Kinh Ma-ha Bát-nhã Ba-la-mật Đạo Hành (Ma-ha: lớn lao; Bát-nhã ba-la-mật: trí tuệ toàn hảo đưa người sang bờ bên kia, tức trí tuệ thấy rõ mọi sự vật vốn không có tự thể cố định, nhờ đó vượt khỏi khổ đau sinh tử; Đạo Hành: con đường thực hành). Phẩm thứ tám: Phẩm Gìn Giữ.
Thích-đề-hoàn-nhân (vua cõi trời, tức Trời Đế Thích, chúa tể cõi trời Đao-lợi) nghĩ thế này: "Những người được nghe Bát-nhã ba-la-mật đều là những người đã có mặt từ thời các đức Phật quá khứ. Huống gì người học, gìn giữ, đọc tụng; mà đã học, gìn giữ, đọc tụng lại còn làm đúng theo lời dạy. Người ấy đời trước đã cúng dường nhiều đức Phật, nay lại được nghe Bát-nhã ba-la-mật sâu xa, học, gìn giữ, đọc tụng và làm đúng theo lời dạy. Người ấy từ thời các đức Phật quá khứ đã từng hỏi han về việc này. Người thiện nam, thiện nữ (người nam, người nữ có lòng lành, tin theo Phật pháp) ấy là đã từng gặp các đức Tam-da-tam-phật (bậc giác ngộ hoàn toàn và chân chính, tức là Phật) trong quá khứ, cho nên khi nghe Bát-nhã ba-la-mật sâu xa thì không ngờ vực, không hoảng sợ, không cho là khó, không e ngại."
Xá-lợi-phất (một đại đệ tử của Phật, nổi tiếng trí tuệ bậc nhất) thưa với Phật: "Bồ-tát Ma-ha-tát (bậc đại Bồ-tát, người phát nguyện cầu thành Phật để cứu độ hết thảy chúng sinh) nào tin nhận Bát-nhã ba-la-mật sâu xa thì nên xem người ấy như bậc A-duy-việt-trí (bậc không còn thối lui, chắc chắn không quay lại trên con đường thành Phật). Vì sao vậy? Thưa Thiên Trung Thiên (Trời trong các cõi trời, danh hiệu tôn xưng Phật là bậc cao quý hơn cả chư thiên)! Bát-nhã ba-la-mật rất sâu xa; người ấy vốn nhờ tinh tấn mà tin Bát-nhã ba-la-mật. Nếu có ai coi nhẹ Bát-nhã ba-la-mật thì người ấy đời trước cũng đã từng coi nhẹ Bát-nhã ba-la-mật rồi. Vì sao vậy? Bởi không tin ưa Bát-nhã ba-la-mật sâu xa là do trước kia không hỏi han Phật và các đệ tử của Phật mà ra. Vì thế nên biết như vậy."
Thích-đề-hoàn-nhân nói với tôn giả Xá-lợi-phất: "Bát-nhã ba-la-mật rất sâu xa, khó theo kịp. Khi có người giảng Bát-nhã ba-la-mật sâu xa mà ai không tin, thì người ấy là chưa đi trên con đường Bồ-tát, trái lại còn bắt bẻ gây khó. Ai quy về nương tựa Bát-nhã ba-la-mật thì tức là đã quy về nương tựa trí tuệ Tát-vân-nhã (trí tuệ biết hết thảy mọi điều, tức trí tuệ toàn giác của Phật)."
Xá-lợi-phất nói với Thích-đề-hoàn-nhân: "Đúng vậy, đúng vậy, Câu-dực (tên gọi khác của Thích-đề-hoàn-nhân, theo dòng họ của ông)! Quy về trí tuệ Tát-vân-nhã thì tức là quy về Bát-nhã ba-la-mật. Vì sao vậy? Vì từ trong đó mà sinh ra Đát-tát-a-kiệt (Như Lai, bậc đã đến từ chân như, danh hiệu của Phật), A-la-ha (bậc xứng đáng được cúng dường, danh hiệu của Phật), Tam-da-tam-phật, và Tát-vân-nhã. Trí tuệ Tát-vân-nhã là do Bát-nhã ba-la-mật soi sáng; người an trú trong Bát-nhã ba-la-mật thì không có trí tuệ nào mà không hiểu."
