Thiên 12 — Phẩm 10 – So lường về nhẫn

 Kinh Đại Pháp Cự Đà-la-ni (kinh "Ngọn đuốc lớn của Chánh pháp"; đà-la-ni là pháp môn giữ trọn mọi nghĩa lý không để mất), phẩm Nhẫn Hiệu Lượng (so sánh, đo lường công đức của pháp nhẫn; "nhẫn" ở đây là trí tuệ an nhiên chấp nhận và an trú vững trong chân lý), thứ mười.

 Này A-nan (đệ tử hầu cận của Phật), bấy giờ đức Phật Phóng Quang lại bảo Phạm thiên Mi Gian Bạch Hào (vua trời cõi Phạm, tên nghĩa là "sợi lông trắng giữa hai chân mày"): "Này Phạm thiên, pháp môn đà-la-ni này rộng lớn không bờ bến. Nay Ta sẽ vì ông mở bày một phần nhỏ về pháp tu hạnh Bồ-tát (người tu hạnh giác ngộ, nguyện cứu độ chúng sinh) mà ông hỏi lúc đầu. Nên biết đây là lời dạy kín đáo bằng phương tiện (cách khéo léo) của Như Lai (danh hiệu Phật).

 Này Phạm thiên, ví như vị thương chủ (người cầm đầu đoàn buôn) vì tìm của báu mà muốn vào biển lớn, trước đó gom góp đủ thứ đồ dùng: thuyền, mái chèo, buồm, cột buồm, lương khô sống chín, phàm những thứ cần dùng ở biển đều sắm sửa đủ cả, đặt ở bờ biển, rồi rao lên: 'Hôm nay ai muốn vào biển lớn tìm những thứ mình cần để thoát cảnh nghèo khó? Nếu ai có thể thì nên cùng đi chuyến này.' Bấy giờ nhiều người vì cầu lợi, hoặc mười, hai mươi, cho đến trăm nghìn người, đều nguyện vào biển.

 Khi ấy vị đại thương chủ thấy đã đông người, liền tự nghĩ: 'Trong đám đông này, có kẻ thân gầy sức yếu, nhút nhát, nhỏ lòng, không chịu nổi gian nguy, khó cùng ta làm trọn việc; ta nên cho họ về.' Nghĩ vậy rồi bèn tuyên bố: 'Mọi người nên biết, biển lớn này sâu rộng không bờ, không thể hẹn ngày tháng hay số năm mà quay về. Hơn nữa trong biển có tám nạn lớn. Tám nạn là gì? Một là sóng dữ; hai là dòng nước xoáy; ba là cá ma-kiệt (loài cá khổng lồ có thể nuốt cả thuyền); bốn là cá thác (một loài cá dữ, có lẽ là cá sấu (?)); năm là các loài cá lớn khác; sáu là dạ-xoa, la-sát (các loài quỷ dữ ăn thịt người); bảy là gió dữ; tám là rồng dữ. Tám nạn như vậy khó mà vượt qua. Nếu chẳng may gặp phải thì thuyền vỡ, mạng chết. Ai có thể chịu đựng, không sợ hãi thì hôm nay nên cùng lên thuyền này; còn ai e rằng không gánh nổi hiểm trở thì tùy ý mà về.' Mọi người nghe xong, phần đông bỏ đi tản mát.

 Cũng như vậy, này Phạm thiên, trong chúng hôm nay có vô lượng người nghe pháp môn đà-la-ni sâu xa rộng lớn không bờ bến này, lòng sinh kinh sợ, nghĩ thế này: 'Đà-la-ni này chỉ nói một câu mà vô lượng năm còn không thể nói hết, nếu nói đầy đủ thì ai chịu nổi mà nghe nhận?' Vô lượng vô biên chúng sinh như vậy, hoặc sinh lòng thối lui, hoặc khởi đủ thứ ngu si, tà ác, phiền não, chướng ngại, xoay vần trong sinh tử.

 Như vậy, này Phạm thiên, Như Lai Thế Tôn vì muốn tăng trưởng các căn (năng lực tu tập như lòng tin, tinh tấn…), ý muốn và sức lực của những chúng sinh ấy, cũng để họ thành tựu tâm không thối chuyển, nên giống như vị thương chủ kia thấy các người buôn nhút nhát không chịu nổi, lo họ bị hỏng việc, nên nói rõ các nạn trên biển cho đến những việc đáng sợ như mất mạng, để họ trở về chỗ cũ.

