Hội thứ ba mươi hai: Bồ-tát Vô Úy Đức.
Tôi nghe như vầy. Một thời, Bà-già-bà (một danh hiệu của Phật, nghĩa là Thế Tôn, bậc được cả thế gian tôn kính) ở trong núi Kỳ-xà-quật (tức núi Linh Thứu, nơi Phật thường thuyết pháp), thuộc thành lớn Vương Xá (kinh đô nước Ma-kiệt-đà ở Ấn Độ xưa). Ngài ở cùng năm trăm vị tỳ-kheo (người nam xuất gia đã thọ đủ giới). Các vị Bồ-tát ma-ha-tát nhiều vô lượng vô biên (Bồ-tát là người phát tâm cầu thành Phật để cứu độ chúng sinh; ma-ha-tát nghĩa là bậc lớn). Lại có tám nghìn vị Bồ-tát ma-ha-tát đứng đầu. Các vị đều đã đạt tam-muội (trạng thái thiền định, tâm chuyên nhất không tán loạn) và đà-la-ni (năng lực ghi nhớ, nắm giữ trọn vẹn giáo pháp không quên mất). Các vị khéo vào ba cửa giải thoát là không, vô tướng và vô nguyện (ba cách quán để thoát khổ: thấy mọi sự vốn không có tự thể riêng; không bám vào hình tướng; không còn mong cầu tạo tác). Các vị khéo léo nơi các thần thông, và đã chứng vô sinh pháp nhẫn (trí tuệ thấu suốt và an trú vững vàng trong chân lý rằng mọi sự vật vốn không thật sinh, không thật diệt). Đó là:
Bồ-tát Di-lâu, Bồ-tát Đại Di-lâu, Bồ-tát Thường Nhập Định, Bồ-tát Thường Tinh Tấn, Bồ-tát Bảo Thủ, Bồ-tát Thường Hỷ Căn, Bồ-tát Bạt-đà-ba-la, Bồ-tát Bảo Tướng, Bồ-tát La-hầu, Bồ-tát Thích Thiên, Bồ-tát Thủy Thiên, Bồ-tát Thượng Ý, Bồ-tát Thắng Ý và Bồ-tát ma-ha-tát Tăng Thượng Ý. Tám nghìn vị như thế đứng đầu.
Bấy giờ Bà-già-bà nương ở thành Vương Xá. Các vua, các vương tử, các Bà-la-môn (giai cấp tu sĩ lo việc tế lễ, đứng đầu xã hội Ấn Độ xưa), các trưởng giả (người giàu có, có địa vị và đức độ) và cư sĩ (người tu tại gia) đều tôn trọng, khen ngợi và cúng dường Phật. Lúc ấy Thế Tôn có vô lượng trăm nghìn vạn người cung kính vây quanh, và Ngài thuyết pháp cho họ nghe.
Bấy giờ có tôn giả Xá-lợi-phất, tôn giả Đại Mục-kiền-liên, tôn giả Đại Ca-diếp, tôn giả Tu-bồ-đề, tôn giả Phú-lâu-na Di-đa-la-ni Tử, tôn giả Ly-ba-đa, tôn giả A-thấp-ti, tôn giả Ưu-ba-ly, tôn giả La-hầu-la, tôn giả A-nan, cùng vô lượng Thanh văn như thế (Thanh văn là hàng đệ tử nghe lời Phật dạy mà tu, chỉ cầu giải thoát cho riêng mình). Sáng sớm, các vị sửa y, cầm bát, vào thành Vương Xá, đi từ nhà này sang nhà khác khất thực (xin ăn để nuôi thân, theo lối sống của người xuất gia) đúng pháp, ngoài ra không vì việc gì khác. Các Thanh văn đi khất thực như vậy, dần dần đến cung điện nơi vua A-xà-thế (vua nước Ma-kiệt-đà) ở. Đến chỗ vua rồi, các vị lui đứng một bên, im lặng, không nói là xin ăn mà cũng không nói là không xin.
Bấy giờ vua A-xà-thế có người con gái tên Vô Úy Đức, xinh đẹp không ai bằng: không ai sánh, không ai ngang, không ai cùng hạng, và đã thành tựu công đức thù thắng bậc nhất. Năm ấy cô mới mười hai tuổi, đang ngồi trên lầu gác của vua cha, chân mang guốc bằng vàng báu. Khi ấy Vô Úy Đức thấy các Thanh văn mà không đứng dậy, không ra đón, cứ im lặng ngồi yên. Cô không hỏi han, không đón, không lễ, không nhường chỗ ngồi.
Vua A-xà-thế thấy Vô Úy Đức im lặng ngồi yên, liền bảo: "Con há không biết các vị này đều là đệ tử hàng đầu của Như Lai Thích-ca (Như Lai là danh hiệu của Phật, nghĩa là bậc từ chân lý mà đến), đã thành tựu đại pháp, là phúc điền của thế gian (ruộng phúc: người đáng được cúng dường, cúng dường các vị thì sinh phúc như gieo hạt vào ruộng tốt) sao? Vì thương xót chúng sinh mà các vị đi khất thực. Nay con đã thấy, sao không đứng dậy, không ra đón, không lễ, không hỏi han, không nhường chỗ ngồi? Nay con thấy điều gì mà không đứng dậy đón?"
Bấy giờ Vô Úy Đức thưa với vua cha: "Chẳng hay đại vương có từng thấy, từng nghe Chuyển luân thánh vương (vị vua lý tưởng cai trị khắp thiên hạ bằng chính pháp, có bánh xe báu dẫn đường) thấy các tiểu vương mà đứng dậy đón không?" Vua đáp: "Không." Cô lại hỏi: "Đại vương có từng thấy, từng nghe sư tử chúa muôn thú thấy con dã can (loài chó rừng nhỏ như cáo, thường dùng để ví kẻ yếu hèn) mà đứng dậy đón không?" Vua đáp: "Không." Cô lại hỏi: "Đại vương có từng thấy, từng nghe Đế Thích thiên vương (vua cõi trời Đao-lợi) ra đón các vị trời khác không? Đại Phạm thiên vương (vua cõi trời Phạm thiên, cõi trời cao hơn) có từng lễ kính các chúng trời khác không?" Vua đáp: "Không." Cô lại hỏi: "Đại vương có từng thấy, từng nghe thần biển lớn lễ kính các thần sông, thần ao không?" Vua đáp: "Không." Cô lại hỏi: "Đại vương có từng thấy, từng nghe núi chúa Tu-di (ngọn núi lớn nhất ở trung tâm thế giới theo quan niệm Phật giáo) lễ kính các núi nhỏ khác không?" Vua đáp: "Không." Cô lại hỏi: "Đại vương có từng thấy, từng nghe thần ánh sáng mặt trời, mặt trăng lễ kính con đom đóm không?" Vua đáp: "Không."
Người con gái nói: "Đại vương, Bồ-tát cũng như thế. Bồ-tát phát tâm hướng đến A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề (sự giác ngộ cao nhất, chân chính và trọn vẹn, tức quả vị Phật), giống như Chuyển luân thánh vương. Đã phát tâm ban đầu với lòng đại từ bi, sao lại lễ kính hàng Thanh văn Tiểu thừa (cỗ xe nhỏ: lối tu chỉ cầu giải thoát cho riêng mình) là những người xa lìa lòng đại từ bi? Đại vương, há từng thấy người đã cầu đạo giác ngộ vô thượng chân chính, ví như sư tử chúa, lại đi lễ người Tiểu thừa, ví như dã can, hay sao?
