Thiên 16 — Phẩm 16 – Ưu-bà-di Đát-kiệt

 Kinh Ma-ha Bát-nhã Ba-la-mật Đạo Hành (Ma-ha Bát-nhã Ba-la-mật: trí tuệ lớn hoàn hảo, nhìn thấu bản chất thật của mọi sự vật và đưa người tu từ bờ mê sang bờ giác; Đạo Hành: tên bộ kinh, nghĩa là “con đường tu hành”), phẩm Ưu-bà-di Đát-kiệt, thứ mười sáu (ưu-bà-di: người phụ nữ tu tại gia, quy y Phật và giữ giới; Đát-kiệt: tên của người phụ nữ ấy).

 Tu-bồ-đề (một trong mười đại đệ tử của Phật, nổi tiếng hiểu sâu về lý “không”) bạch Phật: “Bồ-tát (người phát nguyện tu để thành Phật và cứu độ mọi chúng sinh) a-duy-việt-trí (bậc không còn thoái lui, chắc chắn sẽ thành Phật) đều sinh khởi từ công đức (phước lành và năng lực tốt do việc lành tạo ra) rất lớn. Ngài thường vì các Bồ-tát mà nói pháp sâu xa, dạy họ đi vào chỗ sâu.”

 Phật nói: “Hay thay, hay thay, Tu-bồ-đề! Ông đã đưa các Bồ-tát đi vào chỗ sâu. Thế nào là sâu? Không (mọi sự vật đều không có tự tính riêng, không có cái gì tồn tại độc lập, cố định) là sâu; vô tưởng (không bám vào hình tướng, dấu hiệu của sự vật), vô nguyện (không mong cầu, không nhắm tới điều gì để chiếm giữ), vô thức (không còn sự tạo tác phân biệt của tâm) (?), không từ đâu sinh ra cũng không diệt mất — tất cả đều lấy nê-hoàn (niết-bàn: trạng thái tắt hết phiền não, thoát khỏi vòng sống chết) làm chỗ quy về.”

 Tu-bồ-đề bạch Phật: “Nê-hoàn là chỗ quy về, chứ không phải là các pháp (mọi sự vật, hiện tượng).”

 Phật nói: “Các pháp rất sâu. Sắc (thân thể và thế giới vật chất), thống dưỡng (cảm thọ: khổ, vui, không khổ không vui), tư tưởng (sự nhận biết, hình dung), sinh tử (các hoạt động tạo tác của tâm dẫn đến sống chết luân hồi) và thức (cái biết phân biệt) — năm thứ hợp thành con người — đều rất sâu. Thế nào là năm thứ ấy rất sâu? Như bản vô (bản chất chân thật, vốn như thế của mọi pháp): sắc, thống dưỡng, tư tưởng, sinh tử, thức vốn là bản vô, vì thế nên rất sâu.”

 Tu-bồ-đề nói: “Thật khó ai theo kịp, bạch Thiên Trung Thiên (danh hiệu tôn xưng Phật: bậc tôn quý nhất trong các bậc trời)! Sắc, thống dưỡng, tư tưởng, sinh tử, thức — dứt bỏ cái vọng (sự sai lầm, ảo tưởng) đi thì liền là nê-hoàn.”

 Phật nói: “Điều rất sâu ấy tương ứng với Bát-nhã Ba-la-mật. Nên suy nghĩ, ghi nhớ, đứng vững mà học như thế, đúng như Bát-nhã Ba-la-mật dạy. Bồ-tát theo đó mà làm, nên suy nghĩ ghi nhớ, đúng như lời dạy trong kinh mà thực hành một ngày, thì Bồ-tát ấy đã đẩy lùi được bao nhiêu kiếp (khoảng thời gian cực kỳ dài) sống chết. Ví như một người ham mê sắc dục, hẹn gặp một người con gái xinh đẹp mà mình hết mực yêu quý; người con gái ấy không được tự do, lỡ hẹn không đến. Người ấy có nghĩ nhớ đến nàng không?”

 Tu-bồ-đề nói: “Người ấy có nhớ, nghĩ rằng nàng sẽ đến, mong được gặp mặt nàng, cùng ngồi, cùng đứng, cùng ngủ nghỉ, cùng chuyện trò.”

 Phật nói: “Trong lúc nàng chưa đến, người ấy khởi lên bao nhiêu ý nghĩ?”