 Này Phạm thiên nên biết, vị đại thương chủ kia có được mưu kín, trí sâu và sức phương tiện lớn như vậy; Như Lai cũng thế, dùng đại phương tiện vì ức số chúng Bồ-tát này, muốn khai mở cho họ trí tuệ nhẫn lớn không thể nghĩ bàn, vô lượng vô biên ức na-do-tha (một con số cực lớn, thường hiểu là hàng trăm nghìn ức). Còn chỗ vận hành của trí tuệ nhẫn lớn không thể nghĩ bàn của chư Thế Tôn thì chỉ nói cho các vị Bồ-tát Ma-ha-tát (Bồ-tát bậc lớn) a-bệ-bạt-trí (tiếng Phạn, nghĩa là bất thối chuyển, không còn thối lui trên đường thành Phật), khiến họ thành tựu bất thối chuyển nhẫn. Nhẫn có công đức lớn sâu xa như vậy, không chúng sinh nào biết được, chỉ trừ người ưa thích sâu xa pháp Đại thừa (giáo pháp "cỗ xe lớn", lấy việc cứu độ tất cả chúng sinh làm mục đích); những người ấy mới có thể an trú trong nhẫn như vậy."

 Bấy giờ Phạm thiên Mi Gian Bạch Hào lại bạch đức Phật Phóng Quang: "Bạch Thế Tôn, nhẫn ấy vì sao gọi là vô lượng vô biên?" Phật bảo Phạm thiên: "Công đức của nhẫn này không thể tính đếm nên nói là vô lượng; không thể cùng tận nên nói là vô biên. Hãy lắng nghe, này Phạm thiên. Ví như cõi Diêm-phù-đề (châu lục phía nam núi Tu-di, nơi loài người chúng ta ở) này chất đầy khắp những món báu vô giá; trên đỉnh núi Tu-di (ngọn núi khổng lồ ở trung tâm thế giới theo vũ trụ quan Phật giáo) lại có một viên ngọc ma-ni (ngọc báu như ý, trong sáng, có năng lực kỳ diệu) tên là Uy Hoa. Lấy những món báu vô giá đầy cõi Diêm-phù-đề này so với một viên ngọc Uy Hoa trên đỉnh núi kia, vốn không thể cân lường, làm sao so sánh được.

 Lại nữa, này Phạm thiên, hãy gác lại những món báu vô giá. Giả sử ngọc báu Uy Hoa này đầy khắp bốn thiên hạ (bốn châu lớn quanh núi Tu-di, tức toàn bộ một thế giới), trên đỉnh Tu-di kia lại có một món báu tên là Thích-ca Tỳ-lăng-già (một loại ngọc báu quý nhất, ánh sáng vượt mọi ngọc khác); lấy ngọc Uy Hoa đầy bốn thiên hạ cũng không bằng một viên Tỳ-lăng-già ấy.

 Lại nữa, này Phạm thiên, hãy gác lại ngọc Uy Hoa. Giả sử chất chứa ngọc Tỳ-lăng-già kia lên đến trời Hữu Đảnh (tầng trời cao nhất trong luân hồi) cũng vẫn không bằng một món báu khác của Bồ-tát bổ xứ (vị Bồ-tát chỉ còn một đời nữa là thành Phật, sẽ thay thế ngôi vị của Phật hiện tại), tên là Bảo Tinh. Báu này có thể làm mọi đồ trang sức cho Bồ-tát bổ xứ, tùy theo mọi thứ Bồ-tát ấy dùng. Khi sắp vào thai, báu ấy làm cung điện trước ở trong bụng mẹ; sau đó Bồ-tát mới từ cõi trời giáng xuống, vào thai, nhận thân cuối cùng. Nhờ sức phúc đức của Bồ-tát mà cảm được báu này để thân sinh ra thường dùng; thân Bồ-tát lớn thì báu cũng lớn theo. Báu này có thể thành tựu vô lượng khối phúc; từ lúc mới phát tâm cho đến thập địa (mười giai vị cao của Bồ-tát trên đường thành Phật), các khối công đức đều do báu này sinh ra.

 Này Phạm thiên nên biết, báu thù thắng như vậy vượt hơn mọi báu sinh ra từ sức công đức thù thắng ở thế gian và xuất thế gian (vượt ra ngoài thế gian). Lại nữa, này Phạm thiên, báu lớn công đức vô giá xuất thế ấy gom góp căn lành lớn, khai mở giáo hóa, vượt hơn mọi báu. Thế nào gọi là khối công đức lớn và căn lành lớn? Như vậy, này Phạm thiên, công đức căn lành tối thượng ấy chính là nghĩa của một câu trong pháp môn này mà Ta đã nói cho ông trước đây, không có giá lường, không có số đếm. Sự sai khác của báu thù thắng xuất thế đã nói xong.

 Lại nữa, này Phạm thiên, vì báu tối thắng vô giá ấy, nay Ta dẫn thêm ví dụ. Này Phạm thiên, ví như cõi Diêm-phù-đề này dẹp hết các núi và ngói đá, đất bằng phẳng không có gò đống; từ mặt đất Diêm-phù-đề lên đến trời Ba Mươi Ba (cõi trời Đao-lợi trên đỉnh núi Tu-di, do Đế Thích làm chủ, có ba mươi ba cung trời), đầy trong đó là người, ai cũng đạt sơ thiền (tầng thiền định thứ nhất, tâm lìa dục lạc, sinh niềm vui yên tĩnh), thành tựu nhất tâm, gọi là thượng phàm phu (người phàm bậc cao). Này Phạm thiên, ý ông thế nào? Chỗ tâm nghĩ, trí biết của những phàm phu bậc cao đạt sơ thiền ấy gọi là gì?" Phạm thiên thưa: "Bạch Thế Tôn, gọi là cảnh giới trí tuệ thế gian."