Đại vương, há có người đã cầu đến cảnh giới cao cả của Đại Phạm và đang tinh tấn tiến lên, lại đi thân cận người Thanh văn có căn lành ít ỏi sao?
Đại vương, há có người muốn đến biển lớn trí tuệ, muốn khéo biết kho tàng đại pháp, lại đi tìm người Thanh văn nhỏ như vũng nước trong dấu chân trâu sao? Vì họ chỉ nghe tiếng từ người khác mà hiểu. Đại vương, há có người muốn đến núi Tu-di là Phật, cầu sắc thân vô biên của Như Lai, lại đi cầu sức tam-muội về "không" nhỏ như trong hạt cải, mà lễ kính người Thanh văn sao?
Đại vương, há có người đã được nghe công đức trí tuệ của chư Phật Như Lai sáng như ánh mặt trời mặt trăng, nghe rồi lại đi lễ kính người Thanh văn chỉ như con đom đóm sao? Vì Thanh văn chỉ có thể tự thấm nhuần mình, tự soi sáng mình, nghe tiếng người khác dạy mới được hiểu.
Đại vương, cho dù Phật đã vào Niết-bàn (cảnh giới tịch diệt, dứt hết phiền não, ra khỏi vòng sinh tử), Bồ-tát còn không lễ kính người Thanh văn, huống gì nay Thế Tôn đang ở đời. Vì sao? Đại vương, ai thân cận người Thanh văn thì người ấy phát tâm Thanh văn. Ai thân cận người Duyên giác (người tự quán xét lẽ nhân duyên mà giác ngộ, cũng chỉ cầu giải thoát riêng mình) thì người ấy phát tâm Duyên giác. Ai thân cận bậc giác ngộ chân chính thì phát tâm A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề." Cô Vô Úy Đức nói như vậy rồi, dùng kệ (bài thơ tụng trong kinh) đáp lời vua cha A-xà-thế:
Ví như người ra biển, lại chỉ nhặt một đồng;
Con thấy các Thanh văn, cách tu cũng như vậy.
Đã đến biển đại pháp, lại bỏ kho báu Đại thừa (cỗ xe lớn: lối tu cứu độ hết thảy chúng sinh cùng thành Phật),
Mà khởi tâm hẹp kém, tu theo đạo Tiểu thừa.
Như người thân cận vua, ra vào không ngăn ngại,
Lại xin vua một đồng: người ấy thân vua uổng.
Lòng kính gần Luân vương, xin của trăm nghìn lạng,
Giúp vô lượng người nghèo: ấy gọi khéo gần vua.
Như người xin một đồng, Thanh văn cũng như thế,
Không cầu giải thoát thật, chỉ lấy Niết-bàn nhỏ.
Nếu khởi tâm hẹp kém, tự độ, chẳng độ người,
Thì giống thầy thuốc nhỏ, chỉ tự chữa thân mình.
Ví như bậc đại y vương, chữa trị cho nhiều người,
Khéo khởi lòng từ bi, được kính trọng, tiếng khen.
Thầy thuốc ấy được lợi đời, vì thông suốt phương thuốc.
Kẻ tự độ, chẳng độ người, người trí chẳng kính trọng.
Như y vương khéo léo, thông suốt mọi phương thuốc,
Cứu vô lượng nghìn ức chúng sinh khổ vì bệnh,
Thầy thuốc ấy được đời kính trọng và khen tiếng.
Người phát tâm bồ-đề (tâm cầu giác ngộ thành Phật để cứu khắp chúng sinh) chữa khắp bệnh phiền não (những thứ làm tâm rối loạn khổ đau như tham lam, giận dữ, si mê).
Đại vương, rừng cây thầu dầu, hoa, hương, bóng mát đều chẳng tốt;
Thanh văn như thầu dầu, chẳng phát tâm cứu đời.
Như đến dưới cây chúa, nhiều người được lợi ích;
Các Bồ-tát cũng vậy, làm lợi cho mọi loài.
Nắng thu như ráng lửa, làm cạn các dòng nước nhỏ (?);
Đến được biển lớn rồi, mới thấm nhuần vô lượng chúng (?).
Đạo Thanh văn hẹp kém, như nước dấu chân trâu,
Không thể diệt hết mọi phiền não của chúng sinh.
Chẳng phải lên núi nhỏ mà hiện được thân sắc vàng;
Chỉ khi lên núi Tu-di, mới thấy khắp thân sắc vàng.
Đại vương, các Bồ-tát cũng như núi Tu-di;
Nhờ các ngài ở đời, thế gian được giải thoát.
Thảy đều một sắc thân, đủ nhất thiết trí (trí tuệ biết hết thảy mọi sự, tức trí tuệ của Phật);
Trí Thanh văn chẳng thế, giống như hạt sương mai,
Không thể thấm nhuần đời, vì chưa chứng trọn pháp.
Như đất nuôi muôn vật lớn, thấm nhuần lợi vô lượng loài;
Thanh văn như sương trên hoa, Bồ-tát như cơn mưa lớn.
Gần gũi thì được đại pháp, như sức thấm nhuần của biển.
Ví như hoa trịch trục (một loài hoa đỗ quyên dại, không thơm), không có hương thơm vi diệu,
Nam nữ chẳng ai ưa, chỉ thích hoa chiêm-bặc (một loài hoa vàng rất thơm ở Ấn Độ);
Như người tìm sen xanh, hương hoa thật kỳ diệu.
Hoa trịch trục như Thanh văn, trí ấy chẳng thấm nhuần ai;
Như hoa chiêm-bặc thơm, các Bồ-tát cũng vậy,
Vì thương xót chúng sinh, giáo hóa được muôn loài.
Đại vương có từng biết, điều gì rất lạ lùng:
Một người giữa đồng hoang, làm lợi cho nhiều người, chính là như thế (?).
Nếu muốn khéo an ổn, độ vô lượng chúng sinh,
Hãy phát tâm bồ-đề, chớ theo đạo nhị thừa (hai cỗ xe: Thanh văn và Duyên giác).
Giữa đồng hoang thế gian, cứu được người lạc lối,
Như người dẫn đường giỏi, các Bồ-tát cũng vậy.
Đại vương có từng thấy, bè nhỏ vượt biển lớn?
Chỉ đi thuyền lớn kia, mới chở được vô lượng người.
Đại vương, Thanh văn như bè, Bồ-tát như thuyền lớn;
Được pháp tu đạo hun đúc, đưa người qua biển đói khát.
Đại vương có từng thấy, cưỡi lừa mà ra trận?
Chỉ thấy cưỡi voi, ngựa, đánh trận mới thắng được.
Thanh văn như cưỡi lừa, Bồ-tát như voi chúa,
Hàng ma, ngồi dưới cây đạo (cây bồ-đề, nơi Phật thành đạo), độ vô lượng chúng sinh.
Như bầu trời ban đêm, các ngôi sao mờ khuất,
Vì trăng tròn hiện ra, chiếu khắp cõi Diêm-phù-đề (cõi đất loài người sinh sống).
