Thiên 4 — Phẩm 4 – Niệm Tăng

 Phẩm thứ tư: Niệm Tăng

 Xá-lợi-phất (đệ tử lớn của Phật, nổi tiếng trí tuệ) bạch Phật rằng: "Bạch Thế Tôn (danh hiệu của Phật: bậc được thế gian tôn kính), thế nào là thánh chúng (đoàn thể các bậc thánh tu hành)?"

 "Này Xá-lợi-phất, nếu có người tin hiểu, thông suốt tất cả các pháp (mọi sự vật, hiện tượng) không sinh, không diệt, không khởi, không tướng, thành tựu được nhẫn (tâm an nhận lẽ thật) như vậy, thì còn không nắm được "ta", huống chi là đắc Tu-đà-hoàn, Tư-đà-hàm, A-na-hàm (ba quả vị đầu trong bốn quả vị thánh của người tu theo lời Phật dạy: Tu-đà-hoàn là bắt đầu vào dòng thánh; Tư-đà-hàm là chỉ còn trở lại cõi người một lần; A-na-hàm là không còn trở lại cõi dục), huống chi là đắc A-la-hán (quả vị cao nhất, dứt sạch phiền não, không còn tái sinh), huống nữa là đắc pháp, huống chi là nắm được nam nữ, huống chi là đắc đạo, huống chi là nắm được những việc như thế. Đó gọi là thánh chúng; mà điều ấy cũng không nắm được.

 Lại nữa, này Xá-lợi-phất, ít có chúng sinh tin hiểu được pháp không sinh, không diệt, không tướng. Nếu ai tin hiểu được pháp không sinh, không diệt, không tướng thì tâm không điên đảo, cùng nhau hiểu biết, lấy pháp mà hòa hợp, không còn nhận thân đời sau, biết rằng các thế gian chỉ từ duyên hư dối mà khởi lên; người ấy không còn trụ lại ở thân này nữa. Vì nhân duyên ấy nên gọi là thánh chúng. Người ấy đối với lời nói cũng không nắm được, tức là các danh tướng (tên gọi và hình tướng); chỉ gom góp việc không tướng, không hý luận (lời bàn suông, phân biệt vô ích). Đó gọi là Tăng bảo (Tăng là ngôi báu thứ ba trong ba ngôi báu Phật, Pháp, Tăng), đáng nhận sự cúng dường, vì đạt được nghĩa chân thật không điên đảo. Người ấy dùng phương cách ấy mà niệm Tăng (nhớ nghĩ đến Tăng), mà việc ấy cũng rỗng không. Này Xá-lợi-phất, người dạy như vậy gọi là thiện tri thức (thầy bạn tốt, dẫn người vào đường đúng).

 Này Xá-lợi-phất, dứt tất cả đường lời nói gọi là thánh chúng. Vì sao vậy? Trong thánh pháp, nhờ lời nói mà nói lên nghĩa chân thật, nhưng lời nói ấy cũng không thể nắm được. Vì thế nên biết, dứt mọi lời nói gọi là thánh chúng.

 Này Xá-lợi-phất, hoặc có người nói: 'Nếu ở đây không có lời nói, không có gì nhất định, thì sao gọi là Tăng?' Này Xá-lợi-phất, ở đây ta trả lời như thế này: Chúng tăng nghĩa là chỉ bày sự việc đúng như thật; mà việc ấy, một cách nhất định, cũng không thể nắm được; cùng chung một sự học, một sự nhẫn, một hương vị. Việc ấy cũng là dùng lời thế tục mà nói, không phải đệ nhất nghĩa (chân lý tối thượng, vượt ngoài lời nói). Trong đệ nhất nghĩa không có cái gì nhất định, thật có được gọi là pháp của Tăng, thường còn không hoại (?). Bậc thánh nếu nói rằng có pháp ấy, thì tức là làm ô nhiễm.

