Thiên 4 — Phần Hình Thể (râu tóc, dáng người, tật nguyền)

 Quyển bốn — Phần hình thể (những chuyện cười về thân thể, tướng mạo con người)

 Chế giễu anh râu xồm viết giấy cầm cố

 Anh râu xồm nhà nghèo phải vay nợ, bèn đem bộ râu ra cầm cố. Giấy viết rằng: "Chỉ vì không có kế sinh nhai, cam lòng nhờ người đứng giữa vay mượn. Phía trên giáp lỗ mũi và nhân trung (rãnh nhỏ chạy từ dưới mũi xuống môi trên), phía dưới lấy cổ họng làm ranh giới. Bốn phía ghi rõ ràng, hai bên tóc mai bù xù không tính vào. Sợi nào sợi nấy đều là râu thật, tuyệt không lẫn lông chỗ kín. Nếu quá hạn không chuộc, mặc cho đem bán làm lông lợn. Năm, tháng, ngày sẽ điền sau. Người đứng giữa làm chứng xin nhờ cái bìu dái." (Bìu dái cũng lắm lông, lại nằm ở "khoảng giữa", nên đùa là người đứng giữa làm chứng.)

 Hà hơi vào cây bút bị đông cứng

 Một người xem một tập tranh xuân cung (tranh vẽ cảnh nam nữ ân ái), nói: "Đây không phải tranh xuân, mà là tranh hạ. Nếu không, sao ai nấy đều trần truồng?" Một người khác nói: "Cũng không phải tranh hạ, mà là tranh đông." Có người hỏi: "Vì sao?" Đáp: "Anh không thấy trong mỗi bức, ông râu xồm nào cũng đang hà hơi vào cây bút bị đông cứng đó sao?" (Ví chỗ kín người đàn bà có lông như một cái miệng râu xồm, ngậm lấy "cây bút" của người đàn ông, trông như mùa đông hà hơi cho ngòi bút tan băng.)

 Túm lông dái

 Một người nói với anh râu xồm: "Đêm qua tôi mơ thấy anh làm quan, cờ lọng, đồ nghi trượng đi trước, tiếng quát dẹp đường vang rền, oai vệ biết bao." Anh râu xồm mừng lắm. Người kia lại nói: "Trong mơ tôi chửi anh, anh liền gọi lính lệ (sai dịch hầu ở công đường, chuyên đánh đòn, áp giải phạm nhân) đến đánh tôi, tôi bèn túm chặt lấy một nắm râu của anh." Anh râu xồm nói: "Chửi bậc quan trên thì dĩ nhiên phải bị đánh. Rồi sau rốt cuộc thế nào?" Người kia nói: "Thì tôi tỉnh dậy, tỉnh dậy rồi mà một tay vẫn còn túm chặt một nắm lông dái, không chịu buông."

 Xem tướng

 Một thầy tướng (người làm nghề xem tướng mạo đoán vận mệnh) ế khách quá, níu người ta lại đòi xem tướng. Người kia nói: "Không cần xem." Thầy tướng nài ép mãi, người kia đành cởi quần lôi "của quý" ra, nói: "Thế thì xin xem giùm cái này." Thầy tướng ngắm nghía hồi lâu, rồi đọc lời khen rằng: "Xem ngươi sinh ra dưới một cái rốn, lớn lên giữa hai bắp đùi; lúc mềm thì oặt sang đông sang tây, lúc cứng thì dựng thẳng lên xuống; gặp vợ gặp hầu thì vô lễ, với con cháu thì có công. Một đời ngay thẳng, khi chết có hai con đưa tiễn (chơi chữ: "hai con" cũng là hai hòn dái). Mai sau còn hai mươi năm vận tốt." Hỏi nó có chỗ nào tốt, đáp: "Mọc được một mặt râu đẹp." (ý chỉ đám lông quanh đó)

 Lo nghèo

 Có anh râu xồm lo nghèo, một người bạn trêu: "Cứ theo gia sản của anh thì không dưới hai nghìn lạng bạc, sao lại lo buồn đến thế?" Anh râu xồm hỏi: "Hai nghìn lạng ở đâu?" Bạn đáp: "Trên mặt anh hiện có một nghìn bảy trăm rồi, lẽ nào chỗ chị nhà lại không có ít 'râu' cất làm tiền riêng?" (Đếm mỗi sợi râu như một lạng bạc; một nghìn bảy trăm sợi trên mặt chồng, cộng với lông chỗ kín của vợ là đủ hai nghìn.)

 Râu xồm và đầu chốc bị giết

 Có người đi xem xử tù về, người ta hỏi, đáp: "Năm nay có năm tù nặng, đều có dấu nhận dạng: một thằng ngây, một thằng điên, một thằng mù, một thằng râu xồm, một thằng đầu chốc lở." Hỏi xử thế nào, đáp: "Chỉ thằng râu xồm với thằng đầu chốc bị thiệt, còn lại đều được tha chết." Lại hỏi vì sao, đáp: "Chỉ nghe quan xử án nói: 'ngây thì không giết, điên thì không giết, một mắt (cũng có nghĩa 'một chút') không giết, râu xồm với chốc thì giết'." (?) (Câu của quan có lẽ là câu nói theo tiếng địa phương mang nghĩa khác, người nghe hiểu lầm từng chữ thành tên các tội nhân.)

 Khe dọc khe ngang

 Ở vùng cực lạnh phương bắc, một người đàn bà dựa tường đi tiểu, đi chưa xong mà nước tiểu đã đóng băng, dính luôn cả lông chỗ kín vào hòn đá. Bà gọi chồng đến, bảo dùng miệng hà hơi cho tan. Người chồng vừa cận thị lại vừa râu xồm, hà hơi mà băng không tan, đến hơi thở cũng đông thành băng, lông với râu dính chặt vào nhau không gỡ ra được. Ông bèn sai đứa đầy tớ trong nhà đục ra, dặn: "Nhìn kỹ rồi hãy đục, dính với khe dọc là lông, dính với khe ngang là râu." (Khe dọc chỉ chỗ kín người vợ, khe ngang chỉ cái miệng người chồng.)

 Bị cạo

 Một người đàn bà nghèo nằm ngủ trần truồng, kẻ trộm lẻn vào nhà, chẳng có thứ gì lấy được. Hắn nghĩ: "Làm trộm không về tay không", thấy chỗ kín người đàn bà nhiều lông, bèn cạo lấy rồi đi. Người đàn bà tỉnh dậy, hoảng hốt, kể với chồng. Chồng kêu to: "Lòng người đời bạc ác đến thế này! Lông ở trong nhà mà còn bị cạo mất, thì sau này những người râu quai nón ra đường cũng không đi nổi nữa!"

 Thả neo

 Một đạo sĩ, một hòa thượng và một anh râu xồm cùng qua sông, bỗng gặp gió lớn nổi lên dữ dội, thuyền sắp lật. Sư và đạo sĩ hoảng quá, vội ném kinh sách xuống sông, cầu thần cứu giúp. Anh râu xồm chẳng có gì để ném, bèn nhổ từng sợi râu, thả xuống sông. Sư và đạo sĩ hỏi: "Anh nhổ râu làm gì?" Anh kia đáp: "Tôi đang ném 'mao' đây." (Chữ "mao" là lông, đọc gần giống chữ chỉ cái neo thuyền; "ném lông" nghe như "thả neo" để giữ thuyền.)

 Râu sửa thành chỗ kín

 Một thợ may, một thợ da và một cô kỹ nữ cùng ngồi một mâm chơi tửu lệnh (trò chơi trong tiệc rượu, ai làm sai luật phải uống phạt), mỗi người phải nói bốn câu về nghề của mình, liền mạch và có vần. Thợ may nói: "Mất đi một áo gi-lê, nhặt được một áo choàng. Sửa thành một áo gi-lê, thừa ra hai ống tay." Thợ da nói: "Mất đi một đôi giày, nhặt được một đôi ủng. Sửa thành một đôi giày, thừa ra hai ống da." Cô kỹ nữ nói: "Mất đi một cái chỗ kín, nhặt được một ông râu xồm. Sửa thành một cái chỗ kín, thừa ra một hàm răng." (Ví cái miệng có râu giống chỗ kín người đàn bà, chỉ thừa hàm răng.)

 Không rót rượu

 Một nhà đãi khách, trong bàn có một ông râu rất xồm, đứa hầu rượu sợ sệt không dám lại gần, nên chén của ông trống trơn. Chủ nhà mấy lần nâng chén vái mời, ông râu xồm bực bội nói: "Rượu đâu mà uống?" Chủ mắng đứa hầu sao không rót, đứa hầu nói: "Ông này không có miệng." Ông râu xồm giận lắm, vén râu ra cho xem, nói: "Thế cái này không phải miệng, chẳng lẽ là chỗ kín của mẹ mày à?"

