19. Quẻ Lâm (quẻ thứ mười chín; "quẻ" là hình gồm sáu vạch liền hoặc đứt trong Kinh Dịch, dùng để xem điềm lành dữ và suy ra đạo lý; "Lâm" nghĩa là đến gần, từ trên nhìn xuống mà trông coi, cai quản)
ⅱ (?) (ký hiệu hình quẻ, có lẽ bị hỏng khi chép)
ⅷ (?) (Đoài ở dưới, Khôn ở trên; quẻ sáu vạch do hai quẻ ba vạch chồng lên nhau: quẻ Đoài tượng trưng cho đầm nước, mang nghĩa vui vẻ; quẻ Khôn tượng trưng cho đất, mang nghĩa nhu thuận)
Quẻ Lâm: nguyên hanh (khởi đầu lớn lao và rất thông suốt), lợi trinh (có lợi khi giữ vững điều chính đáng). Đến tháng tám thì có hung (điều xấu, tai họa).
Lời Thoán (phần lời giải thích ý nghĩa chung của cả quẻ) nói: Lâm là khi cương (sức mạnh cứng rắn, ở đây chỉ các vạch liền, tức hào dương) dần dần lớn lên; vui vẻ mà thuận theo; hào cương ở vị trí trung (vị trí giữa của quẻ ba vạch, tượng cho sự vừa phải, đúng mực) và có hào ứng (hào ở vị trí tương ứng phía trên, khác tính chất âm dương nên hô ứng với nhau). Rất hanh thông nhờ chính đáng, đó là đạo của trời.
"Đến tháng tám thì có hung", vì sức dương sẽ suy mòn chẳng bao lâu nữa.
Lời Tượng (phần lời giải thích hình tượng của quẻ và của từng hào) nói: Trên đầm có đất, đó là hình tượng quẻ Lâm. Người quân tử (người có đức hạnh, có địa vị) theo đó mà dạy dỗ, lo nghĩ cho dân không bao giờ cạn, bao dung che chở dân không có giới hạn.
Sơ Cửu (hào thứ nhất, tính từ dưới lên, là hào dương; "hào" là mỗi vạch trong quẻ; "Cửu" chỉ hào dương, tức vạch liền; "Sơ" là vị trí đầu tiên): lấy sự cảm hóa mà đến với dân, giữ vững chính đáng thì tốt.
Lời Tượng nói: "Lấy sự cảm hóa mà đến với dân, giữ vững chính đáng thì tốt", vì chí hướng và việc làm đều ngay chính.
Cửu Nhị (hào thứ hai là hào dương): lấy sự cảm hóa mà đến với dân, tốt, không có gì là không lợi.
Lời Tượng nói: "Lấy sự cảm hóa mà đến với dân, tốt, không có gì là không lợi", vì không chỉ một mực thuận theo mệnh lệnh (?).
Lục Tam (hào thứ ba là hào âm; "Lục" chỉ hào âm, tức vạch đứt): lấy lời ngọt ngào mà đối với dân, chẳng có lợi gì; nếu đã biết lo lắng mà sửa đổi thì không có lỗi.
Lời Tượng nói: "Lấy lời ngọt ngào mà đối với dân", vì ngôi vị không thích đáng (hào âm mà nằm ở vị trí dành cho hào dương). "Nếu đã biết lo lắng mà sửa đổi" thì lỗi sẽ không kéo dài.
Lục Tứ (hào thứ tư là hào âm): tự mình đến tận nơi mà gần gũi dân, không có lỗi.
Lời Tượng nói: "Tự mình đến tận nơi mà gần gũi dân, không có lỗi", vì ngôi vị thích đáng (hào âm nằm đúng ở vị trí dành cho hào âm).
Lục Ngũ (hào thứ năm là hào âm): lấy trí sáng suốt mà trông coi dân, đó là điều thích hợp với bậc đại quân (vị vua lớn), tốt.
Lời Tượng nói: "Điều thích hợp với bậc đại quân", tức là làm theo đạo trung (đúng mực, không thái quá, không bất cập).
Thượng Lục (hào trên cùng, tức hào thứ sáu, là hào âm): lấy lòng đôn hậu mà trông coi dân, tốt, không có lỗi.
Lời Tượng nói: "Lấy lòng đôn hậu mà trông coi dân thì tốt", vì chí hướng đặt ở bên trong (hướng về hai hào dương ở quẻ ba vạch phía dưới, gọi là nội quái).
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video