 Phật bảo Phạm thiên: "Ý ông thế nào? Chỗ tâm nghĩ, trí biết của một vị Tu-đà-hoàn (quả thánh thứ nhất, người đã 'vào dòng thánh', dứt các tà kiến căn bản) lại gọi là gì?" Phạm thiên thưa: "Bạch Thế Tôn, gọi là cảnh giới trí tuệ xuất thế." Phật nói: "Này Phạm thiên, giả sử phàm phu bậc cao đầy cõi Diêm-phù-đề dốc hết sức tâm, có thể biết được cảnh giới tâm trí của một vị Tu-đà-hoàn không?" Phạm thiên thưa: "Bạch Thế Tôn, không thể. Vì sao vậy? Vì phàm phu không biết việc xuất thế." "Như vậy, này Phạm thiên, tất cả phàm phu còn không biết được, làm sao có thể cân lường nói ra được? Vì thế dù phàm phu bậc cao đã được sơ thiền đầy cõi Diêm-phù-đề này cũng rốt cuộc không thể sánh với một vị Tu-đà-hoàn."

 Phạm thiên bạch Phật: "Thật đúng vậy, Thế Tôn. Vì sao? Các phàm phu ấy chỉ được sơ thiền, còn chưa được những pháp thù thắng của thế gian từ nhị thiền trở lên cho đến bốn không (bốn tầng định của cõi vô sắc, nơi chỉ còn tâm mà không còn thân vật chất), làm sao biết được pháp xuất thế mà Tu-đà-hoàn v.v. biết?" "Này Phạm thiên nên biết, đó là sự sai khác thứ nhất trong ví dụ các món báu vô giá.

 Lại nữa, này Phạm thiên, hãy gác lại phàm phu bậc cao trong một thiên hạ. Giả sử đầy bốn thiên hạ đều là Tu-đà-hoàn, dốc hết sức trí, cũng không thể biết được chỗ vận hành của tâm và chỗ chứng của trí nơi một vị Tư-đà-hàm (quả thánh thứ hai, chỉ còn trở lại cõi người một lần nữa), cho đến không thể suy nghĩ cân lường một phần nhỏ bờ mé. Này Phạm thiên, đó là sự sai khác thứ hai trong ví dụ báu thù thắng.

 Lại nữa, này Phạm thiên, hãy gác lại Tu-đà-hoàn đầy bốn thiên hạ. Giả sử đầy bốn thiên hạ đều là Tư-đà-hàm, rốt cuộc không thể biết được chỗ tâm duyên tới và trí chứng được của một vị A-na-hàm (quả thánh thứ ba, không còn trở lại cõi dục); cho đến các vị A-la-hán (quả thánh thứ tư, đã dứt sạch phiền não) đầy bốn thiên hạ cũng không thể biết được cảnh giới tâm trí của một vị Bích-chi Phật (bậc tự giác ngộ nhờ quán nhân duyên, không có thầy). Này Phạm thiên, đó là sự sai khác thứ ba, thứ tư, thứ năm trong ví dụ báu.

 Lại nữa, này Phạm thiên, hãy gác lại A-la-hán. Giả sử đầy bốn thiên hạ đều là Bích-chi Phật, cùng dốc hết sức trí, nếu muốn suy lường cảnh giới tâm trí của một vị Bồ-tát nhất sinh (Bồ-tát chỉ còn một đời là thành Phật) khi vào thai mẹ, thứ lớp chứng nhập, đại nguyện, nhẫn sâu, hỏi đáp, diễn nói và mọi oai nghi (cử chỉ đi đứng nằm ngồi đúng phép), rốt cuộc cũng không thể biết, không thể suy lường, không thể phân biệt, không thể nghe nói, cho đến không đạt được một phần nhỏ của pháp ấy; chỉ trừ Như Lai Ứng Cúng Chánh Biến Giác (bậc đáng cúng dường, giác ngộ chân chính trọn khắp) mới biết được thôi. Này Phạm thiên, đó là sự sai khác thứ sáu trong ví dụ báu thù thắng của Bồ-tát.

 Lại nữa, này Phạm thiên, cõi Diêm-phù-đề này đầy những báu cõi trời như ví dụ trên đã nói, cho đến báu trên đỉnh Tu-di tên là Uy Hoa. Nay Ta vì ông nói về oai quang và công dụng của báu ấy, dẫn thêm các ví dụ để hiển bày một phần nhỏ. Lời này khó tin, chỉ trừ người đã chứng. Này Phạm thiên, nếu lấy báu thù thắng Uy Hoa đặt trên đỉnh núi Tu-di: nước biển lớn sâu tám vạn bốn nghìn do-tuần (do-tuần là đơn vị đo đường dài của Ấn Độ xưa, khoảng mười mấy cây số), dưới đó có cung điện chỗ ở của các loài rồng, và cung điện chỗ ở của a-tu-la (loài thần hay ganh đua với trời), ca-lâu-la (chim thần cánh vàng, chuyên bắt rồng) v.v.