 Vì sao vậy? Nếu người phân biệt rằng: đây là nam, đây là nữ, đây là trời, đây là rồng, đây là dạ-xoa (loài quỷ thần nhanh nhẹn, dữ tợn), đây là càn-thát-bà (loài thần âm nhạc của cõi trời), đây là cưu-bàn-trà (loài quỷ hình thù xấu xí), đây là pháp, đây là phi pháp; phân biệt như vậy rồi thì nắm lấy đủ thứ sự việc; vì nắm lấy đủ thứ sự việc nên nói: đây là ngồi, đây là nằm, đây là đi, đây là đứng. Bậc thánh vì đạt được thật tướng (bộ mặt chân thật) của các pháp nên không phân biệt đây là nam, đây là nữ, đây là trời, đây là rồng, cho đến đây là pháp, đây là phi pháp; vì không phân biệt nên không nắm lấy đủ thứ pháp. Người không nắm lấy đủ thứ pháp, có thể nói rằng 'đây là ngồi, đây là nằm, đây là đi, đây là đứng' không?" — "Không, bạch Thế Tôn." — "Này Xá-lợi-phất, nếu người nói rằng đây là nam, đây là nữ, đây là trời, đây là rồng, cho đến đây là pháp, đây là phi pháp, thì lời người ấy nói chẳng phải là hư dối sao?" — "Là hư dối, bạch Thế Tôn." — "Này Xá-lợi-phất, nếu không đi vào sự hư dối ấy thì gọi là thánh chúng; vì không điên đảo nên gọi là thánh chúng.

 Này Xá-lợi-phất, mọi điều chẳng lành, mọi điều có thể biết, mọi điều có thể nắm được — tất cả các pháp chẳng lành như vậy đều lấy danh tướng làm gốc. Trong pháp hiền thánh này, dứt hết các danh tướng, lại không nhớ nghĩ danh tướng, không nắm lấy danh tướng, thì sao có thể nói đây là thánh, đây là chúng? Dứt hết các danh tướng gọi là thánh chúng. Nếu có chỗ pháp nào có thể phá, có thể dứt (?) — thì trong pháp hiền thánh không tên, không tướng, không có lời nói, dứt mọi lời nói, không hợp, không tan. Nếu nói không có Tăng thì là phá thánh chúng; điều ấy cũng không nắm được, tức là danh tướng, vì là ý tưởng hư dối. (Người ta) chấp vào đủ thứ tà kiến (cái thấy sai lầm), do tà kiến ấy mà lại nhận thân đời sau; tham đắm các cái thấy thì năm ấm (năm nhóm hợp thành thân tâm: sắc là thân thể vật chất, thọ là cảm giác, tưởng là nhận biết hình ảnh khái niệm, hành là hoạt động tạo tác của tâm, thức là sự phân biệt nhận biết) liền sinh ra. Này Xá-lợi-phất, năm ấm đều là sự tham đắm hư dối; đó gọi là đường ác, gọi là tà kiến. Chúng hiền thánh không có việc ấy, chỉ biết rằng do duyên hư dối mà khởi lên ba cõi (cõi dục, cõi sắc, cõi vô sắc — toàn bộ nơi chúng sinh luân hồi). Vì biết được việc ấy nên gọi là thánh chúng.

 Này Xá-lợi-phất, phàm mọi cái thấy, trong thánh chúng đều không thể nắm được: tức là cái thấy về "ta", về chúng sinh, về thọ mạng (một cái "ta" sống lâu, mang sinh mạng), về con người, về nam, về nữ, về trời, về địa ngục, về súc sinh, về ngạ quỷ (quỷ đói), về ấm, nhập, giới (năm ấm, mười hai nhập, mười tám giới — các cách chia thân tâm và thế giới); cái thấy về tiếng ốc, về tiếng trống; về tiếng đất, về tiếng nước, lửa, gió; cái thấy về tiếng giữ giới, về tiếng hủy giới; về tiếng chánh đạo, về tiếng tà đạo; tiếng nhơ, tiếng sạch; tiếng thiền định, tam-muội (tâm lắng yên chuyên nhất), bát thánh đạo (tám con đường chân chính: thấy đúng, nghĩ đúng, nói đúng, làm đúng, sinh sống đúng, cố gắng đúng, nhớ nghĩ đúng, định tâm đúng); cái thấy về tiếng quả Tu-đà-hoàn, quả Tư-đà-hàm, quả A-na-hàm, quả A-la-hán; cái thấy về tiếng giải thoát, về tiếng đắc quả; cái thấy về tiếng Phật, tiếng Pháp, tiếng Tăng; cái thấy về tiếng diệt, tiếng niết-bàn (sự dứt sạch phiền não, giải thoát hoàn toàn).

