Thiên 7 — Phẩm 7: Trụ và không trụ

 Kinh Bồ Tát Xử Thai, phẩm thứ bảy: Trụ và Không trụ.

 Bấy giờ trong hội có một vị bồ tát (người tu cầu thành Phật để cứu độ chúng sinh) tên là Vô Trụ Pháp Hành, liền đứng dậy khỏi chỗ ngồi, để trần vai phải, quỳ gối phải xuống đất, chắp tay đến trước Phật thưa: “Lành thay, lành thay! Đại hội này thật mau được lợi ích tốt đẹp, được nghe vô lượng nghĩa pháp của Như Lai (danh hiệu của Phật). Điều xưa kia thệ nguyện, nay mới được nghe.” Liền ở trước Phật nói kệ khen ngợi:

 Như hư không không bờ cõi, diễn nói ra vô lượng nghĩa;

 Có và không đều chẳng sinh chẳng diệt, lặng yên, không thọ (cảm nhận) không tưởng (hình dung).

 Các đức Phật quá khứ đều như nhau, tu bố thí, giữ giới, nhẫn nhục,

 Nhập định tâm không loạn, ánh sáng trí tuệ soi khắp thế gian.

 Đức của các ngài không thể đo lường, chẳng phải có cũng chẳng phải không;

 Âm thanh cực kỳ trong trẻo vi diệu, không ai sánh bằng, không ai ngang hàng.

 Một tiếng nói đáp ứng muôn ức người, nhờ thế mà được thành Phật.

 Tiếng trống pháp vang xa, mỗi tiếng mỗi khác nhau;

 Như vị Chuyển luân vương (vị vua thánh cai trị cả bốn châu thiên hạ bằng chính pháp), nghĩ đến thì mưa xuống bảy thứ báu;

 Tiếng Phật vang dội rất xa, mưa xuống báu Thất giác ý (bảy yếu tố đưa đến giác ngộ: chính niệm, chọn lựa pháp, tinh tấn, hoan hỷ, khinh an, định, xả).

 Sửa sang đạo tràng (nơi tu và thành đạo) của Phật, trang nghiêm quả của cây đạo;

 Không trụ cũng không phải không trụ, lấy từ bi che chở chúng sinh.

 Tâm nghĩ đến thì tướng thân đầy đủ, chẳng nề hà gian nan qua bao nhiêu kiếp.

 Các đức Như Lai khắp mười phương, mở ấn mở kho tàng pháp;

 Chúng con nay được nghe, được trụ nơi bờ vô vi (trạng thái không tạo tác, không sinh diệt, tức niết bàn).

 Lành thay sức của Như Lai, rộng lớn không bờ không đáy;

 Cởi trói mà không ở nơi có, là pháp chân tế (bờ mé chân thật, thực tại rốt ráo) thực tướng (tướng chân thật của mọi sự).

 Ở cõi Dục giới (cõi còn ham muốn) đầy phiền não, giáo hóa những kẻ ngu si;

 Nghĩa sâu kín bí mật của Phật, bày rõ ra cho chúng sinh.

 Cõi bờ không có giới hạn, tất cả đều được đạo vô thượng.

 Bấy giờ bồ tát Vô Trụ nói kệ khen Phật xong, đến trước Phật thưa: “Ngũ ấm (năm nhóm hợp thành thân tâm: sắc là thân vật chất, thọ là cảm nhận, tưởng là hình dung nhận biết, hành là tạo tác của ý chí, thức là sự phân biệt hiểu biết) của quá khứ, vị lai, hiện tại đều trong sạch, không trụ cũng không phải không trụ; cho đến ba mươi bảy phẩm (ba mươi bảy pháp tu giúp đưa đến giác ngộ) và phạm hạnh (đời sống tu hành trong sạch) cũng không trụ, không phải không trụ; cảnh giới trước, sau, khoảng giữa, rốt ráo là sạch hay không sạch, đều rỗng không, không trụ cũng không phải không trụ. Ta không tạo tác, cũng không phải không tạo tác; không phải phạm hạnh, cũng không phải không phạm hạnh. Cúi xin Thế Tôn nói về trụ và không trụ.”

 Phật bảo bồ tát Vô Trụ: “Tướng của sắc không trụ, không phải không trụ. Tướng của thọ không trụ, không phải không trụ. Tướng của tưởng không trụ, không phải không trụ. Tướng của hành không trụ, không phải không trụ. Tướng của thức không trụ, không phải không trụ. Pháp bên trong trong sạch, không trụ, không phải không trụ. Pháp bên ngoài trong sạch, không trụ, không phải không trụ. Pháp trong và ngoài trong sạch, không trụ, không phải không trụ. Từ khi mới phát tâm cho đến đạo tràng, dứt trừ các tưởng, làm trong sạch Nhất thiết trí (trí biết hết thảy mọi sự), không trụ, không phải không trụ. Trừ bỏ cấu uế của chúng sinh, trong sạch, không trụ, không phải không trụ. Trang nghiêm cõi Phật, trong sạch, không trụ, không phải không trụ. Nhập Kim cương tam muội (trạng thái định vững chắc như kim cương, phá được mọi phiền não), làm vững chí mình, trong sạch, không trụ, không phải không trụ. Xá lợi (di cốt còn lại sau khi hỏa táng) vỡ vụn của thân, trong sạch, không trụ, không phải không trụ. Dạo chơi trong trăm nghìn tam muội, trong sạch, không trụ, không phải không trụ. Không ở địa vị phàm phu, không vào cái không của hiền thánh, trong sạch, không trụ, không phải không trụ. Không tự xưng rằng ta đã thành đạo quả, trong sạch, không trụ, không phải không trụ.

