Thiên 40 — Phẩm 40 – Soi sáng

 Kinh Ma-ha Bát-nhã ba-la-mật (kinh nói về trí tuệ lớn đưa người sang bờ giải thoát), phẩm Chiếu Minh (Soi Sáng), thứ bốn mươi (bản Đan, tức bản kinh khắc ở nước Khiết Đan, gọi là phẩm Đại Độ, nghĩa là sự cứu độ lớn).

 Lúc ấy, tuệ mệnh (danh xưng tôn kính dành cho vị tỳ-kheo, nghĩa là người lấy trí tuệ làm mạng sống) Xá-lợi-phất, vị đệ tử trí tuệ bậc nhất của Phật, thưa Phật: "Bạch Thế Tôn (bậc được cả thế gian tôn kính, danh xưng của Phật)! Đây là Bát-nhã ba-la-mật (trí tuệ thấy rõ thật tướng các pháp, đưa người sang bờ giải thoát) chăng?"

 Phật dạy: "Đây là Bát-nhã ba-la-mật."

 "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật có thể soi sáng tất cả các pháp, vì rốt ráo trong sạch. Bạch Thế Tôn! Nên lễ kính Bát-nhã ba-la-mật. Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật không đắm vào ba cõi (tam giới: cõi dục còn ham muốn, cõi sắc còn hình thể vi tế, cõi vô sắc chỉ còn tâm thức). Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật trừ bỏ mọi tối tăm, vì trừ được tất cả phiền não (những trạng thái tâm gây khổ như tham, giận, si mê) và các tà kiến (cái thấy sai lầm). Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật là cao nhất trong tất cả các pháp trợ đạo (các pháp tu hỗ trợ cho sự giác ngộ).

 Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật là chỗ yên ổn, vì có thể dứt mọi sợ hãi, khổ não. Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật có thể ban ánh sáng, vì được trang nghiêm bằng ngũ nhãn (năm thứ mắt: mắt thịt, mắt trời, mắt tuệ, mắt pháp, mắt Phật). Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật có thể chỉ đường cho chúng sinh (mọi loài có sự sống và tâm thức) đang lạc vào đường tà, vì lìa xa hai bên cực đoan (như chấp có và chấp không, chấp thường còn và chấp đứt mất). Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật chính là nhất thiết chủng trí (trí của Phật, biết rõ mọi pháp trong từng chi tiết, từng loại), vì đã dứt hết mọi phiền não và tập khí (thói quen, dấu vết còn sót lại của phiền não).

 Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật là mẹ của các Bồ-tát ma-ha-tát (bậc Bồ-tát lớn; Bồ-tát là người phát nguyện tu hành để thành Phật và cứu độ mọi loài), vì có thể sinh ra các pháp của Phật. Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật không sinh không diệt, vì tự tướng là không (tự nó không có tướng riêng cố định). Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật lìa xa sinh tử (vòng sống chết luân hồi), vì chẳng phải thường còn cũng chẳng phải đứt mất. Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật làm chỗ che chở cho người không ai cứu giúp, vì ban cho mọi thứ châu báu. Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật có đầy đủ sức mạnh, vì không gì phá hoại được.

 Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật có thể chuyển bánh xe pháp ba lần chuyển, mười hai hành tướng (pháp luân tam chuyển thập nhị hành: Phật giảng bốn chân lý Khổ, Tập, Diệt, Đạo qua ba lượt chỉ bày, khuyên tu và chứng nghiệm, mỗi lượt áp dụng cho cả bốn chân lý, thành mười hai), vì tất cả các pháp không chuyển đi cũng không quay lại. Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật có thể chỉ bày bản tánh của các pháp, vì vô pháp hữu pháp không (cả cái không có lẫn cái có đều không). Bạch Thế Tôn! Nên cúng dường Bát-nhã ba-la-mật như thế nào?"

 Phật dạy: "Nên cúng dường như cúng dường Thế Tôn. Lễ kính Bát-nhã ba-la-mật nên như lễ kính Thế Tôn. Vì sao vậy? Vì Thế Tôn không khác Bát-nhã ba-la-mật, Bát-nhã ba-la-mật không khác Thế Tôn; Thế Tôn chính là Bát-nhã ba-la-mật, Bát-nhã ba-la-mật chính là Thế Tôn.