 Tu-bồ-đề nói: “Ý nghĩ ấy rất nhiều, rất nhiều!”

 Phật nói: “Bồ-tát nghĩ nhớ Bát-nhã Ba-la-mật sâu xa như thế, trong một ngày mà tâm không lay chuyển, thì đẩy lùi được bao nhiêu kiếp sống chết. Bồ-tát học Bát-nhã Ba-la-mật, đúng như lời dạy, đúng như điều kinh nói mà suy nghĩ, theo đó thực hành một ngày, là đã đẩy lùi điều ác, trừ bỏ tội lỗi.

 Nếu có Bồ-tát xa lìa Bát-nhã Ba-la-mật sâu xa, dù có bố thí (đem của cải, sức lực giúp người) suốt số kiếp nhiều như cát sông Hằng, cũng không bằng Bồ-tát theo lời dạy của Bát-nhã Ba-la-mật sâu xa trong một ngày; công đức của người này vượt hơn người kia.

 Lại nếu có Bồ-tát sống lâu bằng số kiếp như cát sông Hằng, đem những thứ bố thí như trước dâng cho các bậc Tu-đà-hoàn (bậc thánh mới nhập dòng, quả vị đầu), Tư-đà-hàm (bậc thánh chỉ còn trở lại cõi người một lần), A-na-hàm (bậc thánh không còn trở lại cõi dục), A-la-hán (bậc thánh đã dứt hết phiền não, không còn tái sinh), Bích-chi Phật (bậc tự giác ngộ một mình, không thuyết pháp độ người) và Phật, mà không được Bát-nhã Ba-la-mật sâu xa; còn nếu có Bồ-tát thực hành theo Bát-nhã Ba-la-mật sâu xa, đúng như lời dạy, thì công đức người này vượt hơn người kia.

 Lại nếu có Bồ-tát sống lâu bằng số kiếp như cát sông Hằng, bố thí như trước và giữ giới đầy đủ; còn nếu có Bồ-tát tìm cầu Bát-nhã Ba-la-mật sâu xa, từ sự ghi nhớ mà đứng ra giảng kinh, thì công đức người này vượt hơn người kia.

 Lại nếu có Bồ-tát đem kinh pháp bố thí cho người, công đức càng cao hơn nữa, đem hồi hướng để đạt A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ (sự giác ngộ cao nhất, trọn vẹn, chân chính — tức quả vị Phật); Bồ-tát ấy đem kinh pháp bố thí, rồi lại đi sâu vào trong đó, làm theo lời dạy, thì công đức vượt hơn nữa; còn nếu có Bồ-tát đem kinh pháp bố thí mà không đi sâu vào trong đó, thì lại không bằng. Lại nếu có Bồ-tát đem kinh pháp bố thí, lại đi sâu vào trong đó, chưa từng có lúc nào xa lìa, được Bát-nhã Ba-la-mật che chở, thì công đức ấy rất nhiều, rất nhiều.”

 Tu-bồ-đề bạch Phật: “Người có nhận biết (?) và người có chấp trước (bám víu), hai hạng ấy, công đức của hạng nào nhiều hơn?”

 Phật nói: “Bồ-tát có nhận biết ấy (?), nếu tìm cầu Bát-nhã Ba-la-mật sâu xa, vui với không, vui với chỗ không có gì, vui với sự diệt tận, vui với vô thường (mọi thứ đều thay đổi, không bền), nghĩ như thế là không lìa Bát-nhã Ba-la-mật; Bồ-tát như thế được công đức không thể tính, a-tăng-kỳ (con số lớn đến mức không đếm xuể).”

 Tu-bồ-đề bạch Phật: “Đã nói không thể tính, lại nói a-tăng-kỳ, hai cái khác nhau thế nào?”

 Phật nói: “A-tăng-kỳ là con số không thể đếm cho đến cùng; không thể tính là không thể đo lường tính toán, hoàn toàn không tìm thấy bờ mé. Vì thế gọi là không thể tính, a-tăng-kỳ.”

 Tu-bồ-đề nói: “Phật nói không thể tính; vậy sắc, thống dưỡng, tư tưởng, sinh tử, thức cũng không thể tính.”