Thanh văn như tinh tú, Bồ-tát như trăng tròn,
Vì thương xót chúng sinh, chỉ bày đường Niết-bàn.
Ánh sáng của đom đóm, chẳng giúp làm được việc gì;
Ánh mặt trời chiếu Diêm-phù, khiến người làm đủ mọi việc.
Thanh văn như đom đóm, chẳng làm lợi được nhiều;
Phật đủ ánh sáng giải thoát, thương xót hết mọi loài.
Tiếng kêu của dã can, chẳng làm thú chúa sợ;
Chỉ có sư tử chúa, một tiếng rống, chim bay rơi.
Đại vương, các Thanh văn không phát tâm bồ-đề,
Không vì lợi chúng sinh mà trừ hết phiền não.
Đại vương, vì thấy thế, con không phát tâm Thanh văn;
Đã phát tâm lớn rồi, sao lại phát tâm nhỏ?
Đại vương, khéo được thân người, phát được tâm vô thượng,
Cứu vớt hết mọi loài, bỏ đạo Tiểu thừa đi.
Khéo được thân ở đời, lại được lợi ở đời,
Khéo đến trong thế gian, mà phát tâm vô thượng,
Mong cầu đạo vô thượng, cứu vớt các chúng sinh.
Nếu lợi mình, lợi người, người ấy thật đáng khen,
Cũng được đời khen tiếng, và được đạo rốt ráo.
Vì thế nên nay con, không lễ kính Thanh văn.
Bấy giờ vua A-xà-thế nói với cô Vô Úy Đức: "Con thật quá kiêu mạn. Sao thấy các vị đại Thanh văn mà không đứng dậy đón?" Cô đáp: "Đại vương chớ nói như vậy. Đại vương cũng kiêu mạn đấy thôi: sao không ra đón những người nghèo khổ trong thành Vương Xá?"
Vua nói với con gái: "Họ không cùng hạng với ta, sao ta lại đón?" Cô đáp: "Đại vương, Bồ-tát mới phát tâm cũng như vậy: hết thảy Thanh văn, Duyên giác đều không cùng hạng." Vua nói: "Con há không thấy các vị Bồ-tát đều lễ kính hết thảy chúng sinh sao?" Cô đáp: "Đại vương, Bồ-tát vì muốn độ những chúng sinh kiêu mạn, nóng giận, khiến họ khởi được tâm hồi hướng (đem công đức của mình hướng về đạo giác ngộ và chia cho người khác), nên lễ kính hết thảy chúng sinh. Vì muốn làm lớn thêm gốc rễ điều lành của chúng sinh, nên Bồ-tát lễ kính chúng sinh. Còn các Thanh văn thì không có lòng giận hờn, lại cũng không thể làm tăng trưởng căn lành. Đại vương, dù có trăm nghìn chư Phật Như Lai thuyết pháp nhiệm mầu cho họ, thì giới, định, tam-muội mà họ đã đạt cũng không tăng thêm. Đại vương, Thanh văn như khối lưu ly đặc (?), Bồ-tát như đồ đựng quý. Đại vương, ví như chiếc bình đã đầy, khi trời mưa thì không nhận thêm được một giọt. Đại vương, các Thanh văn cũng thế: dù có trăm nghìn chư Phật Như Lai thuyết pháp nhiệm mầu cho họ, họ cũng không thấm nhận thêm, không làm tăng được giới, định, tuệ, cũng không thể khiến chúng sinh phát tâm hướng tới nhất thiết trí (trí tuệ biết hết thảy, tức trí Phật). Đại vương, ví như biển lớn nhận được nước của mọi dòng sông và mưa mây. Vì sao? Vì biển lớn là cái chứa vô lượng. Đại vương, khi các vị đại Bồ-tát ma-ha-tát giảng nói pháp, ai được nghe cũng đều được phúc lợi lớn, tăng trưởng hết thảy gốc rễ điều lành. Vì sao? Vì các Bồ-tát đều là cái chứa lời giảng nói vô biên."
Bấy giờ vua A-xà-thế nghe con gái nói xong thì im lặng. Lúc ấy tôn giả Xá-lợi-phất nghĩ: "Cô Vô Úy Đức này có tài biện luận lớn, nói năng không cùng tận như vậy. Nay ta hãy đến trước cô, hỏi qua đôi chút. Ta hãy hỏi xem cô đã được nhẫn (sự chứng ngộ, an nhận chân lý một cách vững vàng) chưa." Nghĩ vậy rồi, ngài đến trước hỏi: "Nay cô đang trụ nơi thừa Thanh văn chăng?" (thừa: cỗ xe, ví con đường tu đưa người đến giải thoát). Cô đáp: "Không." "Cô đang trụ nơi thừa Duyên giác chăng?" Cô đáp: "Không." "Cô đang trụ nơi tâm Đại thừa chăng?" Cô đáp: "Không." Xá-lợi-phất hỏi: "Nếu vậy thì cô trụ nơi thừa nào mà có thể rống tiếng sư tử (ví lời nói pháp mạnh mẽ, không sợ hãi) như thế?"
Cô đáp tôn giả Xá-lợi-phất: "Nếu nay con có chỗ trụ thì đã không thể rống tiếng sư tử. Vì con không có chỗ trụ nên con mới rống được tiếng sư tử. Thế mà ngài Xá-lợi-phất lại hỏi con trụ nơi thừa nào. Như pháp mà ngài Xá-lợi-phất đã chứng được, pháp ấy há có phân biệt thừa sao: đây là thừa Thanh văn, Duyên giác, kia là Đại thừa?" Xá-lợi-phất nói: "Cô hãy nghe tôi nói. Pháp tôi đã chứng không có tướng sai khác giữa thừa và chẳng phải thừa, vì nó chỉ có một tướng, đó là không có tướng." Cô Vô Úy nói: "Thưa tôn giả Xá-lợi-phất, nếu pháp không có tướng thì làm sao mà cầu được?" Xá-lợi-phất hỏi: "Này cô Vô Úy Đức, pháp của chư Phật với pháp của phàm phu (người thường chưa giác ngộ) có tướng hơn kém sai khác gì?" Cô hỏi lại tôn giả Xá-lợi-phất: "Cái không và cái lặng yên có khác nhau gì?" Xá-lợi-phất đáp: "Không khác nhau." Vô Úy Đức nói: "Thưa ngài Xá-lợi-phất, như cái không và cái lặng yên không có tướng sai khác hơn kém, thì pháp của chư Phật với pháp của phàm phu cũng không có tướng hơn kém sai khác. Lại nữa, thưa ngài Xá-lợi-phất, cũng như hư không chứa được mọi hình sắc mà không có sai khác, pháp của chư Phật với pháp của phàm phu cũng không sai khác, cũng không có tướng khác nhau."