 Từ Bát-nhã ba-la-mật này mà sinh ra chư Phật, Bồ-tát, Bích-chi Phật (người tự mình giác ngộ khi quán xét lẽ nhân duyên, không có thầy dạy), A-la-hán (bậc đã dứt sạch phiền não, không còn tái sinh), A-na-hàm (bậc thánh thứ ba, không còn trở lại cõi dục), Tư-đà-hàm (bậc thánh thứ hai, chỉ còn trở lại cõi dục một lần), Tu-đà-hoàn (bậc thánh đầu tiên, đã vào dòng thánh).

 Từ Bát-nhã ba-la-mật mà sinh ra thập thiện đạo (mười điều lành: không giết hại, không trộm cắp, không tà dâm, không nói dối, không nói hai lưỡi, không nói lời ác, không nói lời thêu dệt, không tham, không sân, không si), tứ thiền (bốn bậc thiền định trong cõi sắc), tứ vô lượng tâm (bốn tâm rộng lớn không giới hạn: từ, bi, hỷ, xả), tứ vô sắc định (bốn bậc định vượt khỏi hình sắc), ngũ thần thông (năm năng lực siêu thường: thấy xa, nghe xa, biết tâm người, biết đời trước, biến hóa tự tại). Từ đó sinh ra nội không (các giác quan bên trong vốn không) cho đến vô pháp hữu pháp không, tứ niệm xứ (bốn phép quán để giữ tâm tỉnh thức: quán thân, quán cảm thọ, quán tâm, quán các pháp) cho đến bát thánh đạo phần (tám con đường chân chánh dẫn tới giải thoát).

 Từ Bát-nhã ba-la-mật này mà sinh ra Phật thập lực (mười năng lực trí tuệ đặc biệt của Phật), thập bát bất cộng pháp (mười tám phẩm chất riêng chỉ Phật mới có), đại từ đại bi (lòng thương lớn, muốn đem vui và cứu khổ cho mọi loài), nhất thiết chủng trí."

 Lúc ấy, Thích-đề-hoàn-nhân (tức Đế Thích, vua cõi trời Ba Mươi Ba, vị hộ pháp) nghĩ thầm: "Vì nhân duyên gì mà Xá-lợi-phất hỏi việc này?" Nghĩ rồi, ông nói với Xá-lợi-phất: "Vì nhân duyên gì mà ngài hỏi việc này?"

 Xá-lợi-phất nói với Thích-đề-hoàn-nhân:

"Này Kiều-thi-ca (tên họ của Đế Thích khi còn làm người)! Các vị Bồ-tát ma-ha-tát được Bát-nhã ba-la-mật che chở, nhờ sức âu-hòa câu-xá-la (phương tiện khéo léo, tài khéo vận dụng trí tuệ vào việc làm). Các ngài đối với mọi thiện căn (gốc lành, những việc thiện làm nền cho quả tốt về sau) mà chư Phật quá khứ, vị lai, hiện tại đã làm, từ lúc mới phát tâm (khởi lòng cầu thành Phật) cho đến khi giáo pháp còn trụ ở đời, đều gom chung lại mà tùy hỷ (vui mừng theo, hoan hỷ trước việc thiện của người khác), rồi hồi hướng (đem công đức hướng về mục đích cao cả) về A-nậu-đa-la tam-miểu tam-bồ-đề (sự giác ngộ cao nhất, chân chánh và trọn vẹn của Phật). Vì nhân duyên ấy mà tôi hỏi việc này.

 Này Kiều-thi-ca! Bát-nhã ba-la-mật của Bồ-tát ma-ha-tát hơn cả Đàn-na ba-la-mật (hạnh bố thí trọn vẹn), Thi-la ba-la-mật (trì giới), Sằn-đề ba-la-mật (nhẫn nhục), Tỳ-lê-da ba-la-mật (tinh tấn, siêng năng), Thiền-na ba-la-mật (thiền định). Ví như những người mù từ lúc mới sinh, dù một trăm, một nghìn hay trăm nghìn người, nếu không có người dẫn đường đi trước thì không thể tìm đường vào thành được.