Thích-đề-hoàn-nhân thưa với Phật: "Bồ-tát Ma-ha-tát hướng tới Tát-vân-nhã thì thực hành Bát-nhã ba-la-mật như thế nào? An trú trong Bát-nhã ba-la-mật như thế nào? Hiểu trí tuệ trong Bát-nhã ba-la-mật như thế nào?"
Phật nói: "Lành thay, lành thay, Câu-dực! Ông đã hỏi được như vậy. Nay khiến ông nêu câu hỏi ấy đều là do oai thần của Phật. Nếu Bồ-tát Ma-ha-tát thực hành Bát-nhã ba-la-mật thì không trụ (bám giữ, dừng đọng lại) nơi sắc (hình sắc, phần vật chất như thân thể và cảnh vật); không trụ nơi sắc như thế tức là thực hành. Không trụ nơi thống dương (cảm thọ: cảm giác khổ, vui, hoặc không khổ không vui), tư tưởng (sự nhận biết, hình dung, đặt tên cho sự vật), sinh tử (các hoạt động tạo tác của tâm, như ý muốn, toan tính, thúc đẩy hành động; tức "hành") và thức (sự hay biết, phân biệt của tâm); không trụ nơi thức như thế tức là thực hành. Không coi sắc là chỗ rốt ráo; vì sắc không phải là chỗ rốt ráo, cho nên không trụ nơi sắc. Thống dương, tư tưởng, sinh tử, thức không phải là chỗ rốt ráo; vì thức không phải là chỗ rốt ráo, cho nên không trụ nơi thức."
Xá-lợi-phất thưa với Phật: "Bát-nhã ba-la-mật rất sâu xa, thưa Thiên Trung Thiên! Bát-nhã ba-la-mật khó mà thấy được bờ mép, giới hạn, thưa Thiên Trung Thiên!"
Phật bảo Xá-lợi-phất: "Sắc cũng rất sâu xa, không trụ. Như sắc rất sâu xa không trụ; hễ hiểu sắc rất sâu xa không trụ như thế thì tức là hiểu thống dương, tư tưởng, sinh tử, thức cũng rất sâu xa không trụ. Như thức rất sâu xa không trụ; hễ hiểu thức rất sâu xa không trụ như thế thì tức là hiểu sắc cũng rất sâu xa, không theo (không chạy theo, không bám theo) (?). Như vậy sắc rất sâu xa không theo, như vậy sắc rất sâu xa không trụ; như sắc rất sâu xa không trụ, đó là sắc rất sâu xa không theo. Thống dương, tư tưởng, sinh tử, thức rất sâu xa không theo; như vậy thức rất sâu xa không theo, như vậy thức rất sâu xa không trụ; thức rất sâu xa không trụ ấy, đó là thức rất sâu xa không theo."
Xá-lợi-phất thưa với Phật: "Bát-nhã ba-la-mật rất sâu xa, thưa Thiên Trung Thiên! Nên giảng trước các vị Bồ-tát A-duy-việt-trí; họ nghe pháp trí tuệ này thì không ngờ vực, cũng không mê muội."
Thích-đề-hoàn-nhân hỏi Xá-lợi-phất: "Nếu giảng trước các Bồ-tát Ma-ha-tát chưa được thụ quyết (được Phật báo trước rằng về sau chắc chắn sẽ thành Phật), thì có gì khác?"
Xá-lợi-phất nói: "Vị Bồ-tát ấy cầu đạo Phật đã từ rất lâu xa, coi như đã được thụ quyết. Nếu chưa được thụ quyết mà nghe được pháp này thì ngay trong đó sẽ được thụ quyết, cũng chẳng còn bao lâu; hoặc gặp một đức Phật, hoặc gặp hai đức Phật, liền được thụ quyết sẽ đạt A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ (sự giác ngộ cao tột, chân chính, trọn vẹn của Phật). Còn Bồ-tát Ma-ha-tát chưa được thụ quyết (?) thì nghe pháp này liền sợ hãi, bỏ đi."