 Ba mươi hai tướng đại nhân (ba mươi hai đặc điểm tốt đẹp trên thân Phật) phóng ánh sáng lớn chiếu xa khắp vô lượng thế giới mười phương; tất cả chúng sinh theo ánh sáng mà đến, được nghe pháp sâu xa của Như Lai, tùy theo điều họ nghĩ mà dùng lời bậc trên, bậc giữa, bậc dưới, khiến ai cũng được đầy đủ, phân biệt các pháp: trụ cũng không trụ, không trụ cũng không trụ. Sắc, thọ, tưởng, hành, thức; mười hai nhân duyên (mười hai khâu nối tiếp nhau làm thành vòng sống chết, từ vô minh đến già chết); bốn vô ngại tuệ (bốn thứ trí tuệ thuyết giảng không trở ngại: về pháp, về nghĩa, về ngôn ngữ, về biện tài); Không, Vô tưởng, Vô nguyện (ba cửa giải thoát: thấy mọi sự rỗng không, không chấp tướng, không mong cầu); bốn thiền (bốn bậc định của cõi Sắc), trí tuệ của bốn tâm vô lượng (từ, bi, hỷ, xả rộng lớn vô hạn) — đều trong sạch, không trụ, không phải không trụ. Dùng sức thần túc (thần thông đi lại biến hiện tự tại) vào năm đường (năm nẻo luân hồi: trời, người, súc sinh, ngạ quỷ, địa ngục), trong sạch, không trụ, không phải không trụ. Vào cửa giải thoát với giới thân, định thân, tuệ thân, giải thoát thân, giải thoát tri kiến thân (năm phần công đức hợp thành pháp thân của Phật: giới, định, tuệ, giải thoát, và sự thấy biết về giải thoát), trong sạch, không trụ, không phải không trụ.”

 Phật bảo Ca Diếp (một đại đệ tử của Phật): “Nay ta sẽ nói về ao vị cam lộ (nước ngọt bất tử, ví giáo pháp) của pháp có tám điều trong sạch. Tám điều ấy là gì? Như ta hôm nay ngồi ở giảng đường Tự Tại, nhìn về phía đông thấy ao tắm trong sạch, chung quanh có lan can làm bằng bảy thứ báu. Lúc ấy ta cũng không nói khổ, tập, diệt, đạo (Tứ đế — bốn chân lý về khổ, nguyên nhân của khổ, sự dứt khổ và con đường dứt khổ) cho chúng sinh, mà ai uống nước ao ấy đều thành đạo quả. Đó là do sức thần của bồ tát làm ra. Ở phương nam, phương tây, phương bắc cũng đều như vậy. Ta vốn thành Phật theo bốn phương chính, đi theo chiều bên phải, không thành Phật từ bốn hướng phụ (đông nam, tây nam, tây bắc, đông bắc). Thành Phật ở bốn hướng phụ là thị hiện thành Phật, không phải thật. Vì sao? Vì từ vô số a-tăng-kỳ kiếp (khoảng thời gian dài không đếm được) đã thành tựu tám vị pháp. Tám vị ấy là gì? Một là vị vui mừng, hai là vị dứt hết, ba là vị định, bốn là vị đến nơi, năm là vị tĩnh lặng, sáu là vị tướng, bảy là vị không lay động, tám là vị không rốt ráo. Đó là tám vị của ao tắm. Nếu bồ tát ma-ha-tát (bồ tát lớn) uống nước cam lộ này thì không vào địa ngục, ngạ quỷ (quỷ đói), súc sinh, mà thành đạo vô thượng. Từ khi mới phát tâm cho đến cây đạo, rửa sạch cấu uế trong tâm, dứt hẳn không còn sót.

 Thế nào là ao Thất giác ý (bảy yếu tố giác ngộ) và nước Bát giải thoát (tám pháp quán giúp giải thoát khỏi mọi trói buộc)? Tâm ban đầu giải thoát, chưa đến khoảng giữa thì đã đến; đã đến khoảng giữa thì trụ ở địa thứ hai (bậc tu thứ hai của bồ tát), khi ấy mới được gọi là bồ tát. Nếu lại có bồ tát từ nước tám ao mà phân biệt khí vị — vị ấy không phải vị, đạo ấy không phải đạo; tai không phân biệt tiếng, mũi không phân biệt mùi, lưỡi không phân biệt vị — phân tích từng thứ đều không có gì, vì các pháp như điếc lặng (?). Đó là bồ tát ma-ha-tát tu hạnh trong sạch một cách thanh tịnh.”

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video