Bốc Phệ Toàn Thư (bộ sách đầy đủ về phép bói quẻ; "bốc phệ" vốn là bói bằng mai rùa và cỏ thi, ở đây chỉ chung việc gieo quẻ Kinh Dịch để đoán việc), quyển thứ ba. Thông huyền diệu luận (Bàn cho thông suốt những lẽ sâu xa, kỳ diệu)
Một. Vô quỷ vô khí (trong quẻ không có hào Quỷ thì gọi là không có khí):
Quỷ là thứ không có hình mà có tác dụng. Quỷ ở đây là hào Quan Quỷ. Theo phép bói Lục hào, mỗi quẻ gồm sáu vạch gọi là sáu "hào". Mỗi hào được gán một trong năm loại "lục thân" (Phụ Mẫu, Huynh Đệ, Tử Tôn, Thê Tài, Quan Quỷ), tuỳ theo ngũ hành của hào so với ngũ hành của quẻ. Quan Quỷ là hào có hành khắc hành của quẻ, chủ về quan chức, chồng, tai hoạ, bệnh tật, trộm cướp. Trong quẻ không thể thiếu Quỷ, nhưng Quỷ nên tĩnh (đứng yên, không biến đổi), không nên động (hào động là hào đang biến đổi, chủ việc khởi phát). Quỷ đi cùng cát thần (sao lành) mà động thì cũng có thể đem lại phúc. Quỷ thêm hung sát (sao dữ) mà động thì không gì là không thành tai ương.
Xem về bản thân mà không có Quỷ thì tiền của lúc tụ lúc tán thất thường, lại hay chuốc lấy sự ganh ghét của anh em.
Xem hôn nhân mà không có Quỷ thì việc cưới khó thành; dù có thành thì người chồng cũng sẽ chết sớm.
Xem việc làm quan mà không có Quỷ thì công danh khó đạt. Dù trong quẻ có Quý nhân (một thần sát tượng trưng cho người sang trọng ra tay giúp đỡ), rốt cuộc cũng chỉ sang mà không có chức vị.
Xem việc mất đồ mà không có Quỷ thì chắc là tự mình đánh rơi; nếu không phải vậy thì kẻ trộm cũng khó bắt được.
Cầu tài mà không có Quỷ thì anh em ắt tranh quyền; chủ về việc phải làm dưới tay người khác để kiếm tiền, mà tiền kiếm được cũng ít ỏi.
Xem nhà cửa mà không có Quỷ thì gọi là "không có khí".
Quỷ là chủ của Tài (hào Thê Tài, chủ về tiền của và người vợ). Tài dù vượng (mạnh) cũng phải có người đứng ra trông coi thì mới tụ lại được. Không có Quỷ tức là không có chủ, ắt chủ về hao tổn đủ đường, tiền của không tụ.
Xem bệnh mà không có Quỷ thì ắt không có chỗ để khấn vái cầu xin, ấy là số trời đã hết, bệnh khó chữa.
Chỉ có xem việc sinh đẻ, việc xuất hành (lên đường đi xa), việc chờ người đi xa trở về, việc ruộng nương và nuôi tằm thì không có Quỷ mới là điềm rất tốt.
Hai. Tuyệt xứ phùng sinh (đang ở chỗ tuyệt mà gặp được sự sinh):
Ví như gieo quẻ vào ngày Thân (ngày mang địa chi Thân; mười hai địa chi Tý, Sửu, Dần, Mão… được dùng để đánh dấu năm, tháng, ngày, giờ), gặp dụng hào (hào chủ về việc đang hỏi) thuộc hành Mộc (một trong ngũ hành Kim, Mộc, Thuỷ, Hoả, Thổ). Mộc gặp Thân thì Tuyệt (theo vòng Trường sinh mười hai giai đoạn của ngũ hành, Tuyệt là giai đoạn khí đã dứt hẳn; Mộc tuyệt ở Thân), nên hào Mộc thành vô dụng. Nếu có hào Thuỷ phát động đến sinh cho (Thuỷ sinh Mộc) thì hào Mộc lại có tác dụng. Ví như người đang lúc khốn cùng mà gặp được quý nhân nâng đỡ, ắt có cảnh "hang lạnh trở lại mùa xuân" (khốn khó chuyển sang vận may). Đó chính là tuyệt xứ phùng sinh.