 Mọi thứ báu ở đó và đủ loại châu báu trong biển lớn, nhờ sức thần thông của các rồng có đại đức nên châu báu chuỗi ngọc đều có ánh sáng; các a-tu-la tuy nhiều xảo trá nhưng chuỗi ngọc thần thông của họ cũng có ánh sáng thù thắng. Tất cả ánh sáng như vậy, nếu gặp ngọc Uy Hoa thì ánh sáng các báu đều tắt, không hiện ra nữa. Này Phạm thiên, giống như khi vầng mặt trời hiện ra thì che lấp hết ánh sáng đom đóm, khiến chúng mất hẳn không hiện. Việc ấy cũng như thế. Này Phạm thiên nên biết, ánh sáng mặt trời này vòng quanh núi Tu-di, khi nó hiện ra ở phương khác thì báu trên đỉnh núi kia chiếu sáng lớn cho cõi Diêm-phù-đề."

 Bấy giờ Phạm thiên bạch Phật: "Bạch Thế Tôn, báu Uy Hoa này từ đâu đến? Do đức của ai cảm được?" Phật bảo Phạm thiên: "Tận đáy biển lớn có tầng kim cang (tầng đất cứng chắc nhất làm nền cho thế giới); dưới tầng ấy có một khối lửa tên là Đa Nhật, ánh sáng rực rỡ. Đó chính là chỗ gốc phát ra của núi Đại Thiết Vi (dãy núi sắt lớn bao quanh rìa thế giới). Ở đó có một vùng đất vàng tên là Giải Thoát; báu Uy Hoa sinh ra từ đó."

 Phạm thiên lại thưa: "Bạch Thế Tôn, báu Uy Hoa ấy vì sao là vô giá?" Phật bảo Phạm thiên: "Giả như tất cả các núi lớn nhỏ, cây cối, rừng rậm và các thứ cây thuốc trong bốn thiên hạ này đều bốc cháy, thiêu khắp cõi dục như lúc kiếp tận (lúc thế giới bị hủy diệt cuối một đại kiếp). Khi lửa ấy đang hừng hực, nếu từ cung Phạm thiên lấy một viên báu Uy Hoa ném vào lửa, thì chỉ trong khoảng một niệm (khoảnh khắc cực ngắn), lửa lớn liền tắt, như mưa lớn dập tắt lửa nhỏ. Oai thần của báu này cũng như vậy. Này Phạm thiên, khi báu này hiện ra là do phúc của ai mà có?"

 Phạm thiên lại thưa: "Bạch Thế Tôn, vì con không biết nên mới hỏi nghĩa này trước. Về chỗ an trú của oai lực báu Uy Hoa, cúi xin Ngài khéo nói để con hiểu." Phật bảo Phạm thiên: "Như khi kiếp tận, ba nghìn thế giới với trăm ức thiên hạ, mỗi nơi đều bốc cháy rực. Đúng lúc ấy, gom các báu Uy Hoa đặt ở cung Phạm thiên, oai quang của báu này có thể khiến lửa dữ ở mọi nơi nó chiếu tới, từ cung điện chư thiên cõi dục xuống đến địa ngục, liền tắt, đều được mát mẻ như canh khuya tháng chín mùa thu. Báu ấy làm tắt lửa kiếp, đem lại mát mẻ cũng như thế. Này Phạm thiên, lúc ấy chúng sinh vì hết phúc nên các báu ma-ni đều ẩn mất không hiện, chúng sinh không có cách nào lấy được báu ấy; báu Uy Hoa không thể thấy được, giống như Bích-chi Phật ra đời rất hiếm hoi.

 Lại nữa, này Phạm thiên, từ đáy biển xuống đến tầng gió thứ tư, ở đó có một vòng gió tên là Cực Khoái (rất nhanh). Trên vòng gió ấy có tầng vòng lửa tên là Bất Hoại, luôn cháy hừng hực, lửa dữ không dứt. Trên vòng lửa ấy có một viên Uy Hoa an trụ trên một viên báu ma-ni. Nhờ sức oai quang công đức của hai báu ấy mà giữ được vòng lửa cháy mãi không dứt, lại cũng chế ngự được, khiến vòng lửa ấy không thể thiêu hủy đất lớn ở các phương, núi Đại Thiết Vi, núi chúa Tu-di và nước biển lớn. Tất cả những thứ như vậy đều nương vào sức công đức ánh sáng của ngọc báu Uy Hoa và báu ma-ni thù thắng kia mới được an trụ.