Bấy giờ tôn giả Đại Mục-kiền-liên nói với cô Vô Úy Đức: "Cô thấy pháp Phật với pháp Thanh văn khác nhau thế nào, mà thấy các vị đại Thanh văn như vậy lại không đứng dậy đón, không chuyện trò đáp lễ, không nhường chỗ ngồi?" Cô Vô Úy Đức đáp Mục-liên: "Dù các ngôi sao có đầy khắp ba nghìn thế giới (tức tam thiên đại thiên thế giới, một vùng vũ trụ rộng lớn gồm một tỷ thế giới nhỏ) cũng không chiếu sáng rõ được. Thanh văn cũng vậy: phải nhập định thì trí mới soi biết được, nếu không nhập định thì không biết." Đại Mục-liên nói: "Nếu không nhập định thì không biết được tâm chúng sinh." Cô nói: "Thưa ngài Mục-liên, Phật không cần nhập định mà vẫn ở trong các thế giới nhiều như cát sông Hằng, tùy chỗ thích hợp mà thuyết pháp độ chúng sinh, vì Ngài khéo biết tâm họ. Huống gì các Thanh văn chỉ có chút ánh sáng như sao trời. Đó là việc thù thắng của chư Phật Như Lai.
Lại nữa, thưa ngài Đại Mục-liên, trong hết thảy Thanh văn, có ai biết được bao nhiêu thế giới đang thành, bao nhiêu thế giới đang hoại không?" Đại Mục-liên đáp: "Không biết được." Cô hỏi: "Thưa ngài Mục-liên, Thanh văn có biết được bao nhiêu vị Phật đã vào Niết-bàn, bao nhiêu vị Phật đời sau sẽ vào, bao nhiêu vị Phật hiện nay đang vào không?" Mục-liên đáp: "Không biết được." Cô hỏi: "Thanh văn có biết bao nhiêu chúng sinh nặng tham dục, bao nhiêu chúng sinh nặng giận dữ, bao nhiêu chúng sinh nặng si mê, bao nhiêu chúng sinh có ba thứ ấy ngang nhau không?" Mục-liên đáp: "Không biết được." Cô hỏi: "Thanh văn có biết bao nhiêu chúng sinh theo thừa Thanh văn, bao nhiêu chúng sinh theo thừa Duyên giác, bao nhiêu chúng sinh theo thừa Phật không?" Mục-liên đáp: "Không biết được." Cô hỏi: "Thanh văn có biết bao nhiêu chúng sinh do Thanh văn độ, bao nhiêu chúng sinh do Duyên giác độ, bao nhiêu chúng sinh chỉ Phật mới độ được không?" Mục-liên đáp: "Không biết được." Cô hỏi: "Thanh văn có biết bao nhiêu chúng sinh ở trong nhóm chính định, là người có chính kiến (nhóm chúng sinh chắc chắn đi đến giác ngộ), bao nhiêu chúng sinh ở trong nhóm tà định (nhóm chúng sinh chắc chắn đi theo đường sai, sa vào cõi khổ) không?" Mục-liên đáp: "Không biết được."
Cô nói: "Thưa ngài Mục-liên, chỉ có Như Lai, bậc giác ngộ chân chính, mới biết đúng như thật mọi cảnh giới chúng sinh mà thuyết pháp cho họ. Việc như vậy không phải cảnh giới của Thanh văn, Duyên giác, huống gì các chúng sinh khác. Ngài Mục-liên nên biết, đó là việc thù thắng của Như Lai, vì Như Lai đã đạt trọn nhất thiết trí, điều mà hết thảy Thanh văn, Duyên giác đều không có."
Khi ấy cô Vô Úy lại nói với tôn giả Đại Mục-liên: "Thế Tôn thường khen Đại Mục-kiền-liên là bậc nhất về thần thông. Thần thông của ngài Mục-liên có biết được, có đến được thế giới Hương Tượng, và biết rằng mọi cây cối ở thế giới ấy đều tỏa ra hương chiên-đàn (một loại gỗ thơm quý) thượng hạng không?" Mục-liên đáp: "Nay tôi mới nghe tên thế giới ấy, làm sao đến được?" Mục-liên hỏi cô: "Đức Phật ấy tên gì, đang thuyết pháp ở thế giới ấy?" Cô đáp: "Đức Phật ấy hiệu là Phóng Hương Quang Minh Như Lai Ứng Chính Biến Tri (Ứng là Ứng cúng: bậc đáng được cúng dường; Chính Biến Tri: bậc biết đúng và biết khắp mọi sự), đang thuyết pháp ở đó." Mục-liên hỏi: "Nay làm sao được thấy đức Phật ấy?"
Khi ấy cô Vô Úy không rời chỗ ngồi, không thay đổi dáng vẻ, mà phát lời thề nguyện: "Nếu Bồ-tát khi mới phát tâm đã vượt hơn hết thảy Thanh văn, Duyên giác, thì nhờ lời thề nguyện này, xin đức Phóng Hương Quang Minh Như Lai hiện thân ở đây, khiến các Thanh văn, Duyên giác thấy được thế giới Hương Tượng và ngửi được hương của những cây chiên-đàn thượng hạng." Cô Vô Úy phát lời thề ấy xong, đức Phóng Hương Quang Minh Như Lai liền từ thân phóng ánh sáng. Nhờ ánh sáng ấy, các Thanh văn đều thấy được thế giới Hương Tượng, cùng đức Phật có các chúng Bồ-tát vây quanh, thân Ngài ẩn trong lưới báu (?) mà thuyết pháp cho đại chúng. Pháp Ngài thuyết ở đó, nơi đây đều nghe được. Nhờ sức thần của Phật, họ lại ngửi được hương chiên-đàn vi diệu của các cây ấy. Đức Phật ở thế giới ấy nói: "Đúng vậy, đúng vậy, như lời cô Vô Úy đã nói: Bồ-tát khi mới phát tâm như vậy đã vượt qua cảnh giới Thanh văn, Duyên giác."
Khi pháp ấy được nói ra, Bồ-tát ma-ha-tát Di-lặc (vị Bồ-tát sẽ thành Phật kế tiếp ở cõi này) thưa Phật: "Bạch Thế Tôn, hương cây nhiệm mầu kia từ nhân duyên gì mà đến?" Phật dạy: "Này Di-lặc, cô Vô Úy cùng các Thanh văn bàn luận đúng pháp và phát lời thề nguyện. Đức Phật kia biết vậy nên dùng sức thần hiện ra hương ấy và thế giới ấy. Hương chiên-đàn thượng hạng ấy đã lan khắp tam thiên đại thiên thế giới này."
Khi ấy cô Vô Úy nói với Mục-liên: "Nếu đã thấy những công đức thù thắng không thể nghĩ bàn như vậy mà còn khởi tâm Thanh văn Tiểu thừa hẹp kém, chỉ tự độ mình, thì nên biết căn lành người ấy rất ít ỏi. Ai thấy việc làm của Bồ-tát thành tựu vô lượng công đức mà lại không phát tâm bồ-đề? Thưa ngài Mục-liên, ngài có biết thế giới của đức Phật ấy cách đây bao xa không?" Đáp: "Không biết." Cô nói: "Thưa ngài Mục-liên, dù dùng các thần thông suốt trăm nghìn kiếp (kiếp: khoảng thời gian cực kỳ dài) cũng không thể biết, không thể thấy thế giới của đức Phật ấy. Ví như mọi bụi tre, lau, rừng cây không thể đếm hết; phải vượt qua số cõi Phật nhiều như thế mới đến thế giới Hương Tượng ấy."
Bấy giờ đức Phật kia thu ánh sáng lại. Thu ánh sáng rồi, thế giới Hương Tượng và đức Như Lai ấy bỗng không hiện nữa.