Xem hôn nhân: gặp Thế, Ứng tuyệt xứ phùng sinh (hào Thế đại diện cho người hỏi, hào Ứng đại diện cho phía bên kia) thì việc sắp tan rồi sau mới thành, tình ý nhạt lâu rồi sau mới đậm. Cũng có thể đoán là nhà nghèo túng, không đủ sức, nhưng được người giúp đỡ thì việc cũng có thể thành.
Xem sinh đẻ: gặp hào Tử Tôn (chủ về con cháu) tuyệt xứ phùng sinh thì đứa con tưởng sắp chết mà lại sống.
Thê Tài: gặp hào Thê Tài tuyệt xứ phùng sinh thì vợ đang nguy mà có cứu. Tiền của suýt mất mà vẫn được, trước khó sau được, lợi lại càng nhiều. Tiền của vượng tướng (đang gặp thời mạnh mẽ) thì có hạn, còn tiền của được sinh dưỡng thì vô cùng, không thể sánh được.
Xem việc làm quan: gặp hào Phụ Mẫu (chủ về cha mẹ, giấy tờ, văn thư) tuyệt xứ phùng sinh thì văn thư tuy có trắc trở, rốt cuộc vẫn có quý nhân đứng ra lo liệu, việc ắt thành.
Xem kiện tụng: gặp hào Quan Quỷ tuyệt xứ phùng sinh thì kiện ắt có lý. Nếu thấy Tài động đến sinh cho Quỷ thì phải dùng tiền của mà nhờ cậy, lo lót.
Xem xuất hành: gặp hào Thế tuyệt xứ phùng sinh thì ý mình vốn đã ngại đi, lại bị người rủ rê kéo đi.
Xem người đi xa: nếu hào Ứng tuyệt xứ phùng sinh thì người ấy ắt gặp người quen cũ, cùng trở về.
Xem nhà cửa: cát thần gặp tuyệt xứ phùng sinh thì nhà lại có cảnh hưng thịnh. Hung thần gặp tuyệt xứ phùng sinh thì tai vừa muốn lui mà hoạ lại đến, bệnh vừa chữa khỏi thì việc quan (kiện cáo, dính dáng cửa quan) lại tới.
Xem bệnh: dụng hào và cát thần tuyệt xứ phùng sinh thì bệnh tưởng sắp chết mà sống lại. Hào Quỷ và kỵ thần (hào khắc hại dụng hào) tuyệt xứ phùng sinh thì bệnh sắp yên mà lại tái phát.
Ba. Hợp xứ phùng xung (đang hợp mà gặp xung):
Ví như gieo được quẻ Lôi Địa Dự (tên một quẻ trong sáu mươi tư quẻ Kinh Dịch). Thế và Ứng sinh cho nhau, sáu hào đều hợp nhau (các cặp hào có địa chi hợp nhau), tốt đẹp không gì không lợi, là tượng việc gì cũng thành. Nhưng nếu gieo vào ngày Tý thì Tý xung Ngọ ở hào Ứng, lại hại Mùi ở hào Thế (Tý với Ngọ xung nhau, Tý với Mùi hại nhau). Đó gọi là hợp xứ phùng xung.
Xem hôn nhân mà gặp cảnh này thì ắt bị người gièm pha, thấy sắp thành mà lại tan.
Xem việc làm quan mà gặp hào Quan Quỷ và hào văn thư bị ám xung (bị địa chi của ngày xung ngầm) thì trong việc còn có lật lại, thay đổi.
Xem tiền tài mà gặp cảnh này thì tiền sắp vào tay mà không được.
Mưu việc mà gặp cảnh này thì ắt bị người ngăn trở, sắp thành mà có biến.
Chỉ có xem kiện tụng và xem bệnh là mừng khi gặp hợp xứ phùng xung. Đang hợp thì việc ắt thành, gặp xung thì tai ắt tan. Chắc chắn là việc sắp nguy mà có cứu, bệnh sắp chết mà sống lại.