 Này Kiều-thi-ca! Năm ba-la-mật kia cũng như thế. Lìa Bát-nhã ba-la-mật thì như người mù không có người dẫn đường, không thể tìm ra đường, không thể đạt nhất thiết trí (trí biết hết mọi pháp). Này Kiều-thi-ca! Nếu năm ba-la-mật được Bát-nhã ba-la-mật dẫn đường, thì lúc ấy năm ba-la-mật mới gọi là có mắt. Có Bát-nhã ba-la-mật dẫn đường thì chúng mới được mang tên là ba-la-mật (sự đưa sang bờ giải thoát)."

 Thích-đề-hoàn-nhân nói với Xá-lợi-phất: "Như ngài nói, nhờ Bát-nhã ba-la-mật dẫn đường cho năm ba-la-mật nên chúng mới được mang tên là ba-la-mật. Thưa Xá-lợi-phất! Nếu không có Đàn-na ba-la-mật trợ giúp, thì năm ba-la-mật kia cũng không được mang tên là ba-la-mật; nếu không có Thi-la ba-la-mật, Sằn-đề ba-la-mật, Tỳ-lê-da ba-la-mật, Thiền-na ba-la-mật, thì năm ba-la-mật còn lại cũng không được mang tên là ba-la-mật. Nếu vậy, vì sao chỉ riêng khen ngợi Bát-nhã ba-la-mật?"

 Xá-lợi-phất đáp: "Đúng thế, đúng thế! Này Kiều-thi-ca! Không có Đàn-na ba-la-mật thì năm ba-la-mật kia không được mang tên là ba-la-mật; không có Thi-la ba-la-mật, Sằn-đề ba-la-mật, Tỳ-lê-da ba-la-mật, Thiền-na ba-la-mật thì năm ba-la-mật còn lại không được mang tên là ba-la-mật. Nhưng Bồ-tát ma-ha-tát an trụ trong Bát-nhã ba-la-mật thì mới có thể làm trọn Đàn-na ba-la-mật, Thi-la ba-la-mật, Sằn-đề ba-la-mật, Tỳ-lê-da ba-la-mật, Thiền-na ba-la-mật. Vì thế, này Kiều-thi-ca, Bát-nhã ba-la-mật so với năm ba-la-mật kia là cao nhất, đứng hàng đầu, mầu nhiệm nhất, không gì hơn, không gì sánh bằng."

 Xá-lợi-phất thưa Phật: "Bạch Thế Tôn! Nên làm thế nào để sinh ra Bát-nhã ba-la-mật?"

 Phật bảo Xá-lợi-phất: "Vì sắc (hình chất, thân thể và vật chất) không sinh, nên Bát-nhã ba-la-mật sinh; vì thọ (cảm nhận), tưởng (ý niệm), hành (các hoạt động tạo tác của tâm), thức (sự nhận biết) không sinh, nên Bát-nhã ba-la-mật sinh. Vì Đàn-na ba-la-mật không sinh, nên Bát-nhã ba-la-mật sinh; cho đến vì Thiền-na ba-la-mật không sinh, nên Bát-nhã ba-la-mật sinh. Vì nội không cho đến vô pháp hữu pháp không, tứ niệm xứ cho đến bát thánh đạo phần, Phật thập lực cho đến nhất thiết trí, nhất thiết chủng trí không sinh, nên Bát-nhã ba-la-mật sinh. Vì các pháp như thế không sinh, nên Bát-nhã ba-la-mật sinh."

 Xá-lợi-phất thưa: "Bạch Thế Tôn! Vì sao sắc không sinh thì Bát-nhã ba-la-mật sinh? Cho đến vì sao tất cả các pháp không sinh thì Bát-nhã ba-la-mật sinh?"

 Phật dạy: "Vì sắc không khởi, không sinh, không được, không mất. Cho đến vì tất cả các pháp không khởi, không sinh, không được, không mất, nên Bát-nhã ba-la-mật sinh."

 Xá-lợi-phất thưa Phật: "Bát-nhã ba-la-mật sinh như thế thì hợp với pháp nào?"

 Phật dạy: "Không hợp với pháp nào cả. Vì thế mới được gọi là Bát-nhã ba-la-mật."

 "Bạch Thế Tôn! Không hợp với những pháp nào?"