 Ăn bột trắng

 Một nhà sư, một người lái buôn và một cô kỹ nữ đi cùng đường, bỗng gặp tuyết lớn, bèn vào ngôi miếu cổ tránh tuyết. Ba người bàn: "Hôm nay chúng ta ở đây, mỗi người lấy tuyết lớn làm đề làm thơ, phải đưa cái nghề của mình vào." Nhà sư nói: "Từng mảnh, từng mảnh, từng mảnh, lông ngỗng cắt vụn xoay giữa không trung. Rơi lên cổng chùa của ta, trông như một tòa điện ngọc trắng." Người lái buôn nói: "Từng mảnh, từng mảnh, từng mảnh, lông ngỗng cắt vụn xoay giữa không trung. Rơi lên đòn gánh của ta, trông như một thanh gươm ngọc trắng." Cô kỹ nữ nói: "Từng mảnh, từng mảnh, từng mảnh, lông ngỗng cắt vụn xoay giữa không trung. Rơi lên lông chỗ kín của ta, trông như ông râu xồm ăn bột trắng."

 Nối chung gia phả

 Có một người râu dài quá bụng, ai thấy cũng khen là bộ râu đẹp. Một hôm tình cờ gặp thầy xem tướng, nhờ ông xem cho. Thầy tướng nói: "Tiếc là bộ râu của ông ngắn quá." Người kia nói: "Râu tôi đã dài quá bụng, ai cũng khen ngợi, sao thầy lại chê ngắn?" Thầy tướng nói: "Nếu dài thêm chừng một tấc nữa thì có thể nối gia phả, nhận họ hàng với đám lông phía dưới rồi."

 Kết họ

 Râu nói với lông mày: "Đời nay lòng người bạc bẽo, cần phải có người giúp sức, tôi đã kết nối với tóc mai rồi. Xem ra trước mắt, những kẻ cao sang chỉ có hai chúng ta cùng ở trên mặt, kết họ với nhau thì hay lắm." Lông mày nói: "Đội ơn anh không chê kẻ nhỏ mọn, nhưng gốc rễ tôi nông cạn. Sao anh không xuống con đường phía dưới, trước cửa nhà họ Khổng có một dải rừng rậm, ngay dưới chân cột cờ, kết họ ở đó còn hay hơn." (Chữ "Khổng" còn có nghĩa là cái lỗ; "rừng rậm dưới chân cột cờ" chỉ đám lông chỗ kín.)

 Cùng một thứ "hồ"

 Hai người ngồi bàn luận: "Sách Luận Ngữ (sách ghi lời Khổng Tử và học trò) toàn nói chuyện râu. (Chữ "hồ" là trợ từ cuối câu, nghĩa như "sao", "chăng", đọc giống chữ "hồ" nghĩa là râu.) Mở đầu đã nói: 'chẳng cũng vui sao', 'chẳng cũng sướng sao', 'chẳng cũng là người quân tử sao' — ba cái 'hồ' ấy đều là râu tốt; 'lo việc cho người mà không hết lòng chăng', 'giao du với bạn mà không giữ chữ tín chăng', 'điều được truyền dạy mà không ôn luyện chăng' — ba cái 'hồ' ấy là râu không tốt; 'là người quân tử thật chăng', 'là kẻ chỉ ra vẻ nghiêm trang chăng' — hai cái 'hồ' này một tốt một không tốt." Có người hỏi: "Còn câu 'Sứ giả thay, sứ giả thay' (lời khen người sứ giả, trong đó có hai chữ 'hồ') thì sao?" Đáp: "Cái 'hồ' phía trên với cái 'hồ' phía dưới thì cũng như nhau cả." (Vừa nói hai chữ trong câu giống nhau, vừa ý chỉ râu trên mặt với lông phía dưới cũng là một thứ.)

 Râu thưa

 Một anh râu thưa nhờ xem tướng mặt, thầy tướng nói: "Tướng ông tuy không giàu lắm, nhưng cũng không đến nỗi nghèo." Anh râu thưa hỏi: "Sao thầy biết?" Thầy tướng nói: "Xem râu ông thì so với trên không bằng, so với dưới có thừa." (Râu ít hơn người khác, nhưng vẫn nhiều hơn đám lông phía dưới.)

 Thuốc mọc râu

 Một anh mặt nhẵn thín tự thấy không có râu thì không ra dáng đàn ông, cầm bạc đến hiệu thuốc xin mua thuốc mọc râu. Gặp lúc thầy thuốc đi vắng, vợ thầy bỗng truyền cho một phương: "Lấy một cái bong bóng lợn thổi căng hơi, mỗi ngày đặt bên miệng lăn đụng vào, tự khắc râu sẽ mọc ra." Thầy thuốc về, hỏi phương ấy lấy ở sách nào ra, vợ nói: "Làm thầy thuốc là cốt ở chỗ suy ý mà làm (câu ngạn ngữ của nghề y). Hồi tôi mới lấy ông, chỗ ấy chẳng có sợi lông nào, bị 'cái bong bóng' của ông đụng vào chẳng bao lâu, liền mọc ra một mặt râu như thế kia." (Cái "bong bóng" ở đây chỉ cái bìu dái của chồng.)

 Hỏi có mèo không

 Một người đàn bà bị bệnh, nằm trên lầu, mời thầy thuốc đến chữa. Thầy thuốc vừa đi mua cá về, đang đi đường thì bị mời đến, bèn để con cá ở dưới lầu. Lên lầu bắt mạch, chợt nhớ đến con cá ở dưới, sợ bị mèo ăn vụng, nên hỏi: "Dưới kia có 'mao' không?" (Chữ "mèo" đọc giống chữ "mao" là lông.) Bà mẹ đứng cạnh nói: "Con ơi, muốn khỏi bệnh thì thầy hỏi gì cứ nói thật đi." Người đàn bà đáp: "Nhiều thì không nhiều, có lơ thơ mấy sợi thôi."

 Mắng thì người ít râu chịu

 Một ông râu xồm đi đường, một đứa trẻ trêu: "Râu xồm đi ngược gió, chỉ thấy râu chẳng thấy miệng." Ông râu xồm giận lắm, vén râu ra cho thấy miệng, chỉ vào mà mắng: "Đây không phải miệng, chẳng lẽ là chỗ kín của mẹ mày à!" Đứa trẻ bị mắng, về khóc mách mẹ. Mẹ dỗ: "Con ơi, ông ấy mắng người khác chứ đâu có mắng con. Cái chỗ ấy của mẹ con chẳng có mấy sợi, mặc kệ ông ấy mắng đi."

 Ông râu đáp lời chế giễu

 Nhan Hồi, Tử Lộ và Bá Ngư (Nhan Hồi và Tử Lộ — tên là Do — là học trò Khổng Tử; Bá Ngư là con trai Khổng Tử) bàn riêng với nhau: "Thầy chỉ vì râu xồm, nên mở miệng ra không lúc nào thiếu chữ 'hồ'." (Chữ "hồ" là trợ từ cuối câu, đọc giống chữ "hồ" là râu.) Nhan Hồi nói: "Thầy bảo tôi: 'Hồi à, chắc gần đạt rồi đấy chăng'." Tử Lộ nói: "Thầy bảo tôi: 'Do à, ta dạy ngươi thế nào là biết nhé'." Bá Ngư nói: "Cha tôi cũng bảo tôi: 'Con đã học thơ Chu Nam, Thiệu Nam (hai thiên đầu Kinh Thi) chưa?'" Khổng Tử ở sau bình phong nghe thấy, bước ra trách Bá Ngư: "Hồi là đứa chết yểu, Do là đứa không được chết tử tế, chúng nó bảo ta râu xồm thì cũng thôi đi. Mày là con ta, sao cũng đi nói cha mày như thế?"

 Cái mông nhẵn

 Có vị quan trên mặt nhiều râu, cùng ăn cơm với viên quan cấp dưới mặt nhẵn thín. Trên râu quan trên tình cờ dính một hạt cơm, người hầu giữ cửa quỳ xuống bẩm: "Trên chòm râu rồng của lão gia có một viên ngọc sáng." Quan bèn phủi đi. Viên quan cấp dưới về nha môn, trách người hầu giữ cửa của mình: "Mày xem người hầu của quan trên lanh lợi biết bao! Lũ chúng mày ngu dốt, chẳng dùng được việc gì." Một hôm, hai quan lại gặp nhau ăn mì, viên quan cấp dưới vừa cầm đũa đưa vào miệng, có sợi mì chưa hút vào còn treo ở khóe môi. Người hầu vội quỳ xuống nói: "Kẻ hèn xin bẩm việc." Hỏi bẩm việc gì, đáp: "Ông có một cái mông nhẵn thín thật đẹp, nhưng thừa ra một con giun đũa thò ra ngoài."