Chỗ cát thần đang hợp thì không được xung; chỗ hung thần đang hợp thì lại mừng khi gặp xung.
Bốn. Tuỳ quan nhập mộ (theo Quan Quỷ mà vào Mộ):
Tuỳ quan nhập mộ có ba loại: thân theo Quỷ vào Mộ, Thế theo Quỷ vào Mộ, mệnh theo Quỷ vào Mộ. (Mộ là giai đoạn "vào mồ" trong vòng Trường sinh, tượng bị chôn vùi, giam hãm, u tối.)
Ví như ngày Sửu gieo được quẻ Lôi Thuỷ Giải, thân và Quỷ đều ở hào thứ năm. Đó là thân theo Quỷ vào Mộ. (Xem chú thích.)
Nếu ngày Mùi gieo được quẻ Sơn Thiên Đại Súc, Thế ở hào thứ hai thuộc Mộc (Mộc là Quỷ của quẻ này, và Mộc vào Mộ ở Mùi). Đó là Thế theo Quỷ vào Mộ.
Lại như ngày Mùi, người sinh năm Dần gieo được quẻ Địa Lôi Phục, người sinh năm Mão gieo được quẻ Hoả Trạch Khuê; bản mệnh (địa chi năm sinh) của cả hai đều nằm ở hào Quỷ. Đó là mệnh theo Quỷ vào Mộ.
Ba loại Mộ trên, không kể xem việc gì, ý nghĩa đều chẳng phải điềm tốt.
Xem bản thân mà gặp thì phải phòng trước mắt có tai nạn, suốt đời không thể làm nên hiển đạt.
Xem hôn nhân mà gặp Thế theo Quỷ vào Mộ thì nhà trai nghèo túng, của hồi môn bên gái không đủ.
Xem sinh đẻ mà gặp mệnh theo Quỷ vào Mộ thì phải phòng vợ mất mạng (về suối vàng).
Cầu làm quan mà gặp thì việc khó thành; dù có thành, rốt cuộc cũng không thể vươn lên được. Nếu vào sát mộ (Mộ mang sát khí) thì càng rất dữ. (Sát mộ là Đinh Mùi và Mậu Tuất.)
Xem kiện tụng mà gặp thì có nỗi lo bị giam cầm trong ngục; hoặc kiện xong mà thân lâm nguy, hoặc đang kiện thì sinh bệnh.
Cầu tài mà gặp thì vất vả trải đủ, rốt cuộc tiền của về tay người khác.
Xuất hành mà gặp thì phần nhiều đi không thành; nếu cứ đi thì càng không hay, ắt chủ về sau khi đi sẽ mắc bệnh.
Xem nhà cửa mà gặp thì người chủ nhà có điều lo.
Xem bệnh mà gặp thì mười lần xem, chín lần chết.
Trên đây chỉ nêu sơ qua một hai quẻ làm ví dụ, còn lại cứ theo loại mà suy ra.
Lời chú của Hổ Dịch (người hiệu đính, chú giải bản sách này): (Câu "Ví như ngày Sửu gieo được quẻ Lôi Thuỷ Giải, thân và Quỷ đều ở hào thứ năm, đó là thân theo Quỷ vào Mộ"). Chữ "thân" trong câu này không chỉ "quái thân" (quẻ thân: hào Thân được an theo âm dương của hào Thế và tháng), mà chỉ "Thế thân" (hào Thân được an theo địa chi của hào Thế).
Về cách dùng quái thân và Thế thân, xin xem các phần có liên quan trong "Bốc Phệ Toàn Thư".
Năm. Phùng xung ám động (gặp xung mà động ngầm):
Ví như sáu hào đều yên tĩnh, không gặp xung thì không động. Nếu nhật thần (địa chi của ngày gieo quẻ) xung hào thì gọi là ám động (động ngầm). Ám động có cát có hung, mỗi thứ có chỗ dùng riêng, không thể nói đánh đồng. Nếu gặp hung sát ám động, làm hại thân, khắc Thế, thì việc gì cũng không hợp. Nếu cát thần ám động, hợp với Thế, sinh cho thân, thì việc gì cũng tốt.
