Ma-ha Bát-nhã Ba-la-mật (trí tuệ lớn đưa người qua bờ bên kia: trí tuệ thấy rõ thật tướng của mọi sự, giúp vượt khỏi khổ đau sinh tử). Phẩm thứ bảy mươi chín: Vượt qua tướng của các pháp.
Bấy giờ Tu-bồ-đề (một trong mười đại đệ tử của Phật Thích-ca, nổi tiếng hiểu sâu nghĩa Không) bạch Phật: "Thế Tôn (Đấng được cả thế gian tôn kính, tức Đức Phật)! Thế nào là vượt qua tướng của các pháp (pháp: mọi sự vật, hiện tượng; tướng: hình dạng, đặc điểm để nhận biết và phân biệt)?"
Phật bảo Tu-bồ-đề: "Ví như người hóa (người do phép thần thông biến hóa ra), không có dâm dục, giận dữ, si mê, cũng không có hoạt động của năm ấm (năm nhóm hợp thành thân tâm con người: sắc là thân xác vật chất, thọ là cảm giác khổ vui, tưởng là sự nhận biết hình ảnh và khái niệm, hành là ý chí tạo tác, thức là sự phân biệt hay biết), cũng không có việc trong việc ngoài, không có chỗ vướng ngại, cũng không có việc đạo (pháp xuất thế, đưa đến giải thoát), cũng không có việc tục (pháp thế gian); hữu lậu (còn phiền não rỉ chảy, còn trong sinh tử), vô lậu (đã hết phiền não), hữu vi (pháp do nhân duyên tạo thành, có sinh có diệt), vô vi (pháp không do tạo tác, không sinh không diệt), cũng không có việc đạo, cũng không có quả báo."
Phật nói với Tu-bồ-đề: "Đó là vượt qua tướng của các pháp."
Tu-bồ-đề bạch Phật: "Thế Tôn! Người hóa làm sao có đạo niệm (tâm niệm hướng về đạo)?"
Phật đáp: "Đạo niệm thì không đứt, không dính, cũng không hiện ra trong năm cõi (năm nẻo luân hồi: địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh, người, trời)."
Phật nói: "Ý Tu-bồ-đề nghĩ sao? Người do Như Lai (danh hiệu của Phật: bậc đến từ chân như, đã giác ngộ chân lý) hóa ra có hình, có đến đi, có dính, có đứt không?"
Tu-bồ-đề thưa: "Thế Tôn! Người do Như Lai hóa ra không có đến đi, cũng không dính, không đứt, cũng không hiện ra trong năm cõi."
Phật nói: "Tu-bồ-đề! Đó là vượt qua tướng của các pháp."
Tu-bồ-đề bạch Phật: "Thế Tôn! Năm ấm đều như huyễn (như trò ảo thuật: trông như có mà không thật) sao?"
Phật nói: "Đúng vậy, đúng vậy!"
Tu-bồ-đề bạch Phật: "Nếu các pháp như hóa, thì người do Thế Tôn hóa ra cũng không có sắc, không có thống (tức thọ, cảm giác khổ vui), không có tưởng, không có hành, không có thức, không dính, không đứt, cũng không có sự thoát ra khỏi năm cõi; vậy Bồ-tát Ma-ha-tát (bậc Bồ-tát lớn, người phát tâm cầu thành Phật để cứu độ mọi loài) có việc gì lạ lùng đặc biệt?"
Phật nói: "Ý Tu-bồ-đề nghĩ sao? Xưa kia khi ta còn là Bồ-tát, có thấy chúng sinh nào được độ thoát ra khỏi năm cõi không?"
Tu-bồ-đề thưa: "Không thấy có điều gì để nói."
Phật nói: "Trong ba cõi (tam giới: cõi Dục, cõi Sắc và cõi Vô sắc, tức toàn bộ thế giới còn sinh tử luân hồi) còn không thấy có chúng sinh, huống chi có năm cõi, có người được độ! Vì sao? Vì Bồ-tát quán biết các pháp như huyễn như hóa."