 Này Xá-lợi-phất, đó gọi là những cái thấy về âm thanh hư dối. Chúng hiền thánh trong đệ nhất nghĩa không nắm lấy những cái thấy ấy, thông suốt đủ thứ âm thanh chỉ là một tướng, tức là không có tướng; không trái, không tranh, vì thành tựu pháp nhẫn không điên đảo, nên gọi là thánh chúng. Này Xá-lợi-phất, pháp nhẫn không điên đảo ấy tức là không có tướng. Vì không có tướng nên không lấy, không bỏ, không nghịch, không thuận, không sinh, không diệt. Trong đó tự nhiên quy về sự diệt, không tu, không hoại, không khởi, không đắc. Vì không phân biệt đây kia nên tâm thường buông bỏ xa lìa. Vì sao vậy? Trong nhẫn này không có bờ bên này, không có bờ bên kia, không phân biệt, cũng không phải không phân biệt. Thông suốt không có tướng, thành tựu nhẫn này, gọi là thánh chúng; vì phá sự hòa hợp (của các duyên) (?) nên gọi là thánh chúng.

 Này Xá-lợi-phất, trong kinh khác ta có nói: 'Ai thấy pháp tức là thấy ta.' Như Lai (danh hiệu của Phật) chẳng phải pháp, cũng chẳng phải phi pháp. Vì sao vậy? Kẻ ngu Điều-đạt (tức Đề-bà-đạt-đa, em họ của Phật, từng tìm cách hại Phật) và các ngoại đạo (người theo các đạo ngoài đạo Phật) đều lấy sắc thân (thân hình vật chất) mà thấy Phật. Này Xá-lợi-phất, không nên lấy sắc thân mà thấy Như Lai, cũng không nên lấy âm thanh mà thấy. Này Xá-lợi-phất, nếu người lấy sắc thân mà thấy Phật, thì người ấy cách Phật rất xa. Vì sao vậy? Phật không gọi việc thấy sắc là thấy Phật.

 Này Xá-lợi-phất, nếu người thấy được các pháp không có tướng, không tên, không xúc chạm, không nhớ, không nghĩ, không sinh, không diệt, không hý luận, không nhớ nghĩ tất cả các pháp, không nhớ nghĩ niết-bàn, không lấy niết-bàn làm ý niệm, không tham niết-bàn, tin hiểu các pháp đều chỉ một tướng, tức là không có tướng — này Xá-lợi-phất, đó gọi là cái thấy chân thật. Phật nói tất cả các pháp không cầu, không hý luận, không sinh; đối với việc ấy cũng không nhớ nghĩ, không phân biệt; đó gọi là thấy Phật. Nếu có người đối với pháp này không nhớ tưởng phân biệt, không lấy, không bỏ, không tham, không trái, không ý tưởng, không nghiệp (hành động tạo tác) của ý tưởng, không tham lời nói, biết pháp chỉ là giả danh (tên gọi tạm đặt), đều không có gì, dứt đường lời nói, không sai khác, cũng không hý luận — đó gọi là người tu hạnh không sinh, không ý tưởng, ở thế gian gọi là thánh chúng.

 Này Xá-lợi-phất, thấy pháp gì thì gọi là thấy Phật? Tức là không ý tưởng, không phân biệt, không hý luận, không nhận lấy tất cả các pháp, dù là qua cửa không, cửa tịch diệt hay cửa xa lìa (các lối vào giải thoát: quán rỗng không, quán vắng lặng dứt hết, quán xa lìa mọi thứ); không nhớ nghĩ cái thấy, không nắm lấy cái thấy. Việc ấy cũng không nắm được, tức là tên chữ; chỗ ấy cũng không nắm được, tức là niết-bàn. Vì sao vậy? Này Xá-lợi-phất, ta còn không nhớ nghĩ niết-bàn, sao lại nói các ông nên nhớ nghĩ niết-bàn, nên đạt niết-bàn? Này Xá-lợi-phất, nếu người cho là mình đạt niết-bàn, thì người ấy không phải theo Như Lai xuất gia mà là theo sáu thầy (sáu vị thầy ngoại đạo nổi tiếng thời Phật) xuất gia.