 Phật bảo Tu-bồ-đề: “Điều ông hỏi đó — do nguyên nhân gì mà sắc, thống dưỡng, tư tưởng, sinh tử, thức không thể tính, không thể lường?”

 Tu-bồ-đề hỏi Phật: “Thế nào là không thể lường?”

 Phật nói: “Tính chúng ở trong không thì không thể lường; tính chúng theo vô tưởng, vô nguyện thì cũng không thể lường như thế.”

 Tu-bồ-đề nói: “Nếu tính theo không như thế, thì các pháp không thể tính.”

 Phật nói: “Chẳng phải ta vẫn thường nói các pháp đều là không sao?”

 Tu-bồ-đề nói: “Đúng như Đát-tát-a-kiệt (Như Lai: danh hiệu của Phật, nghĩa là bậc đến từ chân như và đi về chân như) đã nói, các pháp đều là không.”

 Phật nói: “Các pháp đều là không, không thể cùng tận, không thể tính. Kinh pháp không có trí tuệ riêng rẽ từng thứ, không có khác biệt riêng rẽ từng thứ; Đát-tát-a-kiệt chỉ phân biệt mà nói ra thôi. Cái không thì không thể cùng tận, không thể lường. Nói đây là tưởng, đây là nguyện, đây là thức, đây là sinh, đây là dục, đây là diệt, đây là nê-hoàn — là tùy theo chỗ người ta ưa thích mà nói như thế, chỉ bày như thế, dạy như thế. Điều Đát-tát-a-kiệt nói là như vậy.”

 Tu-bồ-đề nói: “Thật khó ai theo kịp, bạch Thiên Trung Thiên! Kinh pháp vốn là không mà thôi. Sao lại ở trong cái không mà nói kinh? Kinh ấy không thể nắm bắt. Như con hiểu lời Phật dạy, thì các pháp không thể nắm bắt.”

 Phật nói: “Đúng vậy! Các pháp không thể nắm bắt.”

 Phật nói: “Đúng vậy! Các pháp không thể nắm bắt vì chỉ là không mà thôi, đó gọi là không thể nắm bắt.”

 Tu-bồ-đề nói: “Như Phật nói bản vô không thể nắm bắt, xin Phật giải cho: trí tuệ không thể nắm bắt ấy có tăng có giảm không?”

 Phật nói: “Không.”

 Tu-bồ-đề nói: “Nếu trí tuệ không thể nắm bắt chẳng có tăng có giảm (?), thì Đàn ba-la-mật (sự bố thí hoàn hảo), Thi ba-la-mật (sự giữ giới hoàn hảo), Sằn-đề ba-la-mật (sự nhẫn nhục hoàn hảo), Duy-đãi ba-la-mật (sự tinh tấn, siêng năng hoàn hảo), Thiền ba-la-mật (sự thiền định hoàn hảo), Bát-nhã ba-la-mật (trí tuệ hoàn hảo) cũng không tăng không giảm. Nếu các ba-la-mật không tăng, thì nhờ đâu Bồ-tát đến gần A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ? Do duyên gì mà được a-duy-tam-Phật (thành Phật, đạt chánh giác)? Nếu các ba-la-mật không giảm, thì nhờ đâu Bồ-tát đến gần A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ? Do duyên gì mà đến gần tòa a-duy-tam-Phật (chỗ ngồi thành đạo)?”

 Phật nói: “Trí tuệ không thể nắm bắt này không tăng không giảm. Bồ-tát tìm cầu Bát-nhã Ba-la-mật sâu xa, hoặc giữ gìn nó, thì Bồ-tát có âu-hòa-câu-xá-la (phương tiện khéo léo: tài khéo vận dụng mọi cách để tu và độ người mà không sa vào chấp trước) như thế không nghĩ rằng Đàn ba-la-mật tăng, cũng không nghĩ rằng nó giảm, mà lại nghĩ thế này: đó chỉ là cái tên Đàn ba-la-mật, là ý nghĩ về việc bố thí; rồi đem công đức ấy hồi hướng (dâng hướng về) để thành A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ. Bố thí là như vậy; Thi ba-la-mật, Sằn-đề ba-la-mật, Duy-đãi ba-la-mật, Thiền ba-la-mật cũng thế. Bồ-tát tìm cầu Bát-nhã Ba-la-mật, hoặc giữ gìn nó, được âu-hòa-câu-xá-la, thì không nghĩ Bát-nhã Ba-la-mật có tăng có giảm; đó chỉ là cái tên Bát-nhã Ba-la-mật. Tìm cầu hoặc giữ gìn nó, phát tâm suy nghĩ, rồi đem công đức ấy hồi hướng để thành A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ.”

