Lưng mỏi, bụng trướng, không thụ thai — mục thứ ba mươi bảy
Có người phụ nữ lưng mỏi, lưng đau nhức, ngực đầy tức, bụng trướng, mệt mỏi chỉ muốn nằm. Tìm đủ trăm cách để cầu con mà vẫn không được như ý. Người ta cho rằng đó là do lưng và thận suy yếu, nào ngờ thật ra là do Nhâm mạch và Đốc mạch bị khốn đốn. Nhâm mạch (một đường kinh mạch chạy dọc giữa mặt trước cơ thể, chủ về việc mang thai) đi ở phía trước, Đốc mạch (đường kinh mạch chạy dọc giữa sống lưng, cai quản phần dương khí toàn thân) đi ở phía sau, nhưng cả hai đều đi lên xuống qua Đới mạch (đường kinh mạch vòng quanh eo như chiếc đai, bó giữ các đường kinh khác và giữ cho thai nằm yên).
Vì thế, Nhâm mạch yếu thì Đới mạch sa xuống phía trước, Đốc mạch yếu thì Đới mạch sa xuống phía sau. Khi ấy, dù bào thai (ở đây chỉ dạ con, tử cung) có nhận được tinh, rồi cũng ắt sẩy thai. Huống chi Nhâm mạch và Đốc mạch đã yếu thì chứng sán hà (khối u cục, hòn cứng kết lại trong bụng dưới) ắt sinh ra. Sán hà cản trở dạ con, che chắn ở phía ngoài, khiến dạ con bị co rút lại bên trong khối sán hà. Vì vậy thường thường tinh đã trao mà không nhận được. Lúc ấy dù có cho uống "ngọc yến" (điển tích mộng thấy chim én ngọc bay vào lòng là điềm sinh con quý; ý nói dù dùng đến thứ thuốc cầu con quý giá nhất) thì có ích gì đâu!
Cách chữa trước hết phải trừ bỏ bệnh sán hà, đồng thời bồi bổ Nhâm mạch và Đốc mạch. Khi đó cơ thể có thể nâng giữ trời đất, nắm giữ âm dương, hít thở tinh khí (ý nói cơ thể điều hòa được mọi mặt, đủ sức thu nhận và nuôi dưỡng), bao bọc cho thai thành hình. Sức đã đủ gánh vác thì không còn gì phải lo. Bên ngoài không có gì che chắn, bên trong có chỗ chứa thai, lẽ nào lại không sinh nở được? Dùng bài thuốc Thăng đới thang (thang thuốc nâng Đới mạch lên).
Bài thuốc này lập ra cho trường hợp có sán hà, nên dùng sa sâm, bột củ năng (bột mã thầy) và miết giáp (mai ba ba) để phá khối cứng, điều hòa khí. Nếu không có sán hà thì bỏ ba vị trên, thêm đỗ trọng một tiền rưỡi (tiền: đơn vị cân xưa, khoảng 3,7 gam) sao cháy đen, trạch tả một tiền rưỡi sao, cam câu kỷ hai tiền. Uống ba vị này thì lưng mỏi, bụng trướng tự khỏi. Miết giáp có tác dụng phá khí, không được uống nhầm; chỉ người có sán hà hoặc can uất (khí của gan bị uất kết, không thông) mới nên dùng.
Bạch truật (một lượng — lượng: đơn vị cân xưa, bằng mười tiền, khoảng 37 gam — sao với đất), nhân sâm (ba tiền), sa sâm (năm tiền), nhục quế (một tiền, bỏ vỏ thô, tán nhỏ), bột củ năng (ba tiền), miết giáp (ba tiền, sao), phục linh (ba tiền), bán hạ (một tiền, đã chế biến khử độc), thần khúc (?) (một tiền, sao).
Sắc với nước, uống liền ba mươi thang thì khí của Nhâm mạch và Đốc mạch mạnh lên; uống thêm ba mươi thang nữa thì chứng sán hà được trừ. Bài thuốc này làm thông lợi khí ở vùng lưng và rốn, chính là để nâng lên và bồi bổ khí của Nhâm mạch và Đốc mạch. Khí của Nhâm mạch và Đốc mạch được nâng lên thì sán hà tự khó lòng tồn tại. Huống chi trong bài còn có nhục quế để tán hàn (xua tan khí lạnh), củ năng để trừ tích (tiêu các chất ứ đọng kết lại), miết giáp để công phá khối cứng, phục linh để lợi thấp (đẩy hơi ẩm, nước ứ đọng ra ngoài). Cái có hình (khối u cục) tự tiêu tan thành vô hình, khắp bụng toàn là khí bốc lên mạnh mẽ, thì đâu đến nỗi đã thụ tinh rồi lại sa sẩy nữa!
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video