Bàn về xung kích (sự va đập, đối chọi nhau giữa các địa chi) [Khí ở hai vị trí đối diện nhau mà xung nhau, tức là cái gọi là "nhất thất sát" (sát "một – bảy", tức sát sinh ra do vị trí thứ nhất gặp vị trí thứ bảy)].
Địa chi (mười hai ký hiệu Tý, Sửu, Dần, Mão… dùng để ghi năm, tháng, ngày, giờ) lấy vị trí thứ bảy làm xung (đối chọi, va chạm). Điều này cũng giống như thiên can (mười ký hiệu Giáp, Ất, Bính, Đinh…) lấy vị trí thứ bảy làm sát (thế khắc hại, gây tổn thương). Ví như Tý và Ngọ đối xung, đếm từ Tý đến Ngọ là bảy số. Giáp gặp Canh là sát, đếm từ Giáp đến Canh cũng là bảy số. Trong các con số, đến sáu thì hợp, đến bảy thì quá mức, cho nên xung kích nhau mà thành sát.
Xem Kinh Dịch, đức nguyên của quẻ Khôn dùng số sáu, trong số ấy có sáu mà không có bảy. Bảy là số cùng tận của trời đất, là khí đến cực điểm của âm dương. Nay sách viết chữ "tạo" (màu đen) gồm chữ "thất" (bảy) ghép với chữ "mộc" (cây). Ấy là vì màu sắc đến đen là cực điểm, không thể biến đổi được nữa. Kinh Dịch nói: "Bảy ngày thì trở lại", lại nói: "Đừng đuổi theo, bảy ngày sẽ được", chính là ý ấy.
Tương xung là thần giao chiến, công kích nhau của mười hai địa chi, đại khái là điềm xấu. Nhưng cũng có trường hợp đem lại phúc rất lớn, đó là khi hai bên xung nhau mà lại tương sinh (bên này nuôi dưỡng, giúp sức cho bên kia). Ví như Tân Tỵ thuộc Kim gặp Quý Hợi thuộc Thủy (đây là ngũ hành nạp âm, tức hành gán cho cả cặp can chi), thì chủ về thanh danh lan xa, tài trí cao sáng hơn người, đường khoa giáp (thi cử đỗ đạt) rạng rỡ.
Nếu hai bên xung nhau mà tương khắc (bên này chế ngự, làm hại bên kia), ví như Nhâm Thân thuộc Kim gặp Canh Dần thuộc Mộc (?), thì chủ người có thần sắc trong trẻo, dung mạo tuấn tú, phong thái thoát tục, hiên ngang phóng khoáng, đi đứng thường ngẩng mặt nhìn lên. Nếu ở thế sinh vượng (ngũ hành đang sinh ra hoặc đang lúc mạnh nhất), thì chủ người tinh thần cứng cỏi, dáng vẻ nghiêm trang, gan dạ mạnh mẽ, phóng khoáng dám làm, nhưng thành bại thất thường. Nếu ở thế tử tuyệt (ngũ hành đang lúc chết hoặc dứt hẳn, suy kiệt nhất), thì nghèo hèn, keo kiệt, nông cạn, hình dạng xấu xí ngang trái, động một chút là chuốc lấy tai họa nhục nhã, phần nhiều chết yểu.
Thìn, Tuất, Sửu, Mùi (nguyên văn chép "Tuất Sửu Mùi Mùi", có lẽ là chép nhầm (?)) là bốn khố (bốn "kho" chứa và cất giữ khí ngũ hành), nơi cất chứa tài (sao tiền của), quan (sao chức quyền), ấn thụ (sao che chở, nuôi dưỡng, chủ học vấn, danh vị)… của mười thiên can, nên lại càng ưa bị xung kích (xung thì kho mở, của cất bên trong mới dùng được). Nếu có đủ cả Dần, Thân, Tỵ, Hợi, hoặc đủ cả Tý, Ngọ, Mão, Dậu, thì ngược lại thành đại cách (cách cục lớn, số mệnh tốt đặc biệt), không luận là xung kích. Nếu cùng loại xung nhau, như Giáp Tý gặp Giáp Ngọ, Kỷ Mão gặp Kỷ Dậu, thì chủ phần nhiều phá tán cơ nghiệp tổ tiên, suốt đời lòng không được thảnh thơi, tính cứng rắn sáng suốt, biết quyết đoán. Giả sử bổng lộc cao, danh tiếng lớn thì rốt cuộc cũng có một lần thất bại.