 Tu-bồ-đề bạch Phật: “Thế nào là A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ?”

 Phật nói: “Chính là bản vô. Bản vô này không tăng không giảm. Thường theo ý niệm ấy mà không xa lìa, thì đó là đến gần A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ, ngồi trong pháp không thể nắm bắt, trí tuệ không thể nắm bắt. Nếu Bát-nhã Ba-la-mật đều không tăng không giảm, Bồ-tát nghĩ đến điều ấy mà không xa lìa, thì là đến gần A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ.”

 Tu-bồ-đề bạch Phật: “Bồ-tát dùng tâm ý lúc đầu để đến gần A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ, hay dùng tâm ý về sau để đến gần?”

 Phật nói: “Tâm ý lúc đầu và tâm ý về sau, hai tâm ý ấy không gặp nhau (không cùng có mặt một lúc).”

 Tu-bồ-đề nói: “Tâm ý về sau và tâm ý lúc đầu đã không gặp nhau, thì công đức nào sinh ra và lớn lên?”

 Phật nói: “Ví như đốt tim đèn: là ngọn lửa đầu tiên đốt cháy tim, hay ngọn lửa về sau đốt cháy tim?”

 Tu-bồ-đề nói: “Không phải ngọn lửa đầu tiên đốt cháy tim, nhưng cũng không lìa ngọn lửa đầu tiên mà tim cháy; không phải ngọn lửa về sau đốt cháy tim, nhưng cũng không lìa ngọn lửa về sau mà tim cháy.”

 Phật hỏi Tu-bồ-đề: “Thế nào, có đúng như vậy không?”

 Tu-bồ-đề nói: “Đúng như vậy, bạch Thiên Trung Thiên!”

 Phật nói: “Bồ-tát không dùng tâm ý lúc đầu mà được A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ, cũng không lìa tâm ý lúc đầu mà được; không dùng tâm ý về sau mà được, cũng không lìa tâm ý về sau mà được.”

 Phật nói: “Thế nào, như vậy có phải là được a-duy-tam-Phật không?”

 Tu-bồ-đề nói: “A-duy-tam-Phật là nhân duyên rất sâu: Bồ-tát không dùng tâm ý lúc đầu mà được A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ, cũng không lìa tâm ý lúc đầu mà được; không dùng tâm ý về sau mà được, cũng không lìa tâm ý về sau mà được.”

 Phật nói: “Thế nào, tâm trước đã diệt rồi, về sau lại sinh ra chăng?”

 Tu-bồ-đề nói: “Không.”

 Phật nói: “Tâm vừa sinh ra có thể diệt không?”

 Tu-bồ-đề nói: “Có thể diệt.”

 Phật nói: “Cái sẽ phải diệt, có thể khiến nó không diệt được không?”

 Tu-bồ-đề nói: “Không.”

 Phật nói: “Bản vô có thể khiến nó dừng trụ được không?”

 Tu-bồ-đề nói: “Muốn trụ ở bản vô, thì phải trụ theo đúng như bản vô.”

 Phật nói: “Giả sử trụ trong bản vô, có thể khiến tâm phát khởi bền chắc không? Bản vô có tâm hay không có tâm? Không lìa bản vô thì có tâm không? Có thấy bản vô không? Tìm cầu như thế có phải là tìm cầu sâu xa không?”

 Tu-bồ-đề nói: “Bạch Thiên Trung Thiên! Tìm cầu như thế là không tìm cầu gì cả. Vì sao? Vì pháp ấy hoàn toàn không thể nắm được, cũng không thể thấy.”

 Phật nói: “Bồ-tát tìm cầu Bát-nhã Ba-la-mật là để tìm cầu cái gì?”

 Tu-bồ-đề nói: “Để tìm cầu cái không.”

 Phật nói: “Giả sử không phải là không, thì tìm cầu cái gì?”

 Tu-bồ-đề nói: “Thì tìm cầu tưởng (hình tướng, khái niệm).”

 Phật nói: “Thế nào, có bỏ tưởng không? Không, Bồ-tát ấy không bỏ tưởng.”

