Thiên 31 — Quân Dụng — Khí giới của quân (Thao Hổ)
Thiên thứ tư: Hổ thao (thao lược của hổ, tức phần sách bàn về binh khí, trận thế và cách bày binh khi giao chiến). Chương thứ ba mươi mốt: Quân dụng (các đồ dùng trong quân). Võ vương (Chu Võ vương, vị vua lập ra nhà Chu) hỏi Thái công (Khương Thái công, tức Lã Vọng, quân sư của nhà Chu): "Bậc làm vua khi dấy binh, đồ dùng của tam quân (toàn bộ quân đội; thời xưa quân đội chia thành ba quân), các khí cụ để đánh và để giữ, chủng loại và số lượng nhiều ít, có phép tắc gì chăng?" Thái công đáp: "Câu hỏi của nhà vua thật lớn lao thay! Khí cụ để đánh và để giữ đều có chủng loại, cấp bậc riêng. Đó là uy lực lớn của quân đội." Võ vương nói: "Xin được nghe." Thái công nói: "Phàm số lượng đại thể khi dùng binh, cầm một vạn giáp sĩ (binh lính mặc áo giáp), theo phép thì dùng như sau. "Xe Võ vệ đại phù tư (phù tư là loại xe chiến có tấm chắn che chở; "võ vệ đại phù tư" là xe phù tư cỡ lớn để bảo vệ) ba mươi sáu cỗ. Dũng sĩ có tài cầm nỏ mạnh, mâu (giáo đâm) và kích (giáo có thêm lưỡi ngang để móc, chém) đi hai bên làm cánh, mỗi xe bảy mươi hai người. Xe do bốn ngựa kéo song song, bánh xe cao sáu thước (thước cổ, mỗi thước khoảng hơn hai mươi phân ngày nay). Trên xe dựng cờ và trống, binh pháp gọi là "chấn hãi" (làm kinh động, khiếp sợ quân địch). Dùng để phá trận vững chắc, đánh bại quân địch mạnh. "Xe Võ dực đại lỗ mâu kích phù tư (xe phù tư đi ở cánh quân, mang mộc lớn, mâu và kích) bảy mươi hai cỗ. Dũng sĩ có tài cầm nỏ mạnh, mâu, kích đi hai bên làm cánh. Bánh xe cao năm thước, kèm theo nỏ liên phát lên dây bằng tời quay. Dùng để phá trận vững chắc, đánh bại quân địch mạnh. "Xe Đề dực tiểu lỗ phù tư (xe phù tư mang mộc nhỏ đi ở cánh quân) một trăm bốn mươi bốn cỗ, kèm theo nỏ liên phát lên dây bằng tời quay. Dùng để phá trận vững chắc, đánh bại quân địch mạnh. "Xe đại phù tư mang nỏ Đại hoàng (tên một loại nỏ lớn) bắn ba mũi liền, ba mươi sáu cỗ. Dũng sĩ có tài cầm nỏ mạnh, mâu, kích đi hai bên làm cánh, kèm theo tên "phi phù" (vịt trời bay) và tên "điện ảnh" (bóng chớp). Tên phi phù thân đỏ, lông đuôi trắng; tên điện ảnh thân xanh, lông đuôi đỏ. Ban ngày dùng lụa đỏ thẫm, dài sáu thước, rộng sáu tấc (tấc bằng một phần mười thước), làm "quang diệu" (vệt sáng chói); ban đêm dùng lụa trắng làm "lưu tinh" (sao băng). Dùng để phá trận vững chắc, đánh bại bộ binh và kỵ binh. "Xung xa đại phù tư (xe phù tư lớn dùng để xông thẳng vào địch) ba mươi sáu cỗ, có võ sĩ "đường lang" (bọ ngựa, chỉ những võ sĩ dũng mãnh, hăng hái xông lên) cùng ngồi, có thể đánh ngang đánh dọc, đánh bại quân địch mạnh. "Xe nhẹ để đánh giặc đi ngựa, còn gọi là "điện xa" (xe nhanh như chớp), binh pháp gọi là "điện kích" (đánh nhanh như chớp giật). Dùng để phá trận vững chắc, đánh bại bộ binh và kỵ binh. "Xe phù tư nhẹ mang mâu kích một trăm sáu mươi cỗ, mỗi xe ba võ sĩ đường lang cùng ngồi, binh pháp gọi là "đình kích" (đánh mạnh như sét đánh). Dùng để phá trận vững chắc, đánh bại bộ binh và kỵ binh. "Thiên bồi (gậy lớn) đầu vuông, nặng mười hai cân (cân cổ), cán dài năm thước, một nghìn hai trăm cái. Rìu cán lớn còn gọi là "thiên việt" (rìu trời), lưỡi dài tám tấc, nặng tám cân, cán dài năm thước, một nghìn hai trăm cái. Thiên chùy (chùy lớn) đầu vuông, nặng tám cân, cán dài năm thước, một nghìn hai trăm cái. Dùng để đánh bại bộ binh, kỵ binh và các toán giặc. "Phi