 Lại nữa, này Phạm thiên, báu gọi là Tỳ-lăng-già thì màu vàng ròng thuần khiết, do căn lành sinh ra, tự nhiên được chạm trổ sáng bóng, có thể vượt lên khỏi đỉnh núi Tu-di, qua trời Đao-lợi, trời Dạ-ma, trời Đâu-suất (các tầng trời của cõi dục; Đâu-suất là nơi Bồ-tát nhất sinh ở trước khi xuống trần thành Phật), mà ở nơi cung Phạm thiên. Khi Bồ-tát từ Diêm-phù-đề sinh lên trời Đâu-suất rồi, nhờ sức căn lành, báu này tự nhiên sinh ra trong hòm, làm việc hàng phục ma.

 Vì sao vậy? Này Phạm thiên, nếu có các ma và quyến thuộc của ma khởi ác tâm lớn, kéo đến trời Đâu-suất để gây chướng ngại, phá rối Bồ-tát, dù cùng dốc hết sức cũng không lay động được. Vì sao? Vì món trang sức bằng báu ma-ni này ở nơi cổ Bồ-tát; do oai lực của ngọc nên mọi việc ma tự nhiên bị phá tan, Ma vương Ba-tuần (tên vua ma ở cõi trời Tha Hóa Tự Tại, chuyên phá người tu) vô cùng lo buồn. Lại khi Bồ-tát mới từ cõi trời giáng xuống vào thai mẹ, món trang sức ấy cũng luôn theo bên, cho đến lúc mới sinh, lúc xuất gia, lúc ngồi đạo tràng dưới cội cây bồ-đề, báu ấy luôn ở đó.

 Lúc ấy Ma vương cùng quân chúng vô lượng ức số, hiện ra trăm nghìn việc đáng sợ lớn, phô bày oai mãnh với mọi khí giới chiến đấu, Bồ-tát vẫn ngồi ngay thẳng lặng yên không động; phá xong quân ma rồi thành đẳng chánh giác (sự giác ngộ chân chính, bình đẳng, tức thành Phật). Này Phạm thiên nên biết, báu ma-ni thù thắng Thích-ca Tỳ-lăng-già ấy có sức như vậy, huống gì lúc Bồ-tát ở trời Đâu-suất, Ma vương một mình mà có thể gây chướng ngại được sao? Dù cho các trời khác và trời Đâu-suất cũng không thể làm hại, vì báu luôn theo thân Bồ-tát."

 Khi ấy Phạm thiên lại bạch Phật: "Bạch Thế Tôn, báu ma-ni Thích-ca Tỳ-lăng-già ấy chỉ có đức ấy thôi, hay còn có sức nào khác?" Phật bảo Phạm thiên: "Oai lực của báu ấy là vô lượng, không phải chỉ có thế. Này Phạm thiên, cõi Diêm-phù-đề này chiều dọc chiều ngang bảy nghìn do-tuần, hình dáng đất phía bắc rộng phía nam hẹp, giống như cỗ xe của bà-la-môn. Bấy giờ trong thiên hạ ấy có bốn vua cai trị. Bốn vua là gì? Một là vua người; hai là vua rắn; ba là vua ngựa dữ; bốn là vua rồng dữ.

 Này Phạm thiên, cõi Diêm-phù-đề này đầy khắp rắn độc, con nào cũng đầy lòng sân hận, phun ra lửa độc, cắn chích lẫn nhau (?), thân mình và thân kẻ khác đều thành tro bụi. Vào lúc ấy, chim thú và người chạm phải lửa độc ấy liền chết mất. Ngay cả các rồng dữ đầy sân độc như vậy còn tự thiêu diệt lẫn nhau, huống gì các loài khác. Này Phạm thiên, cõi Diêm-phù-đề này đầy rẫy độc rắn, ý ông thế nào, đám rắn như vậy có thể gọi là nhiều không?" Phạm thiên thưa: "Bạch Thế Tôn, rất nhiều, rất nhiều."

 Phật bảo Phạm thiên: "Trong tam thiên đại thiên thế giới (một nghìn triệu thế giới) này, tất cả rồng dữ và các vua rồng có thần thông lớn, trong hư không nổi mây dày đặc, phóng chớp sáng lớn, nổ sấm dữ lớn, giáng sét lớn, mưa đá lớn, phát ra đủ thứ tiếng, hiện đủ thứ oai. Này Phạm thiên, ý ông thế nào? Đám rồng như vậy có thể gọi là lớn không?" Phạm thiên thưa: "Bạch Thế Tôn, rất lớn, rất lớn."

 Phật bảo Phạm thiên: "Trong tam thiên đại thiên thế giới này, tất cả người ác, ngựa dữ, các thứ độc ác, ở trong đường tà; rồi lại sai khiến chúng xúc chạm với rắn dữ, rồng dữ, ngựa dữ kia, cho đến người ác đều khởi tâm sân, tâm ác, sức ác, hạnh ác, việc ác, cho đến đầy đủ đường ác. Vào lúc đáng sợ như vậy, vị Bồ-tát ở trời Đâu-suất mở bày báu ma-ni ấy cho các chúng sinh độc ác kia thấy. Chúng sinh thấy rồi, việc ác tiêu tan, thế giới trong sạch, tâm ác tự dứt, trở nên mềm mỏng hòa thuận, thương yêu vui vẻ, đều là nhờ thấy báu ma-ni ấy. Này Phạm thiên nên biết, báu Thích-ca Tỳ-lăng-già này có sức oai đức lớn vô lượng vô biên như vậy; nếu nói cho đủ thì rốt cuộc không thể hết."