 Tu-bồ-đề nói: “Không tìm cầu theo cách ấy mà quên tưởng (?). Vì sao? Nếu tìm cầu cho tưởng hết đi, nếu tưởng diệt mất, tức là có thể diệt, liền thành A-la-hán. Đó là Bồ-tát nhờ âu-hòa-câu-xá-la mà không diệt tưởng để chứng quả, hướng về vô tưởng theo đúng lời dạy (?).”

 Xá-lợi-phất (một trong mười đại đệ tử của Phật, nổi tiếng trí tuệ bậc nhất) nói với Tu-bồ-đề: “Nếu có Bồ-tát có ba việc, hướng về cửa tam-muội (trạng thái tâm định tĩnh, tập trung sâu), giữ gìn cửa tam-muội: một là không, hai là vô tướng (không bám vào hình tướng), ba là vô nguyện. Ba điều này có ích cho Bát-nhã Ba-la-mật, không chỉ có ích vào ban ngày, mà trong giấc mộng ban đêm cũng có ích. Vì sao? Vì Phật nói ngày và đêm, thức và mộng đều như nhau, không khác.”

 Tu-bồ-đề nói: “Nếu có Bồ-tát ban ngày có ích cho Bát-nhã Ba-la-mật, thì trong giấc mộng ban đêm cũng có ích.”

 Xá-lợi-phất nói: “Thế nào, nếu trong mộng có làm việc gì, thì có được gì không? Phật nói kinh, [các pháp] đều như những gì có trong mộng.”

 Tu-bồ-đề nói: “Trong mộng làm điều lành, tỉnh dậy rất vui mừng, thì là có thêm; trong mộng làm điều ác, tỉnh dậy không vui, thì là bị bớt.”

 Xá-lợi-phất nói: “Giả sử trong mộng giết người mà trong lòng vui sướng, tỉnh dậy nói: ‘Ta giết người ấy thật là sướng!’ Như thế thì thế nào?”

 Tu-bồ-đề nói: “Không phải thế (?). Mọi việc đều có nhân duyên (nguyên nhân và điều kiện); tâm không trống rỗng, ắt có nhân duyên: hoặc do thấy, hoặc do nghe, hoặc do nghĩ làm nhân duyên, vì thế mới biết. Từ đó khiến tâm người có chấp trước, hoặc khiến tâm người không chấp trước; đó là không quên, vì mọi việc đều có nhân duyên.” Xá-lợi-phất nói: “Mọi việc làm đều là không, sao tâm lại có nhân duyên?” Tu-bồ-đề nói: “Do nhân duyên của tưởng, cho nên nhân duyên của tâm từ đó mà khởi lên.”

 Xá-lợi-phất nói: “Bồ-tát trong mộng bố thí, đem việc bố thí ấy hồi hướng để thành A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ, như thế là có bố thí hay không?”

 Tu-bồ-đề nói: “Bồ-tát Di-lặc (vị Bồ-tát sẽ thành Phật kế tiếp sau Phật Thích-ca) đang ở gần đây, sớm muộn gì cũng sẽ nối ngôi Phật, vì thế biết rằng nên hỏi ngài.”

 Xá-lợi-phất thưa với Bồ-tát Di-lặc: “Điều tôi hỏi, Tu-bồ-đề nói: ‘Bồ-tát Di-lặc giải được.’”

 Di-lặc nói: “Như cái tên Di-lặc của tôi mà giải được sao? Hay dùng sắc, thống dưỡng, tư tưởng, sinh tử, thức mà giải bằng trí tuệ? Hay dùng thân này mà giải? Nếu dùng cái không, hay dùng sắc, thống dưỡng, tư tưởng, sinh tử, thức mà giải bằng trí tuệ — thì sắc, thống dưỡng, tư tưởng, sinh tử, thức đều là không, không có sức để giải. Pháp ấy hoàn toàn không thấy được, cũng không thấy người giải; pháp ấy hoàn toàn không thấy có ai sẽ được A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ.”

 Xá-lợi-phất nói: “Điều Bồ-tát Di-lặc nói đó là đã chứng đắc chăng?”

 Di-lặc nói: “Không, pháp tôi nói không phải là chứng đắc.”