 Cha ruột

 Có người vợ vừa mới thụ thai thì chồng đi xa buôn bán, đi một mạch mười năm, đứa con đã lớn mà chưa từng biết mặt cha. Đến khi người cha về nhà, xông thẳng vào buồng vợ, đứa con chợt thấy, liền kêu to: "Một lão râu xồm lạ mặt, cả gan xông vào buồng mẹ!" Mẹ nó nói: "Con đừng lên tiếng, lão râu xồm này chính là cha ruột của con đấy."

 Chó không có râu

 Một viên quan thu thuế bị mù, sợ người ta lừa mình, hễ thuyền hàng qua trạm thuế là phải sờ khám từng thứ mới yên tâm. Một hôm có người buôn dê đến; theo lệ thì dê phải đóng thuế, chó thì không, người ấy bèn cưa hết sừng dê, giả làm chó cho qua trạm. Quan lấy tay sờ thấy râu dưới cằm, bèn nổi giận nói: "Lũ nô tài này dám trắng trợn lừa ta. Rõ ràng là một thuyền dê, chó thì có bao giờ mọc râu!"

 Không có râu là cái mông

 Một ông dắt cháu xuống suối tắm, đứa cháu bắt được một con tôm, nó lúc nhảy về phía trước, lúc lùi về phía sau. Đứa cháu hỏi ông: "Đuổi đằng trước thì nó lùi, đuổi đằng sau thì nó tiến, không biết đằng nào là đầu, đằng nào là đuôi?" Ông đáp: "Đằng có râu là đầu, đằng không có râu là cái mông."

 Nhổ râu bỏ sợi đen

 Một ông già râu bạc, sai người thiếp nhổ đi. Người thiếp thấy sợi bạc nhiều quá, nhổ thì nhổ sao cho xuể, bèn nhổ sạch những sợi đen. Nhổ xong, ông già cầm gương soi, hoảng hốt, trách người thiếp. Người thiếp nói: "Chẳng lẽ sợi ít thì không nhổ, lại đi nhổ sợi nhiều?"

 Lông bạc

 Một mụ kỹ nữ già gần sáu mươi tuổi mà vẫn đứng tựa cửa đón khách. Một người khách đến ăn nằm, thấy lông chỗ kín của mụ đã lốm đốm bạc, bảo: "Phải dùng thuốc nhuộm đen râu rồi." Mụ hỏi: "Bôi thuốc nhuộm vào lúc nào thì được?" Đáp: "Bôi rồi để qua đêm." Mụ lắc đầu nói: "Nói thật với anh, tôi chẳng có lấy một đêm rảnh rỗi đâu, cứ để nó bạc vậy."

 Râu vàng

 Một người râu vàng, thường khoe trước mặt vợ: "Râu vàng thì không có kẻ yếu, cả đời không bị ai bắt nạt." Một hôm ra ngoài, bị người ta đánh cho một trận rồi về, vợ nhắc lại lời trước mà cười. Anh ta đáp: "Ai ngờ râu của người kia lại đỏ rực."

 Mặt dày

 Có người hỏi: "Trên đời vật gì cứng nhất?" Đáp: "Đá với sắt thép." Người kia nói: "Đá có thể đập vỡ, sắt có thể đục thủng, sao gọi là cứng được? Theo em thấy, chỉ có râu trên mặt anh là cứng nhất, sắt đá cũng không bằng." Hỏi vì sao, đáp: "Xem cái da mặt dày cộm của anh như thế mà nó vẫn đâm xuyên ra được." Người có râu chế lại: "Da mặt anh còn dày hơn, râu cứng thế mà cũng không đâm thủng nổi!"

 Hai vợ chồng béo ăn nằm

 Hai vợ chồng thân hình béo phì, mỗi lần ăn nằm đều bị bụng vướng víu, không được thỏa thích. Một đứa trẻ nói: "Để cháu chỉ cho cách này: phải làm từ phía sau mông mới hay." Hai vợ chồng làm theo, quả nhiên sướng vô cùng. Hôm sau, gặp đứa trẻ, hỏi: "Cái cách hôm qua mày chỉ là học ở đâu ra?" Đáp: "Cháu chẳng học ai cả, chỉ thường thấy chó đực chó cái làm như thế."

 Cách làm của tên lính lệ

 Một vị quan, hai vợ chồng đều béo, mỗi lần ăn nằm thì hai cái bụng vướng nhau, chưa bao giờ được thỏa thích. Một hôm, quan đang ngồi công đường xử án, thấy một tên lính lệ béo phì khác thường, đoán rằng chuyện chăn gối của hắn ắt có cách hay. Xử án xong, gọi vào nhà sau hỏi: "Bụng ngươi rất to, lúc ăn nằm dùng cách gì mà làm cho hai thứ khớp vào nhau, không bị bụng vướng?" Tên lính lệ đáp: "Kẻ hèn mỗi khi đến lúc giao hợp, bảo vợ ngồi nghiêng trên một cái ghế lớn, gác hai chân dang ra, còn mình đứng lên mà làm, hai bên khít khao, thì không còn sợ vướng gì nữa." Quan gật đầu cho lui ra. Đến đêm, quả nhiên làm theo cách ấy. Bà lớn sướng quá, hỏi: "Ai truyền cho ông cách này?" Quan đáp: "Tên lính lệ." Bà lớn vừa nhấp mông đưa người lên xuống, vừa nói: "Tên lính lệ giỏi thật, sướng quá! Ngày mai thưởng cho hắn hai gánh gạo trắng loại ngon."

 Cắt bớt cho ngắn

 Chồng hỏi vợ: "Cái này dài thì tốt, hay ngắn thì tốt?" Vợ thật lòng thích dài, nhưng cố ý đáp: "Ngắn thì tốt." Chồng nói: "Thế thì của tôi dài quá, chi bằng cắt bớt một khúc." Nói rồi cầm dao định chặt. Vợ cuống lên, ngăn lại: "Tuy có dài một chút, nhưng đó là thân thể cha mẹ sinh ra để lại, một mảy may cũng không được động đến."

 Cái "của quý" dài thở dài

 Một vị quan đến nhậm chức, ra giấy truyền gọi ba anh em — một người béo, một người cao, một người lùn — để sai dùng, người khác họ không được vào gặp. Có một nhà bốn anh em, chỉ có một người béo, ba người lùn, bàn riêng với nhau: "Bốn người chúng ta, béo lùn đều có, chỉ thiếu một người cao, đành phải may một cái quần dài cho hai người lùn mặc, hai người chồng lên nhau làm người cao, thế là đủ cả." Họ làm đúng như thế. Quan thấy mừng lắm, cài hoa thưởng rượu. Ba người nhất thời được vẻ vang sủng ái, còn người lùn ở dưới bị đè nặng khổ sở, ở trong quần kêu ca ầm ĩ, oán trách lắm. Quan nghe thấy, hỏi: "Phía dưới có gì kêu thế?" Mọi người hoảng hốt bẩm: "Đó là cái 'của quý' của người cao đang thở dài." (Người lùn ở dưới nằm đúng chỗ hạ bộ của "người cao" ghép.)

 Người lùn xem đèn

 Một người lùn đi xem đèn, gặp lúc một người đang đi tiểu, bèn chui qua dưới háng người ta. Nhìn thấy "cái ấy", khen: "Cây đèn quả cầu thêu đẹp quá, sao không thắp nến?" Người kia tiểu xong, vẩy giọt nước tiểu lên đầu người lùn, người lùn lấy tay sờ, nói: "Nguy rồi, mau về thôi, mưa nặng hạt rơi xuống rồi!"

 Hôn môi

 Một anh lùn mới cưới, lên giường liền hôn vợ hơn trăm cái. Vợ hỏi vì sao, đáp: "Tôi mà xuống dưới kia rồi thì nửa ngày nữa chưa lên lại được đâu."

 Quả rủ quạt

 Có người cầm cái quạt lớn, gặp một anh lùn, trêu bằng cách đặt quạt lên đầu anh ta, nói: "Muốn mượn anh làm tạm quả rủ đeo quạt." Anh lùn giận lắm, chửi: "Thằng chó đẻ! Mày mà lấy tao làm quả rủ quạt thì tao đá một cú vào giữa ngực cho mày chết!" (Quả rủ đeo ở cán quạt, đung đưa ở phía dưới — đá thì chỉ tới được phía dưới, ý cười anh lùn khoác lác.)