Phật bảo Xá-lợi-phất: "Đúng vậy, đúng vậy! Bồ-tát Ma-ha-tát cầu đạo Phật đã từ rất lâu xa, dù đã được thụ quyết hay chưa được thụ quyết, đều được nghe Bát-nhã ba-la-mật sâu xa."
Xá-lợi-phất thưa với Phật: "Con cũng vui mừng được nghe (?) lời này, thưa Thiên Trung Thiên! Con muốn làm cho mọi người được an ổn."
Phật bảo Xá-lợi-phất: "Nếu ông muốn thì hãy nói ra trước mặt ta."
Xá-lợi-phất nói: "Ví như có vị Bồ-tát Ma-ha-tát, thưa Thiên Trung Thiên, thấy mình trong mộng ngồi trên tòa Phật, thì biết rằng nay mình đã gần đạt A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ, sắp thành A-duy-tam-phật (thành Phật, giác ngộ trọn vẹn). Cũng vậy, thưa Thiên Trung Thiên! Bồ-tát Ma-ha-tát nào được nghe Bát-nhã ba-la-mật sâu xa, thì vị Bồ-tát ấy đã học từ rất lâu xa, nay chẳng còn bao lâu nữa sẽ được thụ quyết, công đức sắp được trọn đầy. Bồ-tát Ma-ha-tát nên biết như thế này: ai được Bát-nhã ba-la-mật sâu xa thì công đức của người ấy sắp được trọn đầy."
Phật nói: "Lành thay, lành thay, Xá-lợi-phất! Ông vui lòng nói ra được như vậy, đều là do oai thần của Phật."
Xá-lợi-phất thưa với Phật: "Ví như có người đàn ông đi xa muôn dặm, thưa Thiên Trung Thiên, hoặc mấy muôn dặm, đến giữa một vùng đầm lầy hoang vắng rộng lớn. Người ấy từ xa trông thấy người chăn bò, hoặc người chăn dê, hoặc thấy mốc ranh giới, hoặc thấy nhà cửa, hoặc thấy lùm cây, liền nghĩ: 'Như đã thấy quận, như đã thấy huyện, như đã thấy làng xóm.' Nếu đã thấy, đã nghe như vậy, liền nghĩ như thế, rồi cứ dần dần tiến lên, sắp tới gần nơi ấy, không còn sợ trộm cướp nữa.
Bồ-tát Ma-ha-tát được Bát-nhã ba-la-mật sâu xa cũng như vậy, thưa Thiên Trung Thiên! Chẳng còn bao lâu nữa sẽ được thụ quyết, cũng không sợ sẽ rơi vào địa vị A-la-hán (bậc đã dứt hết phiền não, tự mình thoát khỏi sinh tử, quả vị cao nhất của hàng tu riêng cho mình) hay Bích-chi-phật (bậc tự mình giác ngộ nhờ quán xét lẽ nhân duyên, không có thầy dạy, cũng không đi giáo hóa người khác). Vì sao vậy? Vì trước đó đã có dấu hiệu là được nghe, được thấy, được Bát-nhã ba-la-mật sâu xa.
Ví như người đàn ông muốn thấy biển lớn, thưa Thiên Trung Thiên, bèn đi về phía biển lớn. Nếu còn thấy cây cối, còn nghĩ đến cây; còn thấy núi, còn nghĩ đến núi, thì nên biết biển lớn còn xa. Dần dần tiến lên, không thấy cây nữa cũng không còn nghĩ đến cây, không thấy núi nữa cũng không còn nghĩ đến núi, trong lòng cũng nghĩ biết rằng biển lớn sắp tới, chẳng còn lâu nữa. Dọc đường không còn cây cũng không nghĩ đến cây, không còn núi cũng không nghĩ đến núi; người đàn ông ấy tuy chưa thấy biển lớn nhưng chắc chắn sắp đến nơi. Bồ-tát Ma-ha-tát nên biết như thế. Thưa Thiên Trung Thiên! Nếu được nghe, được Bát-nhã ba-la-mật sâu xa, thì dù chưa được gặp Phật mà nhận thụ quyết, cũng là chẳng còn bao lâu nữa sẽ thành Phật.