 Xá-lợi-phất liền nghĩ: “Trí tuệ mà Bồ-tát Di-lặc đã đi vào thật rất sâu. Vì sao? Vì ngài thường thực hành Bát-nhã Ba-la-mật từ rất lâu xa rồi.”

 Phật hỏi Xá-lợi-phất: “Thế nào, ông có tự thấy lúc mình thành A-la-hán không?”

 Xá-lợi-phất nói: “Không thấy.”

 Phật nói: “Cũng như thế, Bồ-tát không nghĩ rằng: ‘Ta được thọ ký (được Phật báo trước sẽ thành Phật) về pháp này, sẽ ở trong đó được a-duy-tam-Phật’, cũng không có ai được a-duy-tam-Phật. Bồ-tát làm như thế là tìm cầu Bát-nhã Ba-la-mật, rốt cuộc không sợ rằng ‘ta không được a-duy-tam-Phật’; theo lời dạy trong pháp này mà tìm cầu Bát-nhã Ba-la-mật, vì thế ta không có gì phải sợ.

 Bồ-tát khi đến chỗ cực kỳ hiểm nạn, giữa hổ sói, cũng không hề sợ hãi, trong lòng nghĩ: ‘Nếu có con nào ăn thịt ta, thì đó là ta bố thí, thực hành Đàn ba-la-mật (sự bố thí hoàn hảo), đến gần A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ. Nguyện sau này khi ta thành Phật, trong cõi của ta không có loài cầm thú.’

 Bồ-tát khi đến giữa bọn giặc cướp cũng không hề sợ hãi; dù ta có chết ở đó, trong lòng nghĩ: ‘Thân ta rồi cũng sẽ phải bỏ; dù ta bị giặc giết, ta cũng không nên giận dữ, để trọn vẹn nhẫn nhục, thực hành Sằn-đề ba-la-mật (sự nhẫn nhục hoàn hảo), sẽ đến gần a-duy-tam-Phật. Nguyện sau này khi ta thành Phật, trong cõi của ta không có trộm cướp.’

 Bồ-tát khi đến nơi không có nước uống, trong lòng không sợ hãi, tự nghĩ: ‘Người ta không có phước đức, nên nơi này không có nước uống. Nguyện sau này khi ta được a-duy-tam-Phật, khiến trong cõi của ta đâu đâu cũng có nước uống, khiến người trong cõi ta đều được thứ nước tám vị của tát-vân-nhã (trí tuệ biết tất cả, trí tuệ của Phật).’

 Bồ-tát khi gặp lúc lúa gạo đắt đỏ, đói kém, trong lòng không sợ hãi, tự nghĩ: ‘Ta sẽ tinh tấn để được a-duy-tam-Phật, khiến trong cõi của ta không bao giờ có cảnh lúa gạo đắt đỏ, khiến người trong cõi ta muốn cầu thức ăn đồ uống gì đều có sẵn trước mặt, như đồ ăn thức uống trên cõi trời Đao-lợi (cõi trời thứ hai trong cõi dục, trên đỉnh núi Tu-di).’

 Bồ-tát khi ở giữa nạn dịch bệnh, trong lòng nghĩ: ‘Ta rốt cuộc không sợ hãi; dù thân ta có chết ở đây, rồi ta cũng sẽ tinh tấn để được a-duy-tam-Phật, khiến trong cõi của ta không có năm mất mùa, không có dịch bệnh, và nhất định sẽ hàng phục được ma (kẻ chuyên phá hoại sự tu hành) cùng bè đảng của chúng.’”

 Phật nói: “Bồ-tát nghe nói về A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ, a-duy-tam-Phật, rằng phải rất lâu xa về sau mới thành Phật, mà trong lòng không sợ hãi — vì từ bản tế (điểm khởi đầu) phát ý học đạo đến nay cũng chẳng phải là lâu, ví như chỉ trong khoảnh khắc một ý nghĩ của người xoay chuyển mà thôi. Vì sao? Vì không có bản tế.”

 Khi Phật đang nói điều ấy, có một vị ưu-bà-di đứng dậy khỏi chỗ ngồi, tiến đến chỗ Phật, đảnh lễ Phật, quỳ thẳng bạch Phật: “Con nghe điều này mà không sợ không hãi, nhất định sẽ hàng phục những chỗ đáng sợ, cầu A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ; khi được a-duy-tam-Phật rồi, con sẽ thuyết kinh.”