 Khi ấy Phạm thiên lại bạch đức Phật Phóng Quang: "Bạch Thế Tôn, như Phật nói trước đây, báu trên thân Bồ-tát tên là Bảo Tinh có công đức gì? Cúi xin Ngài chỉ bày cho chúng con được nghe." Phật bảo Phạm thiên: "Nay ông không nên hỏi việc lớn ấy. Vì sao vậy? Căn lành của Bồ-tát nhất sinh rất sâu dày, mọi quả báo không phải thế gian có thể biết thấy được. Vì sao? Vị Bồ-tát như thế khi sắp vào thai, báu ấy dẫn đường trước, theo thân Bồ-tát mà làm Phật sự (việc của Phật, tức việc giáo hóa cứu độ chúng sinh); lúc ra khỏi thai cũng vậy. Vì thế báu này là tối thắng trong các báu, có sức mạnh vô lượng như vậy. Các ông là Phạm thiên, nếu biết chỗ của báu ấy thì nên đến cúng dường, cung kính lễ lạy, không nên hỏi Ta nó có công đức gì."

 Phạm thiên thưa: "Bạch Thế Tôn, đối với nghĩa này con không còn lòng nghi, chỉ vì chúng sinh mà hỏi như vậy, muốn cho người nghe sinh lòng vui mừng. Vì nghĩa ấy nên con hỏi Thế Tôn. Hỏi như vậy là muốn đời sau đầy đủ làm Phật sự, tăng trưởng bồ-đề. Bạch Thế Tôn, khi báu của Bồ-tát này xuống cõi Diêm-phù-đề, do sức oai đức, ánh sáng mặt trời mặt trăng còn bị lu mất, huống gì ánh sáng các vì sao và các thứ lửa, lẽ nào không tắt? Vì thế báu này đặc biệt nhất, luôn ở bên Bồ-tát Ma-ha-tát. Tất cả Phạm thiên nên đem báu ấy an trí nơi cung Phạm thiên, tôn trọng cung kính, lễ lạy cúng dường, làm việc hiếm có.

 Bạch Thế Tôn, ánh sáng báu này có thể che lấp ánh sáng mặt trời, mặt trăng, các vì sao và lửa, khiến chúng không hiện nữa; nhưng ánh sáng mặt trời, mặt trăng, sao và lửa ấy không bị tắt mất, đều là do thần lực của Như Lai làm ra, không để thế gian luôn ở trong tối tăm. Vì sao vậy? Vì Như Lai Thế Tôn là bậc đại từ, gia bị (ban sức che chở, nâng đỡ) cho tất cả chúng sinh. Nếu không có oai thần của Như Lai gia bị thì cho đến ánh sáng của tất cả Phạm thiên cũng đều tắt mất."

 Phật bảo Phạm thiên: "Nghĩa của gia hộ là gì?" Phạm thiên thưa: "Bạch Thế Tôn, nghĩa gia hộ là bậc trên che chở kẻ dưới, kẻ yếu kém nương vào bậc hơn. Mọi việc của chư Phật Thế Tôn đều vượt hơn người, trời ở thế gian. Ví như khi ánh mặt trời mọc lên thì ánh sáng đom đóm đều tắt mất; nếu không có oai lực của Như Lai gia bị thì ánh sáng của tất cả trời người cũng tắt mất như vậy. Bạch Thế Tôn, đối với sức oai thần công đức của Như Lai, con không còn nghi. Vì sao? Con thấy tâm Như Lai không hề biết chán. Vì thế nay con vì chúng sinh đời vị lai mà dám hỏi việc này."

 Phật bảo Phạm thiên: "Nay ông có biết các vị thần tiên ngoại đạo (người tu theo đạo khác ngoài Phật pháp) có năm thần thông (năm năng lực siêu phàm: thấy xa, nghe xa, biết tâm người, nhớ đời trước, biến hóa thân hình), những tâm hành vào ra trong bốn thiền (bốn tầng định của cõi sắc), bốn không (bốn tầng định của cõi vô sắc) và tam-ma-bạt-đề (trạng thái định sâu, tâm an trú bình đẳng) mà họ đạt được không?" Phạm thiên thưa: "Bạch Thế Tôn, nay con biết chút ít về thiền định và tam-ma-bạt-đề mà các vị tiên ngoại đạo đạt được. Nhưng trong chúng này có người chưa hiểu, chúng sinh đời sau lại không thể biết, vì thế nay con hỏi nghĩa ấy, muốn cho chúng sinh chưa biết được biết, cũng cho người đời sau chưa hiểu được hiểu."