Tu-bồ-đề thưa: "Nếu Bồ-tát quán biết các pháp như huyễn như hóa, thì vì cớ gì thực hành sáu ba-la-mật (sáu pháp tu đưa đến bờ giác ngộ: bố thí, trì giới, nhẫn nhục, tinh tấn, thiền định, trí tuệ), bốn thiền (bốn bậc thiền định thuộc cõi Sắc), bốn đẳng (bốn tâm rộng lớn, bình đẳng với mọi loài: từ, bi, hỷ, xả), bốn không định (bốn bậc định thuộc cõi Vô sắc, vượt khỏi mọi hình sắc)? Vì cớ gì thực hành ba mươi bảy phẩm (ba mươi bảy pháp tu trợ giúp cho sự giác ngộ: bốn niệm xứ, bốn chánh cần, bốn như ý túc, năm căn, năm lực, bảy giác chi, tám chánh đạo), làm thanh tịnh cõi Phật (gây dựng một cõi nước trong sạch tốt đẹp, nơi mình sẽ thành Phật) và giáo hóa chúng sinh?"
Phật bảo Tu-bồ-đề: "Nếu chúng sinh tự biết các pháp như huyễn như hóa, thì Bồ-tát trọn không phải trải qua a-tăng-kỳ kiếp (số kiếp nhiều không thể đếm; kiếp là một khoảng thời gian cực kỳ dài) siêng năng chịu khổ mà thực hành đạo Bồ-tát. Tu-bồ-đề! Vì chúng sinh không thể tự biết các pháp như huyễn như hóa, nên Bồ-tát siêng năng chịu khổ thực hành sáu ba-la-mật, làm thanh tịnh cõi nước Phật, giáo hóa chúng sinh."
Tu-bồ-đề bạch Phật: "Thế Tôn! Giả sử các pháp như mộng, như huyễn, như hóa, như tiếng vang, như ảo ảnh hơi nóng lúc trời nắng, thì ở đâu có chúng sinh để Bồ-tát thực hành Bát-nhã Ba-la-mật mà cứu vớt chúng sinh?"
Phật nói: "Chúng sinh chỉ cùng bị trói buộc vào tên gọi, đắm vào cái không có đầu mối. Vì thế Bồ-tát Ma-ha-tát thực hành Bát-nhã Ba-la-mật, cứu vớt họ ra khỏi tướng của tên gọi."
Tu-bồ-đề bạch Phật: "Thế nào là tướng của tên gọi?"
Phật bảo Tu-bồ-đề: "Tên gọi thì không thật. Tạm đặt hiệu mà gọi là tên, tạm đặt hiệu mà gọi là năm ấm, tạm đặt tên là người, là nam, là nữ, tạm đặt tên là năm cõi và pháp hữu vi, vô vi, tạm đặt tên là Tu-đà-hoàn (bậc Dự lưu, quả thánh thứ nhất, đã vào dòng thánh), Tư-đà-hàm (bậc Nhất lai, quả thánh thứ hai, chỉ còn trở lại cõi người một lần), A-na-hàm (bậc Bất hoàn, quả thánh thứ ba, không còn trở lại cõi Dục), A-la-hán (quả thánh thứ tư, cao nhất của hàng đệ tử, đã dứt hết phiền não, ra khỏi sinh tử), Bích-chi-Phật (bậc tự mình giác ngộ nhờ quán xét nhân duyên, không cần thầy dạy), Tam-da-tam-Phật (bậc Chánh đẳng chánh giác, tức Phật)."
Phật nói với Tu-bồ-đề: "Các pháp tạo tác về 'ta' và cả đạo, đều chỉ là pháp tên gọi mà thôi. Những kẻ ngu bị trói buộc, đắm vào pháp hữu vi, vì thế Bồ-tát thực hành Bát-nhã Ba-la-mật dùng ẩu-hòa câu-xá-la (phương tiện thiện xảo: cách thức khéo léo, linh hoạt để dẫn dắt chúng sinh tùy theo căn cơ của họ) mà dạy bảo chúng sinh rằng: 'Tên gọi này chỉ từ tướng mà khởi lên; chỉ vì tướng mà sinh vào thai mẹ. Cái gọi là có thì không có đầu mối, cái gọi là có thì không có gì; những người trí không rơi vào chấp Không (?).'"