Bấy giờ tôn giả Ma-ha Ca-diếp nói với cô Vô Úy: "Cô đã thấy thế giới Hương Tượng và đức Như Lai Ứng Chính Biến Tri ấy chưa?" Cô đáp: "Thưa ngài Đại Ca-diếp, Như Lai có thể thấy được sao? Như Phật đã dạy: 'Nếu ai dùng hình sắc mà thấy ta, dùng âm thanh mà cầu ta, người ấy đều đi đường tà, không thể thấy Như Lai.' Vì thân thể của chư Như Lai chính là pháp thân (thân chân lý, thân thật của Phật, không phải thân xác thịt). Pháp của Phật không thể thấy nghe, làm sao biết thấy được? Chúng sinh ưa thích phương tiện nào thì Phật liền hiện thân không chướng ngại theo phương tiện ấy, vì Phật an trụ nơi phương tiện (cách khéo léo tùy người mà dạy dỗ).
Thế mà ngài Đại Ca-diếp hỏi con có thấy thế giới ấy và thấy đức Phật Đẳng Chính Giác ấy không. Con thấy đức Phật ấy không phải bằng nhục nhãn (mắt thịt thông thường), vì Phật không phải hình sắc mắt thịt thấy được. Không phải bằng thiên nhãn (mắt của chư thiên, thấy xa, thấy xuyên suốt), vì không có cảm thọ. Không phải bằng tuệ nhãn (mắt trí tuệ, thấy lẽ không của mọi pháp), vì đã lìa tưởng. Không phải bằng pháp nhãn (mắt thấy rõ các pháp để độ người), vì lìa các hành. Không phải bằng Phật nhãn (mắt của Phật, thấy biết trọn vẹn), vì lìa cái thấy của thức. Thưa ngài Đại Ca-diếp, con thấy Như Lai cũng như tôn giả Ca-diếp đã thấy, vì đã diệt tâm vô minh (si mê, không thấy chân lý), tham ái và kiến chấp. Thưa ngài Đại Ca-diếp, con thấy đức Phật ấy cũng như tôn giả Ca-diếp đã thấy, lại cũng thấy cái 'ta' và 'cái của ta' (?)."
Ca-diếp nói với cô: "Nếu các pháp vĩnh viễn không có, sao lại khởi vô minh, tham ái và tướng 'ta', 'cái của ta', vì mọi chúng sinh đều không thể thấy được?" Cô đáp: "Thưa ngài Đại Ca-diếp, hết thảy các pháp như thế đều vĩnh viễn không có, vậy thấy chúng bằng cách nào?" Đại Ca-diếp nói: "Nếu hết thảy pháp Phật rốt cuộc là không, thì làm sao thấy được?" Cô hỏi: "Thưa ngài Đại Ca-diếp, ngài có thấy ý nghĩa tăng trưởng của các pháp Phật không?" Đại Ca-diếp đáp: "Pháp của phàm phu tôi còn chưa biết, huống gì pháp Phật." Cô Vô Úy nói: "Vì thế, thưa tôn giả Đại Ca-diếp, pháp ấy không thành tựu, làm sao có cái thấy về đứt hay nối của người không chứng (?)? Thưa ngài Đại Ca-diếp, các pháp vĩnh viễn không có, không thể chỉ bày. Cho nên, thưa ngài Đại Ca-diếp, hết thảy pháp đều không. Nếu pháp vốn không, làm sao thấy được pháp giới thanh tịnh ấy (pháp giới: toàn thể thực tại, cảnh giới chân lý)? Thưa ngài Đại Ca-diếp, nếu thiện nam tử, thiện nữ nhân (người nam, người nữ có lòng lành tin Phật) muốn thấy Như Lai thanh tịnh, thì nên làm cho tâm mình thanh tịnh."
Khi ấy Đại Ca-diếp hỏi cô Vô Úy: "Làm sao khéo làm tâm mình thanh tịnh?" Cô đáp: "Thưa ngài Đại Ca-diếp, như chân như của tự thân và chân như của hết thảy pháp (chân như: thể thật như vốn có của mọi sự, không biến đổi). Nếu tin điều ấy thì không tạo tác cũng không mất gì; thấy như vậy thì tâm mình thanh tịnh." Ca-diếp hỏi: "Tâm mình lấy gì làm thể?" Cô đáp: "Lấy cái không làm thể. Nếu chứng được cái không ấy, vì tin tự thân nên liền tin chân như là không, vì tính của hết thảy pháp đều lặng yên."
Bấy giờ tôn giả Đại Ca-diếp nói với cô Vô Úy: "Cô nghe pháp này từ đức Phật nào mà được chính kiến (cái thấy đúng đắn)? Như Phật đã dạy, phát sinh chính kiến có hai nhân duyên: nghe pháp từ người khác, và tự suy xét bên trong." Cô đáp: "Thưa ngài Đại Ca-diếp, nhờ tiếng nói bên ngoài; vì nghe tiếng bên ngoài rồi sau mới suy xét bên trong. Thưa ngài Đại Ca-diếp, các bậc đại sĩ Bồ-tát không nhờ người khác nói, không nhờ âm thanh, sao lại nói là trụ nơi tịch diệt (?)?" Ca-diếp nói: "Cô theo pháp đã nghe mà quán sát, nên gọi là quán hạnh (tu tập bằng cách quán xét)."
Khi ấy Đại Ca-diếp lại hỏi cô: "Bồ-tát tự suy xét bên trong như thế nào?" Cô đáp: "Thưa ngài Đại Ca-diếp, nếu cùng các Bồ-tát thuyết pháp, cùng làm việc chung, mà không khởi tướng chúng sinh, Bồ-tát quán bên trong như vậy, nên gọi là thành tựu nội quán (sự quán xét bên trong). Thưa ngài Đại Ca-diếp, hết thảy các pháp đều đủ thời điểm đầu, thời điểm giữa và thời điểm sau, vì đều là thể chân như của hết thảy pháp, vì hiện tại đều là thể chân như của hết thảy pháp. Ai quán như vậy là Bồ-tát, nên biết gọi là thành tựu nội quán."
Ca-diếp hỏi cô: "Đặt để các pháp ấy như thế nào?" Cô đáp: "Thưa ngài Đại Ca-diếp, nên làm như thế này: như cái thấy chân như, không trói buộc, không cởi mở." Đại Ca-diếp hỏi: "Thấy như thế nào gọi là chính kiến?" Cô đáp: "Thưa ngài Đại Ca-diếp, nếu lìa cái thấy hai bên (hai cực đoan), không tạo tác cũng không phải không tạo tác, thấy như vậy mà không thấy gì, đó gọi là chính kiến. Thưa ngài Đại Ca-diếp, pháp chỉ có tên gọi, mà lại lìa tên gọi, vì vĩnh viễn không chứng (?)."
Khi ấy Đại Ca-diếp lại hỏi cô: "Làm sao thấy được chính mình?" Cô Vô Úy đáp: "Như tôn giả Đại Ca-diếp đã thấy." Đại Ca-diếp nói: "Tôi không thấy tự thân, cũng không thấy cái của ta." Cô nói với tôn giả Đại Ca-diếp: "Nên thấy hết thảy pháp như vậy, vì không có 'ta' và 'cái của ta'."