 Mắc cạn

 Một người lùn đi thuyền dạo chơi, thuyền bị mắc cạn, tự đứng lên chống sào, lỡ tay rơi xuống nước, nước ngập quá cổ. Người lùn đứng dậy, giận dỗi nói: "Riêng tôi mắc cạn mà lại mắc ở chỗ sâu."

 Người mù kết nghĩa

 Ba người mù họp nhau kết nghĩa anh em, xếp theo tuổi để chia lớn nhỏ. Một người nói: "Không cần tính tuổi, cứ xem ai mù trước thì nhường làm anh cả." Một người nói: "Tôi từ lúc tròn một tuổi đã không thấy gì, đến lượt tôi làm anh cả." Người thứ hai nói: "Tôi chưa đầy trăm ngày đã hỏng mắt, phải để tôi làm anh cả mới đúng." Người thứ ba nói: "Khỏi nói nữa, tôi từ trong bụng mẹ đã mù rồi." Hai người kia nói: "Làm gì có chuyện ấy?" Đáp: "Không thì sao từ bé người ta đã chửi tôi là 'đồ đẻ ra từ cái chỗ kín mù'!"

 Người mù cười

 Một người mù ngồi cùng mọi người, mọi người thấy gì đó mà cười, người mù cũng cười. Mọi người hỏi: "Anh thấy gì mà cười?" Người mù nói: "Các vị đã cười thì chắc chắn chẳng sai, chẳng lẽ lại lừa tôi?"

 Bị đánh

 Hai người mù đi cùng nhau, nói: "Trên đời chỉ có người mù là sướng nhất. Người sáng mắt suốt ngày bôn ba vất vả, nhà nông lại càng khổ, sao bằng được bọn mình trong lòng thảnh thơi." Mấy người nông dân nghe trộm được, bèn giả làm quan đi qua, bảo họ phạm lỗi không tránh đường, lấy cán cuốc đánh mỗi người một trận rồi quát đuổi đi. Rồi lại nghe trộm, thì một người mù nói: "Rốt cuộc vẫn là người mù sướng; nếu là người sáng mắt thì đánh xong còn bị bắt tội nữa đấy!"

 Ăn ốc

 Có một người mù tháng hè ăn ốc, lỡ tay đánh rơi một miếng thịt ốc xuống đất. Cúi đầu mò tìm, nhặt nhầm cục cứt gà bỏ vào miệng, nói với người khác: "Trời nóng thật, đồ vừa rơi xuống đất sao đã thối nhanh đến thế!"

 Tiếng động không xa

 Hai vợ chồng người mù ngủ chung, người vợ lén hẹn một người đàn ông đến ăn nằm. Chồng hỏi: "Chỗ nào có tiếng làm chuyện ấy thế?" Vợ đáp: "Chắc là nhà bên cạnh, đừng để ý." Lát sau, lại có tiếng, người mù nói: "Lạ thật, tiếng này có vẻ không xa đâu."

 Một mắt

 Hai anh em cùng ra sông tắm. "Của quý" người anh bị rắn nước cắn chặt, giật không ra, em cầm dao định chặt. Anh nói: "Nhìn kỹ rồi hãy chặt. Cái có hai mắt là đầu rắn, cái có một mắt là 'của quý' đấy."

 Ba anh em đọc biển

 Ba anh em đều cận thị, cùng đến thăm một người. Trên nhà chính treo một tấm biển đề "Di Thanh Đường" (nhà để lại tiếng trong sạch). Anh cả nói: "Hóa ra chủ nhà mắc bệnh này, nếu không sao lại đặt tên là 'Di Tinh Thất' (phòng xuất tinh — "di tinh" là bệnh tinh dịch tự chảy ra)." Anh hai nhìn kỹ hồi lâu, nói: "Không phải. Chắc chủ nhà thích đạo, nên đặt tên là 'Đạo Tình Đường' (nhà tình đạo)." Hai người tranh cãi mãi không thôi, vì em út mắt tốt hơn, bèn bảo phân xử. Em út trợn mắt nhìn chằm chằm một hồi lâu, nói: "Hai anh đều nói bậy, trên ấy làm gì có biển!"

 Hộp sơn vàng

 Một người cận thị ra khỏi nhà, thấy ở đầu phố có một đống phân bò to, tưởng là cái hộp của người qua đường đánh rơi. Bèn lấy hai tay bưng lên, thấy nhão nhoét ướt át, bèn than: "Cái hộp đẹp thế, chỉ tiếc nước sơn chưa khô."

 Hỏi đường

 Một người cận thị lạc đường, thấy trên hòn đá bên đường có một con quạ đậu nghỉ, ngờ là người, bèn hỏi đi hỏi lại mãi. Lát sau, con quạ bay đi, người ấy nói: "Tao hỏi mày không thèm trả lời, mũ mày bị gió thổi bay rồi, tao cũng không thèm bảo!"

 Phun vào mặt

 Một người nhà quê ôm con ngỗng ra chợ, người cận thị trông thấy, tưởng là người bán vải, gọi luôn miệng: "Mua vải đây." Người nhà quê không đáp, anh ta vội chạy lên nắm lấy đuôi ngỗng, dí sát mặt vào nhìn. Con ngỗng bỗng ỉa, phun đúng vào mặt. Người cận thị giận dữ nói: "Không bán thì thôi, việc gì phải nóng nảy đến thế, phun cả vào người ta!"

 Mây đen che mặt trời

 Người cận thị đi dự tiệc, ngồi đối diện là một ông râu xồm đang ăn quả hồng đỏ, anh ta liền đứng dậy từ biệt chủ nhà: "Đường xa, xin cáo từ." Chủ nhà nói: "Trời còn sớm lắm." Đáp: "E trời sắp mưa, đằng kia mây đen đang che mặt trời kìa."

 Tưởng bóng mũi là quả táo

 Người cận thị đi thăm khách, chủ nhà giữ lại ngồi uống trà. Ăn hết trà bánh, nhìn thấy bóng mũi mình in trong chén trà, tưởng là quả trám, mò vớt mãi không thôi. Lâu quá, bực lắm, bèn dùng ngón tay nhón lên, ra sức cắn một cái, ngón tay rách chảy máu. Người cận thị bấy giờ mới nhìn kỹ, nói: "Phì! Ta cứ tưởng là quả trám, hóa ra là một quả táo đỏ."

 Mắm tôm

 Một người nhà quê gánh phân đi qua, người cận thị gọi: "Đem mắm tôm lại đây." Người nhà quê không hiểu, vội gánh đi. Người cận thị đuổi theo, lấy tay bốc một nắm phân đưa lên mũi ngửi, bèn mắng: "Đã thối thế rồi, hàng quý hiếm gì mà còn làm giá đến thế!"

 Ngờ là trứng

 Một người cận thị thấy con cá, ngờ là quả trứng vịt, cầm lên nắm thì bụng cá xẹp xuống. Ngạc nhiên nói: "Sao vịt con nở nhanh thế, vỏ trứng xẹp lép cả rồi."

 Nhặt kiến

 Người cận thị đi đường, thấy đàn kiến bò thành hàng, chỗ thưa chỗ dày nối thành dòng, ngờ là một vật gì, bèn vốc tay nhặt lên. Nhón mãi không lên, bèn thở dài: "Tiếc một sợi chỉ tốt, mục nát đứt vụn ra từng khúc rồi."

 Nhặt túi bạc

 Có người cận thị dịp năm mới ra khỏi nhà, nhặt được một quả pháo, tưởng nhầm là túi bạc người khác đánh rơi, mừng thầm năm mới phát tài, bèn giấu kín trong tay áo. Đến tối, ghé đèn mở ra xem, ngòi pháo lỡ bén lửa, lập tức nổ đùng. Đang lúc giật mình, một người điếc bên cạnh vỗ lưng anh ta nói: "Tiếc cái chày hoa, vô duyên vô cớ sao lại tan tành ra thế này." (Người điếc không nghe tiếng nổ, chỉ thấy vật tan ra.)

 Mắt "cận thú"

 Vợ chỉ vào chỗ kín của mình, bảo chồng: "Cái này anh yêu nhất, sao không đặt cho nó một cái tên đẹp?" Chồng nói: "Yêu vì nó thú vị, cứ gọi là 'mắt thú'." Vợ lại chỉ vào hậu môn: "Đôi khi anh cũng dùng đến nó, cũng nên đặt một cái tên đẹp." Chồng nói: "Nó ở gần cái 'mắt thú', cứ gọi nó là 'mắt cận thú' vậy." (Chơi chữ: "cận thú" là gần cái thú, đọc giống "cận thị".)