Phật nói với Tu-bồ-đề: "Vì thế Bồ-tát Ma-ha-tát thực hành Bát-nhã Ba-la-mật, dùng ẩu-hòa câu-xá-la mà dạy bảo chúng sinh."
Phật nói: "Thế nào là tướng? Tu-bồ-đề! Kẻ phàm phu ngu dính mắc vào hai tướng. Những gì là hai? Một là hình tướng (tướng có hình), hai là vô hình tướng (tướng không có hình). Thế nào là hình tướng? Những hình đẹp, hình xấu, hình nhỏ nhiệm, nơi những pháp hao mòn ấy mà khởi lên tướng, đó gọi là hình tướng. Thế nào là vô hình tướng? Nơi những pháp không có hình mà khởi tướng, sinh ra cấu nhiễm, đó gọi là vô hình tướng.
Bồ-tát học Bát-nhã Ba-la-mật, dùng ẩu-hòa câu-xá-la, đưa chúng sinh ra khỏi vô hình tướng (?), đặt họ vào chỗ vô tướng (không có tướng), khiến họ không rơi vào hai bên. Những gì là hai? Đây là tướng, đây là vô tướng, đó là hai. Tu-bồ-đề! Đó là Bồ-tát Ma-ha-tát đưa chúng sinh ra khỏi tướng, đặt họ vào vô tướng."
Tu-bồ-đề bạch Phật: "Thế Tôn! Giả sử các pháp chỉ có tên và tướng, thì Bồ-tát làm sao thực hành Bát-nhã Ba-la-mật? Đối với các pháp lành làm sao có sự tiến hơn khác biệt (?), lại khuyên người khác có sự tiến hơn khác biệt nơi pháp lành? Làm sao dùng pháp lành đầy đủ ở mọi chỗ mà đặt chúng sinh vào ba thừa (ba cỗ xe, ba con đường tu: Thanh văn, Duyên giác và Bồ-tát)?"
Phật bảo Tu-bồ-đề: "Giả sử Bồ-tát nghĩ đến tên của năm ấm, so đo tướng của năm ấm, thì Bồ-tát ấy không thực hành Bát-nhã Ba-la-mật; đối với pháp lành không có sự tiến hơn khác biệt, cũng không thể khiến người khác có sự tiến hơn khác biệt.
Tu-bồ-đề! Nếu Bồ-tát Ma-ha-tát thực hành Bát-nhã Ba-la-mật thì dùng vô tướng mà thực hành năm ba-la-mật kia, dùng vô tướng mà đầy đủ bốn thiền, đầy đủ bốn đẳng, đầy đủ bốn không định; dùng vô tướng mà đầy đủ ba mươi bảy phẩm; dùng vô tướng mà đầy đủ nội không, ngoại không (cái Không của các pháp bên trong thân tâm và của các pháp bên ngoài) và hữu vô không (cái Không của cả "có" lẫn "không"); dùng vô tướng mà đầy đủ tám duy vô (tám giải thoát: tám bậc thiền quán giúp lìa bỏ mọi dính mắc) và chín thứ đệ thiền (chín bậc định tu lần lượt nối nhau, không xen tâm khác), đầy đủ mười lực của Phật (mười năng lực trí tuệ đặc biệt của Phật); dùng vô tướng mà đầy đủ mười tám pháp của Phật (mười tám pháp riêng có của Phật, không chung với hàng khác). Bồ-tát tự mình đầy đủ các pháp lành ấy, rồi khuyên người khác dùng vô tướng mà đầy đủ các pháp lành.