 "Này Phạm thiên, ở thế gian không có lời nói và nghĩa lý, câu văn, danh tự nào có thể lìa khỏi kinh môn đà-la-ni này. Này Phạm thiên, tất cả các kinh, hoặc kỳ-dạ (thể kệ tụng lặp lại ý của đoạn văn xuôi), hoặc thọ ký (lời Phật báo trước việc ai đó sẽ thành Phật), tất cả những gì do người khác hỏi, hoặc những gì thuộc về ba mươi bảy pháp trợ bồ-đề (ba mươi bảy pháp tu hỗ trợ cho giác ngộ), cho đến những lời giảng rõ về pháp tu của hành giả, đều đi vào trong pháp môn sâu xa của đà-la-ni mầu nhiệm này. Vì thế cửa đà-la-ni này chính là điều chư Phật ba đời (quá khứ, hiện tại, vị lai) đã nói và sẽ nói; nay hiện tại Ta cũng diễn nói.

 Nếu có người như lời Ta nói mà nhớ nghĩ, thọ trì (nhận lấy và giữ gìn tu tập) đà-la-ni này, thì người ấy trong tương lai cũng sẽ được như Ta, nói pháp như thế này. Thuở xưa Ta cũng từng cúng dường, cung kính, tôn trọng vô lượng chư Phật; các đức Phật ấy cũng dùng pháp môn kinh đà-la-ni này giáo hóa thành tựu vô lượng ức số chúng đại Bồ-tát Ma-ha-tát."

 Phật bảo Phạm thiên: "Ta nhớ quá khứ vô lượng ức kiếp, có một đức Phật Thế Tôn hiệu là Thắng Tam-muội Như Lai Ứng Cúng Chánh Biến Giác ra đời. Nơi sinh ra thân cuối cùng của Ngài, cha Ngài là vua Chuyển Luân (vị vua lý tưởng cai trị bằng chánh pháp) tên là Đại Tinh Tấn, đầy đủ bảy báu (bảy thứ báu của vua chuyển luân: bánh xe báu, voi báu, ngựa báu, ngọc báu, hoàng hậu báu, quan giữ kho báu, tướng quân báu), thống lĩnh bốn thiên hạ. Bồ-tát chính là thái tử thứ nhất do hoàng hậu báu sinh ra, thường ở thâm cung cùng với tám vạn bốn nghìn mỹ nữ. Các cô gái ấy đều dùng đủ loại chuỗi ngọc danh quý và ngọc trời ma-ni mà trang điểm, trước sau vây quanh, dạo chơi vườn rừng, dùng vô lượng tiếng nhạc hay để làm vui Bồ-tát, giống như vườn Hoan Hỷ của Đế Thích (vua trời Đao-lợi). Nhưng Bồ-tát có tướng bậc đại nhân, tất cả thế gian không ai sánh kịp.

 Này Phạm thiên, về sau Bồ-tát hỏi các cô gái: 'Các nàng ai có cây đàn không hầu (một loại đàn dây cổ, giống đàn hạc) bằng gỗ đàn hương đỏ? Ai có thì nay hãy đem lên.' Lúc ấy có một cô gái dâng cây đàn không hầu bằng gỗ đàn lên Bồ-tát. Bồ-tát gảy xong, suy nghĩ thế này: 'Tiếng như vậy từ đâu mà đến? Từ dây mà sinh ra, hay từ trụ đàn mà ra? Do cần đàn mà có, hay do gỗ đàn làm nên?' Nghĩ như vậy rồi, biết rằng tiếng không có chỗ nhất định. Lại nghĩ: 'Nếu ta không chạm vào thì không ra tiếng; vậy tiếng này hẳn từ tay mà ra.' Nghĩ vậy rồi liền lấy tay chạm vào hư không, tiếng cũng không ra. Nhân đó mới biết tay cũng không phải nơi nhất định của tiếng.

 Biết không có chỗ nhất định rồi, Bồ-tát lại nghĩ: 'Tiếng này hư dối không thật, nhờ nhiều nhân duyên hòa hợp mà có. Các chúng sinh kia thật quá ngu si, thường bị vô minh (sự mê muội không thấy chân lý) mê hoặc che lấp, không biết, không thấy, không giác ngộ, đắm say tiếng này, nhân đó mà buông lung, tạo đủ mọi điều ác, rơi vào ba đường ác (địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh).' Khi Bồ-tát chán lìa sâu sắc như vậy, liền nhập tam-muội (trạng thái tâm định sâu). Nhập tam-muội rồi, Ngài bỏ hết mọi thứ năm dục (năm thứ ham muốn thế gian: sắc đẹp, âm thanh, hương thơm, vị ngon, xúc chạm êm ái) của thế gian; phàm những gì người đời quý trọng, Ngài bỏ như bỏ nước mũi nước bọt, thân bay lên hư không.