Người được nghe, được Bát-nhã ba-la-mật sâu xa, ví như cây vào mùa xuân, thưa Thiên Trung Thiên, lá đang dần dần sắp mọc, như vậy chẳng bao lâu nữa sẽ có hoa, có quả. Vì sao vậy? Vì đó là điềm báo trước nơi gốc cây, ai thấy cũng nghĩ và biết rằng chẳng bao lâu nữa sẽ có lá, có hoa, có quả. Người ở cõi Diêm-phù-lợi (cõi đất loài người chúng ta đang sống) ai cũng vui mừng, vì từng thấy cây như thế, nên nghĩ biết rằng chẳng bao lâu lá, hoa, quả sẽ chín đủ. Cũng vậy, thưa Thiên Trung Thiên! Bồ-tát Ma-ha-tát nào được thấy Bát-nhã ba-la-mật sâu xa thì công đức sắp được trọn đầy, nay trong Bát-nhã ba-la-mật tự mình đạt đến thành tựu. Vị Bồ-tát Ma-ha-tát ấy nên biết rằng: đó là do đời quá khứ đã học Bát-nhã ba-la-mật, công đức sắp được trọn đầy mà nên. Vì thế lại được nghe Bát-nhã ba-la-mật sâu xa. Các vị trời trên cõi trời không ai không vui mừng thay; họ nhớ thấy lúc các Bồ-tát Ma-ha-tát đời quá khứ được thụ quyết, nên biết vị Bồ-tát Ma-ha-tát này nay lại sắp được thụ quyết, chẳng bao lâu sẽ đạt A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ.
Ví như người đàn bà có thai, thưa Thiên Trung Thiên, bụng dần dần lớn, thân thể nặng nề, không như trước nữa, làm việc gì cũng bất tiện, ăn uống thì ít, đi đứng không nổi, dần dần có đau, nói năng chậm chạp yếu ớt, nằm ngồi không yên, cơn đau sắp chuyển dạ, thì nên biết người đàn bà ấy chẳng bao lâu nữa sẽ sinh. Bồ-tát Ma-ha-tát cũng như vậy, thưa Thiên Trung Thiên! Công đức sắp được trọn đầy, nếu được nghe, được thấy Bát-nhã ba-la-mật sâu xa, nhớ nghĩ và thực hành theo, thì nên biết vị Bồ-tát Ma-ha-tát ấy chẳng bao lâu nữa sẽ được thụ quyết, đạt A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ."
Phật nói: "Lành thay, lành thay, Xá-lợi-phất! Những gì ông nói đều là do oai thần của Phật."
Tu-bồ-đề (một đại đệ tử của Phật, nổi tiếng hiểu sâu lẽ "không") thưa với Phật: "Thật khó ai bì kịp, thưa Thiên Trung Thiên! Đức Đát-tát-a-kiệt, A-la-ha, Tam-da-tam-phật đều đã biết trước rõ ràng mà ghi nhận, phó thác cho các Bồ-tát Ma-ha-tát."
Phật bảo Tu-bồ-đề: "Bồ-tát Ma-ha-tát ngày đêm nghĩ đến thế gian, mong cho tất cả đều được an ổn, thương xót trên trời dưới đất; vì thế tự mình đạt đến A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ, khi thành Phật thì thuyết pháp cho tất cả."
Tu-bồ-đề thưa với Phật: "Thưa Thiên Trung Thiên! Bồ-tát Ma-ha-tát như vậy thực hành Bát-nhã ba-la-mật thì nên thực hành thế nào để được thành tựu?"
Phật bảo Tu-bồ-đề: "Bồ-tát Ma-ha-tát thực hành Bát-nhã ba-la-mật thì không xem xét lỗi lầm của sắc, đó là thực hành Bát-nhã ba-la-mật; không xem xét lỗi lầm của thống dương, tư tưởng, sinh tử, thức, đó là thực hành Bát-nhã ba-la-mật. Không xem sắc là không có lỗi, đó là thực hành Bát-nhã ba-la-mật; không xem thống dương, tư tưởng, sinh tử, thức là không có lỗi, đó là thực hành Bát-nhã ba-la-mật. Không thấy đây là pháp, đó là thực hành Bát-nhã ba-la-mật; cũng không thấy đây là phi pháp, đó là thực hành Bát-nhã ba-la-mật."
Tu-bồ-đề thưa với Phật: "Thưa Thiên Trung Thiên! Điều Ngài nói thật không thể đo lường."
