Kinh Đại Bát Niết-bàn, phẩm thứ mười một: Tứ Đảo (bốn điều điên đảo, tức bốn cách thấy ngược với sự thật)
Phật bảo Ca Diếp (tức Bồ-tát Ca Diếp, người hỏi Phật trong kinh này): "Thiện nam tử (cách Phật gọi người nghe, nghĩa là 'người con trai hiền lành')! Cái gọi là bốn điên đảo là: ở nơi không phải khổ mà sinh ý nghĩ là khổ, đó gọi là điên đảo. Không phải khổ, đó là Như Lai (danh hiệu của Phật). Sinh ý nghĩ là khổ, là cho rằng các Như Lai vô thường, biến đổi. Nếu nói Như Lai là vô thường, đó gọi là tội khổ lớn. Nếu nói Như Lai bỏ thân khổ này mà vào Niết-bàn (cảnh giới dứt hết phiền não và sinh tử) như củi hết thì lửa tắt, đó gọi là nơi không phải khổ mà sinh ý nghĩ là khổ, đó gọi là điên đảo.
Nếu ta nói Như Lai thường còn, thì đó là ngã kiến (chấp có cái ta), vì ngã kiến mà có vô lượng tội; vì vậy nên nói Như Lai vô thường. Nói như vậy thì ta được an vui. Nhưng Như Lai vô thường tức là khổ; đã là khổ thì sao sinh ra vui được? Vì ở trong khổ mà sinh ý nghĩ là vui, nên gọi là điên đảo. Ở nơi vui mà sinh ý nghĩ là khổ, gọi là điên đảo. Vui chính là Như Lai; khổ là cho Như Lai vô thường. Nếu nói Như Lai là vô thường, đó gọi là ở trong vui mà sinh ý nghĩ là khổ. Như Lai thường còn, đó gọi là vui. Nếu có người nghĩ: 'Nếu ta nói Như Lai là thường, thì sao lại vào Niết-bàn? Nếu nói Như Lai không phải khổ, thì sao lại bỏ thân mà nhận lấy diệt độ (dứt hết sinh tử, tức nhập Niết-bàn)?', vì ở trong vui mà sinh ý nghĩ là khổ, nên gọi là điên đảo. Đó gọi là điên đảo thứ nhất.
Vô thường mà nghĩ là thường, thường mà nghĩ là vô thường, đó gọi là điên đảo. Vô thường là không tu không (không tu quán tánh trống rỗng, không thật có của các pháp thế gian); vì không tu không nên mạng sống ngắn ngủi. Nếu có người nói không tu không tịch (trống không lặng lẽ) mà được sống lâu, đó gọi là điên đảo. Đó gọi là điên đảo thứ hai.
Vô ngã (không có cái ta chân thật) mà nghĩ là ngã, ngã mà nghĩ là vô ngã, đó gọi là điên đảo. Người thế gian cũng nói có ngã, trong Phật pháp cũng nói có ngã. Người thế gian tuy nói có ngã nhưng không có Phật tánh (bản tính có thể thành Phật vốn sẵn trong mỗi chúng sinh), đó gọi là ở nơi vô ngã mà sinh ý nghĩ là ngã, đó gọi là điên đảo. Ngã trong Phật pháp chính là Phật tánh. Người thế gian nói Phật pháp là vô ngã, đó gọi là ở nơi ngã mà sinh ý nghĩ là vô ngã. Nếu nói Phật pháp nhất định là vô ngã, vì vậy Như Lai dạy các đệ tử tu tập vô ngã, thì gọi là điên đảo. Đó gọi là điên đảo thứ ba.
Sạch mà nghĩ là không sạch, không sạch mà nghĩ là sạch, đó gọi là điên đảo. Sạch chính là Như Lai thường còn, không phải thân nuôi bằng các thức ăn tạp, không phải thân phiền não, không phải thân bằng thịt, không phải thân bị gân xương ràng buộc. Nếu có người nói Như Lai vô thường, là thân nuôi bằng thức ăn tạp, cho đến là thân bị gân xương ràng buộc, còn Pháp, Tăng và giải thoát (thoát khỏi trói buộc của phiền não và sinh tử) đều là thứ diệt mất hết, đó gọi là điên đảo. Không sạch mà nghĩ là sạch, gọi là điên đảo, là: nếu có người nói 'Trong thân ta không có một thứ gì là không sạch; vì không có gì không sạch nên chắc chắn sẽ được vào chốn thanh tịnh; còn việc Như Lai dạy tu quán bất tịnh (phép quán thân thể là dơ bẩn để dứt lòng tham đắm), lời ấy là lời hư dối', đó gọi là điên đảo. Đó gọi là điên đảo thứ tư."
Bồ-tát Ca Diếp thưa với Phật rằng: "Thế Tôn (Đấng được cả thế gian tôn kính, tức Đức Phật)! Con từ hôm nay mới được chánh kiến (thấy biết đúng đắn). Thế Tôn! Trước đây, chúng con đều là những người tà kiến (thấy biết sai lầm)."
Kinh Đại Bát Niết-bàn, quyển thứ bảy.
Kinh Đại Bát Niết-bàn, quyển thứ tám.
Sa-môn (người xuất gia tu hành) Tuệ Nghiêm cùng những người khác ở đời Tống (triều Lưu Tống thời Nam Bắc triều) dựa theo kinh Nê-hoàn (bản dịch cũ của kinh Niết-bàn) mà bổ sung thêm.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video