 Này Xá-lợi-phất, nên biết người ấy là giặc pháp lẻn vào trong pháp ta; nên biết người ấy làm nhơ nhuốc pháp ta; nên biết người ấy là giặc lớn, như giặc lớn trong thành ấp lớn. Vì sao vậy? Kẻ si mê như vậy còn không nắm được niết-bàn, huống chi là "ta", là "người". Này Xá-lợi-phất, kẻ si mê như vậy ta lấy tay ngăn lại; họ không phải đệ tử ta, không được vào số chúng tăng, ta không phải thầy của họ. Này Xá-lợi-phất, nếu biết các pháp không sinh, không diệt, không niệm, không ý tưởng, đạt được pháp nhẫn ấy, thì còn không nắm được niết-bàn, huống chi là "ta", là "người". Này Xá-lợi-phất, Phật nói như vậy gọi là thấy pháp; thấy được việc ấy gọi là thấy Phật. Này Xá-lợi-phất, thế nào gọi là Phật? Tất cả các pháp đều như (đúng như bản tánh chân thật), không khác, không hoại, đó gọi là Như Lai. Nếu người đối với pháp này không có nghi ngờ, ăn năn, thì gọi là thánh chúng.

 Này Xá-lợi-phất, thuở quá khứ có một người ngu không biết con khỉ. Người ấy vào một khu rừng lớn, thấy bầy khỉ tụ tập một chỗ. Người ấy từng nghe nói có cõi trời Đao-lợi (tầng trời thứ hai của cõi dục, ở trên đỉnh núi Tu-di), bèn cho đó là các vị trời Đao-lợi. Liền ra khỏi rừng, trở về làng cũ, đứng giữa đám đông nói rằng: 'Các người đã từng thấy trời Đao-lợi chưa?' Mọi người đáp: 'Chưa từng thấy.' Người ấy liền nói: 'Ta đã được thấy rồi. Các người có muốn thấy không?' Mọi người đều nói muốn thấy. Người ấy liền dẫn đám đông đến khu rừng kia, chỉ bầy khỉ mà nói: 'Các người hãy xem các vị trời Đao-lợi này.' Mọi người đều nói: 'Đây không phải trời Đao-lợi, đây là lũ khỉ ưa sống trong rừng. Ngươi vì si mê điên đảo nên không biết con khỉ, lại cũng không biết các vị trời Đao-lợi.' Này Xá-lợi-phất, người ấy đã uổng công dẫn đám đông vào khu rừng kia.

 Cũng vậy, này Xá-lợi-phất, đời vị lai sẽ có tỳ-kheo (người nam xuất gia đã thọ đủ giới) đến nhà bạch y (người tại gia, vì người thế tục thường mặc áo trắng) nói rằng: 'Các vị có muốn thấy Phật và thánh chúng, nghe Phật pháp không?' Trong đó những bạch y tin Phật pháp đều nói muốn thấy và nghe nhận Phật pháp. Này Xá-lợi-phất, trong số ấy có bạch y ham thích lời lẽ, đi vào chùa tháp. Có các tỳ-kheo giỏi nói năng, thông thuộc các kinh, dựa vào lời nói, ưa văn vẻ trau chuốt; các sa-môn (người xuất gia tu hành) ấy chiều theo ý mà nói, cho đó là đạo chân thật. Họ chỉ cho đủ số chúng như người chăn bò (chỉ đếm bò người khác mà chẳng có phần); chỉ thích đọc kinh mà không đi vào chân tế (chỗ chân thật tận cùng); chỉ làm vừa lòng người, quý chuộng danh lợi; khéo léo việc đời, nói pháp không trong sạch; chỉ khéo nói năng, làm theo đường lối thế gian; không có oai đức, phá hoại nhân của niết-bàn; bỏ sự im lặng của bậc thánh, không ưa thiền định; ngày đêm thường ưa đàm luận, tranh cãi; nằm chăn đệm dày mà không có một niệm nào thuận theo thiền định, huống chi là đạt được quả của sa-môn.

 Người ấy lúc ngủ nghỉ luôn hợp với tâm thế tục; đầu hôm, cuối đêm không tu thuận nhẫn (tâm thuận theo, an nhận lẽ thật), chỉ ưa pháp thấp kém. Người ấy cũng được nhiều sự cúng dường y phục, đồ ăn uống. Vì sao vậy? Người ấy thường bị ác ma (thế lực xấu phá hoại người tu) thu phục, ưa lời lẽ nông cạn, đối với đệ nhất nghĩa không chịu siêng học, không thể đọc tụng, giữ gìn kinh sâu xa bậc nhất; nghe đến thì kinh sợ, bỏ phần tinh túy đậm đà mà lấy phần bã cặn. Có những phàm phu (người thường chưa giác ngộ) thấy họ được lợi dưỡng (của cải, sự cung phụng), sinh lòng tham đắm, nghĩ rằng: 'Chúng ta cũng nên tập những lời lẽ ấy.'