Phật bảo Tu-bồ-đề: "Sắc cũng không thể đo lường; thống dương, tư tưởng, sinh tử, thức cũng không thể đo lường. Không biết (không nắm bắt) sắc, đó là thực hành Bát-nhã ba-la-mật; không biết (không nắm bắt) thống dương, tư tưởng, sinh tử, thức, đó là thực hành Bát-nhã ba-la-mật."
Tu-bồ-đề thưa với Phật: "Ai sẽ tin được điều này, thưa Thiên Trung Thiên, rằng đó là chỗ thực hành của Bồ-tát Ma-ha-tát?"
Phật bảo Tu-bồ-đề: "Lấy gì gọi là thực hành? Dẫu cho Bồ-tát Ma-ha-tát có thực hành, thì cũng chỉ là cái tên gọi mà thôi. Bồ-tát Ma-ha-tát thực hành Bát-nhã ba-la-mật thì đối với Lực (mười sức mạnh trí tuệ đặc biệt của Phật) không có chỗ gần gũi bám víu; đối với Bốn điều không sợ hãi (bốn sự tự tin vững chắc của Phật khi thuyết pháp: tự biết mình đã giác ngộ hoàn toàn, đã dứt sạch phiền não, đã chỉ rõ những gì ngăn trở đạo, đã chỉ rõ con đường thoát khổ) cũng không có chỗ gần gũi bám víu; đối với các pháp của Phật cũng không có chỗ gần gũi bám víu; đối với Tát-vân-nhã cũng không có chỗ gần gũi bám víu. Vì sao vậy? Vì Lực không thể đo lường, Bốn điều không sợ hãi cũng không thể đo lường, các pháp của Phật cũng không thể đo lường, Tát-vân-nhã cũng không thể đo lường, sắc cũng không thể đo lường, thống dương, tư tưởng, sinh tử, thức cũng không thể đo lường, các pháp cũng không thể đo lường, tâm cũng không thể đo lường. Dẫu cho Bồ-tát Ma-ha-tát thực hành như thế, thì cũng là không có gì để thực hành; đó là thực hành Bát-nhã ba-la-mật. Dẫu cho có thực hành như thế thì cũng chỉ là cái tên gọi mà thôi."
Tu-bồ-đề thưa với Phật: "Bát-nhã ba-la-mật là vua trong các thứ châu báu sâu quý, thưa Thiên Trung Thiên! Bát-nhã ba-la-mật là vua trong các vị đại tướng, thưa Thiên Trung Thiên! Bát-nhã ba-la-mật giao đấu với hư không, không ai thắng nổi, thưa Thiên Trung Thiên! Ở trong đó không được để gián đoạn (?)."
Phật nói: "Đúng vậy, đúng vậy, Tu-bồ-đề! Ai muốn chép kinh này cho nhanh thì cũng phải đến một năm mới xong. Vì sao vậy? Vì người thiện nam ấy ở giữa kho châu báu, nên có nhiều nhân duyên nổi lên khiến việc bị gián đoạn giữa chừng."
Tu-bồ-đề nói: "Đối với Bát-nhã ba-la-mật, ma ác (Ma: kẻ thù của người tu đạo, tức thiên ma và những thế lực luôn tìm cách ngăn cản, phá hoại việc tu hành; ma ác là cách gọi khinh ghét) thường muốn làm cho gián đoạn."
Phật bảo Tu-bồ-đề: "Dẫu cho ma ác muốn làm gián đoạn kinh này thì rốt cuộc cũng không thể thắng được Bồ-tát Ma-ha-tát."
Xá-lợi-phất hỏi Phật: "Nhờ ơn oai thần của ai mà ma ác không thể làm gián đoạn giữa chừng?" Phật bảo Xá-lợi-phất: "Đều là nhờ oai thần của Phật, và lại nhờ ơn oai thần của các đức Phật hiện đang ở trong vô số cõi A-tăng-kỳ (số lượng nhiều không thể đếm xuể) khắp mười phương. Các đức Phật đều cùng nghĩ đến, đều cùng trao truyền, đều cùng che chở; Bồ-tát Ma-ha-tát đã được Phật che chở và trao truyền. Này Xá-lợi-phất! Ma ác không thể làm gián đoạn giữa chừng. Vì sao vậy? Vì các đức Phật hiện đang ở vô số cõi A-tăng-kỳ khắp mười phương đều cùng che chở Bát-nhã ba-la-mật. Nếu có ai nhớ nghĩ, giảng nói, đọc tụng, nếu có ai học, thọ nhận, sao chép, thì đều là do oai thần của các đức Phật mà nên."