Phật dạy: "Không hợp với pháp bất thiện, không hợp với pháp thiện; không hợp với pháp thế gian, không hợp với pháp xuất thế gian (vượt ra khỏi thế gian, thuộc về giải thoát); không hợp với pháp hữu lậu (còn dính phiền não, còn rơi rớt trong sinh tử), không hợp với pháp vô lậu (trong sạch, không còn phiền não); không hợp với pháp có lỗi, không hợp với pháp không lỗi; không hợp với pháp hữu vi (do nhân duyên tạo thành, có sinh có diệt), không hợp với pháp vô vi (không do nhân duyên tạo thành, không sinh không diệt). Vì sao vậy? Vì Bát-nhã ba-la-mật không phải sinh ra để được một pháp nào. Vì thế, đối với các pháp, nó không hợp với pháp nào."

 Lúc ấy, Thích-đề-hoàn-nhân thưa Phật: "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật này cũng không hợp với tát-bà-nhã (trí biết tất cả, tức nhất thiết trí của Phật) chăng?"

 Phật dạy: "Đúng thế, Kiều-thi-ca! Bát-nhã ba-la-mật cũng không hợp với tát-bà-nhã, vì cũng không có gì để được."

 Thích-đề-hoàn-nhân thưa: "Bạch Thế Tôn! Vì sao Bát-nhã ba-la-mật cũng không hợp với tát-bà-nhã, cũng không có gì để được?"

 Phật dạy: "Bát-nhã ba-la-mật không hợp theo danh tự, không hợp theo tướng, không hợp theo pháp có khởi lên, có tạo tác."

 Thích-đề-hoàn-nhân thưa: "Vậy nay nó hợp bằng cách nào?"

 Phật dạy: "Bồ-tát ma-ha-tát không nắm, không nhận, không trụ, không đắm, không dứt như thế (?), thì hợp như thế cũng là không có gì để hợp. Như thế đó, Kiều-thi-ca! Bát-nhã ba-la-mật hợp với tất cả các pháp mà cũng không có gì để hợp."

 Lúc ấy, Thích-đề-hoàn-nhân thưa Phật: "Thật chưa từng có! Bạch Thế Tôn! Sức của Bát-nhã ba-la-mật này sinh ra là vì tất cả các pháp không khởi, không sinh, không được, không mất."

 Tu-bồ-đề, vị đệ tử của Phật nổi tiếng hiểu sâu về tánh không, thưa Phật: "Bạch Thế Tôn! Nếu Bồ-tát ma-ha-tát khi thực hành Bát-nhã ba-la-mật mà nghĩ rằng: 'Bát-nhã ba-la-mật hợp với tất cả các pháp, hoặc không hợp', thì vị Bồ-tát ma-ha-tát ấy đã bỏ Bát-nhã ba-la-mật, đã xa lìa Bát-nhã ba-la-mật."

 Phật bảo Tu-bồ-đề: "Lại còn có nhân duyên khác khiến Bồ-tát ma-ha-tát bỏ Bát-nhã ba-la-mật, xa lìa Bát-nhã ba-la-mật. Nếu Bồ-tát ma-ha-tát nghĩ rằng: 'Bát-nhã ba-la-mật này không có gì cả, trống rỗng, không bền chắc', thì vị Bồ-tát ma-ha-tát ấy đã bỏ Bát-nhã ba-la-mật, đã xa lìa Bát-nhã ba-la-mật. Này Tu-bồ-đề! Vì nhân duyên ấy mà bỏ và lìa Bát-nhã ba-la-mật."

 Tu-bồ-đề thưa Phật: "Bạch Thế Tôn! Tin Bát-nhã ba-la-mật là không tin pháp gì?"

 Phật bảo Tu-bồ-đề: "Tin Bát-nhã ba-la-mật thì không tin sắc, không tin thọ, tưởng, hành, thức. Không tin mắt cho đến ý (sáu giác quan: mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý); không tin sắc cho đến pháp (sáu đối tượng của giác quan: hình sắc, âm thanh, mùi, vị, xúc chạm, ý niệm); không tin nhãn thức giới cho đến ý thức giới (sáu thức nhận biết sinh ra khi giác quan tiếp xúc đối tượng, từ cái biết của mắt cho đến cái biết của ý).