Tu-bồ-đề! Nếu các pháp có tướng dù chỉ bằng mảy lông, thì Bồ-tát thực hành Bát-nhã Ba-la-mật trọn không đạt được pháp Không, vô tướng, vô nguyện (ba cửa giải thoát: Không; vô tướng tức không chấp vào hình tướng; vô nguyện tức không mong cầu gì), không thể tùy theo mong muốn của chúng sinh mà đặt họ vào chỗ ấy, không thể khiến họ được pháp Không, vô tướng, vô nguyện, dứt sạch phiền não. Tu-bồ-đề! Bồ-tát Ma-ha-tát dùng vô tướng, vô niệm (không khởi ý niệm phân biệt) mà thực hành Bát-nhã Ba-la-mật, làm lợi ích cho tất cả như vậy."
Tu-bồ-đề bạch Phật: "Thế Tôn! Giả sử các pháp là Không, vô tướng, vô niệm, thưa Thế Tôn, thì sao lại phân chia các pháp, nói đây là hữu lậu, đây là vô lậu, đây là có thể đạt tới, đây là không thể đạt tới (?), nói đây là pháp Thanh văn (hàng đệ tử nghe lời Phật dạy mà tu, cầu quả A-la-hán), đây là pháp Bích-chi-Phật, đây là pháp Bồ-tát, đây là pháp Phật?"
Phật bảo Tu-bồ-đề: "Ý ông nghĩ sao? Vô tướng với pháp Thanh văn, Bích-chi-Phật, pháp Bồ-tát, pháp Phật có khác nhau không?"
Tu-bồ-đề thưa: "Thế Tôn! Không."
Phật nói: "Pháp Thanh văn, Bích-chi-Phật và pháp Bồ-tát, pháp Phật chẳng phải đều là vô tướng sao?"
Tu-bồ-đề thưa: "Đúng thế, Thế Tôn!"
Phật nói: "Vì thế, nên biết các pháp đều là vô tướng."
Phật nói: "Bồ-tát đối với các pháp mà học vô tướng thì có thể làm tăng thêm công đức của gốc lành, có thể làm tăng thêm sáu ba-la-mật, bốn thiền, bốn đẳng, bốn không định, ba mươi bảy phẩm, mười tám pháp của Phật. Vì sao? Bồ-tát không học gì khác, chỉ học Không, vô tướng, vô nguyện. Vì sao vậy? Vì các pháp của Bồ-tát đều đi vào ba cửa giải thoát, mà ba cửa giải thoát tự nó là Không.
Bồ-tát học Không, vô tướng, vô nguyện, tức là học năm ấm, học mười hai suy (thập nhị suy, tức mười hai xứ: sáu giác quan mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý và sáu đối tượng của chúng là hình sắc, âm thanh, mùi, vị, xúc chạm, pháp), học mười tám tánh (thập bát tánh, tức mười tám giới: sáu giác quan, sáu đối tượng và sáu thức tương ứng), học bốn đế (bốn chân lý: khổ; tập là nguyên nhân của khổ; diệt là sự dứt khổ; đạo là con đường dứt khổ), học mười hai duyên khởi (mười hai khâu nối nhau tạo thành vòng sinh tử: vô minh, hành, thức, danh sắc, sáu nhập, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sinh, già chết), học nội không, ngoại không và hữu vô không, học sáu ba-la-mật, học ba mươi bảy phẩm, học mười lực của Phật, bốn vô sở úy (bốn điều Phật tuyên thuyết mà hoàn toàn không e sợ), bốn vô ngại tuệ (bốn trí tuệ biện thuyết không trở ngại: về pháp, về nghĩa, về ngôn từ, về tài ăn nói), mười tám pháp của Phật."
Tu-bồ-đề bạch Phật: "Thế nào, thưa Thế Tôn? Bồ-tát thực hành Bát-nhã Ba-la-mật, làm sao học năm ấm?"
