Thiên 11 — Phẩm 11: Bồ Tát Bảo Quang

 Phẩm thứ mười một: Bồ-tát Bảo Quang

 Phật bảo Trì Nhân (vị Bồ-tát thưa hỏi trong kinh này): Thuở quá khứ, cách đây vô số kiếp (kiếp: khoảng thời gian cực kỳ dài), không thể tính đếm, xa xăm vô hạn, bấy giờ ở đời có Phật hiệu là Tử Kim Sơn Vương Như Lai, Chí Chân, Đẳng Chính Giác, Minh Hạnh Thành, Thiện Thệ, Thế Gian Giải, Vô Thượng Sĩ, Đạo Pháp Ngự, Thiên Nhân Sư, Phật Thế Tôn (mười danh hiệu tôn xưng của một vị Phật: bậc từ chân như mà đến, bậc chân thật tột cùng, bậc giác ngộ chân chính bình đẳng, bậc đầy đủ trí sáng và đức hạnh, bậc khéo đi đến giải thoát, bậc hiểu rõ thế gian, bậc cao nhất không ai hơn, bậc điều phục người theo đạo pháp, thầy của trời và người, bậc giác ngộ được đời tôn kính).

 Đức Tử Kim Sơn Vương Như Lai ấy sống năm kiếp; chúng Thanh văn (đệ tử nghe lời Phật dạy mà tu, cầu tự giải thoát) nhiều không thể đếm, hội chúng Bồ-tát (người tu hạnh giác ngộ, phát nguyện cứu độ chúng sinh) cũng không thể hạn lượng, không ai có thể kể ra cho biết nhiều ít. Cõi nước ấy thịnh vượng, gió mưa đúng thời, năm thứ lúa được mùa, nhân dân yên ổn, kẻ mạnh không lấn kẻ yếu, ai nấy được chỗ của mình, tâm và việc làm bình đẳng; ăn uống tiêu hóa, không sinh bệnh; dâm dục, giận dữ, ngu si đều mỏng nhẹ, khéo tự tu thân; ở nhà theo nghĩa lý lời dạy, thuận luật lệ, trong sạch.

 Bấy giờ Như Lai vì các Bồ-tát và tất cả chúng sinh mà gỡ các lưới nghi, khiến không còn ôm mối hờn; tuyên bày kho tàng đạo pháp của Bồ-tát. Khi ấy có Bồ-tát tên là Bảo Quang, nghe Phật nói các việc của Bồ-tát này: hiểu các ấm (năm nhóm hợp thành con người), các nhập (chỗ giác quan gặp đối tượng), mười tám chủng (mười tám giới: sáu giác quan, sáu đối tượng, sáu thức), mười hai duyên khởi (mười hai khâu nối tiếp nhau dẫn đến sinh tử), các căn (năm sức mạnh gốc rễ của điều lành), ý chỉ (niệm xứ: chỗ đặt tâm quán xét), việc tu tám chính đạo (tám con đường chân chính dẫn đến giải thoát), thế tục và độ thế (vượt khỏi thế gian), hữu vi (cái do nhân duyên tạo tác, có sinh diệt) và vô vi (cái không do tạo tác, không sinh diệt), liền vâng nhận.

 Tinh tấn như vậy mười hai ức năm, chưa từng khởi tâm dâm dục, giận dữ, ngu si; không tham lợi dưỡng: đồ ăn uống, y phục, giường chiếu, đồ nằm, thuốc men chữa bệnh; chỉ một lòng tinh tu, đi vào sự hiểu rõ và suy nghĩ như thế; thường tu tinh tấn trọn đời; tu phạm hạnh (hạnh trong sạch, dứt dục) trong sạch ở chỗ Phật. Sau khi mạng chung, lại sinh về cõi cũ, ở trong cõi người; vừa sinh ra rơi xuống đất, lại xuất gia, lại thọ học pháp này; hiểu rõ và vâng làm pháp như thế. Lại ở nơi ấy sáu mươi ức năm tu phạm hạnh trong sạch, tâm không bỏ xa; mộ cầu pháp như thế không bỏ.

