Thiên 12 — Quyền biến trong chiến tranh

 Thiên thứ mười hai: Chiến quyền (bàn về "quyền" trong chiến tranh; "quyền" ở đây là mưu lược linh hoạt, biết tùy thời cơ mà nắm thế chủ động, đè được đối phương).

 Binh pháp (sách bàn về phép dùng binh) nói: "Một nghìn người thì đủ để dùng quyền (mưu lược linh hoạt). Một vạn người thì đủ để dùng vũ (sức mạnh và uy thế quân sự). Ai dùng quyền áp đảo người trước thì địch không thể dồn sức giao chiến. Ai dùng vũ áp đảo người trước thì địch không còn uy thế để chống đỡ."

 Cho nên việc binh quý ở chỗ thắng trước ở phía mình (chuẩn bị, tính toán đầy đủ từ trước), làm được vậy thì sẽ thắng được bên kia. Không thắng được ở phía mình thì cũng không thắng được bên kia. Hễ ta tiến thì địch tới, địch tới thì ta tiến, hai bên lần lượt thắng bại với nhau, lẽ của chiến tranh vốn là như vậy.

 Sự tinh thành (lòng chuyên nhất, chân thật đến tột bậc) cốt ở chỗ sáng suốt như thần, thấu suốt mọi việc. Quyền biến trong chiến đấu cốt ở chỗ đạt đến chỗ cùng cực của đạo dụng binh. Có thì làm như không, không thì làm như có, khiến địch chẳng biết tin vào đâu.

 Điều các bậc vua đời trước truyền lại là: dùng lẽ ngay thẳng, bỏ sự dối trá, giữ lòng nhân từ và hòa thuận, xử phạt thì dứt khoát, không để án tồn đọng.

 Cho nên người hiểu đạo dụng binh ắt trước hết phải tính đến thất bại do không biết dừng lại, chứ đâu phải cứ tiến lên là chắc chắn lập được công. Kẻ khinh suất tiến lên để tìm đánh thì địch lại tính kế chặn đứng, ta tiến tới thì địch nắm phần thắng.

 Cho nên binh pháp nói: "Dò ra hướng đi của địch thì bám theo, thấy chỗ sơ hở thì đánh vào. Bên giữ đất (bên đứng yên phòng thủ) không dám đương đầu mà ta lấn tới, thì bên ấy ắt mất thế chủ động."

 Phàm kẻ bị đoạt mất chí khí thì không còn tinh thần chiến đấu, kẻ sợ hãi thì không giữ được trận. Thua trận là vì không có người tài, và vì quân đội không theo đạo dụng binh.

 Ý đã quyết tiến mà không do dự thì cứ theo đó mà đánh. Đã đoạt được chí khí của địch đến mức phía trước không còn gì cản trở thì đánh thẳng vào. Nhìn rõ tình hình mà lại chiếm chỗ cao thì ra oai áp đảo. Như thế là đạt tới chỗ cùng cực của đạo dụng binh.

 Lời nói mà không cẩn trọng thì sẽ bị địch dò biết (?). Tấn công lấn tới mà không có chừng mực thì sẽ bị đánh tan. Bị đánh như nước vỡ bờ, như sét giáng xuống thì tam quân (toàn bộ quân đội; thời xưa quân chia làm ba cánh: trung, tả, hữu, hoặc thượng, trung, hạ) rối loạn.

 Cho nên phải biết làm yên chỗ nguy, trừ bỏ mối lo, và dùng trí tuệ mà quyết đoán.

 Lấy những kế bàn ở lang miếu (triều đình, nơi vua cùng các quan bàn việc lớn của quốc gia) mà nâng tầm mưu lược cho cao. Lấy lời dặn khi tướng nhận mệnh vua mà làm cho việc quân thêm trang trọng, vững vàng. Lấy lời bàn lúc vượt qua biên giới mà làm cho khí thế thêm sắc bén. Làm được như vậy thì nước địch có thể bị khuất phục mà không cần đánh.

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video