 Mắt hạt bạch quả

 Một cô gái tuổi còn nhỏ, được hứa gả cho một người đàn ông to lớn, ngày cưới sắp đến. Mẹ lo con gái đêm tân hôn không chịu nổi, bảo: "Chi bằng lấy quả trứng gà bôi chút dầu cho trơn, mở trước cho con, đỡ phải chịu khổ lúc đó." Cô gái ngậm lấy (?). Không ngờ dầu trơn, quả trứng tụt hẳn vào trong chỗ kín, không lấy ra được, đành kẹp trứng mà về nhà chồng. Chồng đè lên bụng vợ hồi lâu, cửa mình bị bít không vào được, bèn kêu to: "Bà mối làm hại tôi, cưới phải một người con gái 'thạch nữ' (người con gái bẩm sinh chỗ kín bị bít, không ăn nằm được) rồi!" Mẹ chồng không tin, bảo con dâu: "Mẹ chồng nàng dâu với nhau không ngại gì, cho mẹ xem thử thế nào?" Xem xong, bèn mắng con trai: "Đồ súc sinh, uổng cho mày sống nửa đời người, một con mắt bạch quả mà cũng không nhận ra!" (Bà thấy lòng trắng quả trứng lấp ló, tưởng là "mắt bạch quả" — mắt trắng dã như hạt bạch quả.)

 Mắt trắng dã

 Một người mắt trắng dã gặp một người mũi đỏ, bảo người mũi đỏ: "Chắc anh muốn mở xưởng nhuộm, tốn nhiều vốn lắm, nhuộm cả mũi đỏ rực lên thế kia." Người mũi đỏ đáp: "Không dám, chỉ màu nhạt thôi. Sao bằng được đôi mắt của anh, tẩy trắng đến là thú vị."

 Tai điếc

 Một thầy thuốc bị điếc, đến một nhà xem bệnh cho người đàn bà. Bà hỏi: "Ăn tim sen có được không?" Thầy thuốc nói: "Mì căn (món làm từ bột mì) làm phát bệnh, không ăn được." (Nghe nhầm "tim sen" thành "mì căn".) Người bệnh nói: "Là hạt sen." Thầy thuốc nói: "Dù là thịt muối thì cũng phải ăn ít thôi." (Nghe nhầm "hạt sen" thành "thịt muối".) Người bệnh nói: "Tai thầy bị điếc rồi." Thầy thuốc nói: "Nếu trong bẹn bị đỏ thì e sắp nổi hạch bẹn (một loại hạch sưng ở bẹn, thường do bệnh hoa liễu), phải cởi ra cho tôi xem mới bốc thuốc được." (Nghe nhầm "tai bị điếc" thành "bẹn bị đỏ".)

 Ngáp

 Một người điếc đi thăm bạn, con chó thấy anh ta sủa không ngớt, anh ta ngơ ngác không hay biết. Vào gặp chủ nhà, vái chào xong, nói: "Con chó quý nhà anh chắc là đêm qua không ngủ." Chủ hỏi: "Sao anh biết?" Đáp: "Thấy em cứ ngáp mãi."

 Chứng hỏa

 Một người điếc đi thăm khách, giữa trời mưa thấy con chó cứ há miệng sủa không thôi, bèn than: "Con chó này mắc chứng hỏa (theo Đông y là chứng nhiệt bốc trong người khiến khô khát), khát khô cả cổ, cứ há miệng hứng nước mưa mà uống."

 Giấu điếc giấu câm

 Một người điếc và một người câm, ai cũng muốn giấu tật của mình. Một hôm, người điếc gặp người câm, nài anh ta hát một bài. Người câm biết anh kia điếc, bèn mấp máy môi, tay gõ phách như đang theo nhịp. Người điếc nghiêng tai nghe hồi lâu, thấy môi người kia dừng lại, liền khen lấy khen để: "Tuyệt diệu, tuyệt diệu! Lâu lắm không được nghe giọng hay, lần này lại càng tiến bộ hơn."

 Chỗ kín rỗ

 Một người khách rất thân thiết với cô kỹ nữ, lúc chia tay nói với cô: "Ân tình sâu nặng, mong được một vật làm kỷ niệm, nhìn vật như thấy mặt em." Cô tặng túi thơm, khăn tay, anh đều không lấy. Hỏi: "Anh thích vật gì?" Đáp: "Muốn được một miếng thịt chỗ kín của em." Cô nói: "Được. Nhưng phải hỏi mẹ đã." Mụ chủ chứa nói: "Nói láo! Một ông khách làng chơi cắt một miếng, nghìn trăm ông khách cắt nghìn trăm miếng, thành ra một cái chỗ kín rỗ chằng rỗ chịt, còn ai thèm đến với mày nữa!"

 Mông tê

 Tục nói: "Tê chân thì lấy cọng rơm dán vào giữa trán là khỏi." Một người dán kín cả trán. Người ta hỏi: "Sao vậy?" Đáp: "Cả cái mông tôi tê dại rồi."

 Bìu dái rỗ

 Quan học chính (quan coi việc học trong một tỉnh, hằng năm đi khảo hạch học trò) tổ chức kỳ thi hằng năm, cho gọi tên từng người. Viên thư lại hay đọc sai chữ, người đứng đầu tên là Úc Tiến Đồ, hắn đọc nhầm thành "Đô thoái hậu" (tất cả lui lại), các học trò nghe thấy đều ào ào như núi lở lùi về phía sau. Người thứ hai tên là Phan Truyền Thái, hắn lại đọc nhầm thành "Phiên chuyển lai" (quay trở lại), các học trò lại chạy ào lên phía trước. (Các chữ tên người và chữ đọc nhầm có hình gần giống nhau.) Quan học chính giận lắm, đuổi hắn đi. Người thứ ba tên là Lâm Mão Phạt, bước lên tạ ơn: "Đội ơn quan học chính, nếu không đuổi người này thì học trò chắc đã bị gọi là 'Bìu dái rỗ' rồi." (Ba chữ tên anh này nhìn giống ba chữ "rỗ — dái — bìu".)

 Hạt vừng để làm gì

 Một người bán vừng thấy một anh tú tài đi qua, hỏi: "Cậu có mua hạt vừng không?" Anh tú tài đáp: "Tôi là người đọc sách, cần hạt vừng làm cái quái gì!" (Chữ "hạt vừng" cũng có nghĩa là người mặt rỗ; câu đáp là lối nói tục, nghĩa đen là "để cắn dái", tức vô dụng.)

 Mũi đỏ

 Một vị quan đi qua, có người mũi đỏ đứng bên đường, lính lệ quát: "Lão gia đang muốn bắt những kẻ uống rượu, còn không mau đi!" (Mũi đỏ thường là dấu hiệu của người nghiện rượu.) Người ấy không có chỗ nào tránh, đành nhét cái mũi vào khe ván nhà người ta. Quan đi qua rồi, người trong nhà nhìn thấy, mắng: "Người này không biết điều, ngoài kia bao nhiêu nhà xí, sao lại đi tiểu vào nhà người ta!"

 Chó tịt mũi

 Con chồn hễ bị chó đuổi thì đánh rắm xông vào mũi chó. Có con chồn đực ra đồng kiếm ăn, bị một con chó đuổi, chồn đánh liền mấy cái rắm, chó lại càng đuổi riết. Chồn cố hết sức chạy thoát, về đến hang kể với chồn cái. Chồn cái hỏi: "Rắm phòng thân của anh đâu?" Đáp: "Đánh liền mấy cái rắm mà nó chẳng thèm để ý." Chồn cái nói: "Em biết rồi, chắc chắn là con chó tịt mũi."

 Người tịt mũi mời rượu

 Anh Giáp và anh Ất đều tịt mũi. Anh Giáp bày tiệc mà không viết được thiếp mời, bèn vẽ một cái cân, một cây thước và một cái chổi. Anh Ất thấy, hiểu ngay ý: "Cân — thước — chổi, tức là 'mời — ăn — rượu'." Anh Ất viết thiếp trả lời, vẽ một con rết và một cái rìu. Anh Giáp xem, gật đầu: "Rết — rìu, tức là 'không — rảnh'." (Người tịt mũi nói giọng nghẹt, tên các đồ vật nghe thành các chữ "mời ăn rượu", "không rảnh".)