 Này Xá-lợi-phất, người ấy bỏ báu pháp vô thượng, rơi vào tà kiến; đó là chiên-đà-la (hạng người hèn hạ nhất trong xã hội Ấn Độ xưa) trong hàng sa-môn. Có những bạch y tìm đến chỗ họ, kẻ ác ấy liền nói pháp cho nghe; vì lợi dưỡng mà khen ngợi Phật, Pháp và Tăng; chỉ cầu kiếm sống, làm tôi tớ cho của cải; tham nặng cơm áo, khen điều mình ưa thích. (Họ nói) nếu làm bố thí thì được sinh lên trời; trong Phật pháp, bố thí là pháp bậc thấp, vậy mà họ khen là cao nhất, nói rằng: 'Nhân duyên bố thí lớn thì được sinh lên trời.' Họ không biết lời, không hiểu ý nghĩa, chỉ biết pháp thấp kém nông cạn lúc mới vào đạo; tham đắm "ta" và "người", bỏ đệ nhất nghĩa.

 Này Xá-lợi-phất, nói pháp như vậy, có khi có người sinh lòng tin mà xuất gia, rồi hòa hợp với những kẻ ác ấy, không siêng cầu nghĩa sâu xa bậc nhất. Những kẻ có chỗ đắc (cho là có cái để đạt) nói có "ta", có "người", có thọ giả (cái "ta" sống lâu), có mạng giả (cái "ta" mang sinh mạng), nhớ tưởng phân biệt những pháp vốn không có; ở trong A-tỳ-đàm (tạng Luận: các sách phân tích giáo lý) và Tu-đố-lộ (tạng Kinh: lời Phật dạy) mà tự bàn luận; hoặc nói đoạn (chết là hết), hoặc nói thường (còn mãi), hoặc nói có kẻ tạo tác, hoặc nói không có kẻ tạo tác. Này Xá-lợi-phất, lúc ấy pháp ta xen nhiều pháp ngoại đạo, khiến tâm chánh kiến (cái thấy đúng đắn) của chúng sinh bị hư hoại. Như vậy, này Xá-lợi-phất, pháp thanh tịnh của ta vì nhân duyên ấy mà dần dần diệt hết. Này Xá-lợi-phất, ta lâu đời ở trong sinh tử chịu đủ khổ não mới thành được bồ-đề (giác ngộ), vậy mà lúc ấy bọn người ác kia hủy hoại.

 Này Xá-lợi-phất, nếu có tỳ-kheo không bỏ được cái thấy có chỗ đắc, cái thấy về "ta", cái thấy về "người", không hiểu lời Như Lai tùy nghi (tùy hoàn cảnh và trình độ người nghe) mà nói, lại nói rằng nhất định có "ta", có "người", có pháp, thì người như vậy ta không cho nhận dù một ngụm nước. Hoặc có khi người ấy được nghe pháp không, lòng tin trong sạch mà không kinh sợ, nghi ngờ, thì liền nên trở lại dẫn dắt mọi người đi vào nghĩa thật tướng, liền nên xuất gia thọ giới cụ túc (giới đầy đủ của tỳ-kheo). Vì sao vậy, này Xá-lợi-phất? Nếu người không bỏ những cái thấy như vậy thì gọi là ngoại đạo.

 Này Xá-lợi-phất, ta vì nhân duyên thế tục mà tạm nói là có "ta", chứ không phải đệ nhất nghĩa. Nếu có người nói: 'Tôi cũng vì nhân duyên thế tục mà nói có "ta"', nếu người ấy thông suốt được pháp không sinh, không diệt, không tướng, không trái với lời ta nói, thì đó là đệ tử ta. Này Xá-lợi-phất, nếu có người nói: 'Vì sao Như Lai theo nhân duyên của đời, trong pháp không có "ta" mà lại nói có "người"? Như Lai không nên vì thế gian mà nói lời không thật. Lại trong các kinh nhiều chỗ nói có "người", lời Phật nói không lẽ lại hư dối?' Này Xá-lợi-phất, nên đáp người ấy rằng: Phật nói các pháp đều rỗng không, không có chủ, không có tánh, chỉ là hư dối, không phải đệ nhất nghĩa. Như Lai không phải đứng trên đệ nhất nghĩa mà nói có "ta", có "người". Lời nói của bậc thánh không có tham đắm. Không có ai trí tuệ bằng Phật, cũng không ai hơn Phật. Này Xá-lợi-phất, trí tuệ của Như Lai không thể nghĩ bàn, dùng trí tuệ ấy biết được tâm của chúng sinh; há lại có người bằng được Phật sao? Phật là đại long (rồng lớn, ví với bậc có oai đức tối thượng), là vua của pháp lớn, không nên vặn hỏi rằng 'Phật nói có người'.