Tôi suy nghĩa của nó thế này: đã là "ngầm" thì ắt chẳng phải sáng rõ, mà là chuyện riêng tư kín đáo, ẩn náu. Phúc đến mà không biết, hoạ đến mà chưa hay. Hào tốt thì trong chỗ ngầm có sự bù đắp; hào xấu thì trong chỗ ngầm có sự tổn thương.
Xem hôn nhân mà gặp: tốt thì ngầm có người vun vén, xấu thì ngầm có người phá hỏng.
Xem sinh đẻ mà gặp hào Thai hoặc hào Tử Tôn ám động thì thai ắt sẽ chuyển (thai trở mình, sắp sinh) (?).
Cầu làm quan mà gặp: tốt thì có cơ hội bất ngờ, xấu thì trong tối có người làm hại.
Xem kiện tụng mà gặp: tốt thì được người giải cứu, xấu thì bị người ám hại.
Xem mất đồ mà gặp: tốt thì lùng bắt ngầm có thể tìm được, xấu thì mờ mịt khó tìm.
Cầu tài mà gặp: tốt thì lặng lẽ mà cầu, lợi lộc rất hậu; xấu thì bị người cướp, lừa, không thể có lợi.
Xem người đi xa mà gặp: tốt thì lòng muốn đi mà chưa lên đường, xấu thì ngầm có ngăn trở, chưa thể khởi hành.
Xem nhà cửa mà gặp: tốt thì ngầm có bù đắp, phúc đã đến mà không biết; xấu thì ngầm có hại, hoạ sắp nhú mà chưa hay.
Xem bệnh cũng tuỳ theo thần mà hào gặp phải để định cát hung.
Sáu. Trợ quỷ thương thân (giúp Quỷ làm hại thân):
Thứ sinh trợ cho Quan Quỷ chẳng qua chỉ là Thê Tài (Tài sinh Quỷ). Thê Tài không nên phát động; động thì Quỷ đang suy biến thành Quỷ vượng. Quỷ đã vượng mà gặp thì thế càng hung.
Ví như ngày Thân gieo được quẻ Ly, Quỷ nằm ở hào Ứng khắc hào Thế, vốn đã chẳng phải điềm lành. Thêm Thê Tài phát động sinh trợ cho hào Quỷ thì cái hung càng không thể chống đỡ. Đó gọi là trợ quỷ thương thân. Phàm quẻ có Quỷ khắc thân và Thế, nếu không có Tài thì cái hung còn có hạn. Nếu có hai hào Tài cùng động thì tai hoạ không sao kể xiết. Nếu được Tử Tôn phát động, phúc thần (tức Tử Tôn) đến giải cứu, thì may ra có thể đổi hung thành cát, chuyển hoạ thành lành.
Lời chú của Hổ Dịch: Về thuyết "trợ quỷ thương thân" này, người học cần chú ý điều kiện vận dụng của nó.
Một, trợ Quỷ: hào giúp Quỷ chỉ có hào Thê Tài. Thê Tài trùng với địa chi của ngày hoặc tháng, hoặc phát động trong quẻ, đều có thể sinh trợ hào Quỷ, làm Quỷ suy thành vượng, Quỷ vượng càng vượng.
Hai, thương thân: "thân" nói ở đây chính là hào Thế hoặc hào quái thân. Quỷ thương thân tức là hào Quỷ trong quẻ xung hoặc khắc hào Thế hay hào quái thân. Thông thường, hào Quỷ minh động (động rõ, tức hào tự biến) hoặc ám động đều có thể xung, khắc hào Thế hay hào quái thân.
Ba, trong trường hợp hào Quỷ có thể khắc hại hào Thế (hoặc quái thân), lại thêm hào Thê Tài động đến giúp Quỷ, thì đó là "trợ quỷ thương thân".