Khi pháp ấy được nói ra, tôn giả Tu-bồ-đề rất vui mừng, nói với cô Vô Úy: "Cô khéo được lợi lớn, mới thành tựu được tài biện luận như thế." Khi ấy cô Vô Úy liền nói với tôn giả Tu-bồ-đề: "Thưa ngài Tu-bồ-đề, pháp có cái được, có cái không được, mà có thể cầu sao? Ngài lại bảo con khéo được tài biện luận. Con có tài biện luận này là vì nếu con nói thì không có gì để biết; dù trong hay ngoài thì đều có biện tài (?)." Khi ấy Tu-bồ-đề nói với cô: "Cô đã chứng điều gì, được pháp gì, mà có tài biện luận nhanh nhạy tuyệt diệu như thế?" Cô đáp: "Vì không tự biết, cũng không nhờ người khác mà biết, các tướng sai khác của pháp lành và pháp chẳng lành đã đạt được. Biết pháp như vậy thì không thấy nhiễm hay tịnh, hữu lậu hay vô lậu (hữu lậu: còn phiền não rỉ chảy, còn trong vòng sinh tử; vô lậu: hết phiền não), hữu vi hay vô vi (hữu vi: do nhân duyên tạo thành, có sinh diệt; vô vi: không do tạo tác, không sinh diệt), thế gian hay xuất thế gian, và pháp phàm phu. Vì không thấy, vì thể của pháp ấy là Phật và pháp Phật, nên được pháp Phật mà không thấy Phật. Thưa ngài Tu-bồ-đề, nếu như vậy, không có gì để biết để thấy, thì có được tài biện luận này."
Tu-bồ-đề hỏi: "Tài biện luận là thế nào?" Cô đáp: "Thưa ngài Tu-bồ-đề, như điều ngài đã đạt, trừ diệt như vậy (?)." Cô nói với tôn giả Xá-lợi-phất: "Như thể của pháp ấy không nghe, không được, mà vẫn có điều để nói." Cô nói với tôn giả Tu-bồ-đề: "Thể của pháp có thể trụ được không? Lại có thể thêm bớt được không, mà có được tài biện luận này?" Khi ấy Tu-bồ-đề nói với cô: "Nếu chứng vô lậu và chứng pháp thì không có sai khác, cũng không có lời biện thuyết, vì thể của pháp ấy không thể nói được." Cô nói với tôn giả Tu-bồ-đề: "Đối với hết thảy pháp, sao lại sinh ý nghĩ rằng: 'Khéo được lợi ấy, được tài biện luận như thế'?" Tu-bồ-đề hỏi cô: "Vì được biện tài mà nói, hay vì không được mà nói?" Cô hỏi tôn giả Tu-bồ-đề: "Ngài có tin như Phật dạy rằng hết thảy các pháp như tiếng vang không?" Tu-bồ-đề đáp: "Tôi tin điều ấy." Cô hỏi: "Tiếng vang có tài biện luận hay không có?" Tu-bồ-đề đáp: "Vì có tiếng bên trong nên có tiếng vang bên ngoài." Cô nói: "Thưa ngài Tu-bồ-đề, nhờ duyên có tiếng nên có tiếng vang. Tiếng vang ấy có tính tướng gì? Tiếng vang ấy không có tính tướng. Vì sao? Vì nếu do duyên mà sinh thì không có nghĩa là thật sinh." Tu-bồ-đề nói: "Hết thảy pháp do duyên mà sinh." Cô Vô Úy nói: "Thể tính của hết thảy các pháp vốn không sinh."
Tu-bồ-đề hỏi: "Nếu thể tính hết thảy pháp rốt ráo là không như vậy, sao Như Lai lại nói rằng chư Phật nhiều như cát sông Hằng sẽ thành chính giác?" Cô hỏi: "Pháp giới có thể sinh ra được không?" Tu-bồ-đề đáp: "Không thể sinh." Cô Vô Úy nói: "Chư Phật Như Lai, hết thảy đều là tính tướng của pháp giới." Tu-bồ-đề nói: "Không thấy hết thảy các pháp giới." Cô Vô Úy nói: "Mọi lời nói ra đều là vô lậu, mà nói rằng chư Phật nhiều như cát sông Hằng sẽ thành chính giác, lời ấy hướng về đâu? Vì sao? Vì pháp giới không sinh không diệt. Hết thảy nói hay không nói đều vì rốt ráo thanh tịnh; vì đó không phải là sự việc nên không thể nói ra, lìa khỏi thực tế (?)."
Tu-bồ-đề nói: "Cô thật kỳ lạ thay! Đã ở tại gia mà khéo thuyết pháp như vậy, lại có tài biện luận không cùng tận như thế." Cô Vô Úy nói: "Thưa ngài Tu-bồ-đề, Bồ-tát không có lấy hay không lấy, nghe hay không nghe; dù tại gia hay xuất gia đều có tài biện luận. Vì sao? Vì tâm thanh tịnh nên trí tuệ hiển lộ, vì trí tuệ hiển lộ nên tài biện luận hiển lộ." Cô nói với tôn giả Tu-bồ-đề: "Nay xin ngài khéo nói về hạnh của Bồ-tát." Tu-bồ-đề nói: "Cô nói đi, tôi nghe."
Cô Vô Úy nói: "Thưa ngài Tu-bồ-đề, vì Bồ-tát thành tựu tám pháp hành nên không thể nói là tại gia hay xuất gia. Tám pháp ấy là gì? Thưa ngài Tu-bồ-đề, một là Bồ-tát được thân thanh tịnh và lòng tin vững chắc nơi bồ-đề (sự giác ngộ). Hai là thành tựu đại từ đại bi, không bỏ chúng sinh. Ba là vì thành tựu đại từ bi nên khéo léo trong mọi việc ở thế gian. Bốn là có thể xả bỏ thân mạng, và thành tựu phương tiện khéo léo. Năm là khéo phát vô lượng lời nguyện. Sáu là thành tựu hạnh bát-nhã ba-la-mật (trí tuệ thấu suốt lẽ thật, đưa người qua bờ bên kia của giải thoát), vì lìa hết thảy kiến chấp. Bảy là dũng mãnh tinh tấn lớn, vì tu các nghiệp lành không biết chán. Tám là được trí không chướng ngại, vì được vô sinh pháp nhẫn. Thưa ngài Tu-bồ-đề, vì Bồ-tát thành tựu tám pháp như vậy nên không thể nói là tại gia hay xuất gia. Dù ở trong oai nghi nào (dáng vẻ, cách sống nào), Bồ-tát cũng trụ trong bồ-đề, không có chướng ngại."
Bấy giờ tôn giả La-hầu-la nói với cô Vô Úy: "Đó là lời nói không thanh tịnh. Cô mang guốc báu, lại ngồi giường cao, mà cứ như vậy bàn luận qua lại với các Thanh văn. Cô há không nghe rằng không được thuyết pháp cho người không bệnh (mà mang guốc dép), và không được thuyết pháp cho người ngồi giường cao sao?" Khi ấy cô Vô Úy liền nói với tôn giả La-hầu-la: "Ngài có biết đúng như thật thế nào là tịnh, thế nào là bất tịnh không? Thưa tôn giả La-hầu-la, thế gian là tịnh chăng?" La-hầu-la đáp: "Không có tịnh hay bất tịnh." Cô Vô Úy nói (?): "Như Lai chế giới, theo đó mà thọ nhận thực hành; nếu phạm giới ấy thì là tịnh hay bất tịnh? Nếu lại có người không phạm giới ấy, thì không phải tịnh, không phải bất tịnh."