 Miệng thối

 Có người bày tửu lệnh, ai cũng phải nói về thân thể con người một chuyện chắc chắn không có. Một người nói: "May mà lỗ mũi chúc xuống, nếu ngửa lên thì mưa rơi vào biết làm sao?" Một người nói: "May mà bàn chân ở đằng trước, nếu ở đằng sau thì bị người ta giẫm lên biết làm sao?" Một người nói: "May mà chỗ kín đàn bà mọc dọc, nếu mọc ngang thì lúc cõng gạo bằng cái nia, mép nia cứa vào biết làm sao?" Một người nói: "May mà lỗ đít ở mông, nếu ở trên mặt thì hơi thối xông vào người khác biết làm sao?" Người cầm trịch tửu lệnh nói: "Câu này phải phạt. Lỗ đít mọc trên mặt thì có đầy ra đấy, không tin thì xem cái miệng của ông anh trước mặt đây, sao lại thối kinh khủng đến thế!"

 Cái mũi nhẫn nại

 Có người bị hôi miệng, một người bạn hỏi: "Người khác thì đã đành, khổ cho cái mũi của chính anh, làm sao chịu nổi?" Người bên cạnh đáp thay: "Đã làm cái mũi của hắn thì dù thối đến đâu cũng chỉ đành nhẫn nại đi theo hắn."

 Tỏi chữa hôi miệng

 Một người hôi miệng hỏi người khác: "Có phương nào hay chữa hôi miệng không?" Đáp: "Ăn tỏi là tốt nhất." Người hỏi ngạc nhiên vì tỏi hôi, người kia nói: "Tỏi tuy hôi, nhưng còn hôi theo lối đứng đắn."

 Lê "thối cay" (chốc thối)

 Đất bắc sản xuất lê rất ngon. Người phương bắc xuống phương nam, đòi ăn lê mà không có, người phương nam bèn dâng củ cải, nói: "Đây là lê thổ sản quê tôi." Người phương bắc nói: "Cái này ăn vào, ợ ra thì thối, vị lại hăng cay, chỉ nên gọi nó là 'lê thối cay'." (Chơi chữ: "lê thối cay" đọc giống "đầu chốc thối".)

 Những chàng rể tật nguyền

 Một nhà có ba chàng rể, ai cũng mang tật. Rể cả bị chốc đầu, rể thứ chảy mũi mủ, rể út bị bệnh hủi ghẻ ngứa. Một hôm ông bố vợ mời khách, ba chàng rể cùng ngồi, ông sợ mỗi người lộ cái tật ra, trông chướng mắt, nên dặn ai cũng phải giữ gìn. Ba người dạ dạ vâng vâng. Đến giữa tiệc, ai nấy đều nhịn không nổi. Rể cả nói: "Vừa rồi tôi từ trên núi xuống, gặp một con hươu, hình dạng kỳ quái lắm." Mọi người hỏi hình dạng thế nào, anh đầu chốc đang ngứa mụn trên đầu, bèn lấy nắm tay đập khắp đầu mà nói: "Bên này một cái sừng, bên kia một cái sừng, khắp đầu mọc vô số sừng." Rể thứ nước mũi chảy dài, đang chẳng biết làm cách nào lau, liền tiếp lời: "Nếu là tôi thấy thì giương cung lên, phựt một mũi tên," vừa nói vừa vội đưa tay phải lên làm điệu kéo cung, quệt ngang mũi một cái, lau sạch nước mũi. Anh rể út hủi ghẻ khắp người ngứa không chịu nổi, vội vặn vẹo, nhún nhảy lưng mà nói: "Anh gan to thật, còn đòi bắn nó! Như tôi mà thấy thì suýt chết khiếp, suýt chết khiếp."

 Chỗ kín lệch

 Một cô đầy tớ gái sinh năm Nhâm Ngọ, lại tư thông với một người tên là Trần Ngũ. Một hôm đi xem số, nói ra ngày giờ sinh. Thầy số xếp tứ trụ (giờ, ngày, tháng, năm sinh, mỗi thứ ghi bằng một cặp can chi, dùng để đoán vận mệnh), mở lời: "Cô sinh năm Nhâm Ngọ." Cô gái tưởng ông bảo mình được Trần Ngũ nuôi (hai chữ "Nhâm Ngọ" đọc gần giống "Trần Ngũ"), bèn nói: "Ông chỉ xem số thôi, đừng xen vào chuyện người khác." Thầy số lại nói: "Ta là thầy số nổi tiếng 'miệng sắt' (nói đâu trúng đó), đừng trách ta nói thẳng. Số Nhâm Ngọ của cô phạm sao Đào Hoa (sao chủ về tình ái trăng hoa), một đời cô khổ, thân làm việc hèn hạ, tính tình lười biếng ngang ngạnh, vận sau còn sa sút nữa." Cô gái càng ngờ ông bới móc chuyện riêng của mình, bèn giận dữ mắng: "Đồ mù chết tiệt, không cần ông xem nữa!" Thầy số cũng giận, nói: "Cái đồ đĩ lệch này, đáng ghét đến thế!" Cô gái nghĩ: "Ta đi lại với một gã Trần Ngũ thì bị ông ấy đoán trúng. Nay ông ấy lại bảo ta chỗ kín lệch, chẳng lẽ cái ấy vốn có gì khác thường?" Bèn gác một chân lên ghế, cởi quần ra xem, không ngờ quả nhiên lệch thật. Bèn thán phục: "Đúng là thần tiên! Nếu không, sao một cái chỗ kín lệch mà ông ấy cũng nhìn ra được?"

 Nói lắp

 Có người nói lắp, tục gọi là "miệng chim bồ câu". Anh ta ra chợ mua dầu trẩu, nói với chủ hiệu: "Tôi muốn mua trẩu, trẩu, trẩu…", chữ "dầu" mãi không nói ra được. Chủ hiệu trêu: "Anh này giỏi đánh trống đồng thật đấy, sao không gõ thêm hồi chiêng đồng cho tôi nghe với?" (Tiếng "trẩu" đọc giống tiếng "đồng", lặp lại nghe như tiếng trống.) Người nói lắp giận dữ: "Anh đừng có trước, trước, trước mặt mà lại, lại, lại trêu, trêu, trêu chọc tôi."

 Hắt hơi qua cầu

 Một người nhà quê từ trong thành về, bảo vợ: "Ở trong thành tôi hắt hơi không biết bao nhiêu lần." Vợ nói: "Đều là vì tôi ở nhà nhớ anh đấy." (Tục tin rằng hắt hơi là vì có người đang nhớ đến mình.) Hôm khác, anh ta gánh phân qua cây cầu chênh vênh, lại hắt hơi liền mấy cái, suýt nữa trượt chân. Bèn chửi: "Con mụ dâm đãng, có nhớ tao thì cũng phải xem là ở chỗ nào chứ!"

 Tai to

 Một cô kỹ nữ khổ vì lông chỗ kín quá nhiều, bị khách làng chơi chê, bèn gọi thợ cạo đến cạo. Người đi gọi sợ thợ không đến, nói dối là cạo mặt. Thợ đến rồi, cô kỹ nữ bảo: "Gọi anh đến cạo mặt, là cạo cái mặt nhỏ, không phải mặt lớn." Rồi cởi ra chỉ chỗ kín cho xem. Thợ cạo cạo xong, nói với cô: "Mặt nhỏ đã cạo rồi, tai nhỏ cũng không thể không ngoáy, để tôi lấy cái que ngoáy tai ra." Liền cởi quần lôi "của quý" ra, đút vào chỗ kín. Bỗng ngạc nhiên kêu lên: "Không ngờ một cái mặt nhỏ xíu mà lại có cái lỗ tai to thế này."

 Đầu méo

 Có người vốn mắc chứng liệt dương, cưới được vợ mới về nhà. Đêm đầu ăn nằm, khổ vì "cái ấy" không cương lên, loay hoay mãi, rốt cuộc không vào được. Vợ giận nói: "Vô dụng đến thế, đầu nó đổ nghiêng ngả đông tây, còn mong cứng cỏi gì nữa!" Chồng bèn nói dối để đáp: "Cô không biết, cái này của tôi sinh ra vốn đã là cái đầu méo, thế nào cũng phải đưa nó vào được thôi."

 Tranh chỗ ngồi

 Con mắt nói với lông mày: "Ta có biết bao nhiêu công dụng, ngươi chẳng làm được việc gì, lại ngồi ở chỗ cao hơn ta." Lông mày nói: "Ta vốn vô dụng thật, nhưng không có ta ở trên, xem ngươi còn ra hình người nữa không!"