 Lại mạng chung, sinh về cõi Phật; Tử Kim Sơn Vương Như Lai vẫn còn, lại ở chỗ Ngài tu phạm hạnh trong sạch. Trong mỗi kiếp, năm lần sinh rồi mất, hết rồi lại bắt đầu. Đức Tử Kim Sơn Vương Như Lai Chí Chân sắp diệt độ (nhập Niết-bàn, rời bỏ thân xác) khi đã hết năm kiếp. (Bảo Quang) nhân khuôn mẫu ấy mà nghe rộng vô lượng, hiểu rõ các pháp; những gì nghe nhận trong năm kiếp, quán xong lại theo Phật hỏi han, giảng giải cho hiểu; đạt được sức của ý, quán sát kính đội Như Lai, liền vì chúng sinh từng điều diễn giảng, khai mở vô lượng người, khiến đều phát tâm cầu đạo Vô thượng chính chân (sự giác ngộ cao nhất, chân chính).

 Sau khi Phật diệt độ, chính pháp (thời kỳ giáo pháp còn nguyên vẹn) còn ở đời một kiếp; (Bảo Quang) lại năm trăm lần qua lại xoay vần sinh trong cõi người, thường xuất gia học đạo, vâng theo khuôn mẫu ấy, hiểu rõ kinh điển chân chính, giáo hóa vô số chúng sinh không thể nghĩ bàn, khiến đều vào hạnh tột cùng. Bồ-tát Bảo Quang thấy muôn ức Phật; sau cùng có Phật tên là Vô Lượng Quang Như Lai Chí Chân Đẳng Chính Giác thụ ký (lời Phật báo trước người ấy chắc chắn sẽ thành Phật) cho ông: qua vô số kiếp nữa, ông sẽ thành đạo Vô thượng chính chân.

 Qua vô số kiếp, ông sẽ lại được gặp ức trăm nghìn cai triệu tải (những con số cực lớn) chư Phật, rồi đạt chính giác, hiệu là Quyết Nhất Thiết Nghị Như Lai Chí Chân Đẳng Chính Giác; chúng Thanh văn không thể tính đếm, khó có thể hạn lượng; chúng Bồ-tát vô số người; ở cõi nước ấy người sống lâu hai kiếp, lúa gạo rẻ, nhân dân yên ổn. Cho nên, Trì Nhân, Bồ-tát đại sĩ (bậc Bồ-tát lớn) muốn đạt được kinh điển chân chính, hiểu rõ khuôn mẫu như thế này, thì nên tinh tấn học, thọ trì, đọc tụng điều cốt yếu của kinh điển này.

 Phật lại bảo Trì Nhân: Nếu có Bồ-tát học kinh điển này, đạt quyền phương tiện (phương pháp khéo léo, linh hoạt để giáo hóa chúng sinh), thì thường tu bốn pháp. Thế nào là bốn? Một là bỏ nhà, bỏ sản nghiệp, làm sa-môn (người xuất gia tu hành); hai là bỏ chốn ồn náo, quen ở nơi vắng vẻ; ba là trụ nơi giới thanh tịnh, việc làm không trái, không thiếu; bốn là lìa bỏ lười biếng, chuyên tâm suy nghĩ không bỏ. Đó là bốn.

 Làm theo bốn điều này, siêng cầu nghe rộng, thường lập nhẫn nhục, thì mau đạt được bốn pháp. Thế nào là bốn? Một là tuy sinh trong thiên hạ mà thường ở trung quốc (vùng trung tâm có Phật pháp hưng thịnh); hai là được gặp đời có Phật, không ở biên địa (vùng xa xôi không có Phật pháp); ba là thường vâng theo chính pháp, trọn không trái nghịch; bốn là trừ hết tội lỗi che lấp, không còn tai ương lỗi lầm. Đó là bốn.