Cô Vô Úy nói: "Thôi, thôi, chớ nói như vậy. Nếu theo như lời thuyết pháp, theo như giới đã chế mà tu hành, thì người ấy nói về bất tịnh. Thưa ngài La-hầu-la, vì người ấy đã chứng pháp vô lậu nên không có phạm. Vì không phạm nên cũng không có tịnh hay bất tịnh. Vì sao? Vì các Thanh văn đã vượt qua mọi lời thuyết pháp, vượt qua mọi giới đã chế. Như Lai vì những người Thanh văn còn đang học, đến trong ba cõi (cõi dục, cõi sắc, cõi vô sắc — toàn bộ nơi chúng sinh sinh tử) mà nói giới cho họ; còn các Thanh văn ấy đã vượt khỏi ba cõi, vì ý nghĩa đó mà nói vượt hay không vượt. Các cõi cũng như thế. Vì họ không thể hiểu biết giới nên mới nói tịnh hay bất tịnh. Còn hư không thì chỉ có lời nói, chỉ sức trí tuệ mới thấy được, cho nên mới nói tịnh hay bất tịnh (?)."
La-hầu-la hỏi: "Tịnh và bất tịnh khác nhau thế nào?" Cô Vô Úy nói: "Ví như vàng ròng đã sạch hết cấu bẩn, đem làm đồ trang sức hay không làm, màu sắc có gì khác nhau?" La-hầu-la đáp: "Không khác nhau." Cô Vô Úy nói: "Tịnh và bất tịnh chỉ khác nhau ở tên gọi, ngoài ra không khác gì. Vì sao? Vì tính của hết thảy pháp đều lìa mọi cấu bẩn, không nhiễm, không dính mắc."
Cô nói với tôn giả La-hầu-la: "Ngài bảo ngồi giường cao rộng thì không nên thuyết pháp. Hết thảy Bồ-tát ngồi trên đệm cỏ còn hơn ngồi giường cao, hơn cả Thanh văn ở cõi Phạm thiên." La-hầu-la hỏi: "Vì nghĩa gì?" Cô nói: "Thưa ngài La-vân (tức La-hầu-la), ngài có thấy Bồ-tát ngồi trên tòa nào mà được bồ-đề không?" La-hầu-la đáp: "Ngồi trên tòa cỏ." Cô nói: "Bồ-tát ngồi trên tòa cỏ, mà khắp tam thiên đại thiên thế giới, Đế Thích, Phạm thiên, bốn vị Thiên vương hộ thế (bốn vị vua trời giữ gìn bốn phương), cùng các thiên tử khác, cho đến các vị trời ở cõi A-ca-ni-tra (cõi trời cao nhất của cõi sắc), đều đến lễ bái, chắp mười ngón tay, đến chỗ Bồ-tát lễ dưới chân Bồ-tát." La-hầu-la nói: "Đúng vậy, đúng vậy." Khi ấy cô Vô Úy nói với La-vân: "Thành tựu pháp như vậy, Bồ-tát ngồi tòa cỏ mà hơn cả ngồi giường cao rộng lớn kia, lại hơn cả Thanh văn ở cõi Phạm thiên."
Bấy giờ vua A-xà-thế nói với cô Vô Úy: "Con có biết đây là con của Như Lai Thích-ca, bậc nhất trong việc giữ giới học không?" Khi ấy cô Vô Úy nói với vua cha: "Thôi, đại vương, chớ nói La-hầu-la là con của Như Lai. Đại vương có từng thấy, từng nghe sư tử chúa đẻ ra dã can không?" Vua đáp: "Chưa thấy." Cô hỏi: "Đại vương có từng thấy, từng nghe Chuyển luân thánh vương lễ kính các tiểu vương khác không?" Đáp: "Chưa thấy." Cô nói: "Đại vương, Như Lai là sư tử chúa như thế, chuyển bánh xe đại pháp (ví việc giảng dạy giáo pháp lan truyền khắp nơi), có các Thanh văn vây quanh. Đại vương, nếu nói theo phép tắc của vua, thì ai là con thật của Như Lai? Phải đáp rằng: chính là các Bồ-tát. Cho nên, đại vương, không thể nói Như Lai có con hay Như Lai không có con. Nếu nói Như Lai có con thật, thì phải nói: ai phát tâm A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề, người ấy là con Như Lai."
Khi pháp môn này được nói ra, hai vạn thể nữ trong cung vua A-xà-thế phát tâm bồ-đề. Hai vạn thiên tử viên mãn pháp ấy (?), nghe cô gái rống tiếng sư tử rồi phát tâm bồ-đề. Vua lại nói: "Đây là con của chư Phật quá khứ, vị lai, hiện tại. Còn người lìa phiền não, học giới Thanh văn, sao gọi là con thật được?" Bấy giờ các thiên tử ấy, vì cô Vô Úy, đem hoa rải cúng dường Phật, hoa rơi khắp thành Vương Xá.
Khi ấy cô Vô Úy bước xuống giường, rồi lễ kính các vị đại Thanh văn, dâng cúng đủ thứ món ăn uống ngon lành, đủ loại món liếm, món ngửi, món mút (?), cúng dường đúng pháp. Các Thanh văn thọ cúng dường xong, cô thưa: "Chẳng hay các tôn giả đại Thanh văn, vì sao sáng sớm rời chỗ Như Lai mà đến đây? Lẽ ra nên nghe pháp xong rồi mới đi khất thực. Xin các tôn giả hãy đi trước, con sẽ đến đó ngay trong chốc lát." Sáng hôm ấy, cô Vô Úy Đức cùng vua A-xà-thế, mẹ của cô và vô lượng dân chúng thành Vương Xá đi trước theo sau vây quanh, đến chỗ Như Lai, lễ dưới chân Như Lai rồi lui ngồi một bên. Các Thanh văn kia cũng đến chỗ Phật, lễ dưới chân Phật rồi lui ngồi một bên.
Bấy giờ tôn giả Xá-lợi-phất thưa Phật: "Bạch Thế Tôn, cô Vô Úy Đức này thật kỳ lạ, được phúc lợi lớn." Phật bảo tôn giả Xá-lợi-phất: "Cô Vô Úy này trong quá khứ đã phát tâm bồ-đề ở chỗ chín mươi ức vị Phật, đã gieo các căn lành ở chỗ các đức Phật ấy, để cầu quả bồ-đề vô thượng của Phật." Xá-lợi-phất hỏi: "Bạch Thế Tôn, cô gái này có thể chuyển thân nữ (đổi thân nữ thành thân nam) được không?" Phật dạy: "Này Xá-lợi-phất, ông thấy cô ấy, há đó là nữ sao? Nay ông không nên thấy như vậy. Vì sao? Vì đây là Bồ-tát, do sức nguyện mà hiện thân nữ để độ chúng sinh."
Khi ấy cô Vô Úy Đức phát lời thề: "Nếu hết thảy các pháp không phải nam, không phải nữ, xin cho con nay hiện thân trượng phu (người nam), khiến hết thảy đại chúng đều thấy." Nói lời ấy xong, liền mất thân nữ, hiện thân trượng phu, bay lên hư không cao bằng bảy cây đa-la (loài cây cọ rất cao, dùng làm đơn vị đo chiều cao), đứng đó không xuống.
