiến tất cả thoát khỏi khổ nạn sinh tử; cứu giúp làm lợi ích mà không mong đền đáp; khởi ý bình đẳng, tâm không phân biệt; làm sạch viên ngọc tâm của mọi chúng sinh, khiến họ đối với mọi Phật sinh khởi cùng một thiện căn, một tướng, sâu kín; ứng theo tâm chúng sinh mà làm ra các vật dụng để thu nhiếp chúng sinh, tăng trưởng nhất thiết trí, mau chóng làm tròn đầy biển lớn phúc đức.
Bồ-tát như thế, trong từng niệm, điều phục và làm cho mọi chúng sinh thành thục trong khắp các cõi không sót, khiến họ đều được thanh tịnh tối thắng; từng niệm trang nghiêm làm sạch mọi cõi Phật (thế giới do một vị Phật giáo hóa), khiến không còn tạp nhơ; từng niệm vào khắp mọi pháp giới; từng niệm đều khắp cõi hư không; từng niệm vào khắp mọi ba đời (quá khứ, hiện tại, vị lai); từng niệm dùng trí phương tiện điều phục chúng sinh; từng niệm luôn ở trong mọi thế giới chuyển khắp mọi bánh xe pháp không lui sụt (pháp luân: giáo pháp Phật nói ra, lăn đi khắp nơi phá tan mê lầm); từng niệm luôn dùng đạo nhất thiết trí khéo léo làm lợi ích mọi chúng sinh; từng niệm trước mặt đủ loại chúng sinh khác nhau trong mọi thế giới, suốt các kiếp vị lai, thị hiện mọi Phật thành Đẳng Chánh Giác (giác ngộ chân chính và trọn vẹn); từng niệm ở khắp mọi thế giới, trong mọi kiếp (khoảng thời gian cực dài), tu hạnh Bồ-tát mà không sinh ý tưởng phân hai.
Đó là: vào khắp trong mọi biển thế giới rộng lớn (vô số thế giới hợp lại như biển) và mọi thế giới chủng (nhóm thế giới, các thế giới gom thành từng lớp), với mọi ranh giới đủ loại của chúng; các thế giới với đủ thứ trang nghiêm, đủ thứ thể tánh, đủ thứ hình dạng, đủ cách sắp xếp. Trong các thế giới ấy, có thế giới dơ mà kèm sạch, có thế giới sạch mà kèm dơ, có thế giới hoàn toàn tạp nhơ, có thế giới hoàn toàn thanh tịnh; có cõi rộng lớn, có cõi chật hẹp; hoặc cao hoặc thấp, hoặc thô hoặc đẹp, hoặc ngay hoặc nghiêng, hoặc úp hoặc ngửa, hoặc tròn hoặc vuông, hoặc chẳng tròn chẳng vuông. Trong mọi thế giới với đủ thứ tên gọi, hình tượng, trang nghiêm như thế, từng niệm Ngài tu các hạnh Bồ-tát, vào các bậc Bồ-tát trụ (các giai đoạn tu chứng an trụ của Bồ-tát), hiện sức Bồ-tát, cũng hiện thân của mọi Phật ba đời, tùy tâm chúng sinh mà khiến khắp nơi đều biết đều thấy, mau chóng tăng trưởng cửa biển phúc đức của nhất thiết trí trí (trí tuệ cao tột vượt trên mọi trí, tức trí của Phật).
Này thiện nam tử! Như Lai Tỳ-lô-giá-na trong đời quá khứ, khi tu hạnh Bồ-tát như thế, thấy các chúng sinh không tu phúc đức, không có trí tuệ, xa lìa lòng hổ thẹn, chấp vào 'ta' và 'cái của ta', bị màn vô minh che lấp, sinh ra đủ thứ suy nghĩ không đúng đắn, vào lưới tà và rừng rậm kiến chấp xấu ác, không biết nhân quả, chạy theo nghiệp phiền não, tâm mê lầm, không được tự tại, rơi vào hố sâu hiểm nạn của sinh tử, chịu đủ thứ khổ vô lượng. Ngài khởi tâm đại bi, tu tập mọi hạnh ba-la-mật; vì chúng sinh mà ca ngợi khen thiện căn bền chắc, khiến họ an trụ, xa lìa sinh tử và cảnh nghèo cùng khốn khổ, siêng tu các pháp trợ đạo (các pháp hỗ trợ cho con đường tu) về phúc đức và trí tuệ; vì họ nói đủ thứ cửa nhân quả; nói nghiệp và quả báo không trái nhau; nói chỗ chứng nhập của pháp; nói về mong muốn và hiểu biết của mọi chúng sinh, cùng nói về mọi cõi nước nơi thọ sinh; khiến họ không làm đứt mọi giống nòi Phật; khiến họ giữ gìn mọi giáo pháp của Phật; khiến họ xa lìa mọi điều ác. Lại vì họ khen ngợi các pháp trợ đạo hướng đến nhất thiết trí, khiến chúng sinh tâm sinh vui mừng; khiến họ thực hành pháp thí (bố thí giáo pháp) để thu nhiếp khắp tất cả; khiến họ phát khởi hạnh nhất thiết trí; khiến họ tu học con đường ba-la-mật của các đại Bồ-tát; khiến họ tăng trưởng biển thiện căn để thành nhất thiết trí; khiến họ đầy đủ mọi thánh tài; khiến họ vào được cửa tự tại của Phật; khiến họ thu nhận vô lượng phương tiện; khiến họ quán sát uy đức của Như Lai; khiến họ gần gũi, thuận theo sự an vui vắng lặng của Như Lai; khiến họ an trụ và thành tựu đủ loại trí tuệ của Bồ-tát.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video