Phật đáp: "Bồ-tát thực hành Bát-nhã Ba-la-mật thì biết tướng của sắc, biết sắc khởi lên và diệt đi, biết như (chân như: thực tại đúng như nó vốn là, không đổi khác) của sắc. Thế nào là biết tướng của sắc? Sắc không bền chắc, ví như đám bọt nước. Thế nào là biết gốc ngọn của sắc? Sắc không đến, không đi, cũng không quay trở lại. Tu-bồ-đề! Đó là biết gốc ngọn của sắc. Thế nào là biết như của sắc? Như thì không sinh, không diệt, không đến, không đi, không đứt, không dính, không tăng, không giảm. Biết như thế là biết như; cũng không biến đổi, vì vậy gọi là như, vì vậy gọi là biết như của sắc.
Thế nào là biết thống sinh diệt? Thế nào là biết như của thống? Vì biết thống như bong bóng nước. Thế nào là biết như của tưởng? Biết tưởng như ảo ảnh hơi nóng lúc trời nắng, rốt cuộc không có nước, cũng không đi, không đến. Như của thống và như của tưởng là bình đẳng; biết tưởng cũng như thế. Thế nào là biết như của hành? Ví như cây chuối, bóc từng lớp bẹ ra, bên trong không có lõi cứng. Thế nào là biết hành khởi diệt? Hành cũng không có đến đi; biết hành như thế, biết như cũng như thế. Thế nào là quán thức? Ví như nhà ảo thuật hóa ra bốn thứ binh (quân voi, quân ngựa, quân xe, quân bộ), không đi cũng không đến; quán thức cũng như thế. Thế nào là quán như của thức? Quán như đúng như thức, đó là biết như của thức.
Thế nào là quán biết tánh của mắt (nhãn giới)? Mọi thứ của mắt đều Không, mắt và hình sắc mắt thấy là Không, nhãn thức (sự hay biết qua mắt) là Không, cho đến mọi thứ của ý thức đều Không. Thế nào là quán biết mười hai suy? Biết như của các pháp trong và ngoài, biết mọi thứ của các pháp trong và ngoài đều Không. Thế nào là quán biết khổ đế (chân lý về khổ)? Biết khổ, biết đế (chân lý), biết có ta hay không có ta; tập, tận (tức diệt) và Không đều biết là đế (?). Thế nào là biết như của bốn đế? Biết như đúng như bốn đế, đó là biết như của bốn đế. Thế nào là quán biết như của mười hai duyên khởi? Mười hai duyên khởi không có gì sinh ra, vì thế biết như của mười hai duyên khởi."
Tu-bồ-đề bạch Phật: "Bồ-tát học Bát-nhã Ba-la-mật, thực hành Bát-nhã Ba-la-mật, giả sử phân biệt từng thứ mà biết các pháp ấy là như thế, thì [chẳng phải là] đã phân biệt pháp tánh với sắc thân (?)."
Phật đáp: "Nếu có pháp nào khác rời ngoài pháp tánh (bản tánh chân thật của mọi pháp) thì sắc thân (thân có hình sắc) với pháp tánh mới có khác biệt. Vì sao? Tu-bồ-đề! Như Lai và đệ tử của Như Lai không thấy có pháp nào rời pháp tánh mà khác với pháp tánh; tuy không thấy, không có chỗ (?), pháp không có hai, không có gì rời pháp tánh."
Phật bảo Tu-bồ-đề: "Bồ-tát thực hành Bát-nhã Ba-la-mật nên học pháp tánh như vậy."
Tu-bồ-đề bạch Phật: "Thế Tôn! Bồ-tát học pháp tánh là không có gì để học."
Phật bảo Tu-bồ-đề: "Bồ-tát học pháp tánh là học trọn tất cả các pháp. Vì sao? Tất cả các pháp đều là pháp tánh."
Tu-bồ-đề bạch Phật: "Vì sao? Các pháp đều là pháp tánh, các pháp hữu vi đều là pháp tánh."
"Vì thế, Tu-bồ-đề! Bồ-tát học Bát-nhã Ba-la-mật là học pháp tánh."
