Thiên 4 — Đại Lễ — Lễ lớn giữa vua và tôi

 Thiên thứ tư: Đại Lễ (phép tắc lớn trong quan hệ giữa vua và bề tôi)

 Văn Vương (tức Chu Văn Vương, vị vua hiền đặt nền móng cho nhà Chu) hỏi Thái Công (tức Khương Thái Công, còn gọi là Lã Vọng, bậc quân sư của Văn Vương) rằng: "Lễ giữa vua và bề tôi nên thế nào?" Thái Công đáp: "Người ở trên chỉ cốt soi xét, trông nom kẻ dưới; người ở dưới chỉ cốt khiêm nhường, lặng lẽ. Trông nom mà không xa cách; khiêm nhường lặng lẽ mà không giấu giếm điều gì. Người ở trên phải bao trùm khắp nơi; người ở dưới phải vững vàng yên định. Bao trùm khắp nơi là giống như trời; vững vàng yên định là giống như đất. Một bên như trời, một bên như đất, thì lễ lớn mới thành."

 Văn Vương hỏi: "Bậc vua nên giữ mình ở ngôi vị thế nào?" Thái Công đáp: "Phải điềm đạm, thong thả mà tĩnh lặng; mềm mỏng, biết tự kiềm chế và định liệu trước. Khéo ban phát cho người mà không tranh giành với ai. Để lòng trống trải không thành kiến, giữ ý chí bình thản, đối xử với mọi việc bằng sự ngay thẳng."

 Văn Vương hỏi: "Bậc vua nên nghe lời người khác thế nào?" Thái Công đáp: "Đừng tùy tiện mà nhận lời, cũng đừng ngang ngược mà gạt bỏ. Nhận lời bừa thì mất chủ kiến; gạt bỏ bừa thì đường can gián bị bế tắc. Phải như núi cao, người ta ngước nhìn mà không thấy được đỉnh; như vực sâu, người ta đo mà không dò được đáy. Đức sáng suốt như thần, chỗ tột cùng của nó là ngay thẳng và tĩnh lặng."

 Văn Vương hỏi: "Bậc vua làm sao cho sáng suốt?" Thái Công đáp: "Mắt quý ở chỗ nhìn rõ, tai quý ở chỗ nghe thính, lòng quý ở chỗ có trí khôn. Lấy mắt của cả thiên hạ mà nhìn thì không gì không thấy; lấy tai của cả thiên hạ mà nghe thì không gì không biết đến; lấy lòng của cả thiên hạ mà suy nghĩ thì không gì không hiểu. Ý kiến của mọi người cùng dồn về như nan hoa xe quy cả về trục bánh xe, thì sự sáng suốt của vua không bị che lấp."

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video