Hành chỉ (đi và dừng)
Bình dương (đồng bằng) ít có huyệt kỵ long (huyệt cưỡi rồng: đặt ngay trên sống long đang đi; long là mạch đất chạy dài mang sinh khí) và huyệt trảm quan (huyệt chặt cửa ải: đặt ngay chỗ mạch đang chạy, chặt ngang lấy khí), là vì sao? Vì bình dương lấy nước đi để chứng long đi, lấy nước dừng để chứng long dừng, không như sơn long (long núi) có hình cục để mượn. Cho nên nói: "Đến đầu nước tụ mới dừng được; nước nếu không thu thì khí chạy xa." Nhưng đây cũng là nói trong đại hợp (chỗ nước lớn hợp) có tiểu hợp (chỗ nước nhỏ hợp).
Nếu đi thẳng tới chỗ nước lớn giao khâm (hai dòng nước hợp lại như hai vạt áo gặp nhau) (đây là chỗ nước đại hợp), thì hình ắt dần nhỏ lại, triền hộ (phần quấn che) ắt ngắn co, cục kiềm (thế hai càng ôm lấy huyệt như cái kìm) ắt không mở ra. Nếu lấy đó làm chỗ long tận mà thu lấy thì ắt đến suy bại. Dương công nói: "Tìm đến lúc núi cùng nước tận, đất thành bụi cỏ tranh, dễ bỏ đi."
Cho nên phải tìm ngược quay lại, xem có một nhánh hạ sa (gò đất phía nước chảy xuôi) có nước nhỏ quấn quanh, chỉ thu nước một bên; hoặc mở ngang cục kiềm, hoặc đảo quải kim câu (treo ngược móc vàng), thì mới là dừng thật. Long bình dương kết ngang nhiều mà kết thẳng ít, cũng là do hình thế khiến như vậy.
Khẩu quyết nói: "Hai dòng kẹp ra chớ đặt ngay trước, nên hướng bên trái hoặc bên phải; thần tiên chống gậy ngược (?) nên làm ngang, hạ thủ (phía dưới dòng) dù trống cũng thêm ruộng (?)." Lại nói: "Hai dòng kẹp ra chớ đặt chính giữa, giữa lòng nước đi là mười phần hung; trở mình làm hướng chầu về mạch đến, phát phúc dài lâu vì ngồi chỗ trống (?)." (Hai bài thơ: bài trước nói rõ nghĩa câu "mở ngang cục kiềm" ở trên, huyệt nên làm ngang; bài sau nói rõ ý câu "treo ngược móc vàng" ở trên, huyệt nên treo ngược.)
Cho nên nước lớn chưa hợp mà nước nhỏ đã hợp, được nước hạ quan (nước ở cửa phía dưới) đến quấn quanh, thì ắt có chỗ dừng thật. Nước lớn hợp mà bên trong không có nước nhỏ quấn quanh thì không được coi là dừng.
Nếu là long nghịch thủy (long ngược dòng nước), chỗ đến vốn là hai dòng nước kẹp đưa đi thuận, rồi trở mình chầu ngược về phía nước đến. (Nước giới long — dòng nước ranh giới hai bên long — chảy về đông, nước giới huyệt cũng chảy về đông, là cục thuận. Nếu nước giới long chảy về đông mà nước giới huyệt chảy về tây là cục nghịch. Như thân long đi thuận mà có rạch nước cắm vào làm hậu thác (phần đỡ phía sau) thì cũng giống như nghịch kết.) Chỗ chuyển ngược (?) nhiều nhất chẳng qua vài đốt, mà tiểu giới thủy (nước ranh giới nhỏ) bên trong nghênh đón thế long chuyển ngược thì mới có chỗ dừng thật. (Như thế long bên ngoài xoay trái, nước khe nhánh bên trong xoay phải, mới thấy được cái hợp của giới trong; long xoay phải thì suy ngược lại.) Nếu tiểu giới thủy bên trong vẫn theo long đi thuận thì ắt chỉ là thể sa (gò đất phụ), không phải huyệt.
Kinh nói: "Nước thuận xông thẳng mà quay ngược lại kết huyệt, mới biết thể đoạn là thật; nước nghịch xông thẳng mà hợp khâm ở phía sau, thì đoán là đất hoa hão." Là nói điều này. (Bình dương tọa không triều mãn (sau huyệt thấp trống, trước huyệt cao đầy) thì phải được ruộng thấp, đất thấp làm minh đường (khoảng đất trống trước huyệt, nơi nước tụ). Trước có minh đường, sau có thúc khí (chỗ thắt khí), tự có miệng kiềm, hạ sa làm chứng, nước nhỏ giới bên trong vòng quanh. Nếu hợp khâm ở sau huyệt mà bên trong không có nước giới huyệt thì lấy gì thành huyệt. Như nước bọc đầu bị cho là hung cũng vì bên trong không có nước nhỏ vòng quanh.)
Tiểu giới bên trong tức là nước trong khe nhánh, nên lại gọi là chi phùng thủy (nước khe nhánh).
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video