 Không tin Đàn-na ba-la-mật, Thi-la ba-la-mật, Sằn-đề ba-la-mật, Tỳ-lê-da ba-la-mật, Thiền-na ba-la-mật; không tin nội không cho đến vô pháp hữu pháp không; không tin tứ niệm xứ cho đến bát thánh đạo phần; không tin Phật thập lực cho đến thập bát bất cộng pháp. Không tin quả Tu-đà-hoàn, quả Tư-đà-hàm, quả A-na-hàm, quả A-la-hán, đạo Bích-chi Phật; không tin Bồ-tát đạo (con đường tu của Bồ-tát); không tin A-nậu-đa-la tam-miểu tam-bồ-đề cho đến nhất thiết chủng trí."

 Tu-bồ-đề thưa Phật: "Bạch Thế Tôn! Vì sao khi tin Bát-nhã ba-la-mật thì không tin sắc cho đến nhất thiết chủng trí?"

 Phật bảo Tu-bồ-đề: "Vì sắc không thể nắm được, nên tin Bát-nhã ba-la-mật thì không tin sắc. Cho đến vì nhất thiết chủng trí không thể nắm được, nên tin Bát-nhã ba-la-mật thì không tin nhất thiết chủng trí. Vì thế, này Tu-bồ-đề, khi tin Bát-nhã ba-la-mật thì không tin sắc, cho đến không tin nhất thiết chủng trí."

 Tu-bồ-đề thưa Phật: "Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật này gọi là ma-ha ba-la-mật (ba-la-mật lớn)."

 "Này Tu-bồ-đề! Vì nhân duyên gì mà Bát-nhã ba-la-mật này gọi là ma-ha ba-la-mật?"

 Tu-bồ-đề thưa:

"Bạch Thế Tôn! Bát-nhã ba-la-mật này không làm cho sắc thành lớn, không làm cho sắc thành nhỏ; đối với thọ, tưởng, hành, thức cũng không làm cho lớn, không làm cho nhỏ. Đối với mắt cho đến ý, sắc cho đến pháp, nhãn thức giới cho đến ý thức giới, không làm cho lớn, không làm cho nhỏ. Đối với Đàn-na ba-la-mật cho đến Thiền-na ba-la-mật, không làm cho lớn, không làm cho nhỏ. Đối với nội không cho đến vô pháp hữu pháp không, không làm cho lớn, không làm cho nhỏ. Đối với tứ niệm xứ cho đến A-nậu-đa-la tam-miểu tam-bồ-đề, không làm cho lớn, không làm cho nhỏ. Đối với các pháp của Phật, không làm cho lớn, không làm cho nhỏ. Đối với chư Phật, không làm cho lớn, không làm cho nhỏ.

 Bát-nhã ba-la-mật này không làm cho sắc hợp lại, không làm cho sắc tan ra; đối với thọ, tưởng, hành, thức không làm cho hợp, không làm cho tan, cho đến đối với chư Phật cũng không làm cho hợp, không làm cho tan. Không làm cho sắc thành vô lượng, không làm cho sắc thành có hạn lượng, cho đến đối với chư Phật cũng không làm cho vô lượng, không làm cho có hạn lượng. Không làm cho sắc rộng, không làm cho sắc hẹp, cho đến đối với chư Phật cũng không làm cho rộng, không làm cho hẹp. Không làm cho sắc có sức mạnh, không làm cho sắc không có sức mạnh, cho đến đối với chư Phật cũng không làm cho có sức mạnh, không làm cho không có sức mạnh. Bạch Thế Tôn! Vì nhân duyên ấy mà Bát-nhã ba-la-mật này gọi là ma-ha ba-la-mật.

 Bạch Thế Tôn! Có vị Bồ-tát ma-ha-tát mới phát tâm, dù không xa lìa Bát-nhã ba-la-mật, không xa lìa Thiền-na ba-la-mật, không xa lìa Tỳ-lê-da ba-la-mật, không xa lìa Sằn-đề ba-la-mật, không xa lìa Thi-la ba-la-mật, không xa lìa Đàn-na ba-la-mật, nhưng lại nghĩ như vầy: 'Bát-nhã ba-la-mật này không làm cho sắc lớn, không làm cho sắc nhỏ, cho đến đối với chư Phật không làm cho lớn, không làm cho nhỏ; không làm cho sắc hợp, không làm cho sắc tan; không làm cho sắc vô lượng, không làm cho sắc có hạn lượng; không làm cho sắc có sức mạnh, không làm cho sắc không có sức mạnh, cho đến đối với chư Phật không làm cho có sức mạnh, không làm cho không có sức mạnh.'