 Ở giữa hư không rồi, Ngài lại nghĩ: 'Thân ta nay chắc chắn sẽ thành Phật.' Khi nghĩ như vậy, liền đạt được đại tam-muội Thắng; nhờ sức tam-muội, chân bước đi trên hư không đến cây bồ-đề. Đến dưới cây rồi, Ngài ngồi kiết già ngay thẳng, thân không lay động. Này Phạm thiên, khi Bồ-tát ngồi kiết già như vậy, có một Ma vương tên là Câu-tri-xá đứng trước Bồ-tát, nói kệ (bài thơ tụng trong kinh) khen ngợi rằng:

 Bậc trượng phu mau thành Phật,
Vì cho đời được an vui;

 Câu cam lộ (lời pháp như nước bất tử cõi trời) không lo buồn,
Diệt sạch mọi điều phiền não.

 Phật bảo Phạm thiên: "Thuở ấy Ta làm một vị bà-la-môn (người thuộc giai cấp tu sĩ ở Ấn Độ) tên là Tốc Tật Thân. Thấy vị Bồ-tát ấy ngồi dưới cây đạo sắp thành chánh giác, trong lòng tự nghĩ: 'Nay ta nhất định phải đứng trước Bồ-tát, một lòng chắp tay cung kính, đến khi Ngài thành Phật mới nghỉ.' Thế là Ta đứng suốt bảy ngày bảy đêm, chăm chú nhìn, không nghĩ gì khác, không nghĩ đến đói khát, không thấy mệt mỏi, cũng không ngủ. Qua bảy ngày rồi, Bồ-tát mới chứng vô thượng bồ-đề, chuyển đại pháp luân (bắt đầu giảng dạy giáo pháp, ví như lăn bánh xe pháp đi khắp nơi).

 Này Phạm thiên, lúc ấy Ta ở trong pháp của đức Phật ấy khởi lòng tin mạnh mẽ, bỏ nhà xuất gia, nguyện đời sau mình cũng thành chánh giác, không khác như bây giờ. Này Phạm thiên, đức Phật Thế Tôn ấy biết Ta phát tâm tinh tấn dũng mãnh, có thể gánh vác vô thượng bồ-đề, liền thọ ký cho Ta, bảo rằng: 'Này nhân giả (cách gọi tôn trọng: người có lòng nhân), trong tương lai, qua vô lượng kiếp, ông sẽ được thành Phật hiệu là Phóng Quang Như Lai Ứng Cúng Chánh Biến Giác. Thân cuối cùng của ông, người cha sinh ra ông là Chuyển Luân Thánh Vương tên là Tế Hỏa Quang. Ngay trong đời ấy ông bỏ nhà xuất gia, tu hành chẳng bao lâu thì thành Chánh Biến Giác.'

 Này Phạm thiên, lúc ấy Ta cùng chúng Bồ-tát gồm mười bốn người, chúng ta đều trong mười bốn năm chuyên tâm đọc tụng đà-la-ni này. Đức Thắng Tam-muội Như Lai ấy trong mười bốn năm chỉ giảng nói một câu pháp. Chúng ta nghe nghĩa câu pháp ấy rồi, liền đạt được bất thối chuyển nhẫn (sự an trú vững chắc trong chân lý, không còn thối lui). Nhờ nhẫn ấy mà không còn mọi phiền não và sợ hãi. Này Phạm thiên, bấy giờ đức Như Lai ấy vì mười bốn vị Bồ-tát, trong mười bốn năm giáo hóa cho thành thục, khiến họ trụ nơi bậc bất thối chuyển, không hư không động như kim cương, tâm vững chắc, mọi điều lành huân ướp vào tâm, đối với các pháp được không thối chuyển."

 Khi ấy Phạm thiên lại bạch Phật: "Bạch Thế Tôn, nay con đã biết hạnh bất thối chuyển của các vị Bồ-tát ấy, nhưng chưa hiểu rõ cửa một câu mà kinh đà-la-ni này nói, nghĩa ấy thế nào?" Phật bảo Phạm thiên: "Cửa một câu của kinh này chính là Như Lai tạng (kho tàng của Như Lai, tức bản tánh giác ngộ sẵn có, chứa trọn mọi công đức của Phật). Cửa một câu này nếu nói cho đủ, thì giả sử tất cả âm thanh và mọi tiếng nhạc trong tam thiên đại thiên thế giới, tức là tiếng của trời Tứ Thiên Vương, tiếng trời Đao-lợi, tiếng trời Dạ-ma, tiếng trời Đâu-suất, tiếng trời Hóa Lạc, tiếng trời Tha Hóa Tự Tại (sáu tầng trời của cõi dục), cho đến mọi âm thanh nơi cung điện Ma vương, đều thành tiếng pháp để diễn nói một câu ấy, cũng vẫn không thể hết.

 Vì sao vậy? Vì cửa một câu hiển bày kho tàng của Phật sâu rộng lớn lao. Này Phạm thiên, Như Lai tạng này rộng lớn vô lượng, không ngằn mé, không bờ bến, không thể cùng tận. Nếu được tuyên nói thì khiến các chúng sinh thân tâm trong sạch, an ổn vui sướng; những gì xưa chưa được thì nay đều được. Đó đều là nhờ Như Lai tạng ấy."

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video