Xương giao cốt không mở gây đẻ khó, mục năm mươi bảy
Thai phụ có con đã xuống tới cửa sinh mà mãi không ra được, đây là lúc nguy cấp, sống chết trong gang tấc. Người ta cho rằng bọc thai vỡ trước, nước ối cạn nên đường sinh không trơn. Nào ai biết đó là vì giao cốt không mở. Phía trên cửa sinh vốn có hai miếng xương khớp vào nhau, gọi là giao cốt (hai xương chậu gặp nhau ở phía trước, ngay trên cửa mình; nay gọi là khớp mu). Trước khi sinh, xương này tự khép lại, kín khít như áo trời không có đường may. Đến lúc sắp sinh, xương tự mở ra, như mở cửa liền thấy núi (mở ra rõ ràng, thông suốt ngay).
Phần thịt ở cửa sinh của người đàn bà vốn mọc xiên, da cũng mọc ngang, nên thật ra có thể giãn rộng hay thu hẹp, có thể lớn hay nhỏ. Nếu không có giao cốt nối giữ thì cửa sinh hẳn đã mở toang, có thể đưa tay vào lấy bọc thai ra được. Vậy giao cốt là cửa ải dưới của cửa sinh, thật là cái then khóa của người đàn bà. Xương này không khép thì ruột có thể sa thẳng xuống. Xương này không mở thì con khó ra đời.
Nhưng giao cốt mở được, khép được là do khí huyết làm chủ (khí là sức vận động, nâng đỡ trong cơ thể; huyết là máu và phần nuôi dưỡng, làm ẩm nhuận). Huyết thịnh mà khí suy thì con tuy quay đầu xuống nhưng cửa sinh không mở. Khí thịnh mà huyết suy thì cửa sinh mở được nhưng con khó quay xuống. Như vậy, khí là để mở giao cốt, huyết là để xoay thân đứa con. Muốn sinh nở thuận lợi thì không thể không bồi bổ mạnh khí huyết.
Thế nhưng giao cốt khép thì rất dễ, mà mở thì rất khó. Lúc lâm bồn mà giao cốt không mở phần nhiều là vì trước khi sinh ham chuyện vợ chồng, xuất tinh quá nhiều. Tinh hao thì khí huyết mất gốc để sinh hóa (quá trình cơ thể tạo ra và nuôi dưỡng khí huyết) nên suy kiệt nặng. Khí huyết suy thì không đủ để vận chuyển và làm nhuận cửa sinh, giao cốt vì thế dính trệ mà không mở.
Cho nên muốn giao cốt mở, phải trong thuốc bổ khí bổ huyết mà thêm vị thuốc mở xương, hai bên phối hợp mà chữa, thì tự nhiên không lo xương không mở. Không cần thúc đẻ mà con tự ra nhanh, mẹ con đều bình yên. Dùng bài Giáng tử thang (thang thuốc giúp đưa con xuống).
Bài thuốc này đặt ra để cứu gấp khi con đã tới cửa sinh. Nếu con chưa tới cửa sinh mà đẻ khó do huyết hư (thiếu máu, thiếu phần nuôi dưỡng) thì nên uống bài Tống tử đan đã nói ở trước, không được vội uống bài này.
Đương quy (một lạng), nhân sâm (năm tiền), xuyên khung (năm tiền), hồng hoa (một tiền), xuyên ngưu tất (ba tiền), cành tạc mộc (một lạng). (Lạng và tiền là đơn vị cân cũ; một lạng bằng mười tiền, một tiền khoảng ba đến bốn gam.)
Sắc với nước, uống một thang thì cửa sinh ắt kêu vang một tiếng, giao cốt mở ra, con liền ra đời.
Bài này dùng nhân sâm để bổ khí, xuyên khung và đương quy để bổ huyết, hồng hoa để hoạt huyết (làm máu lưu thông), ngưu tất để dẫn xuống dưới, cành tạc mộc để mở cửa ải, giải xương. Các vị quân, thần, tá, sứ (vai trò các vị trong bài thuốc: quân là vị chủ chốt, thần là vị hỗ trợ chính, tá là vị phụ giúp, sứ là vị dẫn đường, điều hòa) đồng lòng hiệp sức, nên hiệu nghiệm như thần. Điểm mấu chốt là dùng phép mở ngay trong phép bổ.
Tuy dùng riêng cành tạc mộc cũng mở được xương, nhưng không bổ khí và huyết thì e mở ra rồi khó khép lại, khó tránh khỏi bệnh trúng phong ở phần dưới (tà khí gió độc xâm nhập vùng dưới cơ thể sau sinh). Không bằng bài này vừa mở được vừa khép được, thật là thần diệu.
Còn khi con chưa tới cửa sinh thì tuyệt đối không được dùng tạc mộc trước để mở cửa. Nhưng dùng Giáng tử thang thì cũng không hại gì, vì bài này bổ được khí huyết. Nếu muốn dùng riêng tạc mộc thì phải đợi con tới cửa sinh rồi mới được dùng.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video