 Bạch Thế Tôn! Nếu Bồ-tát ma-ha-tát biết theo kiểu như thế, thì đó là không thực hành Bát-nhã ba-la-mật. Vì sao vậy? Vì đó không phải là tướng của Bát-nhã ba-la-mật, tức là còn nghĩ đến việc làm cho sắc lớn nhỏ, cho đến làm cho chư Phật lớn nhỏ; còn nghĩ đến sắc có sức mạnh hay không có sức mạnh, cho đến chư Phật có sức mạnh hay không có sức mạnh. Bạch Thế Tôn! Vị Bồ-tát ma-ha-tát ấy vì còn chấp có chỗ nắm được, nên mắc lỗi lớn. Đó là khi thực hành Bát-nhã ba-la-mật mà còn nghĩ đến việc làm cho sắc lớn, làm cho sắc nhỏ, cho đến làm cho chư Phật có sức mạnh, làm cho chư Phật không có sức mạnh. Vì sao vậy? Vì người còn mang tướng chấp có chỗ nắm được thì không có A-nậu-đa-la tam-miểu tam-bồ-đề.

 Vì cớ sao? Vì chúng sinh không sinh, nên Bát-nhã ba-la-mật không sinh; vì sắc không sinh, nên Bát-nhã ba-la-mật không sinh; cho đến vì Phật không sinh, nên Bát-nhã ba-la-mật không sinh. Vì tánh của chúng sinh không có, nên tánh của Bát-nhã ba-la-mật không có; vì tánh của sắc không có, nên tánh của Bát-nhã ba-la-mật không có; cho đến vì tánh của Phật không có, nên tánh của Bát-nhã ba-la-mật không có. Vì chúng sinh chẳng phải là pháp, nên Bát-nhã ba-la-mật chẳng phải là pháp; vì sắc chẳng phải là pháp, nên Bát-nhã ba-la-mật chẳng phải là pháp; cho đến vì Phật chẳng phải là pháp, nên Bát-nhã ba-la-mật chẳng phải là pháp.

 Vì chúng sinh là không, nên Bát-nhã ba-la-mật là không; vì sắc là không, nên Bát-nhã ba-la-mật là không; cho đến vì Phật là không, nên Bát-nhã ba-la-mật là không. Vì chúng sinh là lìa, nên Bát-nhã ba-la-mật là lìa; vì sắc là lìa, nên Bát-nhã ba-la-mật là lìa; cho đến vì Phật là lìa, nên Bát-nhã ba-la-mật là lìa. Vì chúng sinh không có thật, nên Bát-nhã ba-la-mật không có thật; vì sắc không có thật, nên Bát-nhã ba-la-mật không có thật; cho đến vì Phật không có thật, nên Bát-nhã ba-la-mật không có thật.

 Vì chúng sinh không thể nghĩ bàn, nên Bát-nhã ba-la-mật không thể nghĩ bàn; vì sắc không thể nghĩ bàn, nên Bát-nhã ba-la-mật không thể nghĩ bàn; cho đến vì Phật không thể nghĩ bàn, nên Bát-nhã ba-la-mật không thể nghĩ bàn. Vì chúng sinh không diệt, nên Bát-nhã ba-la-mật không diệt; vì sắc không diệt, nên Bát-nhã ba-la-mật không diệt; cho đến vì Phật không diệt, nên Bát-nhã ba-la-mật không diệt.

 Vì chúng sinh không thể biết được, nên Bát-nhã ba-la-mật không thể biết được; vì sắc không thể biết được, nên Bát-nhã ba-la-mật không thể biết được; cho đến vì Phật không thể biết được, nên Bát-nhã ba-la-mật không thể biết được. Vì sức mạnh của chúng sinh không thành tựu, nên sức mạnh của Bát-nhã ba-la-mật không thành tựu; vì sức mạnh của sắc không thành tựu, nên sức mạnh của Bát-nhã ba-la-mật không thành tựu; cho đến vì sức mạnh của Phật không thành tựu, nên sức mạnh của Bát-nhã ba-la-mật không thành tựu. Bạch Thế Tôn! Vì nhân duyên ấy mà Bát-nhã ba-la-mật của các vị Bồ-tát ma-ha-tát gọi là ma-ha ba-la-mật."

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video