Tu-bồ-đề bạch Phật: "Giả sử các pháp đều là pháp tánh, thì Bồ-tát vì cớ gì thực hành sáu ba-la-mật? Vì sao thực hành bốn thiền, bốn đẳng, bốn không định? Làm sao thực hành ba mươi bảy đạo phẩm, ba cửa giải thoát, tám duy vô, chín thứ đệ thiền, mười lực, bốn vô sở úy? Vì sao học mười tám pháp của Phật, học sáu thông (sáu năng lực siêu thường: đi lại biến hóa tự tại, mắt thấy suốt, tai nghe suốt, biết tâm người khác, biết các đời trước, dứt sạch phiền não), học ba mươi hai tướng (ba mươi hai tướng tốt nổi bật trên thân Phật), học thành tựu tám mươi vẻ đẹp phụ (tám mươi nét tốt đẹp nhỏ trên thân Phật)?
Vì sao học để sinh vào nhà bốn dòng họ lớn (bốn đẳng cấp trong xã hội Ấn Độ xưa)? Vì sao học để sinh lên cõi Tứ Thiên Vương (cõi trời thấp nhất trong cõi Dục, do bốn vị vua trời trấn giữ bốn phương), từ cõi trời thứ tư đến cõi trời Ba Mươi Ba (cõi Đao-lợi trên đỉnh núi Tu-di, do ba mươi ba vị trời cai quản) (?)? Vì sao từ lúc mới phát tâm cho đến địa thứ mười (thập địa: mười bậc tu chứng của Bồ-tát, bậc thứ mười là cao nhất)? Vì sao học ba thừa, làm thanh tịnh cõi Phật, giáo hóa chúng sinh, học các môn đà-lân-ni (đà-la-ni: năng lực ghi nhớ, giữ gìn mọi pháp không quên), học biện tài (tài ăn nói, giảng giải trôi chảy)?
Vì sao học đạo Bồ-tát, học như của các pháp, biết tất cả mọi việc, trong khi trong pháp tánh không có những phân chia nhiều thứ ấy? Thế Tôn! Chẳng lẽ Bồ-tát làm việc điên đảo (trái ngược, sai lệch)? Vì sao vậy? Pháp tánh không phải là năm ấm, pháp tánh cũng không rời năm ấm, pháp tánh tức là năm ấm, năm ấm tức là pháp tánh."
Phật bảo Tu-bồ-đề: "Đúng vậy, đúng vậy! Tu-bồ-đề! Như lời ông nói, pháp tánh tức là năm ấm, năm ấm tức là pháp tánh. Tu-bồ-đề! Bồ-tát thực hành Bát-nhã Ba-la-mật, nếu thấy có pháp rời pháp tánh thì trọn không phát tâm cầu A-nậu-đa-la Tam-da-tam-bồ (quả giác ngộ cao tột, chân chánh, trọn khắp của Phật). Bồ-tát thực hành Bát-nhã Ba-la-mật thì tánh của các pháp tức là đạo. Vì thế, Bồ-tát thực hành Bát-nhã Ba-la-mật biết các pháp tức là pháp tánh; pháp vốn không có tên mà dùng tên để dạy bảo; từ năm ấm cho đến đạo đều dùng tên hiệu, danh số, chữ nghĩa mà nói ra.
Tu-bồ-đề! Ví như nhà ảo thuật cầm một tấm gương, hiện ra nhiều thứ hình ảnh: hoặc nam, hoặc nữ, hoặc ngựa, hoặc voi, hoặc nhà quán, hoặc ao tắm; trong đó hiện ra nhiều thứ chỗ ngồi: thảm lông, thảm dệt (?), nệm đệm, màn trướng, hương hoa, ca múa nhạc, đủ thứ đồ ăn thức uống; dùng ca múa nhạc mà mua vui cho mọi người. Lại hiện ra sáu ba-la-mật; trong đó hiện ra bốn dòng họ lớn, hiện ra núi Tu-di (núi chúa ở trung tâm thế giới theo quan niệm Phật giáo), có cõi trời Ba Mươi Ba; trong đó hiện ra các Thanh văn, Bích-chi-Phật, hiện ra các Bồ-tát mới phát tâm thực hành sáu ba-la-mật.