Lại nói: phàm gặp nhất thất sát, nếu mệnh tốt thì nhờ xung mà phát đạt, nếu mệnh xấu thì thành tai họa. Ví như ở chỗ tai họa tụ lại mà có vị trí khác đến xung, gọi là phá họa thành phúc. Còn ở chỗ phúc tụ lại mà gặp vị trí khác đến xung, thì phá phúc thành họa. Như phạm không vong (chi bị "rỗng", mất tác dụng, chủ việc hư hão) mà có vị trí khác (?) đến xung, thì cũng là phá họa thành phúc. Năm, tháng, ngày, giờ gặp trường hợp này thì ắt là người được hưởng lộc ăn của nhà nước.
Nếu trụ tháng xung trụ ngày, trụ giờ, hoặc trụ giờ xung trụ năm, thì gọi là cừu thù sát (sát thù oán), chủ người không có ân nghĩa với ai, thường bị người ta ghét bỏ, hoặc bệnh lâu ngày, hoặc chết đột ngột. Mang kiếp sát (sát chủ cướp đoạt, tai nạn) và vong thần (thần chủ mất mát, hao tổn) mà xung nhau, thì chủ phạm vào hình pháp. Nếu ở chỗ tử tuyệt thì chủ tàn phế, bệnh tật nhiều. Mang quý sát (sao quý nhân) nhập vào mệnh cục, có tú khí (khí thanh tú, chủ tài học), có danh khoa cử, thì phần nhiều vào làm quan đài gián (quan can gián vua, đàn hặc quan lại), nhưng cuối cùng chết vì bệnh hiểm. Mang nguyên thần (một hung sát, chủ hao tổn, trắc trở) và không vong mà xung nhau, nếu không thấp hèn thì cũng nghèo khổ. Ngũ hành khô kiệt thì hèn kém. Nếu có tú khí thì chỉ có tiếng hão.
Sách Ngọc Tỉnh nói: phép tương xung là, điều tốt thì nên để nó đến xung ta, điều xấu thì ta muốn đi xung nó. Như Tý và Ngọ xung nhau, phải lấy dụng thần (hành có ích nhất, then chốt của lá số) làm "ta", nhàn thần (hành không quan trọng) làm "nó". Lại xem dụng thần có khí lực không, có được giúp đỡ không; nhàn thần có khí lực không, có được giúp đỡ không.
Thẩm Chi nói: "Phá ấn, phá tài cùng phá lộc, phá mã, ít khi thành phúc cho ta; lại thêm phá hợp, ngày giờ xung nhau, thì bệnh tật nếu không ở tay chân cũng ở đầu mắt."
- Phá ấn: như người mệnh Mộc mang Quý Mùi, trong đó có Ất Sửu Kim (?).
- Phá tài: như người mệnh Kim lấy Dần, Mão làm tài, lại gặp Thân, Dậu.
- Phá lộc (lộc: vị trí bổng lộc của mỗi thiên can): như lộc của Giáp ở Dần, lại gặp chữ Thân.
- Phá mã (mã: dịch mã, sao chủ đi lại, thay đổi, thăng tiến): như mã ở Tỵ, lại gặp chữ Hợi.
- Phá hợp: là can hợp với nhau nhưng bị chi phá. Như người Giáp Ngọ gặp Kỷ Hợi, hoặc gặp chữ Kỷ thì Giáp với Kỷ hợp nhau; nếu Kỷ Hợi lại gặp Tý thì phá cái hợp của Giáp Ngọ (?).
Thơ rằng: "Xung nhau mà vẫn tự sinh nhau, tụ về ngôi Đế tọa (vị trí đế vượng, lúc khí mạnh nhất) không bị hình; lại được Hoa Cái (sao chủ tài nghệ, thanh cao) kèm quyền sát, làm quan thanh cao hiển đạt, thống lĩnh hùng binh."
Lại nói: "Xung nhau, đi lại, cần gặp trường sinh (giai đoạn khí mới sinh ra); lúc khỏe mạnh hưng vượng thì lộc càng hanh thông. Tham Lang và Vũ Khúc (tên hai ngôi sao) nếu lại gặp sát ở giờ sinh, thì làm quan thanh quý, nắm giữ hùng binh."
Lại nói: "Sinh vượng nối liền, gặp cát thần (sao tốt), lại thêm mọi thứ đều ở kề bên (?); dần dần sẽ vào thẳng triều đình, nắm binh phù (thẻ quyền điều binh) giúp vua sáng."
Lại nói: "Bốn xung ở chỗ sinh thì tự nghèo khổ, lại gặp phòng thần (?) thì càng chẳng đáng xem; mang một thứ lòng tà, ưa làm giặc cướp, cha thường giận ghét vì con lừa dối."
Xem các bài thơ trên thì thấy xung phá có tốt có xấu, không thể luận chung một mực.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video