 Tất cả thế gian thường tranh cãi với ta, nhưng ta không bao giờ tranh cãi với thế gian. Này Xá-lợi-phất, kẻ nói có "ta" thật rất đáng thương; trong đây không có pháp, cũng không có "ta". Có nhiều chúng sinh không hiểu lời Như Lai tùy nghi mà nói, đi ngược báu pháp, phần nhiều rơi vào đường ác. Này Xá-lợi-phất, ta biết tà kiến mà không mắc tà kiến; biết được tà kiến tức là chánh kiến. Này Xá-lợi-phất, tà kiến rốt cuộc không biến thành chánh kiến được; thấy mà không biết là thấy (?). Này Xá-lợi-phất, A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề (sự giác ngộ cao tột, chân chính, trọn vẹn) của chư Phật Như Lai, tất cả thế gian khó mà tin được. Đối với chư thiên và tất cả thế gian, ta là bậc đáng tin nhất, chứ không phải không đáng tin.

 Này Xá-lợi-phất, pháp ta nói là để đến bờ bên kia (bờ giải thoát), mà trong đó cũng không có người đến bờ bên kia. Pháp ta nói là để dứt hết các hành (mọi sự tạo tác của thân tâm), mà trong đó cũng không có người dứt hết các hành. Pháp ta nói là để tịch diệt (vắng lặng, dứt hết), mà trong đó cũng không có người tịch diệt. Pháp ta nói là để diệt độ (dứt hết phiền não, vượt qua sinh tử), mà trong đó cũng không có người diệt độ. Pháp ta nói là để giải thoát, mà trong đó cũng không có người giải thoát. Pháp ta nói là để có các trí, mà trong đó cũng không có người có các trí. Pháp ta nói là để làm sạch cấu nhơ, mà trong đó cũng không có người làm sạch cấu nhơ. Này Xá-lợi-phất, Như Lai vì trời mà nói pháp, nhưng cũng không có trời; vì người mà nói pháp, nhưng cũng không có người; vì chúng sinh mà nói pháp, nhưng cũng không có chúng sinh. Này Xá-lợi-phất, Như Lai nói minh (sự sáng suốt) và giải thoát, mà trong đó không có minh và giải thoát. Ta nói niệm Phật, mà Phật thì không thể nhớ nghĩ; ta nói thực hành hạnh không, mà "không" thì không thể thực hành, cũng không thể nhớ nghĩ.

 Này Xá-lợi-phất, đó gọi là các chương cú (câu chữ) kinh pháp mà Như Lai nói, trong đó không có người nói. Bọn người ác có được những chương cú ấy thì nói lại cho người khác, cũng nhận ta làm thầy, nhưng không có công đức của thánh chúng của Như Lai mà lại tự cho mình thuộc vào số Tăng. Này Xá-lợi-phất, ví như bầy khỉ chẳng giống trời Đao-lợi, bọn người ác như vậy cũng chẳng giống thánh chúng của ta. Này Xá-lợi-phất, bọn người ác ấy chỉ dùng âm thanh lời nói mà tự cho mình là sa-môn, giống như kẻ ngu thấy bầy khỉ mà cho là trời Đao-lợi.

 Này Xá-lợi-phất, trong đó có người xuất gia ưa hỏi han, vấn nạn, gặp được thầy tốt nói cho biết danh sắc (tâm và thân) vốn vắng lặng, đường lời nói đã dứt, không khởi, không mất, thông suốt không có tướng; được nghe pháp không sinh, không diệt, không tướng như vậy mà không kinh sợ, thì nên biết người ấy đã từng cúng dường vô lượng chư Phật, có thể hiểu được pháp ta, có thể gọi là thánh chúng."

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video