 Lưng thẳng

 Một người mù, một người lùn và một người gù uống rượu tranh chỗ ngồi, đều nói: "Ai nói được lời to tát thì ngồi ghế đầu." Người mù nói: "Trong mắt tôi không có ai (vừa nghĩa đen là không thấy ai, vừa nghĩa là coi thường mọi người), tôi phải ngồi." Người lùn nói: "Tôi không như người thường, tôi phải ngồi." (Chữ "thường" đọc giống chữ "dài", tức "tôi không phải người cao".) Người gù nói: "Đừng tranh nữa, tính ra các anh đều là 'lưng thẳng', tự nhiên phải nhường tôi ngồi." (Chữ "lưng thẳng" đọc giống "hàng cháu".)

 Chú gù

 Có một người gù đi dự tiệc, ung dung ngồi ghế trên. Khách đến đủ rồi, anh ta tự thấy không yên, lại bước xuống khiêm nhường. Các khách nói: "Mời chú gù ngồi ghế trên, chúng tôi là 'lưng thẳng' (đọc giống 'hàng cháu') đâu dám."

 Người giỏi đánh rắm

 Có người giỏi đánh rắm, đến lò rèn đặt rèn một cái cào sắt, vừa mặc cả giá thì đã đánh liền hơn mười cái rắm. Thợ rèn nói: "Anh nhiều rắm thế, nếu đánh liền được một trăm cái, ta sẽ biếu không anh một cái cào sắt." Người ấy bèn đánh đủ một trăm cái, thợ rèn đành rèn xong biếu anh ta. Lúc ra cửa, anh ta lại đánh thêm mấy chục cái rắm, rồi nói với thợ rèn: "Mấy cái này không tính được nhiều. Mấy cái rắm nhỏ này, xin anh cho tôi mấy cái đinh cào vậy."

 Điện Tổ sư

 Trong điện Tổ sư (điện thờ Chân Vũ Đại đế, dưới chân tượng có con rùa và con rắn, hai bên có bốn vị thần tướng) bỗng ngửi thấy mùi rắm thối, mọi người đổ cho nhau không ai nhận, bèn đổ cho Tổ sư: "Ngài là vị tổ chính, được hương khói khắp mười phương, sao lại đánh rắm?" Tổ sư giật mình đứng dậy cãi: "Còn có bốn vị tướng, sao chỉ đổ cho ta?" Bốn vị tướng cũng cãi: "Còn có con rùa và con rắn." Con rắn nói: "Bụng tôi nhỏ, đánh không ra được, chắc chắn là con rùa đen này!"

 Một thuyết khác kể rằng Tổ sư cãi: "Còn có bốn vị tướng." Bốn vị tướng đùn đẩy cho nhau. Quan Bình (con của Quan Vũ) đứng hầu bên Quan Thánh (Quan Vũ, danh tướng thời Tam Quốc được thờ làm thần, mặt đỏ) nói: "Kẻ đánh rắm thì chắc chắn mặt đỏ." Quan Thánh nổi giận: "Mày là con ta, cũng đi đổ oan cho ta!"

 Nhận rắm

 Một cô gái hay đánh rắm, ngày cưới có một bà vú già và một con hầu theo về nhà chồng, cô dặn hai người hễ cô đánh rắm thì nhận thay để che xấu. Đến lúc làm lễ bái đường, cô bỗng đánh một cái rắm, ngoảnh nhìn bà vú nói: "Bà già này chẳng biết giữ thể diện!" Lát sau lại đánh một cái, ngoảnh nhìn con hầu nói: "Con nha đầu này đáng ghét quá!" Sau đó lại đánh hai cái nữa, ngoảnh trái ngoảnh phải thì bà vú và con hầu đều không có ở đó, chẳng biết nói ai, bèn nói: "Cái mông này không đứng đắn."

 Con hầu đánh rắm

 Một con hầu ngẫu nhiên đánh một cái rắm trước mặt chủ, chủ giận, định đánh đòn. Thấy mông nó rất trắng, bất giác nổi lửa dục, chẳng những tha đòn mà còn ăn nằm với nó. Hôm sau, chủ đang ở thư phòng, bỗng nghe tiếng gõ cửa, mở ra xem thì là con hầu hôm qua. Hỏi đến làm gì, đáp: "Vừa rồi con lại đánh một cái rắm nữa."

 Cốc đầu

 Mấy người đi chung thuyền, có kẻ đánh rắm, mọi người ngờ một đứa trẻ, cùng cốc vào đầu nó. Đứa trẻ khóc: "A Di Đà Phật. Người khác đánh tôi thì đã đành, khổ cho cái thằng rùa đánh rắm kia, sao giơ nổi cánh tay lên mà cũng đánh tôi!"

 Rắm trên đường

 Ngày xưa có ba người chơi tửu lệnh, đặt luật: lên núi gặp một người xưa, xuống núi lại gặp một người xưa, giữa đường nhặt được một vật, câu sau phải gom ý hai câu trước. Một người nói: "Lên núi gặp Địch Thanh (danh tướng đời Tống), xuống núi gặp Lý Bạch (nhà thơ đời Đường), giữa đường nhặt được một bình rượu, không biết là rượu trong (chữ 'Thanh') hay rượu trắng (chữ 'Bạch')." Một người nói: "Lên núi gặp Phàn Khoái (tướng của Hán Cao Tổ), xuống núi gặp Triệu Thuẫn (đại thần nước Tấn thời Xuân Thu), giữa đường nhặt được một thanh gươm, không biết là gươm sắc (chữ 'Khoái' nghĩa là nhanh, sắc) hay gươm cùn (chữ 'Thuẫn' đọc giống chữ 'độn' là cùn)." Một người nói: "Lên núi gặp Lâm Phóng (học trò Khổng Tử), xuống núi gặp Giả Đảo (nhà thơ đời Đường), giữa đường nhặt được một cái rắm, không biết là rắm 'phóng' ra hay rắm 'đảo' ra (?)." (Chữ "Phóng" nghĩa là thả ra; chữ "Đảo" có lẽ đọc gần chữ nghĩa là thúc, đẩy ra.)

 Rắm của kẻ trộm

 Một tên trộm khoét vách nấp dưới gầm giường nhà người ta, bỗng đánh một cái rắm rất to. Chồng mắng vợ, vợ nói: "Anh đánh rắm rồi lại đổ oan cho tôi!" Hai người cãi nhau mãi không thôi. Tên trộm không biết làm sao, đành chui ra nhận: "Cái rắm này thực ra là do thằng trộm đánh."

 Ăn rắm

 Trong tiệc rượu có người đánh rắm, mọi người đùn đẩy cho nhau. Trong đó một người nói: "Mời các vị mỗi người uống một chén, để em nói ra cho." Mọi người uống xong, người ấy nói: "Cái rắm này đúng là em đánh." Mọi người không chịu, nói: "Sao anh đánh rắm mà lại bắt cả bọn chúng tôi phải ăn!"

 Tiếng mặt bàn

 Một người đang tiếp khách, tình cờ đánh một cái rắm. Tự thấy xấu hổ lắm, muốn che giấu, bèn giả vờ lấy ngón tay miết lên mặt bàn cho kêu thành tiếng. Khách nói: "Vẫn là tiếng đầu tiên giống hơn."

 Ếch kêu

 Hai bà thông gia Giáp và Ất gặp nhau, bà Ất tình cờ đánh một cái rắm, bà Giáp hỏi: "Bà thông gia ơi, cái gì kêu thế?" Bà Ất sợ mất lịch sự, đáp: "Ếch kêu." Bà Giáp hỏi: "Sao lại thối thế?" Bà Ất đáp: "Ếch chết đấy." Lại hỏi: "Vừa rồi còn kêu được, sao lại là ếch chết?" Bà Ất đáp: "Kêu xong thì chết."

 Không im lặng

 Mọi người chơi tửu lệnh, đặt luật phải uống trong im lặng. Trong bàn có người đánh rắm, người cầm trịch nói: "Không im lặng, phạt một chén." Người kia nói: "Là tiếng rắm kêu." Người cầm trịch nói: "Lại không im lặng, phạt thêm một chén." Cả bàn phá lên cười. Người cầm trịch nói: "Cả bàn đều không im lặng, mỗi người phạt một chén."

 Sợ lạnh

 Có người hỏi: "Trên đời vật gì không sợ lạnh?" Đáp: "Nước mũi, trời lạnh là chảy ra." Lại hỏi: "Vật gì sợ lạnh nhất?" Đáp: "Cái rắm, vừa rời khỏi lỗ đít đã chui ngay vào lỗ mũi."