Xá-lợi-phất thưa với Phật: "Bồ-tát Ma-ha-tát nào nhớ nghĩ, đọc tụng, hoặc gìn giữ, học tập, sao chép, thì đều được oai thần của các đức Phật che chở."
Phật bảo Xá-lợi-phất: "Đều là nhờ ơn oai thần của các đức Phật. Bồ-tát Ma-ha-tát học Bát-nhã ba-la-mật, nên biết rằng mình được Phật che chở."
Xá-lợi-phất nói: "Nếu có người học, gìn giữ, đọc tụng Bát-nhã ba-la-mật thì Phật đều dùng mắt nhìn thấy họ."
Phật bảo Xá-lợi-phất: "Đát-tát-a-kiệt dùng Phật nhãn (con mắt của Phật, thấy suốt hết thảy) nhìn những người học, gìn giữ, đọc tụng Bát-nhã ba-la-mật; cho đến về sau, những ai sao chép và gìn giữ quyển kinh, nên biết những người ấy đều đã được mắt Đát-tát-a-kiệt nhìn thấy."
Phật bảo Xá-lợi-phất: "Bồ-tát là người có đức lớn tột bậc, ai học, thọ nhận, gìn giữ kinh này thì vị Bồ-tát Ma-ha-tát ấy nay đã gần đến tòa Phật, sắp đạt A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ. Cho đến về sau, ai sao chép và gìn giữ kinh này thì những người ấy rất tôn quý, được công đức lớn. Như vậy, Xá-lợi-phất! Sau khi Đát-tát-a-kiệt đi rồi (nhập diệt), Bát-nhã ba-la-mật này sẽ ở miền Nam Thiên Trúc (Ấn Độ). Có người học xong, từ miền Nam Thiên Trúc sẽ chuyển sang miền Tây Thiên Trúc. Có người học xong, sẽ từ miền Tây Thiên Trúc chuyển đến miền Bắc Thiên Trúc. Ai muốn học thì sẽ được học." Phật bảo Xá-lợi-phất: "Về sau, khi kinh pháp sắp đoạn tuyệt, ta đều biết những ai gìn giữ Bát-nhã ba-la-mật, cho đến những ai về sau còn sao chép kinh, Phật đều thấy trước những người ấy, khen ngợi và nói về họ."
Xá-lợi-phất hỏi Phật: "Vào đời sau cùng, Bát-nhã ba-la-mật này sẽ đến miền Bắc Thiên Trúc chăng?"
Phật nói: "Sẽ đến miền Bắc Thiên Trúc. Những ai ở nơi ấy sẽ được nghe Bát-nhã ba-la-mật và lại đi hỏi han về nó; nên biết vị Bồ-tát Ma-ha-tát ấy đã thực hành theo Diễn (cỗ xe, tức con đường tu; ở đây chỉ Đại thừa — con đường cứu độ hết thảy chúng sinh để cùng thành Phật) từ rất lâu xa, vì thế nên nay lại được thọ nhận Bát-nhã ba-la-mật."
Xá-lợi-phất nói: "Ở miền Bắc Thiên Trúc sẽ có bao nhiêu Bồ-tát Ma-ha-tát học Bát-nhã ba-la-mật?"