 Phật mỉm cười, trong miệng phát ra ánh sáng màu vàng. Vị ưu-bà-di liền đem hoa vàng rải lên Phật; nhờ oai thần của Phật, hoa đều không rơi xuống đất. A-nan (thị giả thân cận của Phật, nổi tiếng nghe nhiều nhớ giỏi) đứng dậy khỏi chỗ ngồi, sửa lại áo cà-sa (áo của người xuất gia), tiến lên đảnh lễ Phật, quỳ thẳng hỏi Phật: “Phật không cười vô cớ; đã cười thì ắt có điều muốn nói.”

 Phật nói: “Ưu-bà-di Đát-kiệt này về sau, ở đời vị lai, trong kiếp tên là Tinh Tú, sẽ thành Phật hiệu là Phật Kim Hoa. Ưu-bà-di này về sau sẽ bỏ thân nữ, đổi thành thân nam. Sau này sẽ sinh vào cõi của Phật A-súc (vị Phật ở cõi phương Đông); từ cõi Phật A-súc lại đến một cõi Phật khác, từ một cõi Phật lại sinh vào một cõi Phật khác, cứ như thế không cùng tận. Ví như Già-ca-việt vương (vua Chuyển luân, bậc đế vương cai trị cả thiên hạ bằng chánh pháp) đi từ lầu này sang lầu khác, từ lúc sinh đến lúc mất chân không chạm đất; ưu-bà-di này cũng thế, từ cõi Phật này đến cõi Phật khác, chưa lúc nào không được gặp Phật.”

 A-nan nghĩ trong lòng: “Như hội chúng các Bồ-tát ở cõi Phật A-súc, đó chính là hội chúng của Phật vậy.”

 Phật biết điều A-nan nghĩ trong lòng, Phật nói: “Các Bồ-tát trong hội chúng ấy đều đã vượt qua sống chết. Ưu-bà-di này sau sẽ thành Phật Kim Hoa, độ vô số A-la-hán, khiến họ bát-nê-hoàn (nhập niết-bàn hoàn toàn). Lúc ấy trong cõi Phật không có cầm thú, trộm cướp, không có cảnh thiếu nước uống, cũng không có lúa gạo đắt đỏ hay dịch bệnh; mọi việc xấu ác khác đều không có.”

 A-nan hỏi Phật: “Ưu-bà-di này từ thời vị Phật nào đến nay đã làm công đức?”

 Phật nói: “Ưu-bà-di ấy đã làm công đức từ thời Phật Đề-hòa-kiệt-la (Phật Nhiên Đăng, vị Phật thời quá khứ xa xưa), lúc ấy mới phát ý cầu thành Phật. Vào thời Phật Đề-hòa-kiệt-la, bà cũng đem hoa vàng rải lên Phật, phát nguyện rằng: ‘Đem công đức này hồi hướng để thành A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ.’”

 Phật nói: “Như khi ta đem năm bông hoa rải lên Phật Đề-hòa-kiệt-la, liền được niềm vui của pháp vô sở tòng sinh (sự chứng biết rằng mọi pháp vốn không từ đâu sinh ra, cũng không diệt) và đứng vững trong đó; Phật thọ ký cho ta rằng: ‘Sau vô số kiếp nữa, ông sẽ thành Phật Thích-ca Văn.’ Ưu-bà-di này lúc ấy thấy ta được Phật thọ ký, trong lòng cũng nghĩ: ‘Ta cũng sẽ được thọ ký để thành A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ, như vị Bồ-tát này được thọ ký.’”

 Phật bảo A-nan: “Ưu-bà-di Đát-kiệt này, tại chỗ Phật Đề-hòa-kiệt-la, lần đầu tiên phát khởi gốc A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ, a-duy-tam-Phật.”

 A-nan bạch Phật: “Điều ưu-bà-di Đát-kiệt cầu đã vượt qua được rồi chăng?”

 Phật nói: “Đã vượt qua được rồi.”

 Kinh Đạo Hành Bát-nhã, quyển thứ sáu.

 Kinh Đạo Hành Bát-nhã, quyển thứ bảy.

 Tam tạng (vị thầy tinh thông ba kho kinh điển Phật giáo: kinh, luật, luận) Chi Lâu Ca Sấm, người nước Nguyệt Chi (một nước ở Trung Á), dịch vào đời Hậu Hán.

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video