Kinh Bồ Tát Ở Thai, phẩm Thánh Đế, thứ ba
Phật bảo các Bồ Tát Ma Ha Tát (các Bồ Tát lớn; Bồ Tát là người tu phát nguyện thành Phật để độ chúng sinh), tỳ kheo, tỳ kheo ni, ưu bà tắc, ưu bà di (bốn chúng đệ tử: người nam và người nữ xuất gia đã thọ giới đầy đủ, nam cư sĩ và nữ cư sĩ tu tại gia), trời, rồng, quỷ thần, a tu la (loài thần hay ghen ghét, thích gây chiến), ca lưu la (chim thần cánh vàng), khẩn đà la (thần ca nhạc, đầu có sừng), ma hầu lặc (thần mình rắn lớn), tỳ xá già (loài quỷ ăn tinh khí người), cưu bàn trà (loài quỷ hút tinh khí người), phú đơn na (loài quỷ đói hôi thối), ma nậu xá (?) (loài người), a ma nậu xá (?) (loài chẳng phải người), v.v.: "Nay Ta vì các ngươi nói hiền thánh đế (chân lý mà bậc hiền thánh chứng biết) của Bồ Tát Ma Ha Tát. Hãy lắng nghe, lắng nghe, khéo suy nghĩ và ghi nhớ. Vì sao vậy? Ta từ vô số a tăng kỳ kiếp (a tăng kỳ là con số lớn không đếm được; kiếp là khoảng thời gian cực dài) tu tập đạo quả, chết ở đây sinh ở kia, xoay vần trong năm đường (năm nẻo luân hồi: trời, người, quỷ đói, súc sinh, địa ngục), mà không bỏ hiền thánh đế của Bồ Tát.
Thế nào là Bồ Tát tu tập thánh đế? Có lúc Bồ Tát từ khi mới phát tâm cho đến đạo tràng (nơi thành đạo), tu pháp không ngăn ngại, không nhận lấy sự chứng của thiền, diệt các ý tưởng ác. Hoặc có Bồ Tát vào bậc sơ thiền (tầng thiền định thứ nhất), thấy hạnh trong sạch, lấy làm hổ thẹn và chán bỏ, bỏ đi mà tiến lên, muốn lên bậc lục trụ (bậc thứ sáu trong mười bậc tu của Bồ Tát), siêng năng tiến tu. Vào bậc nhị thiền, tâm bỗng tỏ ngộ như mặt trăng ra khỏi mây. Tự quán trong thân, xét tâm phát thệ nguyện: là bền chắc hay không bền chắc? Tự lấy tâm mình lại quán tâm chúng sinh, kẻ dễ độ người khó độ đều biết rõ. Khi ấy tâm Bồ Tát vô cùng vui mừng: 'Ta sẽ thành Phật, chắc chắn không nghi. Cõi nước trong sạch, trừ cấu nhơ của chúng sinh, hàng phục ma, chuyển bánh xe pháp hiền thánh vô thượng (truyền bá giáo pháp cao nhất, như bánh xe lăn đi nghiền nát phiền não). Sướng thay phước báo, điều nguyện đã biết chắc sẽ thành.'
Lúc ấy Bồ Tát vào định không loạn, lấy tâm nhấc tâm, lấy thân nhấc thân, liền thành tựu thánh đạo thần túc (năng lực thần thông đi lại, biến hóa tự tại), từ một cõi Phật đến một cõi Phật, lễ bái phụng sự, cúng dường chư Phật Thế Tôn, nghe nhận pháp sâu mà không thấy khó, không sợ hãi. Chuyển vào tam thiền, quán các hình sắc đều trống không chẳng có gì. An trụ trong tam thiền, quán các loài chúng sinh đều phân biệt được: kẻ kia chết rồi sinh ở đây, kẻ này chết rồi sinh ở kia; tự biết túc mạng (các đời trước của mình), cũng biết họ từ đâu đến: dòng sát lợi (dòng vua chúa, quan tướng), dòng bà la môn (dòng tu sĩ lo việc tế lễ), dòng cư sĩ, dòng trưởng giả (người giàu có, có đức vọng); đây là người nên tu, người không nên tu (?); người nên nhận quả, người không nên nhận quả; tu theo hơi thở ra vào hay không theo hơi thở ra vào; đây là bốn ý chỉ (bốn chỗ đặt tâm quán xét: thân, cảm thọ, tâm, các pháp), bốn ý đoạn (bốn sự siêng năng dứt ác làm lành), căn, lực (lòng tin, tinh tấn, nhớ nghĩ, định, trí tuệ — lúc mới mọc là căn, lúc vững mạnh là lực), thần túc, giác ý (bảy yếu tố đưa đến giác ngộ), tám chánh đạo; người này được thọ ký (Phật báo trước sẽ thành Phật) sẽ thành Phật ở nước nọ, chỗ nọ, trong chúng sinh nọ — đều biết cả. Đó gọi là Bồ Tát ở bậc tam thiền được tâm trong sạch.