Phật bảo Xá-lợi-phất: "Ở miền Bắc Thiên Trúc cũng có rất nhiều Bồ-tát Ma-ha-tát, nhưng ít người học Bát-nhã ba-la-mật. Nếu có người giảng nói mà người nghe không hoảng sợ, không cho là khó, không e ngại, thì người ấy đời trước đã từng được nghe Đát-tát-a-kiệt, A-la-ha, Tam-da-tam-phật; vì thế mà vị Bồ-tát có đức lớn tột bậc ấy giữ giới thanh tịnh đầy đủ, muốn làm chỗ nương tựa cho hết thảy mọi người, độ thoát được rất nhiều người. Những người cầu đạo Phật ấy, ta biết rằng những người thiện nam, thiện nữ ấy nay đã gần Tát-vân-nhã. Ai học như thế thì ở bất cứ nơi nào sinh ra cũng thường học pháp này, liền thực hành A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ. Những người thiện nam, thiện nữ ấy rất tôn quý, ma rốt cuộc không làm gì được, không thể lay chuyển họ khiến quay lại bỏ A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ. Những người thiện nam, thiện nữ ấy nghe được Ba-la-mật này, đã được tôn quý tột bậc, khuyến khích người ưa thích công đức Ma-ha-diễn (Đại thừa, cỗ xe lớn đưa hết thảy chúng sinh đến thành Phật), lại gần A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ. Những người thiện nam, thiện nữ ấy tuy không thấy ta, nhưng đời sau được Bát-nhã ba-la-mật sâu xa thì cũng như đã thấy Phật tận mặt, ta nói lời này không sai khác. Đó là điều mà hạnh Bồ-tát phải thực hành. Nếu có vài trăm người, vài nghìn người cầu A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ, thì nên cùng nhau dạy bảo họ, cùng nhau khuyến khích cho họ ưa thích, nên thuyết pháp cho họ, khiến tất cả đều vui mừng học đạo Phật."
Phật bảo Xá-lợi-phất: "Ta khuyến khích và giúp đỡ những người thiện nam, thiện nữ có đức lớn tột bậc học đạo Bồ-tát ấy. Người nào dạy bảo như thế thì từ tâm này đến tâm kia lần lượt soi sáng cho nhau. Những người thiện nam, thiện nữ ấy lại có người thay ta khuyến khích giúp đỡ; những người muốn thực hành đạo Bồ-tát ấy, vài trăm người, vài nghìn người cầu A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ, thì nên cùng nhau dạy bảo, cùng nhau khuyến khích cho họ ưa thích, khiến họ vui mừng học đạo Phật. Những người thiện nam, thiện nữ ấy trong lòng hớn hở vui mừng, nguyện sinh sang cõi Phật ở phương khác; khi đã sinh sang phương khác thì được tận mặt thấy Phật thuyết pháp, lại được nghe Ba-la-mật, đều biết rõ ràng, rồi ở cõi ấy lại dạy cho vài trăm, vài nghìn người đều thực hành đạo Phật."
Xá-lợi-phất thưa với Phật: "Thật khó ai bì kịp, thưa Thiên Trung Thiên! Ngài đối với các pháp quá khứ, vị lai, hiện tại không gì không thấu suốt, biết hết hạnh của các Bồ-tát Ma-ha-tát đời sau, khiến họ không lười biếng, tinh tấn học để đi vào Sáu ba-la-mật (sáu pháp tu đưa sang bờ giải thoát: bố thí, giữ giới, nhẫn nhục, tinh tấn, thiền định, trí tuệ)."
Phật nói: "Những người thiện nam, thiện nữ nào thực hành pháp này thì điều gì cầu cũng chắc chắn được, điều gì không cầu rồi cũng tự nhiên được. Đó là do bản nguyện (lời nguyện ban đầu) của những người thiện nam, thiện nữ ấy mà nên; họ không rời pháp này, nên dù không cầu tìm gì, cũng tự được Sáu ba-la-mật."
Xá-lợi-phất hỏi Phật: "Từ trong Ba-la-mật này có thể làm ra các quyển kinh chăng?"
Phật bảo Xá-lợi-phất: "Những người thiện nam, thiện nữ đi sâu vào Bát-nhã ba-la-mật thì ở trong đó tự hiểu ra từng pháp sâu xa một để làm thành các quyển kinh. Vì sao vậy? Này Xá-lợi-phất! Người nào dạy theo đúng A-nậu-đa-la tam-da-tam-bồ thì có thể dạy cho hết thảy mọi người, khuyến khích giúp đỡ, thuyết pháp cho họ, khiến tất cả đều vui mừng học đạo Phật. Những người thiện nam, thiện nữ ấy tự mình cũng học pháp này, vì thế ở nơi sinh ra đều lần lượt được Sáu ba-la-mật."
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video