DỌC VÀ NGANG
(Về khai trướng (núi xòe rộng hai bên như bức màn trướng) và quá hiệp (chỗ long mạch thắt nhỏ lại để đi qua), quyển sau đều có thiên riêng; hai thiên dưới đây vì bàn về chiếm địa bộ (phạm vi, tầm vóc đất đai mà một long chiếm giữ) nên chỉ nói đại lược.)
Thế nào là dọc ngang? Dọc là thân long (dãy núi mang long mạch — đường khí của đất) uốn khúc lên xuống chạy về phía trước; ngang là mở bình phong, giăng trướng, phân bố ra hai bên. Cả hai đều không thể thiếu, nhưng chiếm địa bộ thì nghiêng về ngang nhiều hơn, vì chỉ có trướng mới chiếm được địa bộ. Có trướng che và cánh phụ hai bên thì là long, không có thì là sa (gò núi phụ, không phải long). Trướng che lớn, cánh phụ nhiều, chiếm địa bộ rộng là cán long (long chính, dãy lớn); trướng che nhỏ, cánh phụ ít, chiếm địa bộ nhỏ là chi long (long nhánh).
Trướng lớn rủ ra phía trước, hai góc bao bọc nhiều lớp trướng nhỏ bên trong là bậc lớn nhất; bao bọc tinh thần khai diện (ngọn núi "mở mặt": có mặt rõ ràng, hai bên xòe ra cân đối, mạch từ giữa ra) là bậc thứ; chỉ mở toang ra mà không bao lại là bậc kém hơn nữa. Một dọc một ngang là trướng chữ thập; mượn dọc làm ngang là trướng chữ đinh; mượn ngang làm dọc là trướng lệch ra; bên nhiều bên ít là trướng không đều. Thế trướng giương ra bay múa là long còn đi chưa dừng; thu lại quay đầu là long sắp dừng. Ấy là lớn nhỏ, đi dừng đều phân biệt ở mặt ngang.
Nhưng long đi thẳng đến mà mở ngang thì chẳng có mấy, phần lớn là mượn dọc làm ngang, mượn ngang làm dọc. Huống chi dọc ngang mượn lẫn nhau, lách khéo xoay mình, lớp lớp hiện ra, thì địa bộ mới rộng, cành lá mới tươi tốt, kết huyệt nhiều mà sức lớn. Nếu thẳng tuột mà đến, hai bên chỉ tách cành lá, dọc ngang không mượn nhau, thì một long chỉ kết được một chỗ đất (trên nói đi thẳng đến mà mở ngang là trướng chữ thập xuyên tim, chỉ long lớn mới có; đây nói thẳng tuột mà đến là chi long không có trướng).
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video