Lại nữa, Bồ Tát Ma Ha Tát ở bậc tam thiền ngước trông lên bậc bát trụ; tuy trông mà không được, ngày đêm siêng năng tinh tấn cầu tâm trong sạch. Vào trong tứ thiền, tự thấy chư Phật mười phương trước mặt, vì mình nói pháp tứ thiền bất thoái chuyển (không còn lùi lại), hạnh giải thoát không ngăn ngại, bốn thần túc (bốn nền tảng của định và thần thông); có thể chia một thân thành vô số thân, hợp vô số thân lại làm một thân; vào tam muội Hỏa Quang (tam muội là trạng thái thiền định, tâm chuyên chú vào một chỗ; Hỏa Quang là phát ra ánh lửa), trùm khắp cõi tam thiên đại thiên (một thế giới lớn gồm một tỉ thế giới nhỏ), khiến chúng sinh ở đó thấy tam muội Hỏa Quang mà trong lòng sợ hãi, lông tóc đều dựng đứng, tự đến quy y nơi Bồ Tát, nhờ sức tam muội mà được độ thoát.
Khi ấy ở trong tứ thiền, Bồ Tát phân biệt chân như pháp tính (bản tính chân thật, như như của thế giới và các pháp), tâm lại thoái lui, trở về tu hạnh lục trụ. Bồ Tát tự nghĩ: 'Nay ta chưa được bậc bất thoái chuyển, làm sao được bát trụ?' Ở trong tứ thiền siêng năng tu tập, làm trong sạch hạnh của chúng sinh, chịu khổ thay họ; tuy làm pháp ấy mà không tự khen, trừ bỏ kiêu mạn, không có cái ta; tu sáu điều nhớ nghĩ (nhớ nghĩ về Phật, Pháp, Tăng, giới, bố thí và cõi trời). Tuy tu đạo trong chín chỗ ở của chúng sinh (chín cõi chúng sinh cư trú trong ba cõi), tâm không đắm nhiễm, luyến tiếc sinh tử; tâm bỗng tỏ ngộ, đạt bậc bất thoái chuyển. Đó gọi là Bồ Tát Ma Ha Tát được tâm trong sạch nơi thánh đế.
Khi ấy Bồ Tát vào tam muội Không xứ (cõi thiền định chỉ thấy hư không vô biên, tầng thứ nhất của cõi Vô sắc — cõi không còn thân hình), quán tâm thức các loài chúng sinh trong cõi tam thiên đại thiên này, tu pháp trong sạch, lìa ràng buộc bám chấp, không còn luyến tiếc; có thể tự lưu thọ mạng một kiếp, hai kiếp, cho đến vô số kiếp; trong kiếp nọ giáo hóa chúng sinh, kẻ sinh người diệt, dần dần dẫn dắt cho được đạo trong sạch; liền ở trong thai thành đạo vô thượng (sự giác ngộ cao nhất, tức thành Phật). Hoặc có lúc Bồ Tát vào tam muội Thức xứ (thiền định chỉ thấy tâm thức vô biên), quán chỗ đi về của thần thức (cái biết đi đầu thai) trong cõi tam thiên đại thiên này: đường trời, đường người, đường quỷ đói, đường súc sinh, đường địa ngục; kẻ dễ độ người khó độ đều biết rõ; liền ở trong thai thành đạo vô thượng. Hoặc có lúc Bồ Tát vào tam muội Bất Dụng xứ (thiền định không còn dùng đến gì), quán các loài chúng sinh trong cõi tam thiên đại thiên này: xanh, vàng, đỏ, trắng, có nhiều có ít; liền tự chán bỏ, không muốn ở lâu; liền ở trong thai thành đạo vô thượng. Hoặc có Bồ Tát vào tam muội Phi tưởng phi bất tưởng xứ (thiền định chẳng phải có tưởng cũng chẳng phải không tưởng, tầng cao nhất của cõi Vô sắc), quán chỗ đi về của thần thức chúng sinh trong cõi tam thiên đại thiên này: kẻ sinh người diệt, xanh vàng đỏ trắng, có dài có ngắn; khiến chúng sinh ấy biết thọ mạng sắp hết; liền ở trong thai thành đạo vô thượng.
Khi ấy Bồ Tát vào tam muội Đại Hư Không Đại Tịch Định (thiền định hư không lớn, vắng lặng lớn), quán cõi tam thiên đại thiên này, lên đến vô biên vô tận cõi nước, chỗ đi về của thần thức các loài chúng sinh, suy nghĩ phân biệt pháp trống không. Đó gọi là Bồ Tát Ma Ha Tát liền ở trong thai thành đạo vô thượng. Khi ấy Bồ Tát vào tam muội Cõi Không Hình, khắp quán các loài chúng sinh trong cõi tam thiên đại thiên: tâm bị ràng buộc mà cũng không có ràng buộc; thần thức không hình, pháp thức được quán cũng không hình; ở trong pháp không hình ấy liền ở trong thai thành đạo vô thượng."
Kinh Quảng Phổ nói về việc Bồ Tát từ cõi trời Đâu Thuật giáng thần vào thai mẹ, hết quyển thứ nhất
Kinh Bồ Tát Ở Thai, quyển thứ hai
Đời Diêu Tần, sa môn (người xuất gia tu hành) Trúc Phật Niệm ở Lương Châu dịch.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video