 Nếu có Bồ-tát học điều cốt yếu của kinh điển như thế thì liền đạt được sức mạnh: bố thí trong sạch, giới cấm không nhơ, nhẫn nhục, tinh tấn, nhất tâm, trí tuệ, thánh minh không tì vết. Do lập pháp này mà đạt quyền phương tiện. Lại nữa, Trì Nhân, Bồ-tát học điều này, lập sự biết đủ và công đức ở nơi vắng vẻ, ôm lòng thương xót không bị che lấp (?) đối với chúng sinh, dùng đại bi (lòng thương lớn, muốn cứu khổ cho tất cả) đi vào giữa chúng sinh, sau đó mới học pháp như thế, hiểu rõ việc cốt yếu.

 Lại Bồ-tát ấy vào cửa tổng trì (khả năng ghi nhớ, nắm giữ hết mọi giáo pháp không quên), học tập siêng tu. Thế nào là được vào cửa tổng trì mà học tập siêng tu? Chí mộ, siêng suy nghĩ, hiểu rõ pháp đo lường (?), dùng phương tiện quan sát, vâng làm hạnh vô hạn. Lại hiểu rõ, quán các cửa định ý (các pháp môn thiền định), các cửa pháp cốt yếu, vào chính hạnh của nhân duyên không thể tính. Đạt được sức mạnh như thế, hiểu tất cả các pháp, phân biệt các pháp, được sức của ý, nhờ đó hiểu rõ, đoạn sinh, già, bệnh, chết; chí mạnh không khiếp, không mất chính pháp, mới thành tựu tâm đạo Vô thượng chính chân, đạt bậc Tối Chính Giác (bậc giác ngộ chân chính tột bậc, tức Phật).

 Phật lại bảo Trì Nhân: Nếu có Bồ-tát thông đạt cửa tổng trì thì hiểu rõ khắp chỗ hướng về của lời lẽ trong tất cả các pháp; dùng một việc mà vào trăm nghìn việc; dùng sức của đạo mà phân biệt các pháp, không gì không thấu đạt. Lại nếu Bồ-tát đạt cửa định ý, vào được âm thanh, thì liền vào được lời lẽ của vô hạn cửa định ý. Vì vào được đây nên hiểu bao nhiêu loại cửa pháp; vào cửa đạo của tất cả các pháp, tuyên bày các pháp, không ai không được cứu giúp.

 Lại Bồ-tát ấy vâng làm trí tuệ, dùng sức tuệ này hiểu rõ các tưởng; siêng hiểu tưởng rồi, dùng sức tuệ này đạt tất cả các pháp, mau thông suốt không ngăn ngại. Lại nếu Bồ-tát hiểu rõ việc của vô lượng cửa định ý, trụ ở địa vị này thì đạt khắp tất cả pháp ở mười phương. Lại nếu Bồ-tát hiểu rõ việc của vô lượng cửa tổng trì, hiểu sức của vô số cửa định ý, dùng cửa định ý thông suốt cội nguồn của vô hạn các pháp; dùng đạo địa (địa vị tu đạo) này vào khắp các pháp, không gì không thông.

 Lại Bồ-tát ấy rất hiểu rõ, quán việc của thế gian, lại rất phân biệt hữu vi và vô vi; vâng làm các pháp mà tâm không dính vào hữu vi và vô vi; thực hành tất cả các pháp như thế thì mau hiểu các pháp, đạt trí tuệ sáng. Lại Bồ-tát thực hành quyền phương tiện, siêng xét tất cả các pháp vốn không có hành; tuy quán như vậy mà không làm việc đời, không dính vào pháp đời, cũng không nương tựa; (thực hành) pháp như thế thì mau hiểu rõ tất cả các pháp, phân biệt các pháp, (đầy đủ) sức của ý, bố thí của cải, phân tích chương câu, đoạn trừ sinh, già, chết, việc của ý đầy đủ.

 Cho nên, Trì Nhân, Bồ-tát đại sĩ ở nơi khuôn pháp này mà độ vô cực (vượt qua đến bờ bên kia, tức đạt giải thoát tột cùng). Thế nào là bốn (?)? Đối với kinh điển này, vâng làm đúng như đạo nghĩa; siêng tu chính pháp; đối với kinh điển này đạt được sự không ngăn ngại; vào khắp trí tuệ của đạo.

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video