Lại hiện ra các Bồ-tát bậc thập trụ nhất sinh bổ xứ (Bồ-tát ở bậc thứ mười, chỉ còn một đời nữa là thành Phật), hiện ra các Bồ-tát dạo chơi tự tại trong năm thông (năm năng lực siêu thường: đi lại biến hóa tự tại, mắt thấy suốt, tai nghe suốt, biết tâm người khác, biết các đời trước), hiện ra việc làm thanh tịnh cõi Phật, giáo hóa chúng sinh, hiện ra việc tu tam-muội, tam-ma-đề (các trạng thái thiền định, tâm chuyên chú vắng lặng) để tự vui. Lại hiện ra việc thực hành mười lực của Phật, bốn vô sở úy, đại từ (lòng thương lớn, ban vui cho mọi loài), đại bi (lòng thương lớn, cứu khổ cho mọi loài), hiện ra thân Phật đầy đủ tướng tốt.
Trong đó có kẻ ngu si khen ngợi rằng: 'Hay thay! Người này làm thật lạ lùng đặc biệt, có thể cho bao nhiêu ức vạn người ăn uống, khiến ai cũng vui mừng, lại hiện ra bao nhiêu thứ hình ảnh, tướng tốt vẻ đẹp của Thế Tôn.' Trong đó cũng có người hiểu biết, liền cười lớn mà nói: 'Nhà ảo thuật làm được đến thế: lấy pháp Không, không có gì, lấy pháp không có đầu mối mà làm vui mọi người, khiến như thể có đầu mối; tướng vốn không có hình mà làm cho có hình tướng.'"
Phật nói: "Bồ-tát thực hành Bát-nhã Ba-la-mật không thấy có pháp nào rời pháp tánh. Dùng ẩu-hòa câu-xá-la thuyết pháp cho chúng sinh, mà không thấy chúng sinh, cũng không thấy chỗ của họ. Tự mình thực hành sáu ba-la-mật, khuyên người tập sáu ba-la-mật, thấy có người thực hành thì vui mừng theo họ. Tự mình làm mười điều thiện (không giết hại, không trộm cắp, không tà dâm, không nói dối, không nói lời đâm thọc, không nói lời độc ác, không nói lời thêu dệt, không tham lam, không giận dữ, không tà kiến), khuyên người làm theo, thấy người làm mười điều thiện thì khen ngợi, vui mừng theo họ.
Tự mình giữ năm giới (năm điều răn của người tu tại gia: không giết hại, không trộm cắp, không tà dâm, không nói dối, không uống rượu), khuyên người giữ, thấy có người giữ thì khen ngợi, vui mừng theo họ. Tự mình giữ bát trai (tám giới giữ trong một ngày một đêm, có cả việc không ăn sau giờ ngọ), khuyên người giữ, thấy có người giữ thì khen ngợi, vui mừng theo họ. Tự mình thực hành bốn thiền, bốn đẳng, bốn không định, khuyên người thực hành, thấy có người thực hành thì khen ngợi, vui mừng theo họ. Tự mình thực hành ba mươi bảy phẩm, ba cửa giải thoát, bốn vô sở úy, mười lực của Phật, mười tám pháp của Phật, khuyên người thực hành, thấy có người thực hành thì khen ngợi, vui mừng theo họ."
Phật bảo Tu-bồ-đề: "Pháp tánh, ở trước, ở sau và ở khoảng giữa, đều không có tăng giảm; vì thế Bồ-tát Ma-ha-tát vì chúng sinh mà siêng năng chịu khổ thực hành hạnh Bồ-tát. Nếu pháp tánh ở trước, ở sau và ở khoảng giữa có khác nhau, thì Bồ-tát trọn không dùng ẩu-hòa câu-xá-la mà rộng tuyên bày pháp tánh để dạy bảo chúng sinh."
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video