 Vú to

 Một người đàn bà có hai bầu vú rất to, thường dùng yếm buộc chặt. Một hôm, quên buộc chặt yếm, tình cờ ra ngoài gặp người. Người ta lấy làm lạ, hỏi: "Cậu nhà sinh lúc nào thế?" Người đàn bà đáp: "Tôi còn chưa sinh nở." Người ta hỏi: "Đã không phải là cậu nhà, thì trước ngực bà đeo cái gì thế?"

 Gãi lưng

 Một ông già lấy vợ kế là một bà già, đứa con trai đêm đến nghe trộm, chỉ nghe ông luôn miệng kêu "sướng quá", liên tục gọi "đã quá". Đứa con mừng lắm, nói: "Cha ta tuổi cao mà còn sức lực như thế, đây là điềm sống lâu." Nghe kỹ lại thì hóa ra là ông đang sai bà gãi lưng cho.

 Hay sinh rận

 Có người hay sinh rận, tự nói một năm chỉ sinh mười hai con rận. Gặng hỏi vì sao, đáp: "Rận trên người tôi, thật đúng là mỗi tháng một con." (Chữ "tháng" đọc giống chữ "bóp", nên cũng nghĩa là "bóp một cái được một con".)

 Khen của quý

 Một người làm khách ở xứ lạ, gặp người bản xứ hỏi: "Người ở quý xứ có 'của quý' to lắm nhỉ?" Người bản xứ mừng lắm, đáp: "Quả đúng thế, nhưng không biết quý khách làm sao biết?" Người kia nói: "Tôi đi chơi gái ở quý xứ mấy đêm, thấy chỗ kín đàn bà ở đây rộng hơn nơi khác, nên biết."

 Gia tài

 Một người đàn bà có nhan sắc, một anh nghèo muốn tìm cách cưới, sợ nàng không chịu, bèn đút lót nhờ bà mối nói phóng lên là nhà mình giàu có. Người đàn bà ưng thuận, đến khi về nhà chồng, thấy bốn bức tường trống trơn, trong nhà chẳng có thứ gì đáng giá, biết mình đã mắc mưu. Nàng bèn khóc mãi không thôi, oán trách bà mối. Anh nghèo lôi "của quý" ra, to lớn khác thường, đặt lên bàn gõ liền mấy cái, rồi lại cất vào, nói: "Không phải tôi khoe khoang, chứ vốn liếng của người khác để ở nhà, còn gia tài của tôi thì mang theo bên mình. Nếu nương tử không bằng lòng thì cứ việc mời về." Người đàn bà vội che mặt lau nước mắt, nói: "Ai nói gì anh đâu."

 Ruột gan

 Có cô gái chưa chồng, gặp lúc cha đi tiểu, nhìn thấy "cái ấy". Hỏi mẹ: "Cái kia là cái gì thế?" Mẹ không tiện nói rõ, đáp: "Là ruột lòi ra ngoài." Đến khi cô gái lấy chồng rồi về thăm nhà mẹ đẻ, mẹ lo nhà rể nghèo, khuyên ở lại lâu, bảo rằng nhà chồng thiếu củi thiếu gạo. Cô gái nói: "Nhà người ta nghèo thì nghèo thật, nhưng mừng là ruột gan còn tốt, có chịu đói một chút con cũng cam lòng."

 Cái dái to

 Một người chết đi, Diêm vương (vua cõi âm, xét tội người chết) phạt hóa làm con lừa. Người ấy van xin, được cho trở lại hình người, thả cho hồn về nhập xác. Vì đi vội, nên vẫn còn cái "của quý" của con lừa chưa đổi lại. Tỉnh dậy rồi, anh ta muốn đi xuống lần nữa đổi lại cho đúng thân cũ. Vợ hết sức ngăn: "Lão Diêm vương hồ đồ ấy đâu phải người dễ nói chuyện, đành để thiếp chịu thiệt, chịu khổ một chút vậy."

 Cái dái nhỏ

 Một người bảo vợ khâu giày, giày bị nhỏ, giận dữ nói: "Chỗ cần nhỏ thì cô không nhỏ, lại nhỏ đúng ở đôi giày!" Vợ cũng giận nói: "Chỗ cần to thì anh không to, lại to đúng ở cái bàn chân này!"

 Tướng quý

 Có một người vợ của đầy tớ trong nhà được ông chủ sủng ái, bạn bè lén hỏi chuyện ấy thế nào, đáp: "Tướng người quý phái thật là khác." Hỏi vì sao, đáp: "Đến cái bìu dái cũng mềm mại như bông như tơ." (Ý chê: "cái ấy" của ông chủ mềm oặt, không cứng nổi.)

 Cầm cố "của quý"

 Một người đàn bà nắm quyền trong nhà rất chặt, chồng xin gì cũng không được như ý, anh ta bèn lấy dây buộc "của quý" ra phía sau, rồi lừa vợ: "Vừa rồi tôi cần dùng tiền gấp quá, xin cô mà cô không cho, tôi đã đem cái này cầm được một lạng bạc rồi." Vợ sờ thử, quả nhiên không thấy, liền vội lấy hai lạng bạc đưa cho chồng, bảo mau đi chuộc về, dặn: "Nếu trong hiệu cầm đồ có cái nào người ta cầm mà thật dài thật to, thì thà bù thêm ít bạc, đổi lấy một cái mang về. Còn cái thứ nhỏ xíu kỳ quặc của anh, bỏ luôn cũng được."

 Dao găm Nhật

 Hai người đàn bà Giáp và Ất ngồi đối diện, hỏi nhau "cái ấy" của chồng to nhỏ và tài nghệ ra sao, vì không tiện nói thẳng, nên mỗi người ví với một vật. Bà Giáp nói: "Cái của nhà tôi là bát nhỏ đựng món nhắm." Bà Ất hỏi vì sao, bà Giáp nói: "Nhỏ thì không nhỏ, chỉ là số lượng không nhiều, giỏi lắm cũng không quá bốn đĩa." (Ý nói nhiều nhất chỉ được bốn lượt.) Bà Ất nói: "Thế còn khá, không như cái của nhà tôi, hệt như con dao găm Nhật." Bà Giáp hỏi vì sao, bà Ất nói: "Vừa nhỏ vừa nhanh." (Chữ "nhanh" cũng có nghĩa là sắc; ý nói vừa nhỏ vừa xong quá nhanh.)

 Dao sắc

 Chú rể lần đầu ăn nằm, cô dâu vui vẻ chiều theo, chẳng hề cự tuyệt. Đến khi xong việc, cô lại kêu to: "Có cướp, có cướp!" Chú rể nói: "Tôi là chồng cô, sao lại bảo là cướp?" Cô dâu nói: "Đã không phải cướp, sao lại mang dao đến?" Chồng hỏi: "Dao ở đâu?" Cô dâu chỉ vào "cái ấy" nói: "Đây chẳng phải là dao sao?" Chú rể nói: "Đây là 'của quý' đàn ông, sao lại nhận là dao?" Cô dâu nói: "Nếu không phải dao, sao lại 'sắc' (cũng nghĩa là sướng) đến thế!"

 Đồ mềm bẹp

 Một ông già lấy vợ trẻ, trong lúc ân ái nói với vợ: "Mong em đẻ cho anh một đứa con trai." Vợ nói: "Con trai thì không đẻ được đâu, chỉ đẻ được con ba ba thôi." Chồng hoảng hốt hỏi vì sao, đáp: "Cái thứ mềm bẹp như của anh thế này, đẻ ra không phải ba ba thì là gì?" (Cái "của quý" mềm oặt, co rụt như đầu con ba ba; "ba ba" cũng là tiếng chửi.)

 Nhân chứng cứng cỏi

 Có người bị bệnh sa đì một bên (bệnh một bên bìu dái sưng to, sa xuống). Hòn dái bên trái kiện lên ông Bụng về chuyện chia gia tài không đều. Hòn dái trái tự cho rằng hòn bên kia ỷ mạnh chiếm phần bìu quá nhiều (?), bèn dùng lễ hậu kết thân với "của quý", trong đơn kiện xin nó làm một nhân chứng cứng cỏi. Đến lúc xử án, hòn dái trái ra sức cãi lý, còn "của quý" thì rụt đầu lại, chẳng nói một lời. Ông Bụng trách "của quý": "Ngày thường mày ngang ngược nhảy nhót đến thế, sao hôm nay bỗng mềm yếu thế, còn không khai thật ra?" Đáp: "Thấy chính chủ nhân hết cứng cỏi rồi, tôi đành phải rụt lại."

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video