Ba, câu "Nếu được Tử Tôn phát động, phúc thần đến giải cứu, thì may ra có thể đổi hung thành cát, chuyển hoạ thành lành" là chỉ trường hợp trong quẻ chỉ có Tử Tôn phát động. Người học tuyệt đối đừng gắn nó với câu trước mà hiểu và vận dụng, nếu không sẽ sai một ly đi ngàn dặm. Bởi Tử Tôn phát động có thể khắc Quan Quỷ; nhưng nếu Thê Tài cùng động thì Tử Tôn chẳng những không khắc Quan Quỷ, trái lại còn sinh Tài, Tài lại sinh Quan, thành ra sinh nối tiếp nhau, khiến Quan Quỷ càng vượng.
Bảy. Lục thân thủ dụng (cách dùng sáu loại thân thuộc trong quẻ):
1. Phụ Mẫu:
Hành sinh ra ta (hành của quẻ) thì gọi là Phụ Mẫu. Phụ Mẫu có thể gây hung, cũng có thể đem lại cát, mỗi trường hợp có chỗ dùng riêng. Gặp Tài thì bản thân bị tổn hại (Tài khắc Phụ Mẫu), gặp Quỷ thì thêm rực rỡ (Quỷ sinh Phụ Mẫu). Phát động thì khắc hại Tử Tôn, sinh giúp Huynh Đệ. Xét động hay tĩnh, suy hay vượng, mỗi bề đều có chỗ thích hợp; người học nên tự nghiền ngẫm kỹ.
2. Huynh Đệ:
Hành ngang hoà với ta (cùng một hành) thì gọi là Huynh Đệ. Đại để Huynh Đệ không thể đem lại phúc, cũng không thể gây đại hung, chẳng qua là thần phá bại, bòn rút, ngăn trở. Sợ gặp Quan Quỷ phát động thì bị chế ngự; mừng gặp Phụ Mẫu thịnh thì có chỗ dựa. Động thì khắc hại Thê Tài, nâng đỡ Phúc Đức (tên khác của Tử Tôn). Lẽ này sâu rộng, nên tự suy xét.
3. Tử Tôn:
Hành do ta sinh ra thì gọi là Tử Tôn. Gặp Tử Tôn thì không gì không tốt, trái với nó thì chẳng được phúc. Quẻ không có Phụ Mẫu thì Tử Tôn không bị khắc; hào có Huynh Đệ thì Tử Tôn có chỗ dựa. Động thì sinh Tài, khắc hại Quan Quỷ.
4. Thê Tài:
Hành bị ta khắc thì gọi là Thê Tài. Mọi việc gặp Thê Tài thì không gì không tốt; chỉ khi xem về cha mẹ và văn thư thì không nên thấy nó. Gặp Huynh Đệ thì bị tổn, gặp Phúc Đức thì càng tốt, gặp Quan Quỷ thì bị tiết khí (khí bị hao vì phải sinh cho kẻ khác). Động hay tĩnh đều tốt. Tuy vậy, động thì sinh Quỷ, nên cũng không nên phát động. Người học Dịch đời sau tự nên biết biến thông.
5. Quan Quỷ:
Hành khắc ta thì gọi là Quan Quỷ. Đại để Quan Quỷ gây hung thì nhiều, đem phúc thì ít. Cái nó sợ là Phúc Đức, cái nó cậy là Thê Tài. Động thì khắc hại Huynh Đệ, sinh giúp Phụ Mẫu. Trong quẻ tuy nó hung nhưng không thể thiếu, chỉ nên tĩnh mà không nên động thôi.
Xem thân mệnh: Quan Quỷ đi cùng Quý nhân thì nên coi là quan chức, quyền quý mà dùng; thêm hung sát thì vẫn suy đoán như quỷ (tai hoạ). Gặp cát ắt được thêm lộc, thăng quan; gặp hung ắt có chết chóc, bệnh tật.
Xem hôn nhân thì Quan Quỷ là người chồng. Quan Quỷ vượng tướng lại đi cùng Thanh Long (một trong sáu thần an theo ngày, chủ việc vui mừng, tốt lành) thì ắt là người thông minh, tuấn tú, nho nhã. Thêm Quý nhân thì ắt có chức phận, công việc; không thì cũng là con nhà quan. Nếu Quan Quỷ ở các giai đoạn Thai, Dưỡng, Mộc dục (các giai đoạn thai nghén, nuôi dưỡng, tắm gội lúc mới sinh trong vòng Trường sinh, tượng còn non, chưa thịnh) thì nay tuy chưa làm quan (?), ngày sau ắt hiển quý. Quan Quỷ rất nên trì Thế (nằm ở hào Thế), hoặc nằm ở hào dương; cả hai đều gọi là đắc địa (ở đúng chỗ thuận lợi).