câu (móc bay), dài tám tấc, mũi móc dài bốn tấc, cán dài sáu thước, một nghìn hai trăm cái. Dùng để ném vào đám đông quân địch. "Khi ba quân (?) chống giữ, dùng khung gỗ hình bọ ngựa gắn lưỡi kiếm, làm "hành cự mã" (rào chắn ngựa có thể di chuyển), rộng hai trượng (trượng bằng mười thước), một trăm hai mươi bộ. Ở nơi đất bằng phẳng, dùng bộ binh để đánh bại xe và kỵ binh. "Mộc tật lê (chông gỗ có nhiều gai nhọn tua tủa như quả tật lê), cao cách mặt đất hai thước năm tấc, một trăm hai mươi bộ. Xe phù tư mang mâu kích ngắn để xung kích, một trăm hai mươi chiếc. Dùng để đánh bại bộ binh và kỵ binh, chặn đánh giặc đã cùng đường, ngăn chặn quân thua chạy. "Ở đường hẹp lối nhỏ, giăng thiết tật lê (chông sắt nhiều gai), gai cao bốn tấc, rộng tám tấc, một nghìn hai trăm bộ. Dùng để đánh bại bộ binh và kỵ binh. "Khi đêm tối quân địch kéo đến ép đánh, gươm trần giáp lá cà, thì rải chông hai mũi, các gai cách nhau hai thước, một vạn hai nghìn bộ. Ở nơi rừng thưa trống trải và trong bãi cỏ, dùng giáo ngắn lưỡi vuông, một nghìn hai trăm cây; cách giăng giáo ngắn là cắm cao một thước năm tấc. Dùng để đánh bại bộ binh và kỵ binh, chặn đánh giặc đã cùng đường, ngăn chặn quân thua chạy. "Ở đường hẹp lối nhỏ, đào hầm bẫy dưới đất, giăng xích khóa bằng sắt, một trăm hai mươi bộ. Dùng để đánh bại bộ binh và kỵ binh, chặn đánh giặc đã cùng đường, ngăn chặn quân thua chạy. "Khi chống giữ cửa lũy, dùng mâu, kích và mộc nhỏ mười hai bộ, kèm theo nỏ liên phát lên dây bằng tời quay. Khi ba quân chống giữ, dùng "thiên la" (lưới giăng cao) và xích khóa "hổ lạc" (hàng rào bằng tre gỗ vót nhọn bao quanh doanh trại), rộng một trượng năm thước, cao tám thước, một trăm hai mươi bộ; xe phù tư hổ lạc gắn lưỡi kiếm, rộng một trượng năm thước, cao tám thước, năm trăm mười bộ. "Để vượt hào rãnh, dùng cầu bay một nhịp, rộng một trượng năm thước, dài hai trượng, có tám bộ ròng rọc quay, dùng vòng sắt và dây thừng luồn suốt để căng ra. "Để vượt sông lớn, dùng "phi giang" (cầu nổi bắc qua sông), rộng một trượng năm thước, dài hai trượng, tất cả tám bộ, dùng vòng sắt và dây thừng luồn suốt để căng ra. Dùng "thiên phù" (phao nổi) ba mươi hai cái, nối liền với nhau bằng vòng và dây. "Khi đóng quân ở rừng núi, đồng nội, thì dựng doanh trại bằng rào hổ lạc và củi gỗ, dùng xích sắt có vòng, dây thừng lớn có vòng, dây thừng vừa có vòng, dây nhỏ có vòng (?); dùng tấm che mưa, ván đậy trên xe chở nặng, kết bằng dây gai có răng cưa (?), mỗi xe một bộ, dùng cọc sắt để căng ra. "Rìu chặt cây gọi là "thiên phủ", nặng tám cân, cán dài ba thước, ba trăm cái. Cuốc lớn, lưỡi rộng sáu tấc, cán dài năm thước, ba trăm cái. Chày đồng để nện cho chắc, dài năm thước, hai trăm cái. Móc vuốt chim ưng. Cào sắt đầu vuông, cán dài bảy thước, ba trăm cái. Chĩa sắt đầu vuông, cán dài bảy thước, ba trăm cái. Chĩa sắt hai nhánh đầu vuông, cán dài bảy thước, ba trăm cái. Liềm lớn để phát cỏ cây, cán dài bảy thước, ba trăm cái. Lưỡi đại lỗ (lưỡi chặt cỡ lớn) (?), nặng tám cân, cán dài sáu thước, ba trăm cái. Cọc sắt có vòng, dài ba thước, ba trăm cái. Búa lớn để đóng cọc, nặng năm cân, cán dài hai thước, một trăm hai mươi cái. "Giáp sĩ một vạn người, nỏ mạnh sáu nghìn, kích và mộc hai nghìn, mâu và mộc hai nghìn, thợ khéo để sửa chữa khí cụ đánh thành và mài giũa binh khí ba trăm người. Đó là số lượng đại thể khi dấy binh." Võ vương nói: "Đúng thay!"