Bấy giờ Thế Tôn liền bảo tôn giả Xá-lợi-phất: "Này Xá-lợi-phất, ông có thấy Bồ-tát Vô Úy Đức đứng trên hư không không xuống kia không?" Xá-lợi-phất đáp: "Bạch Thế Tôn, con đã thấy." Phật dạy: "Này Xá-lợi-phất, Bồ-tát Vô Úy Đức này qua thêm bảy nghìn a-tăng-kỳ kiếp (số kiếp nhiều đến mức không đếm được) sẽ thành chính giác, hiệu là Ly Cấu Như Lai Ứng Chính Biến Tri. Thế giới của đức Phật ấy tên là Quang Minh. Phật thọ trăm kiếp, chính pháp (thời kỳ giáo pháp còn được giữ đúng) tồn tại mười kiếp. Tăng chúng toàn là Bồ-tát, gồm ba vạn vị Bồ-tát bất thoái chuyển (không còn thối lui trên đường tu). Đất ở thế giới Phật ấy bằng lưu ly trong sạch, có tám con đường trang nghiêm, phủ đầy hoa sen, không có cả tên gọi các ác đạo (những cõi khổ như địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh), trời và người đầy khắp. Này Xá-lợi-phất, như ở cõi trời Đâu-suất, chư thiên hưởng niềm vui vi diệu và vị pháp thù thắng thế nào, thì chúng sinh nơi ấy cũng hưởng niềm vui như thế."
Bấy giờ mẹ của Bồ-tát Vô Úy Đức, hiệu là Nhật Nguyệt Quang, cùng vua A-xà-thế chắp mười ngón tay đến chỗ Phật, thưa: "Bạch Thế Tôn, con được lợi lớn. Con mang thai đứa con này chín tháng, mà nay thiện nam tử này rống tiếng sư tử lớn như vậy. Nay con đem căn lành này hồi hướng về A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề. Sau đó, ở thế giới Ly Cấu Quang kia, con sẽ thành bậc giác ngộ chân chính vô thượng." Khi ấy Phật bảo tôn giả Xá-lợi-phất: "Này Xá-lợi-phất, nay ông có thấy không?" Đáp: "Con đã thấy." Phật dạy: "Này Xá-lợi-phất, người nữ Nguyệt Quang này bỏ thân này rồi sẽ sinh lên cõi trời Đao-lợi (cõi trời ba mươi ba, do Đế Thích làm chủ), hiệu là thiên tử Quang Minh Tăng Thượng. Khi Bồ-tát Di-lặc thành bồ-đề, người ấy sẽ là con trưởng của vua Kiến (?). Ở đó, sau khi cúng dường Phật Di-lặc, người ấy liền xuất gia. Vương tử con vua Kiến ấy nhớ giữ trọn vẹn pháp mà Phật Di-lặc nói ở phần đầu, phần giữa, phần cuối, lần lượt được gặp chư Phật trong Hiền kiếp (kiếp hiện tại, có một nghìn vị Phật ra đời) và đều được cúng dường. Dần dần cúng dường chư Phật như vậy, rồi khi Ly Cấu Như Lai thành bồ-đề, người ấy được làm đại vương, đủ bảy báu (bảy thứ báu của Chuyển luân vương), hiệu là Trì Địa. Vương tử con vua Kiến ấy cúng dường các Như Lai như vậy rồi, cũng sẽ thành A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề, hiệu là Biến Quang Như Lai Ứng Chính Biến Tri, thành tựu đầy đủ cõi Phật như đã nói ở trên."
Bấy giờ phu nhân Nguyệt Quang vui mừng hớn hở, liền cởi chuỗi ngọc quý giá trăm nghìn lạng vàng cúng dường Phật. Nói với đại vương rồi, bà thọ năm trăm giới chân chính, tu trọn phạm hạnh (hạnh sống trong sạch, dứt dục).
Bấy giờ Bồ-tát Vô Úy Đức ở trước Như Lai nói: "Nhờ sức nhân duyên của lời thề nguyện này, khi con thành bồ-đề trong tương lai, các Bồ-tát cũng đều mặc pháp phục (y áo của người xuất gia), hết thảy đều hóa sinh (sinh ra tự nhiên, không qua thai mẹ). Nhờ nhân duyên lời thề nguyện này, nguyện cho (con hiện thân) như tỳ-kheo trẻ đã tám hạ lạp (tu được tám năm, tính theo các mùa an cư) trước Như Lai (?)." Bồ-tát Vô Úy Đức hiện thân như vậy. Nói lời ấy xong, liền mặc pháp phục chân chính, thành tỳ-kheo đủ oai nghi.
Bấy giờ Bồ-tát Vô Úy Đức nói với vua cha A-xà-thế: "Đại vương, hết thảy các pháp đều như thế: ngay lúc ấy bỗng hiện tướng hóa sinh, lìa các tướng do phân biệt khởi lên, không có điên đảo. Đại vương, ngay lúc này con lại hiện thân nữ, vua có thấy không?" Vua đáp: "Đã thấy. Nhưng ta không thấy bằng tướng sắc thân. Nay ta đã thấy thân tỳ-kheo, lại thấy thân nữ." Phật hỏi vua: "Đại vương, cái nào là thật? Đại vương nên học như vậy, trụ trong hết thảy pháp, thấy đúng hết thảy. Cũng vì bị phiền não thiêu đốt, vì không thấu đạt sức của pháp, vì không thấu đạt nên ở chỗ không đáng nghi mà sinh nghi ngờ hối hận (?). Đại vương nên thường thân cận Như Lai và Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi đồng tử (vị Bồ-tát tiêu biểu cho trí tuệ). Nhờ sức oai đức của Bồ-tát ấy, đại vương sẽ được sám hối tội lỗi."
Bấy giờ Thế Tôn bảo A-nan: "Ông hãy thọ trì (nhận lấy và giữ gìn) pháp môn thọ ký (lời Phật báo trước việc thành Phật) cho Bồ-tát Vô Úy Đức này, đọc tụng chớ quên. A-nan, nếu có thiện nam tử, thiện nữ nhân đem bảy báu đầy khắp tam thiên đại thiên thế giới dâng cúng chư Phật Như Lai, lại có người thọ trì một câu, một bài kệ trong pháp môn thọ ký cho Bồ-tát Vô Úy Đức này, nghe rồi thọ trì, thì phúc được hơn người kia; huống gì thọ trì đầy đủ, đọc tụng, rộng giảng cho người khác, tu hành đúng pháp." Khi Như Lai nói pháp môn thọ ký cho Bồ-tát Vô Úy Đức này, phu nhân Nguyệt Quang, mẹ của Vô Úy Đức, cùng các trời, rồng, a-tu-la (một loài thần hung hăng, hay gây chiến với chư thiên)... nghe Phật nói xong đều rất vui mừng, tin nhận và làm theo.
Kinh Đại Bảo Tích, quyển thứ chín mươi chín.
Kinh Đại Bảo Tích, quyển thứ một trăm.
Cư sĩ Nhiếp Đạo Chân đời Tây Tấn dịch.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video