Những việc xem khác không kể hết được, đã nói đủ trong phần tổng luận của "Thiên Huyền phú".
Tám. Đoán Dịch tổng luận (Bàn chung về cách đoán quẻ Dịch):
Sự vượng tướng của bốn mùa thật là cái chuyên định cát hung của tám quẻ. Mùa xuân Mộc vượng, mùa hạ Hoả nóng, mùa thu Kim cứng, mùa đông Thuỷ thịnh.
Mộc và Hoả cùng được dùng vào mùa xuân, Hoả và Thổ nắm việc trong mùa hạ, Kim và Thuỷ chuyên giữ lệnh suốt ba tháng thu, Thuỷ và Mộc nắm quyền suốt một mùa đông.
Khí mạnh ấy ở vào dụng hào thì phúc không nhỏ, ở vào kỵ hào thì hoạ chẳng nhẹ.
Trước hết định xem Tài, Quan có xuất hiện trong quẻ hay phục tàng (ẩn nấp: không có mặt trong sáu hào, phải tìm ở quẻ gốc cùng cung). Sau đó bàn đến chi thần (địa chi của hào) đang hưu, tù, vượng hay tướng (các trạng thái mạnh yếu theo mùa: vượng là đang làm chủ mùa, tướng là được mùa sinh cho, hưu là đã qua thời, tù là bị khống chế).
Phụ Mẫu phụ giúp cho Quan Quỷ, Tử Tôn phụ giúp cho Thê Tài. Phụ Mẫu với Quan Quỷ cùng khí thì tìm đến nhau; Tử Tôn với Thê Tài cùng tiếng thì hưởng ứng nhau.
Việc riêng thì lấy Thê Tài làm chủ, việc công thì lấy Quan Quỷ làm trọng.
Rất kỵ lay động, rất nên yên tĩnh.
Dụng thần xuất hiện mà vượng tướng thì có thể mưu tính việc lâu dài; có khí mà phục tàng thì chỉ lợi dùng tạm thời. Dụng thần không có khí lại phục tàng thì cần gấp nhật thần sinh hợp cho. Nhật thần vượng tướng mới có thể sinh hợp, nâng đỡ. Dụng hào hưu tù thì rất sợ gặp không (tuần không), xung, khắc.
Hào vượng tướng có thể khắc hào hưu tù, hào hưu tù khó khắc hào vượng tướng. Hào giao trùng (hào động: "giao" là lão âm, "trùng" là lão dương, sắp biến sang hào ngược lại) có thể khắc hào đơn sách (hào tĩnh: "đơn" là thiếu dương, "sách" là thiếu âm), còn hào đơn sách khó khắc hào giao trùng.
Hào phục tàng thì không luận tuần không. (Tuần không: mỗi tuần mười ngày ghép mười thiên can với mười địa chi, thừa ra hai địa chi không có can đi cùng, gọi là "không"; như trong tuần Giáp Tý thì Tuất, Hợi là không.) Hào xuất hiện thì sợ gặp nguyệt phá (hào có địa chi bị địa chi của tháng xung). (Giả như tháng Giêng nguyệt kiến là Dần, mà dụng hào là Thân, thì đó là nguyệt phá.)
Dùng Quan thì kỵ Tử Tôn trì Thế; cầu tài thì kỵ Huynh Đệ ở hào thân. Tài, Quan nếu được sinh giúp thì mưu tính không chút trở ngại. Thân và Thế nếu không được cứu giúp thì việc làm ắt chủ trái ngược nhau (như sao Sâm và sao Thương, mọc lặn không bao giờ gặp nhau).
Huynh Đệ động thì mua đầy tớ gái hay cầu tài đều uổng sức; Tử Tôn hưng phát thì cầu quan hay đi thi đều uổng lòng.
Phụ Mẫu là thần thao thiết (1) (con thú tham ăn trong truyền thuyết, ví kẻ tham lam), Huynh Đệ là quỷ bòn rút. Bói việc thường ngày thì không nên có Phụ Mẫu động; mọi việc mưu tính đều rất kỵ hào Huynh Đệ phát động.
Quỷ động thì hoạ nổi lên, chớ tranh giành với người; Tài động thì hao tiền của, chớ kiện tụng với người.
Phụ Mẫu động thì nhọc lòng nhọc sức; Huynh Đệ dấy lên thì là chuyện dối trá, hư ảo.
Dùng Quan thì Quan nên phục dưới Phụ Mẫu; dùng Tài thì Tài nên phục dưới Tử Tôn. Quan phục dưới Tử Tôn thì việc cầu quan ắt không thành. Tài phục dưới Phụ Mẫu thì việc cầu tài hao tổn một nửa. Dùng Tài mà Tài phục dưới Quan thì sợ bị lấn chiếm, giấu giếm, quấy nhiễu. Dùng Quan mà Quan phục dưới Huynh Đệ thì sợ bị ngăn cách, cản trở. Dùng Phụ Mẫu mà phục dưới Tài thì đều là hoạ; dùng Tài mà phục dưới Huynh Đệ thì đều không trúng.
Dụng thần cần được vây hợp, sinh giúp; kỵ thần phải bị hình, xung, khắc, phá.
Giải tan việc quan, chữa bệnh thì hoàn toàn nhờ Tử Tôn. Khởi kiện, cầu danh thì phải dựa vào Quan Quỷ.
Cãi vã, thị phi, tranh giành là do hào Huynh Đệ dấy lên. Mưu tính chồng chất gian nan đều do hào Phụ Mẫu động.
Hào Ứng động thì việc biến đổi, nhờ người thì người làm ngược, không theo. Hào Thế động thì mình đuối lý, mọi việc nên đổi cách cầu, đổi cách làm. Thế và Ứng sinh cho nhau thì có người giúp đỡ; Thế và Ứng khắc nhau thì việc dùng dằng. Hào Ứng gặp tuần không thì việc tốt hay xấu đều không thành. Gian hào (hai hào nằm giữa Thế và Ứng) động thì mưu tính nhiều trở ngại.
Nguyệt kiến (địa chi của tháng) ở vào dụng hào thì cầu quan ắt được thăng chức cao. Nguyệt phá ở vào dụng hào thì làm việc không thành, bệnh không khỏi.
Quẻ bát thuần (tám quẻ do hai quẻ đơn giống nhau chồng lên, như Thuần Càn, Thuần Khôn…) mà khắc Thế, khắc dụng hào thì làm việc có đầu không có đuôi. Ngũ mộ (Mộ của ngũ hành) (?) ở Thế, ở thân thì hỏi bệnh chín phần chết, một phần sống.
Hiểu rõ dụng hào được hay mất thì định được việc tốt hay xấu.
Cầu yên, cầu vui, cầu lâu dài thì rất nên các hào trong quẻ yên tĩnh. Mưu vay mượn, mua chịu, mưu thoát khỏi gánh nặng thì xem dụng hào có hưng vượng hay không.
Hào hưu tù mà một mình phát động thì việc chậm trễ; hào vượng tướng mà dấy lên thì việc gấp chóng. Thế gặp ngũ mộ thì như say như dại. Dụng hào gặp tam hình (các nhóm địa chi hình phạt nhau, như Dần–Tỵ–Thân, Sửu–Tuất–Mùi, Tý–Mão) thì bị thương, bị tổn.
Trên đây chỉ nói sơ qua chỗ kỳ diệu, còn tất cả là ở sự suy xét kỹ. Bên ngoài thì diễn lời của các hào để định tượng lục thân, bên trong thì xem tám quẻ để giải mối ngờ của trăm việc. Soi thấu từng chút nhỏ, bao hàm muôn tượng, dưới thông việc người, trên ứng thời trời.
Chú thích chữ hiếm: (1) "Thao thiết": theo âm phổ thông đọc là "tao" (thanh một), "tie" (thanh bốn); ví người tham ăn.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video